TITUS
Rusudaniani
Part No. 15
Previous part

Paragraph: 10  
Line of edition: 19    აქა ქალის შეყრა ზავისაგან


Line of edition: 20       შეკრთა ზავ და განეღვიძა. დახედნა, ხელთა კლიტენი ეჭირნა.
Line of edition: 21    
ღმერთს შეეხვეწა და მადლი შესწირა. ადგა და მასვე კუთხესა
Line of edition: 22    
მიმართა, სითაც ქალმა * ასწავლა სიზმრივ. მივიდა და ნახა
Line of edition: 23    
მწვანის ქვის ფიქალი, წმიდად გათლილი და შვენიერი. არა
Line of edition: 24    
ცუდის ქვისა იყო. მართალი ზურმუხტისა იყო. უკმოსწია და
Line of edition: 25    
უკმოაგდო. რა კლიტე დაინახა, სიხარულის ცრემლი სცვიოდა
Line of edition: 26    
და ღმერთსა ეხვეწებოდა. * გააღო კარი და შეხედნა. ქალი ტიროდა:
Line of edition: 27    
ნეტარ ჩვენება იყო მის ახალ-მოწიფულისა ნახვა, თუ
Line of edition: 28    
მის ბილწისაგან * განქარდა ანუ იგი ბილწი მოკვდა * მისითა
Line of edition: 29    
ხელითა? ამას რომ იგონებდა და ტიროდა. ზავ შევიდა და ეგრე
Line of edition: 30    
უთხრა: ნუ სტირ, მზეო, მოველ მძებნელი შენი, გპოვე ჩემთა
Line of edition: 31    
გულთა განმანათლებელი ბრწყინვალე ვარსკვლავი. რა ქალმან
Line of edition: 32    
აიხედა, ასეთი შუქი ეცა მისი ზავს, რომე ვეღარ დაუდგა,
Line of edition: 33    
მასვე წამსა წაიქცა, დაბნდა. რა ქალმან წაქცეული ალვა დაინახა,
Line of edition: 34    
წამოხლტა მაშინვე, ეგონა, დევის სიმყრალეს შეუბნედიაო,
Line of edition: 35    
მივიდა და მრავალი სურნელი უკმია, თავი და პირი ვარდის
Line of edition: 36    
წყლით დაბანა, ძლივ სულად მოიყვანა. რა ვაჟი * სულად
Page of edition: 59   Line of edition: 1    
მოვიდა და ნახა, იგი მნათობი * მისთვის შეწუხებული თავს
Line of edition: 2    
დაბრუნევდა და წამლობდა, * წამოხტა და ყელსა ბროლისასა
Line of edition: 3    
მოეხვია და ვარდისა მსგავსსა ბაგესა კოცნიდა და სურვილითა *
Line of edition: 4    
ცეცხლებრ ენთებოდა, სურვილსა ვერ მოითმენდა და წამსაცა
Line of edition: 5    
ვერ მოეფრჩხნებოდა. ერთი დღე და ღამე ისრე ფეხზედა დგომითა
Line of edition: 6    
შეხვეულნი იყვნენ. ზავ მეტსა სურვილსა ასრე დაება,
Line of edition: 7    
რომე ასრე * ეგონა, ლბილს ალაგზედ * გამომისვენიაო და ქალი
Line of edition: 8    
მეტის ფეხზედ დგომითა უღონოდ გახდა. აგრე უთხრა: საწუთროსა
Line of edition: 9    
მჭირაო და დევთა მომსვრელო, რად არ მოისვენებ
Line of edition: 10    
წამსა ერთსა ტახტსა ზედა? ამას ბრძანებ: სამი წელიწადია
Line of edition: 11    
შენად საძებრად მივლიაო. აწე გიპოვნივარ. მანამდიმცა გამყოფებსო
Line of edition: 12    
ღმერთი ნებასა შენსა ზედა, სანამდი მე ცოცხალი
Line of edition: 13    
შენ არ მოგეშოროო. რად არ განმიშორებო ხელთაგან, ოდენ
Line of edition: 14    
შევისვენო. მეტის დგომითა სული ამოსვლას მილამს, თავმან
Line of edition: 15    
შენმან! რა ქალისაგან მოისმინა, აგრე უთხრა: მე ერთიცა
Line of edition: 16    
წამიცა არ მგონია და შენ იტყვი * ფეხზე დგომითა მომკლავო.
Line of edition: 17    
მაგისთვის მივლია ყოველი ქვეყანაო, რომ შენ მოგკლაო?
Line of edition: 18    
დაავლო ხელი და აიყვანა ვით ცოტა ყმაწვილი და მიიყვანა,
Line of edition: 19    
ტახტი იყო * მის ქალისა, წითლისა იაგუნდისა და მარგალიტით
Line of edition: 20    
შემკობილი, მუშკითა და სურნელითა სავსენი. ერთმანეთსა
Line of edition: 21    
ეხვევოდიან და წამსა არ შისვენებდენ ტკბილისა საუბრითა.
Line of edition: 22    
მერმე ქალმან მოახსენა: რად აგრე თავი მიეც მიჯნურობასა
Line of edition: 23    
და არცა გაიხდი აბჯართა, ბილწის დევისაგან შესვარილსა,
Line of edition: 24    
არცა შეასვენებ უაბჯროდ საროსა მგზავსსა ტანსა, ანუ არა
Line of edition: 25    
სვამ, * არა სჭამ და არცა დაიძინებ? ანუ თქვენთა ლაშქართაგან
Line of edition: 26    
არავინ გახლავთ, ნუთუ დიდი შეჭირვებით იყვნენ, * თქვენი ვერა
Line of edition: 27    
ეცნათ რა, მათსა არას შეიტყობ? ასრე ყოფნა არას გარგებს!
Line of edition: 28    
რა ისეთი სიტყვები მოახსენა, მასცა გული მოუბრუნდა და ასე
Line of edition: 29    
უბძანა: კარგად მიბძანე, შენმან მზემან! მრავალი ჯარი მახლავს
Line of edition: 30    
ჩემთვის მწუხარენი და ქალაქიცა უჩინმაჩინისა დიდს შეჭირვებაში
Line of edition: 31    
და საგონებელში არის, ეს შვიდი დღე წამოვსულვარ,
Line of edition: 32    
მათ ჩემის სიციცხლისა იმედი აღარ ექნებაო. აწ ამას
Line of edition: 33    
ღამე შენ მიმასპინძლე და გამომისვენე, ხვალ მათსა საქმესაცა
Line of edition: 34    
ადვილად შევიგნებ, შენც გაცნობებო, თუ რა ნაქმარი მიქნია,
Line of edition: 35    
ან რა ჭირნი მინახვან, ანუ რამდენი დიდი ხელმწიფე მოყვრად
Line of edition: 36    
მომიგია.

Line of edition: 37       
მას ღამესა მრავალი კარგი სანუკვარი მიართვა მან ქალმან *
Line of edition: 38    
და ამო ლხინი უჩვენა, ამოდ გამოასვენა, რა დილა გათენდა,
Line of edition: 39    
მრავალი წმინდა და ლბილი ტანისამოსი მოიტანა და ტანს შემოსა.

Page of edition: 60  
Line of edition: 1       
ხელმწიფურად მოეკაზმა. მერმე ორმოცის სახლის კლიტე
Line of edition: 2    
მოართვა: ეს დედის ჩემისგან მობარებული არისო; ასრე მიბძანა:
Line of edition: 3    
ეს ცხრა სახლი ჩემის ხელით მე ამივსიაო. რაც კარგი,
Line of edition: 4    
სახელმწიფო მომწონებიაო. ეს არც ბილწმან სულ-მყრალმან
Line of edition: 5    
დევმან იცისო. თუ ღმერთმან მოგხედოსო და მხსნელი მოგივიდესო,
Line of edition: 6    
ეს კლიტენი მიეცო და ის სცნობსო, რა არის შენად
Line of edition: 7    
საზითოდ გარდარჩეულიო, წიგნიც შიგ ძესო ჩემგან დაწერილიო.
Line of edition: 8    
თუ არა და _ იმის გზას ნუვინ პოებსო და იყოს ასრეო.
Line of edition: 9    
აწე მე არ მინახავს და კლიტენი თქვენთვის მომირთმევიაო და
Line of edition: 10    
აწ ნახეთ, რანი არიანო.

Line of edition: 11       
ადგენ * ორნივე და, მასვე * ქვაბში იყო მისი კარი, გააღეს და
Line of edition: 12    
შევიდეს. ნახეს მრავალი სახელმწიფო და სადედოფლო ტანისამოსი
Line of edition: 13    
სრულად ბერძნულისა და ხატაურისა სტავრისა, მძიმედ
Line of edition: 14    
მოთვალულ-მომარგალიტული _ ასეთი თვალი სხდეს, რომე
Line of edition: 15    
თითო თითოს ქალაქს ეფასებოდა _ და კერული და უკერავი ტყავები
Line of edition: 16    
ბეწვზედ გადაკრული. ასრე გატენილი იყო ერთი სახლი,
Line of edition: 17    
რომე ქარიცა ვერ გაუვლიდა, არამ თუ კაცს გაევლო. ერთი
Line of edition: 18    
ვიწრო გზა იყო შუაზედ შესავალი, მის მეტი არც კედელი
Line of edition: 19    
ჩნდა მის სახლისა და არც ერთი კამარა და არც ქვეითი
Line of edition: 20    
იატაკი. შეიარეს მას გზაზედა და მეორესა სახლის კარი გააღეს.
Line of edition: 21    
შევიდეს და ნახეს სამკაული უცხო და სათქმელადაც გასაკვირვებელი,
Line of edition: 22    
ყელსაბამი, სალტე-საყური, საბრაღული, ტახტ-გვირგვინი
Line of edition: 23    
მნათობისა თვალისანი, რომლისა უშვენიერესი და უკეთესი
Line of edition: 24    
არ არის პირსა ქვეყანისასა. ნახეს იგიცა და შევიდენ
Line of edition: 25    
სახლსა შიდა. იდგა მრავალი საღვინე, საჯულაბე,
Line of edition: 26    
საშარბათე უსახოსა თვალისანი აზომი, რომე ანგარიში არ აიღებოდა.
Line of edition: 27    
იგი სახლი მით იყო სავსე. შევიდეს მეოთხესა სახლსა.
Line of edition: 28    
ასეთის თვალითა და მარგალიტითა იყო სავსე, რომ თითო
Line of edition: 29    
და თითო თითოს ხელით არ აეღებოდა.

Line of edition: 30       
მეხუთესა სახლსა ცარიელი ფლური იყო, * მეექვსეში თეთრი,
Line of edition: 31    
მეშვიდეში _ სრულად ხალასის თვალითა და მარგალიტითა
Line of edition: 32    
გაფრქვეული ფარდა-ნატები და ქვეშაგები, მერვესა
Line of edition: 33    
სახლსა _ ოთაღნი და კარავნი თვალისა და მარგალიტისანი,
Line of edition: 34    
სვეტნი ოქროსნი, ლაჟვარდით ნაჭრელები, მეცხრესა სახლშია _
Line of edition: 35    
სულად უცხო და ძვირფასი სტავრა, ნახლი, ქამხა, ატლასი
Line of edition: 36    
და ყოვლისათანა. მაშიგან ნუსხა იყო მის ურიცხვის ქონებისა, *
Line of edition: 37    
რომე მისი მკითხველი დაღონდებოდა. თავს ეწერა: ეს ქონება
Line of edition: 38    
ამ ერთისაცა სახლის ფასი არ არი. ვინაცა ბძანებითა ღმთისითა
Line of edition: 39    
ამ ბილწსა მოერიოს და ჩემი ასული იხსნას, ესე სახლებიცა
Page of edition: 61   Line of edition: 1    
მანვე წაიღოს. ნუმცა იქნება ამ სახლთა აქ დაგდება.
Line of edition: 2    
ნუმცა უამათოდ ყოფნა. გამოვიდა ზავ, იგი წიგნი თან გამოიტანეს,
Line of edition: 3    
ისრევე გამოიკლიტნეს კარები.

Line of edition: 4       
გამოვიდენ და კიდევა ღამემ უსწრა. იქავ განისვენა მას ღამესა.
Line of edition: 5    
რა დილა გათენდა, მზემ ნათელი მოფინა, გუმბათსა ზედან
Line of edition: 6    
ამაღლდა, ზავ ქალსა უთხრა: მე ჩავალ და შევიტყობ
Line of edition: 7    
ჩემთა ლაშკართა ამბავსა და ჩემსაცა ვაცნობებ. თქვენ აქ იყავით
Line of edition: 8    
თქვენსა საწოლსა და მეცა ადრე გიახლები. ჩამოვიდა ზავ
Line of edition: 9    
მის კლდიდამე და დაიძახა დიდითა ხმითა: ვინ ხართ ჩემი
Line of edition: 10    
მძებნელი? * მე ზავ ვარ, ჩინეთის ხელმწიფის შვილი, რომელმან
Line of edition: 11    
მოვკალ დევი საძაგელი და მისისა სიბილწისაგან დავსცალე,
Line of edition: 12    
ქვეყანა * განვსწმინდე გრძნებისაგან * და სიავისაგან მისისა.

Line of edition: 13       
რა მისი ხმა ესმათ, _ ახლოს თურმე მოსულიყვენ და შიშით
Line of edition: 14    
ვერ გამოჩენილიყვნენ და ხელმწიფე უჩინმაჩინისა
Line of edition: 15    
თმა-წვერ-დაგლეჯილი თავ-სისხლიანი * კლდის ძირს თურმე იდგა
Line of edition: 16    
იმედ-გარდაწყვეტილი, ამას იტყოდა: მე თავი ჩემი დამიც
Line of edition: 17    
სასიკვდილოდ, თუ ზავ ცოცხალი არა ვნახო, ნუმც მიხილავს
Line of edition: 18    
ნათელი დღე მას უკანო, _ რა ზავის ძახილი ესმა, ფიცხლად
Line of edition: 19    
მივიდა და მუხლს შემოეხვია. ეგონა სხვას რასმე საქმისთვის
Line of edition: 20    
გამწარებულაო და ეგრე მოახსენა: რად იგრე გასულხარ,
Line of edition: 21    
ხელმწიფეო? აწ ლხინის დრო არიო, არ ტირილისო. მან ყველა
Line of edition: 22    
მოახსენა, ვითაც მისი იმედი გარდაეწყვიტა და თავ-გამომეტებული
Line of edition: 23    
მოსულიყო. ზავ მადლი დიდი მოახსენა და სიხარულისა
Line of edition: 24    
ხმა გაისმა. მოვიდა ზავის ლაშკარი და შემოეხვივნენ, თავსა
Line of edition: 25    
გვარი გარდააყარეს და ღმერთსა დიდი მადლი შესწირეს,
Line of edition: 26    
რომე თვალთა ჩვენთა ცოცხლებით გნახეს მტერთაგან მოურეველი,
Line of edition: 27    
ყოვლის სიმწარისა დამატკბობელიო. შეიქნა ქალაქშიგან
Line of edition: 28    
ზახილი ზავისა გამარჯვებისა და მოკრფა სულ ლაშკარი * დიდისა
Line of edition: 29    
სიხარულითა. აყრიდენ თვალსა უფასოსა და მარგალიტსა
Line of edition: 30    
უსასყიდლოსა. მოახსენა ზავ ხელმწიფესა, ვითა: ჯერ თქვენი
Line of edition: 31    
მტერი ნახეთო და მერმე თქვენსა განძსა დაუწყევით ზიდვაო.
Line of edition: 32    
მიიყვანა, მის დევის ბილწი მძორი * აჩვენა, ნახეს. ხელმწიფესა
Line of edition: 33    
და სულდიდებულსა გაუკვირდა და ვეზირთ მისი სიდიდე და
Line of edition: 34    
ეგრე თქვეს: ღმერთსა ჩვენისა ხსნისათვის მოუვლენია, თვარე
Line of edition: 35    
ეს კაცთაგან ვით იქნებოდა და ანუ ამას კაცი ვით დაუდგებოდაო.
Line of edition: 36    
წამოვიდენ და შევიდენ კლდეში. დაარონინა ხელმწიფე
Line of edition: 37    
და აჩვენა ყოველი, ქალის სამყოფი მეტი, და გააზიდვინა.
Line of edition: 38    
ხელმწიფემან ეგრე უთხრა: რაცა აქათ გაიტანოთო, ცალკე
Line of edition: 39    
დააწყევითო! ზავ მოახსენა: ნუ ყოს ღმერთმან, მე მაგად არ
Page of edition: 62   Line of edition: 1    
მოვსულვარო. ჯერ თქვენი ქალაქი და სახელმწიფონი
Line of edition: 2    
მორთევით, ვითაც ყოფილა, და აგრე მიჩვენეთ, მას უკან
Line of edition: 3    
ჩემი საცალკეო სხვა იქნების, მე აგრე ადრე არსად * წავალ,
Line of edition: 4    
სანამ შენ ისრე მორჭმულსა ტახტედა მჯდომსა არა გნახავო.

Line of edition: 5       
რა ხელმწიფეს ესმა, დიდად იამა, დააძახა ქალაქისა ხელოვანთა,
Line of edition: 6    
ვითა: აწვე ჩემი ციხე-ქალაქი და სასახლე მორთეთ,
Line of edition: 7    
ვითაც ყოფილაო. გაიტანეს მრავალნი ტურფანი ჩალდახნი
Line of edition: 8    
მის * კლდისაგან, რაც დევსა წაერთმევინა, დადგეს მასვე
Line of edition: 9    
ადგილსა. ოცს დღეს მას კლდეში იყვნეს სრულად გლახა და
Line of edition: 10    
მდიდარი ზიდვად თვალისა და მარგალიტისა * და ვერ დალიეს.
Line of edition: 11    
რომ კაცი შესულიყოს, ამას იტყოდა: ამას არა მოჰკლებია
Line of edition: 12    
რაო. მერმე ზავ ეგრე მოახსენა ხელმწიფესა, ვითა: ამ ქონებისა
Line of edition: 13    
ზიდვა თავსა არ აესვლება და მე ერთი სასწრაფო საქმე
Line of edition: 14    
მაქვს და ჩემის მზის მარტოობა დიდად მიმძიმს და მაშფოთებს
Line of edition: 15    
და, რა სცნობთ, თქვენცა გაჰკვირდებითო. ჰკითხა ხელმწიფემან
Line of edition: 16    
და უამბო ზავ მის ქალის ამბავი ყოველი. მან ხელმწიფემან
Line of edition: 17    
არა იცოდა რა დისა და არცა სიძისა, რა მოისმინა,
Line of edition: 18    
დიდნი დაიძახნა და თავსა ხელნი შემოიკრნა, თმა და წვერი
Line of edition: 19    
დაიგლიჯა, ტანისამოსი წვრილად დაიხივა, საბრალოდ მოთქმა
Line of edition: 20    
დაიწყო, ვითა: მზეო უღრუბლოო, ცისკარო ბრწყინვალეო,
Line of edition: 21    
სურნელებითა სავსეო სამოთხისა ყვავილო და ბანოანთა უთავადესო,
Line of edition: 22    
ბილწისა სულ-მყრალისა დევისა ზარითა განქარვებულო!
Line of edition: 23    
აწ რა ვქნა შენთვის უხმარმან, დღე-კრულმან უშენოდ, მე
Line of edition: 24    
თავი და სული შენთვის მინდოდაო. აწ, რადგან შენ ვეღარ
Line of edition: 25    
გარგე რა, ვისთვის მინდოდეს სიცოცხლე და თვალის ჩენა?
Line of edition: 26    
მერმე სიძე მოსთქვა: გმირო აჯამნო, * ხელმწიფეთა ხელმწიფეო!
Line of edition: 27    
ვინ წარგაქცია მყარი კლდე ანუ ვინ შეგმართა ბრძოლად,
Line of edition: 28    
დევთა და ვეშაპთა * მომსვრელო, სიკეთისა დამნერგველო,
Line of edition: 29    
ანუ ამა საწუთროსა შიგან შენებრი ლომ-გული ვინღა ვპოო,
Line of edition: 30    
ანუ ჩემი ტახტი და გვირგვინი ვისთვის მინდოდეს,
Line of edition: 31    
ანუ ამ საწუთროსა შიგან უშენოდ ჩემი ყოფა რაღა
Line of edition: 32    
იქნება?! ამისთანითა სიტყვითა მოსთქმიდა და მკერდსა
Line of edition: 33    
იცემდა, მჭვრეტელთა ცეცხლსა უდებდა.

Line of edition: 34       
რა ასრე გასრული ნახა ზავ ხელმწიფე, მეტად დაუმძიმდა,
Line of edition: 35    
მანცა მრავალი იტირა. მერმე ადგა და ასრე მოახსენა: დიდო
Line of edition: 36    
და მაღალო ხელმწიფეო! ჩემის სიშმაგით * აზომსა შეჭირვებასა
Line of edition: 37    
შეგამთხვიე, მის დიდის ხელმწიფის და ბანოვანთა უთავადესისა
Line of edition: 38    
დედოფლისა მის ბილწისა ავ-გვარისაგან განქარვება მოგახსენე.
Line of edition: 39    
მაგრამ ბრძანება ღმთისა არა შეიცვალების. საწუთრო
Page of edition: 63   Line of edition: 1    
ზოგჯერ ლხინსა მისცემს კაცსა და ზოგჯერ ტირილსა და შეჭირვებასა.
Line of edition: 2    
აგრეა მაღორებელისა დარბაზისა წესი. აწ ვინათგან
Line of edition: 3    
ღმერთმან ძლევა მოგცა და მის ავის მოქმედისაგან მათი
Line of edition: 4    
სისხლი ავზღეთ და მისის უწმინდობისაგან ქვეყანა განვსწმინდეთ,
Line of edition: 5    
ღმერთსა მადლი უნდა შევსწიროთ და გარდასრული ჭირი
Line of edition: 6    
აღარ ვიხსოვნოთო. თუმცა იკადრებს მეფობა თქვენი, * მათი
Line of edition: 7    
სანაცვლონი ხელთა გყავართ * და ზღვათა მეფისა ძეცა არის
Line of edition: 8    
მათივე შედეგი. აწ ისმინე აჯა ჩემი და მასცა აცნობე ესე
Line of edition: 9    
საქმე, * იგიცა შენს წინ მოიყვანე და ჩვენცა მათისა ხილვით
Line of edition: 10    
გავიხაროთ, არა ტირილისა და გლოვისა ჟამია, ღმერთს ლხინი
Line of edition: 11    
და გამოსვენება თქვენდა მოუცემიაო.

Line of edition: 12       
ხელმწიფემან გული დაიწყნარა, მადლი უბძანა ზავს, ვითა:
Line of edition: 13    
შენითამცა იხარებს ტახტი და გვირგვინი * და სრული ხელმწიფობა,
Line of edition: 14    
შენსამცა ნებასა ზედა ბრუნავს საწუთრო ბედნიერის
Line of edition: 15    
დღისა! * რადგან ღმერთს შენისთანა გმირი ჭაბუკი, ხელმწიფისა
Line of edition: 16    
საფერი, დიდის ხელმწიფის შვილი ჩემად სიძედ * მოუვლინია და
Line of edition: 17    
მათად სანაცვლოდ დაუდგინებიხართ, ვითამც ბეწვი არ გამრუდებიაო, *
Line of edition: 18    
მათ მნათობთა ხელმწიფეთა აწ აზომისა ხანისა მარტოება
Line of edition: 19    
კმარა. მას უკუნისა განმანათლებელისათვის ჩემგან ჯერეთ
Line of edition: 20    
ნახვა არ მოხდების, ამად რომე მარტოებით გაზდილა,
Line of edition: 21    
არა კრთეს კაცთა ხილვასა. მე წავალ და თქვენ მნათობსა
Line of edition: 22    
გვერდით ლხინობდით, შეექცეოდით, გინდა ქალაქად მობძანდებოდით,
Line of edition: 23    
სანამდი ზღვათა მეფე, ძმა ჩემი, მოვიდოდეს, მერმე
Line of edition: 24    
ქორწილი და ლხინი გარდვიხადოთო.

Line of edition: 25       
ხელმწიფე ქალაქად ჩავიდა და ზავ ქალთან შევიდა. ქალი
Line of edition: 26    
წინა მოეგება და ერთმანეთისა ნახვითა გაიხარნეს, ისხდენ და
Line of edition: 27    
ლხინობდენ საღამომდისინ. რა დაღამდა, შეხედა მის სარკმლიდაღმა,
Line of edition: 28    
ბანოვანთა ჯარსა ხოჯები მოუძღოდენ, დიდი ხათუნები
Line of edition: 29    
მოჰყვებოდეს, ქალსა შეეშინდა, ჩვენება რამე ეგონა. ზავ ეგრე
Line of edition: 30    
უთხრა: ნუ შეშინდები, სულისა ჩემისა განსვენებაო! ესე ბიძას
Line of edition: 31    
შენის გამოგზავნილნი არიან შენის მარტოებისათვის, წავალ
Line of edition: 32    
და მე ვსცნობო. გამოვიდა ზავ და კლდენი გამოიარნა,
Line of edition: 33    
არავინ იყო. მოვიდა კარზედ. ხადუმთა ჯარი დახვდა, სალამი
Line of edition: 34    
მოახსენეს ხელმწიფისაგან ესე ვითა: თქვენსა სიშორესა ვერ
Line of edition: 35    
დავითმენ მანამდისინ, სანამ ქორწილი იქნებოდეს. აწე * ორმოცი
Line of edition: 36    
ხადუმი პირ-მზისა დისა ჩემისათვის მიახლებია, ამად რომე
Line of edition: 37    
მარტოდ ყოფნა აღარა ხამს, მანამდისინ მანდ გამოისვენოს და,
Line of edition: 38    
რაცა იამებოდეს, იმისთანა ლხინი ნახოს, სინამდის ჩვენ საქორწილოდ
Line of edition: 39    
ავემზადნეთ და ძმაცა ჩემი * ზღვათა მეფე მობძანდეს.
Line of edition: 40    
თქვენ აქ მობძანდით, რომე წიგნი მივსწეროთო.

Page of edition: 64  
Line of edition: 1       
რა ხადუმთა უფროსმა ეს მოახსენა, იამა ზავსა და შეასხან
Line of edition: 2    
და ეგრე უბძანა: მე შევალ და მას მზესა ვაცნობებ. თქვენ აქ
Line of edition: 3    
იყვენით და, ოდეს ჩემი ხმა გესმას, ამოდ შემოდით, რომე
Line of edition: 4    
უნახავი, ვითა ფრინველნი, კაცთა კრთებიან. შევიდა ზავ და
Line of edition: 5    
ქალსა მოახსენა, ვითა: ხელმწიფესა ნასთურსა, ბიძაშენსა,
Line of edition: 6    
შენთვის მხევალნი გამოუგზავნია შენად სამსახურად. ქალმან
Line of edition: 7    
მოახსენა: მე არ ვიცი, ხელმწიფეო, რომელი ადამიანთა წესია
Line of edition: 8    
და ანუ ხელმწიფეთა ქცევა. ხელმწიფეთა შვილი ხარ და
Line of edition: 9    
სახელმწიფო ქცევა რავა უნდა, * თქვენ იგი ქმენ და მეცა მიბძანეთ.
Line of edition: 10    
მოეხვია ზავ და პირსა მზიანსა აკოცა, ეგრე უბძანა:
Line of edition: 11    
ჩემთა თვალთა ნათელო! შენ დიდთა ხელმწიფეთა შვილი ხარ
Line of edition: 12    
და მრავალსა დიდთა სახელმწიფოთა მიმავალი, ჩინეთისა
Line of edition: 13    
ქვეყანისა დედოფალი. არა შენი შესაფერია, რომე უჯაროდ იყო,
Line of edition: 14    
შენ დიდთა მნათობთა ჯარითა უნდა იყო და მრავალსა სიუხვესა
Line of edition: 15    
შეექცეოდე. ასწავლა ყოველივე ხელმწიფური ქცევა და რიგი
Line of edition: 16    
სიტყვათა. მან ყოველივე ამოდ მოისმინა და გულად შეიკრიბა.

Line of edition: 17       
ზავ მიდგა კარსა და დაუზახნა და მოვიდა და ტახტსა ზედა
Line of edition: 18    
მნათობისა გვერდით დაჯდა. შემოუძღვა ხადუმთა უფროსი *
Line of edition: 19    
და ხადუმნი შემოასხნა. თაყვანი სცეს და წადგეს ტახტსა წინა,
Line of edition: 20    
პირი მიწასა გაუერთეს, ხელმწიფე ზავ დალოცეს და დედოფალი
Line of edition: 21    
მავრიდ, ვითა: მზისა და მთვარისა * პატრონი, საწუთროსა
Line of edition: 22    
განმანათლებელი ღმერთიმცა არის თქვენი მეშველი
Line of edition: 23    
და ნუმცა ოდეს შეიჭირვებს ხელმწიფობა თქვენი! კურთხეულმცა
Line of edition: 24    
არის დღე იგი, რომელ თქვენსა ხლებასა * ვეღირსენითო
Line of edition: 25    
და ნუმცა ოდეს მოგვეშლების მხიარულისა პირისა თქვენისა
Line of edition: 26    
მზერა! ტახტისა ფეხსა * აკოცეს და გაბრუნდეს. ქალნი შემოასხეს
Line of edition: 27    
სალტა-ტყაოსანი, საყურნი, მძიმითა სამკაულითა. ოდეს შემოვიდეს,
Line of edition: 28    
ამას იტყოდეს, თუ: მზე და მთვარე ერთგან სხდენო და
Line of edition: 29    
ვარსკვლავნი შემოხედვენო. * მათი სიტურფე არ გაიცდებოდა.
Line of edition: 30    
წარდგენ წყნარისა ქცევითა და სალამი გარდაიხადეს, მათსა
Line of edition: 31    
ტახტსა ფეხს აკოცეს, დადგეს, ხელმწიფესა მოკითხვა და სიტყვები
Line of edition: 32    
მავრიდსაცა მოახსენეს. მან მადლი უბძანა და მძიმითა
Line of edition: 33    
შესამოსლითა ტანსა შემოსა. აზომი მისცა, რომე წაღება ეძნელებოდა. *
Line of edition: 34    
მერმე ზავ ხელმწიფურითა რიგითა დასხნა, ვის როგორ
Line of edition: 35    
მართებდა. მეჯლიში გამართეს, მოილხენდეს, ჩანგის ძალსა
Line of edition: 36    
მოზიდნეს და იტყოდეს შაირთა მათ მნათობთა შეყრისასა
Line of edition: 37    
და ზავის გამარჯვებისასა. მას ღამესა ამო ლხინი ნახეს და
Line of edition: 38    
ტკბილად გამოისვენეს.

Line of edition: 39       
რა დილა გათენდა, ზავ ადგა და ხელმწიფურად მოირთო,
Page of edition: 65   Line of edition: 1    
მავრიდს ეგრე უთხრა: მე წავალ ხელმწიფისა ნასთურსა თანა,
Line of edition: 2    
ძმისა შენისა მაწვევარსა გავგზავნით. შენ ნუ შეიწყენ
Line of edition: 3    
და ლხინით გამოისვენებდი. მეცა ადრე მოვალ, უშენოდ ყოფნასა
Line of edition: 4    
ვერ მოვითმენ. მავრიდ ეგრე მოახსენა: წაბძანდი, რომელი
Line of edition: 5    
შვენოდეს ხელმწიფებასა შენსა, ეგრეთ განაგე საქმე შენი. შენ
Line of edition: 6    
ჩემთვის ნუ შეიჭირვებ. მე შენითა წყალობითა მოვრჩი
Line of edition: 7    
შეჭირვებასა და რა სიამოვნე და ლხინი მაკლია.

Line of edition: 8       
წამოვიდა ზავ ხელმწიფესა თანა. მავრიდს ახლავან მხევალნი.
Line of edition: 9    
ტურფასა ქცევითა შეაქცევენ, რაცა მისი წესი და რიგია, *
Line of edition: 10    
და ყოველთა დღეთა * სხვადასხვა რიგად მოკაზმიან. ყოველი
Line of edition: 11    
წესი და რიგი ადვილად ისწავლა, ასრე რომე მათ ხადუმთა
Line of edition: 12    
დიდად ეკრძალებოდა და მას იტყოდენ: ეს არცა ზეცით
Line of edition: 13    
ჩამოსულისა ანგელოზისაგან იქნების ამისთანათა გონიერებითა
Line of edition: 14    
და ხელმწიფურისა რიგითა ქცევა, არამ თუ შევარდნის მართვე
Line of edition: 15    
ვითა კლდეშიგან გაზდილსა. ყოველთა დღეთა პირსა ელვარებისა
Line of edition: 16    
შვენებასა მატობდა.

Line of edition: 17       
რა ზავ ჩავიდა ხელმწიფესთან, აცნობა მისი მისვლა, * მაშინვე
Line of edition: 18    
წინ მოეგება და ხელსა და პირსა აკოცა. მივიდენ და
Line of edition: 19    
სახელმწიფოსა ტახტზედ ზავ დასვა, თვით სიმდაბლითა ტახტზედ
Line of edition: 20    
არა დაუჯდა. ზავ ეგრე არა ინება * და ორნივე ერთად დასხდენ.
Line of edition: 21    
სულ ხელმწიფე და მისნი დიდებულნი თვისად მხსნელად ხადოდიან *
Line of edition: 22    
და მეფობით ხმობდიან.

Line of edition: n.58/22    
ქალი A. ^
Line of edition: n.58/26    
ეხვეწებოდა ] ევედრებოდა B. ^
Line of edition: n.58/28    
ბილწისაგან ] ბილწისა ხელითა B. ^
Line of edition: n.58/28    
მოკვდა ] _ A. ^
Line of edition: n.58/36    
ვაჟი ] კაცი B. ^
Line of edition: n.59/1    
მნათობი ] მთიები B. ^
Line of edition: n.59/2    
წამლობდა ] _ A. ^
Line of edition: n.59/3    
კოცნიდა და სურვილითა ] კოცნითა და სურნელითა A. ^
Line of edition: n.59/7    
ასრე ] _ B. ^
Line of edition: n.59/7    
ალაგზედ ] _ B. ^
Line of edition: n.59/16    
მე ერთიცა ... იტყვი ] _ A. ^
Line of edition: n.59/19    
იყო ] _ B. ^
Line of edition: n.59/25    
არა სვამ ] _ B. ^
Line of edition: n.59/26    
იყვნენ ] იდგნენ B. ^
Line of edition: n.59/37    
ქალმან ] + და მოილხინა B. ^
Line of edition: n.60/11    
ადგენ ] ადეგ B. ^
Line of edition: n.60/11    
მასვე მაშინვე A. ^
Line of edition: n.60/30    
იყო ] _ B. ^
Line of edition: n.60/36    
ქონებისა ] საქონელისა B. ^
Line of edition: n.61/10    
მძებნელი ] _ B. ^
Line of edition: n.61/12    
დავსცე ქვეყანა ] _ B. ^
Line of edition: n.61/12    
გრძნებისაგან ] სიბილწისაგან A. ^
Line of edition: n.61/15    
თავ-სისხლიანი ] სისხლიანი B. ^
Line of edition: n.61/28    
ლაშკარი ] ქალაქი B. ^
Line of edition: n.61/32    
ბილწის დევის მძორი B. ^
Line of edition: n.62/3    
არსა B. ^
Line of edition: n.62/8    
მის ] _ A. ^
Line of edition: n.62/10    
ზიდვიდა თვალსა და მარგალიტსა B. ^
Line of edition: n.62/26    
აჯამნო ] ანჯამან B. ^
Line of edition: n.62/28    
ეშმაკთა ვეშაპთა B. ^
Line of edition: n.62/36    
სიშმაგით ] + დიდსა B. ^
Line of edition: n.63/6    
თქვენი ] _ B. ^
Line of edition: n.63/7    
გყავართ ] _ B. ^
Line of edition: n.63/9    
საქმე ] + ჩემი და B. ^
Line of edition: n.63/13    
გვირგვინი ] + თქვენი B. ^
Line of edition: n.63/15    
დღისა ] ღირსა B. ^
Line of edition: n.63/16    
ჩემად სიძედ ] ჩემდა B. ^
Line of edition: n.63/17    
გამრუდებიაო ] გადაბრუნდებია B. ^
Line of edition: n.63/35    
აწე ] + რომელიც მხევალი მიახლებია, ოცი მკვრელი ამოს ხმისა მთქმელი B. ^
Line of edition: n.63/39    
ძმაცა ჩემი ] მამაჩვენი B. ^
Line of edition: n.64/9    
ხელმწიფეთა შვილი ... რავა უნდა ] _ A. ^
Line of edition: n.64/18    
უფროსი ] უხუცესნი B. ^
Line of edition: n.64/21    
და მთვარისა ] დამფარავი B. ^
Line of edition: n.64/24    
ხლებასა ] ხელებსა B. ^
Line of edition: n.64/26    
ფეხსა ] თქვენისა A. ^
Line of edition: n.64/29    
შემოხედვენო ] შემოკრფენო B. ^
Line of edition: n.64/33    
ეძნელებოდა ] ეზარებოდა B. ^
Line of edition: n.65/9    
რიგი და წესია B. ^
Line of edition: n.65/10    
დღეთა ] _ B. ^
Line of edition: n.65/17    
მისლა A. ^
Line of edition: n.65/20    
ინება ] იქნება B. ^
Line of edition: n.65/21    
ხადოდიან ] ხედვიდიან A; ხადოდენ B. ^


Next part



This text is part of the TITUS edition of Rusudaniani.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 13.5.2014. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.