TITUS
Ramayana
Part No. 121
Previous part

Chapter: 44 
Adhyāya 44


Verse: 1 
Halfverse: a    viśālān kosalān ramyān   yātvā lakṣmaṇapūrvajaḥ
   
viśālān kosalān ramyān   yātvā lakṣmaṇa-pūrvajaḥ /
Halfverse: c    
āsasāda mahābāhuḥ   śr̥ṅgaverapuraṃ prati
   
āsasāda mahā-bāhuḥ   śr̥ṅga-vera-puraṃ prati /1/

Verse: 2 
Halfverse: a    
tatra tripatʰagāṃ divyāṃ   śivatoyām aśaivalām
   
tatra tripatʰagāṃ divyāṃ   śiva-toyām aśaivalām /
Halfverse: c    
dadarśa rāgʰavo gaṅgāṃ   puṇyām r̥ṣinisevitām
   
dadarśa rāgʰavo gaṅgāṃ   puṇyām r̥ṣi-nisevitām /2/

Verse: 3 
Halfverse: a    
haṃsasārasasaṃgʰuṣṭāṃ   cakravākopakūjitām
   
haṃsa-sārasa-saṃgʰuṣṭāṃ   cakra-vāka_upakūjitām / {!}
Halfverse: c    
śiṃśumaraiś ca nakraiś ca   bʰujaṃgaiś ca niṣevitām
   
śiṃśumaraiś ca nakraiś ca   bʰujaṃgaiś ca niṣevitām /3/

Verse: 4 
Halfverse: a    
tām ūrmikalilāvartām   anvavekṣya mahāratʰaḥ
   
tām ūrmi-kalila_āvartām   anvavekṣya mahā-ratʰaḥ /
Halfverse: c    
sumantram abravīt sūtam   ihaivādya vasāmahe
   
sumantram abravīt sūtam   iha_eva_adya vasāmahe /4/

Verse: 5 
Halfverse: a    
avidūrād ayaṃ nadyā   bahupuṣpapravālavān
   
avidūrād ayaṃ nadyā   bahu-puṣpa-pravālavān /
Halfverse: c    
sumahān iṅgudīvr̥kṣo   vasāmo 'traiva sāratʰe
   
sumahān iṅgudī-vr̥kṣo   vasāmo_atra_eva sāratʰe /5/

Verse: 6 
Halfverse: a    
lakṣaṇaś ca sumantraś ca   bāḍʰam ity eva rāgʰavam
   
lakṣaṇaś ca sumantraś ca   bāḍʰam ity eva rāgʰavam /
Halfverse: c    
uktvā tam iṅgudīvr̥kṣaṃ   tadopayayatur hayaiḥ
   
uktvā tam iṅgudī-vr̥kṣaṃ   tadā_upayayatur hayaiḥ /6/

Verse: 7 
Halfverse: a    
rāmo 'bʰiyāya taṃ ramyaṃ   vr̥kṣam ikṣvākunandanaḥ
   
rāmo_abʰiyāya taṃ ramyaṃ   vr̥kṣam ikṣvāku-nandanaḥ /
Halfverse: c    
ratʰād avātarat tasmāt   sabʰāryaḥ sahalakṣmaṇaḥ
   
ratʰād avātarat tasmāt   sabʰāryaḥ saha-lakṣmaṇaḥ /7/

Verse: 8 
Halfverse: a    
sumantro 'py avatīryaiva   mocayitvā hayottamān
   
sumantro_apy avatīrya_eva   mocayitvā haya_uttamān /
Halfverse: c    
vr̥kṣamūlagataṃ rāmam   upatastʰe kr̥tāñjaliḥ
   
vr̥kṣa-mūla-gataṃ rāmam   upatastʰe kr̥ta_añjaliḥ /8/

Verse: 9 
Halfverse: a    
tatra rājā guho nāma   rāmasyātmasamaḥ sakʰā
   
tatra rājā guho nāma   rāmasya_ātma-samaḥ sakʰā /
Halfverse: c    
niṣādajātyo balavān   stʰapatiś ceti viśrutaḥ
   
niṣāda-jātyo balavān   stʰapatiś ca_iti viśrutaḥ /9/

Verse: 10 
Halfverse: a    
sa śrutvā puruṣavyāgʰraṃ   rāmaṃ viṣayam āgatam
   
sa śrutvā puruṣa-vyāgʰraṃ   rāmaṃ viṣayam āgatam /
Halfverse: c    
vr̥ddʰaiḥ parivr̥to 'mātyair   jñātibʰiś cāpy upāgataḥ
   
vr̥ddʰaiḥ parivr̥to_amātyair   jñātibʰiś ca_apy upāgataḥ /10/

Verse: 11 
Halfverse: a    
tato niṣādādʰipatiṃ   dr̥ṣṭvā dūrād avastʰitam
   
tato niṣāda_adʰipatiṃ   dr̥ṣṭvā dūrād avastʰitam /
Halfverse: c    
saha saumitriṇā rāmaḥ   samāgaccʰad guhena saḥ
   
saha saumitriṇā rāmaḥ   samāgaccʰad guhena saḥ /11/

Verse: 12 
Halfverse: a    
tam ārtaḥ saṃpariṣvajya   guho rāgʰavam abravīt
   
tam ārtaḥ saṃpariṣvajya   guho rāgʰavam abravīt /
Halfverse: c    
yatʰāyodʰyā tatʰedaṃ te   rāma kiṃ karavāṇi te
   
yatʰā_ayodʰyā tatʰā_idaṃ te   rāma kiṃ karavāṇi te /12/

Verse: 13 
Halfverse: a    
tato guṇavadannādyam   upādāya pr̥tʰagvidʰam
   
tato guṇavad-anna_adyam   upādāya pr̥tʰag-vidʰam /
Halfverse: c    
argʰyaṃ copānayat kṣipraṃ   vākyaṃ cedam uvāca ha
   
argʰyaṃ ca_upānayat kṣipraṃ   vākyaṃ ca_idam uvāca ha /13/

Verse: 14 
Halfverse: a    
svāgataṃ te mahābāho   taveyam akʰilā mahī
   
svāgataṃ te mahā-bāho   tava_iyam akʰilā mahī /
Halfverse: c    
vayaṃ preṣyā bʰavān bʰartā   sādʰu rājyaṃ praśādʰi naḥ
   
vayaṃ preṣyā bʰavān bʰartā   sādʰu rājyaṃ praśādʰi naḥ /14/

Verse: 15 
Halfverse: a    
bʰakṣyaṃ bʰojyaṃ ca peyaṃ ca   lehyaṃ cedam upastʰitam
   
bʰakṣyaṃ bʰojyaṃ ca peyaṃ ca   lehyaṃ ca_idam upastʰitam /
Halfverse: c    
śayanāni ca mukʰyāni   vājināṃ kʰādanaṃ ca te
   
śayanāni ca mukʰyāni   vājināṃ kʰādanaṃ ca te /15/

Verse: 16 
Halfverse: a    
guham eva bruvāṇaṃ taṃ   rāgʰavaḥ pratyuvāca ha
   
guham eva bruvāṇaṃ taṃ   rāgʰavaḥ pratyuvāca ha /
Halfverse: c    
arcitāś caiva hr̥ṣṭāś ca   bʰavatā sarvatʰā vayam
   
arcitāś caiva hr̥ṣṭāś ca   bʰavatā sarvatʰā vayam /16/

Verse: 17 
Halfverse: a    
padbʰyām abʰigamāc caiva   snehasaṃdarśanena ca
   
padbʰyām abʰigamāc caiva   sneha-saṃdarśanena ca /
Halfverse: c    
bʰujābʰyāṃ sādʰuvr̥ttābʰyāṃ   pīḍayan vākyam abravīt
   
bʰujābʰyāṃ sādʰu-vr̥ttābʰyāṃ   pīḍayan vākyam abravīt /17/

Verse: 18 
Halfverse: a    
diṣṭyā tvāṃ guha paśyāmi   arogaṃ saha bāndʰavaiḥ
   
diṣṭyā tvāṃ guha paśyāmi   arogaṃ saha bāndʰavaiḥ /
Halfverse: c    
api te kūśalaṃ rāṣṭre   mitreṣu ca dʰaneṣu ca
   
api te kūśalaṃ rāṣṭre   mitreṣu ca dʰaneṣu ca /18/

Verse: 19 
Halfverse: a    
yat tv idaṃ bʰavatā kiṃ cit   prītyā samupakalpitam
   
yat tv idaṃ bʰavatā kiṃcit   prītyā samupakalpitam /
Halfverse: c    
sarvaṃ tad anujānāmi   na hi varte pratigrahe
   
sarvaṃ tad anujānāmi   na hi varte pratigrahe /19/

Verse: 20 
Halfverse: a    
kuśacīrājinadʰaraṃ   pʰalamūlāśanaṃ ca mām
   
kuśa-cīra_ajina-dʰaraṃ   pʰala-mūla_aśanaṃ ca mām /
Halfverse: c    
viddʰi praṇihitaṃ dʰarme   tāpasaṃ vanagocaram
   
viddʰi praṇihitaṃ dʰarme   tāpasaṃ vana-gocaram /20/

Verse: 21 
Halfverse: a    
aśvānāṃ kʰādanenāham   artʰī nānyena kena cit
   
aśvānāṃ kʰādanena_aham   artʰī na_anyena kenacit /
Halfverse: c    
etāvatātrabʰavatā   bʰaviṣyāmi supūjitaḥ
   
etāvatā_atra-bʰavatā   bʰaviṣyāmi supūjitaḥ /21/

Verse: 22 
Halfverse: a    
ete hi dayitā rājñaḥ   pitur daśaratʰasya me
   
ete hi dayitā rājñaḥ   pitur daśaratʰasya me /
Halfverse: c    
etaiḥ suvihitair aśvair   bʰaviṣyāmy aham arcitaḥ
   
etaiḥ suvihitair aśvair   bʰaviṣyāmy aham arcitaḥ /22/

Verse: 23 
Halfverse: a    
aśvānāṃ pratipānaṃ ca   kʰādanaṃ caiva so 'nvaśāt
   
aśvānāṃ pratipānaṃ ca   kʰādanaṃ caiva so_anvaśāt /
Halfverse: c    
guhas tatraiva puruṣāṃs   tvaritaṃ dīyatām iti
   
guhas tatra_eva puruṣāṃs   tvaritaṃ dīyatām iti /23/

Verse: 24 
Halfverse: a    
tataś cīrottarāsaṅgaḥ   saṃdʰyām anvāsya paścimām
   
tataś cīra_uttara_āsaṅgaḥ   saṃdʰyām anvāsya paścimām /
Halfverse: c    
jalam evādade bʰojyaṃ   lakṣmaṇenāhr̥taṃ svayam
   
jalam eva_ādade bʰojyaṃ   lakṣmaṇena_āhr̥taṃ svayam /24/

Verse: 25 
Halfverse: a    
tasya bʰūmau śayānasya   pādau prakṣālya lakṣmaṇaḥ
   
tasya bʰūmau śayānasya   pādau prakṣālya lakṣmaṇaḥ /
Halfverse: c    
sabʰāryasya tato 'bʰyetya   tastʰau vr̥kṣam upāśritaḥ
   
sabʰāryasya tato_abʰyetya   tastʰau vr̥kṣam upāśritaḥ /25/ {!}

Verse: 26 
Halfverse: a    
guho 'pi saha sūtena   saumitrim anubʰāṣayan
   
guho_api saha sūtena   saumitrim anubʰāṣayan /
Halfverse: c    
anvajāgrat tato rāmam   apramatto dʰanurdʰaraḥ
   
anvajāgrat tato rāmam   apramatto dʰanur-dʰaraḥ /26/

Verse: 27 


Halfverse: a    
tatʰā śayānasya tato 'sya dʰīmato    tatʰā śayānasya tato 'sya dʰīmato
   
tatʰā śayānasya tato_asya dʰīmato    tatʰā śayānasya tato_asya dʰīmato / {Gem}
Halfverse: b    
yaśasvino dāśaratʰer mahātmanaḥ    yaśasvino dāśaratʰer mahātmanaḥ
   
yaśasvino dāśaratʰer mahātmanaḥ    yaśasvino dāśaratʰer mahātmanaḥ / {Gem}
Halfverse: c    
adr̥ṣṭaduḥkʰasya sukʰocitasya     adr̥ṣṭaduḥkʰasya sukʰocitasya
   
adr̥ṣṭa-duḥkʰasya sukʰa_ucitasya     adr̥ṣṭa-duḥkʰasya sukʰa_ucitasya / {Gem}
Halfverse: d    
tadā vyatīyāya cireṇa śarvarī    tadā vyatīyāya cireṇa śarvarī
   
tadā vyatīyāya cireṇa śarvarī    tadā vyatīyāya cireṇa śarvarī /27/ {E} {Gem}




Next part



This text is part of the TITUS edition of Ramayana.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 8.12.2008. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.