TITUS
Ramayana
Part No. 130
Previous part

Chapter: 53 
Adhyāya 53


Verse: 1 
Halfverse: a    mama tv aśvā nivr̥ttasya   na prāvartanta vartmani
   mama tv aśvā nivr̥ttasya   na prāvartanta vartmani /
Halfverse: c    uṣṇam aśru vimuñcanto   rāme saṃprastʰite vanam
   uṣṇam aśru vimuñcanto   rāme saṃprastʰite vanam /1/

Verse: 2 
Halfverse: a    ubʰābʰyāṃ rājaputrābʰyām   atʰa kr̥tvāham ajñalim
   ubʰābʰyāṃ rāja-putrābʰyām   atʰa kr̥tvā_aham ajñalim /
Halfverse: c    prastʰito ratʰam āstʰāya   tad duḥkʰam api dʰārayan
   prastʰito ratʰam āstʰāya   tad duḥkʰam api dʰārayan /2/

Verse: 3 
Halfverse: a    guheva sārdʰaṃ tatraiva   stʰito 'smi divasān bahūn
   guhā_iva sārdʰaṃ tatra_eva   stʰito_asmi divasān bahūn /
Halfverse: c    āśayā yadi māṃ rāmaḥ   punaḥ śabdāpayed iti
   āśayā yadi māṃ rāmaḥ   punaḥ śabdāpayed iti /3/

Verse: 4 
Halfverse: a    viṣaye te mahārāja   rāmavyasanakarśitāḥ
   viṣaye te mahā-rāja   rāma-vyasana-karśitāḥ /
Halfverse: c    api vr̥kṣāḥ parimlānaḥ   sapuṣpāṅkurakorakāḥ
   api vr̥kṣāḥ parimlānaḥ   sapuṣpa_aṅkura-korakāḥ /4/

Verse: 5 
Halfverse: a    na ca sarpanti sattvāni   vyālā na prasaranti ca
   na ca sarpanti sattvāni   vyālā na prasaranti ca /
Halfverse: c    rāmaśokābʰibʰūtaṃ tan   niṣkūjam abʰavad vanam
   rāma-śoka_abʰibʰūtaṃ tan   niṣkūjam abʰavad vanam /5/

Verse: 6 
Halfverse: a    līnapuṣkarapatrāś ca   narendra kaluṣodakāḥ
   līna-puṣkara-patrāś ca   nara_indra kaluṣa_udakāḥ /
Halfverse: c    saṃtaptapadmāḥ padminyo   līnamīnavihaṃgamāḥ
   saṃtapta-padmāḥ padminyo   līna-mīna-vihaṃgamāḥ /6/

Verse: 7 
Halfverse: a    jalajāni ca puṣpāṇi   mālyāni stʰalajāni ca
   jalajāni ca puṣpāṇi   mālyāni stʰalajāni ca /
Halfverse: c    nādya bʰānty alpagandʰīni   pʰalāni ca yatʰā puram
   na_adya bʰānty alpa-gandʰīni   pʰalāni ca yatʰā puram /7/

Verse: 8 
Halfverse: a    praviśantam ayodʰyāṃ māṃ   na kaś cid abʰinandati
   praviśantam ayodʰyāṃ māṃ   na kaścid abʰinandati /
Halfverse: c    narā rāmam apaśyanto   niḥśvasanti muhur muhuḥ
   narā rāmam apaśyanto   niḥśvasanti muhur muhuḥ /8/

Verse: 9 
Halfverse: a    harmyair vimānaiḥ prāsādair   avekṣya ratʰam āgatam
   harmyair vimānaiḥ prāsādair   avekṣya ratʰam āgatam /
Halfverse: c    hāhākārakr̥tā nāryo   rāmādarśanakarśitāḥ
   hāhā-kāra-kr̥tā nāryo   rāma_adarśana-karśitāḥ /9/

Verse: 10 
Halfverse: a    āyatair vimalair netrair   aśruvegapariplutaiḥ
   āyatair vimalair netrair   aśru-vega-pariplutaiḥ /
Halfverse: c    anyonyam abʰivīkṣante   vyaktam ārtatarāḥ striyaḥ
   anyonyam abʰivīkṣante   vyaktam ārtatarāḥ striyaḥ /10/

Verse: 11 
Halfverse: a    nāmitrāṇāṃ na mitrāṇām   udāsīnajanasya ca
   na_amitrāṇāṃ na mitrāṇām   udāsīna-janasya ca /
Halfverse: c    aham ārtatayā kaṃ cid   viśeṣaṃ nopalakṣaye
   aham ārtatayā kaṃcid   viśeṣaṃ na_upalakṣaye /11/

Verse: 12 
Halfverse: a    aprahr̥ṣṭamanuṣyā ca   dīnanāgaturaṃgamā
   aprahr̥ṣṭa-manuṣyā ca   dīna-nāga-turaṃgamā /
Halfverse: c    ārtasvaraparimlānā   viniḥśvasitaniḥsvanā
   ārta-svara-parimlānā   viniḥśvasita-niḥsvanā /12/

Verse: 13 
Halfverse: a    nirānandā mahārāja   rāmapravrājanātulā
   nirānandā mahā-rāja   rāma-pravrājana_ātulā /
Halfverse: c    kausalyā putra hīneva   ayodʰyā pratibʰāti mā
   kausalyā putra hīnā_iva   ayodʰyā pratibʰāti mā /13/ {mā!}

Verse: 14 
Halfverse: a    sūtasya vacanaṃ śrutvā   vācā paramadīnayā
   sūtasya vacanaṃ śrutvā   vācā parama-dīnayā /
Halfverse: c    bāṣpopahatayā rājā   taṃ sūtam idam abravīt
   bāṣpa_upahatayā rājā   taṃ sūtam idam abravīt /14/

Verse: 15 
Halfverse: a    kaikeyyā viniyuktena   pāpābʰijanabʰāvayā
   kaikeyyā viniyuktena   pāpa_abʰijana-bʰāvayā /
Halfverse: c    mayā na mantrakuśalair   vr̥ddʰaiḥ saha samartʰitam
   mayā na mantra-kuśalair   vr̥ddʰaiḥ saha samartʰitam /15/

Verse: 16 
Halfverse: a    na suhr̥dbʰir na cāmātyair   mantrayitvā na naigamaiḥ
   na suhr̥dbʰir na ca_amātyair   mantrayitvā na naigamaiḥ /
Halfverse: c    mayāyam artʰaḥ saṃmohāt   strīhetoḥ sahasā kr̥taḥ
   mayā_ayam artʰaḥ saṃmohāt   strī-hetoḥ sahasā kr̥taḥ /16/

Verse: 17 
Halfverse: a    bʰavitavyatayā nūnam   idaṃ vā vyasanaṃ mahat
   bʰavitavyatayā nūnam   idaṃ vā vyasanaṃ mahat /
Halfverse: c    kulasyāsya vināśāya   prāptaṃ sūta yadr̥ccʰayā
   kulasya_asya vināśāya   prāptaṃ sūta yadr̥ccʰayā /17/

Verse: 18 
Halfverse: a    sūta yady asti te kiṃ cin   mayāpi sukr̥taṃ kr̥tam
   sūta yady asti te kiṃcin   mayā_api sukr̥taṃ kr̥tam /
Halfverse: c    tvaṃ prāpayāśu māṃ rāmaṃ   prāṇāḥ saṃtvarayanti mām
   tvaṃ prāpaya_āśu māṃ rāmaṃ   prāṇāḥ saṃtvarayanti mām /18/

Verse: 19 
Halfverse: a    yad yad yāpi mamaivājñā   nivartayatu rāgʰavam
   yad yad yā_api mama_eva_ājñā   nivartayatu rāgʰavam /
Halfverse: c    na śakṣyāmi vinā rāma   muhūrtam api jīvitum
   na śakṣyāmi vinā rāma   muhūrtam api jīvitum /19/

Verse: 20 
Halfverse: a    atʰa vāpi mahābāhur   gato dūraṃ bʰaviṣyati
   atʰavā_api mahā-bāhur   gato dūraṃ bʰaviṣyati /
Halfverse: c    mām eva ratʰam āropya   śīgʰraṃ rāmāya darśaya
   mām eva ratʰam āropya   śīgʰraṃ rāmāya darśaya /20/

Verse: 21 
Halfverse: a    vr̥ttadaṃṣṭro maheṣvāsaḥ   kvāsau lakṣmaṇapūrvajaḥ
   vr̥tta-daṃṣṭro mahā_iṣvāsaḥ   kva_asau lakṣmaṇa-pūrvajaḥ /
Halfverse: c    yadi jīvāmi sādʰv enaṃ   paśyeyaṃ saha sītayā
   yadi jīvāmi sādʰv enaṃ   paśyeyaṃ saha sītayā /21/

Verse: 22 
Halfverse: a    lohitākṣaṃ mahābāhum   āmuktamaṇikuṇḍalam
   lohita_akṣaṃ mahā-bāhum   āmukta-maṇi-kuṇḍalam /
Halfverse: c    rāmaṃ yadi na paśyāmi   gamiṣyāmi yamakṣayam
   rāmaṃ yadi na paśyāmi   gamiṣyāmi yama-kṣayam /22/

Verse: 23 
Halfverse: a    ato nu kiṃ duḥkʰataraṃ   yo 'ham ikṣvākunandanam
   ato nu kiṃ duḥkʰataraṃ   yo_aham ikṣvāku-nandanam /
Halfverse: c    imām avastʰām āpanno   neha paśyāmi rāgʰavam
   imām avastʰām āpanno   na_iha paśyāmi rāgʰavam /23/

Verse: 24 
Halfverse: a    hā rāma rāmānuja hā   hā vaidehi tapasvinī
   hā rāma rāma_anuja hā   hā vaidehi tapasvinī /
Halfverse: c    na māṃ jānīta duḥkʰena   mriyamāṇam anātʰavat
   na māṃ jānīta duḥkʰena   mriyamāṇam anātʰavat /
Halfverse: e    dustaro jīvatā devi   mayāyaṃ śokasāgaraḥ
   dustaro jīvatā devi   mayā_ayaṃ śoka-sāgaraḥ /24/

Verse: 25 


Halfverse: a    aśobʰanaṃ yo 'ham ihādya rāgʰavaṃ    aśobʰanaṃ yo 'ham ihādya rāgʰavaṃ
   aśobʰanaṃ yo_aham iha_adya rāgʰavaṃ    aśobʰanaṃ yo_aham iha_adya rāgʰavaṃ / {Gem}
Halfverse: b    didr̥kṣamāṇo na labʰe salakṣmaṇam    didr̥kṣamāṇo na labʰe salakṣmaṇam
   didr̥kṣamāṇo na labʰe salakṣmaṇam    didr̥kṣamāṇo na labʰe salakṣmaṇam / {Gem}
Halfverse: c    itīva rājā vilapan mahāyaśāḥ    itīva rājā vilapan mahāyaśāḥ
   iti_iva rājā vilapan mahā-yaśāḥ    iti_iva rājā vilapan mahā-yaśāḥ / {Gem}
Halfverse: d    papāta tūrṇaṃ śayane sa mūrcʰitaḥ    papāta tūrṇaṃ śayane sa mūrcʰitaḥ
   papāta tūrṇaṃ śayane sa mūrcʰitaḥ    papāta tūrṇaṃ śayane sa mūrcʰitaḥ /25/ {Gem}

Verse: 26 


Halfverse: a    iti vilapati pārtʰive   pranaṣṭe karuṇataraṃ dviguṇaṃ ca rāmahetoḥ
   iti vilapati pārtʰive   pranaṣṭe karuṇataraṃ dviguṇaṃ ca rāma-hetoḥ /
Halfverse: c    vacanam anuniśamya   tasya devī bʰayam agamat punar eva rāmamātā
   vacanam anuniśamya   tasya devī bʰayam agamat punar eva rāma-mātā /26/ {E}



Next part


This text is part of the TITUS edition of Ramayana.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 8.12.2008. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.