TITUS
Ramayana
Part No. 173
Previous part

Chapter: 96 
Adhyāya 96


Verse: 1 
Halfverse: a    vasiṣṭʰaḥ purataḥ kr̥tvā   dārān daśaratʰasya ca
   vasiṣṭʰaḥ purataḥ kr̥tvā   dārān daśaratʰasya ca /
Halfverse: c    abʰicakrāma taṃ deśaṃ   rāmadarśanatarṣitaḥ
   abʰicakrāma taṃ deśaṃ   rāma-darśana-tarṣitaḥ /1/

Verse: 2 
Halfverse: a    rājapatnyaś ca gaccʰantyo   mandaṃ mandākinīṃ prati
   rāja-patnyaś ca gaccʰantyo   mandaṃ mandākinīṃ prati /
Halfverse: c    dadr̥śus tatra tat tīrtʰaṃ   rāmalakṣmaṇasevitam
   dadr̥śus tatra tat tīrtʰaṃ   rāma-lakṣmaṇa-sevitam /2/

Verse: 3 
Halfverse: a    kausalyā bāṣpapūrṇena   mukʰena pariśuṣyatā
   kausalyā bāṣpa-pūrṇena   mukʰena pariśuṣyatā /
Halfverse: c    sumitrām abravīd dīnā   yāś cānyā rājayoṣitaḥ
   sumitrām abravīd dīnā   yāś ca_anyā rāja-yoṣitaḥ /3/

Verse: 4 
Halfverse: a    idaṃ teṣām anātʰānāṃ   kliṣṭam akliṣṭa karmaṇām
   idaṃ teṣām anātʰānāṃ   kliṣṭam akliṣṭa karmaṇām /
Halfverse: c    vane prāk kevalaṃ tīrtʰaṃ   ye te nirviṣayī kr̥tāḥ
   vane prāk kevalaṃ tīrtʰaṃ   ye te nirviṣayī kr̥tāḥ /4/

Verse: 5 
Halfverse: a    itaḥ sumitre putras te   sadā jalam atandritaḥ
   itaḥ sumitre putras te   sadā jalam atandritaḥ /
Halfverse: c    svayaṃ harati saumitrir   mama putrasya kāraṇāt
   svayaṃ harati saumitrir   mama putrasya kāraṇāt /5/

Verse: 6 
Halfverse: a    dakṣiṇāgreṣu darbʰeṣu   sā dadarśa mahītale
   dakṣiṇa_agreṣu darbʰeṣu   sā dadarśa mahī-tale /
Halfverse: c    pitur iṅgudipiṇyākaṃ   nyastam āyatalocanā
   pitur iṅgudi-piṇyākaṃ   nyastam āyata-locanā /6/

Verse: 7 
Halfverse: a    taṃ bʰūmau pitur ārtena   nyastaṃ rāmeṇa vīkṣya sā
   taṃ bʰūmau pitur ārtena   nyastaṃ rāmeṇa vīkṣya sā /
Halfverse: c    uvāca devī kausalyā   sarvā daśaratʰastriyaḥ
   uvāca devī kausalyā   sarvā daśaratʰa-striyaḥ /7/

Verse: 8 
Halfverse: a    idam ikṣvākunātʰasya   rāgʰavasya mahātmanaḥ
   idam ikṣvāku-nātʰasya   rāgʰavasya mahātmanaḥ /
Halfverse: c    rāgʰaveṇa pitur dattaṃ   paśyataitad yatʰāvidʰi
   rāgʰaveṇa pitur dattaṃ   paśyata_etad yatʰā-vidʰi /8/

Verse: 9 
Halfverse: a    tasya devasamānasya   pārtʰivasya mahātmanaḥ
   tasya deva-samānasya   pārtʰivasya mahātmanaḥ /
Halfverse: c    naitad aupayikaṃ manye   bʰuktabʰogasya bʰojanam
   na_etad aupayikaṃ manye   bʰukta-bʰogasya bʰojanam /9/

Verse: 10 
Halfverse: a    caturantāṃ mahīṃ bʰuktvā   mahendra sadr̥śo bʰuvi
   catur-antāṃ mahīṃ bʰuktvā   mahā_indra sadr̥śo bʰuvi /
Halfverse: c    katʰam iṅgudipiṇyākaṃ   sa bʰuṅkte vasudʰādʰipaḥ
   katʰam iṅgudi-piṇyākaṃ   sa bʰuṅkte vasudʰā_adʰipaḥ /10/

Verse: 11 
Halfverse: a    ato duḥkʰataraṃ loke   na kiṃ cit pratibʰāti mā
   ato duḥkʰataraṃ loke   na kiṃcit pratibʰāti mā /
Halfverse: c    yatra rāmaḥ pitur dadyād   iṅgudīkṣodam r̥ddʰimān
   yatra rāmaḥ pitur dadyād   iṅgudī-kṣodam r̥ddʰimān /11/

Verse: 12 
Halfverse: a    rāmeṇeṅgudipiṇyākaṃ   pitur dattaṃ samīkṣya me
   rāmeṇa_iṅgudi-piṇyākaṃ   pitur dattaṃ samīkṣya me /
Halfverse: c    katʰaṃ duḥkʰena hr̥dayaṃ   na spʰoṭati sahasradʰā
   katʰaṃ duḥkʰena hr̥dayaṃ   na spʰoṭati sahasradʰā /12/

Verse: 13 
Halfverse: a    evam ārtāṃ sapatnyas tā   jagmur āśvāsya tāṃ tadā
   evam ārtāṃ sapatnyas tā   jagmur āśvāsya tāṃ tadā /
Halfverse: c    dadr̥śuś cāśrame rāmaṃ   svargāc cyutam ivāmaram
   dadr̥śuś ca_āśrame rāmaṃ   svargāc cyutam iva_amaram /13/

Verse: 14 
Halfverse: a    sarvabʰogaiḥ parityaktaṃ   rāma saṃprekṣya mātaraḥ
   sarva-bʰogaiḥ parityaktaṃ   rāma saṃprekṣya mātaraḥ /
Halfverse: c    ārtā mumucur aśrūṇi   sasvaraṃ śokakarśitāḥ
   ārtā mumucur aśrūṇi   sasvaraṃ śoka-karśitāḥ /14/

Verse: 15 
Halfverse: a    tāsāṃ rāmaḥ samuttʰāya   jagrāha caraṇāñ śubʰān
   tāsāṃ rāmaḥ samuttʰāya   jagrāha caraṇān śubʰān /
Halfverse: c    mātr̥̄ṇāṃ manujavyāgʰraḥ   sarvāsāṃ satyasaṃgaraḥ
   mātr̥̄ṇāṃ manuja-vyāgʰraḥ   sarvāsāṃ satya-saṃgaraḥ /15/

Verse: 16 
Halfverse: a    tāḥ pāṇibʰiḥ sukʰasparśair   mr̥dvaṅgulitalaiḥ śubʰaiḥ
   tāḥ pāṇibʰiḥ sukʰa-sparśair   mr̥dv-aṅguli-talaiḥ śubʰaiḥ /
Halfverse: c    pramamārjū rajaḥ pr̥ṣṭʰād   rāmasyāyatalocanāḥ
   pramamārjū rajaḥ pr̥ṣṭʰād   rāmasya_āyata-locanāḥ /16/

Verse: 17 
Halfverse: a    saumitrir api tāḥ sarvā   mātr̥̄ḥ saṃprekṣya duḥkʰitaḥ {!}
   saumitrir api tāḥ sarvā   mātr̥̄ḥ saṃprekṣya duḥkʰitaḥ / {!}
Halfverse: c    abʰyavādayatāsaktaṃ   śanai rāmād anantaram
   abʰyavādayata_āsaktaṃ   śanai rāmād anantaram /17/

Verse: 18 
Halfverse: a    yatʰā rāme tatʰā tasmin   sarvā vavr̥tire striyaḥ
   yatʰā rāme tatʰā tasmin   sarvā vavr̥tire striyaḥ /
Halfverse: c    vr̥ttiṃ daśaratʰāj jāte   lakṣmaṇe śubʰalakṣaṇe
   vr̥ttiṃ daśaratʰāj jāte   lakṣmaṇe śubʰa-lakṣaṇe /18/

Verse: 19 
Halfverse: a    sītāpi caraṇāṃs tāsām   upasaṃgr̥hya duḥkʰitā
   sītā_api caraṇāṃs tāsām   upasaṃgr̥hya duḥkʰitā /
Halfverse: c    śvaśrūṇām aśrupūrṇākṣī   sā babʰūvāgrataḥ stʰitā
   śvaśrūṇām aśru-pūrṇa_akṣī   sā babʰūva_agrataḥ stʰitā /19/

Verse: 20 
Halfverse: a    tāṃ pariṣvajya duḥkʰārtāṃ   mātā duhitaraṃ yatʰā
   tāṃ pariṣvajya duḥkʰa_ārtāṃ   mātā duhitaraṃ yatʰā /
Halfverse: c    vanavāsakr̥śāṃ dīnāṃ   kausalyā vākyam abravīt
   vana-vāsa-kr̥śāṃ dīnāṃ   kausalyā vākyam abravīt /20/

Verse: 21 
Halfverse: a    videharājasya sutā   snuṣā daśaratʰasya ca
   videha-rājasya sutā   snuṣā daśaratʰasya ca /
Halfverse: c    rāmapatnī katʰaṃ duḥkʰaṃ   saṃprāptā nirjane vane
   rāma-patnī katʰaṃ duḥkʰaṃ   saṃprāptā nirjane vane /21/

Verse: 22 
Halfverse: a    padmam ātapasaṃtaptaṃ   parikliṣṭam ivotpalam
   padmam ātapa-saṃtaptaṃ   parikliṣṭam iva_utpalam /
Halfverse: c    kāñcanaṃ rajasā dʰvastaṃ   kliṣṭaṃ candram ivāmbudaiḥ
   kāñcanaṃ rajasā dʰvastaṃ   kliṣṭaṃ candram iva_ambudaiḥ /22/

Verse: 23 
Halfverse: a    mukʰaṃ te prekṣya māṃ śoko   dahaty agnir ivāśrayam
   mukʰaṃ te prekṣya māṃ śoko   dahaty agnir iva_āśrayam /
Halfverse: c    bʰr̥śaṃ manasi vaidehi   vyasanāraṇisaṃbʰavaḥ
   bʰr̥śaṃ manasi vaidehi   vyasana_araṇi-saṃbʰavaḥ /23/

Verse: 24 
Halfverse: a    bruvantyām evam ārtāyāṃ   jananyāṃ bʰaratāgrajaḥ
   bruvantyām evam ārtāyāṃ   jananyāṃ bʰarata_agrajaḥ /
Halfverse: c    pādāv āsādya jagrāha   vasiṣṭʰasya sa rāgʰavaḥ
   pādāv āsādya jagrāha   vasiṣṭʰasya sa rāgʰavaḥ /24/

Verse: 25 


Halfverse: a    purohitasyāgnisamasya tasya vai    purohitasyāgnisamasya tasya vai
   purohitasya_agni-samasya tasya vai    purohitasya_agni-samasya tasya vai / {Gem}
Halfverse: b    br̥haspater indra ivāmarādʰipaḥ    br̥haspater indra ivāmarādʰipaḥ
   br̥haspater indra iva_amara_adʰipaḥ    br̥haspater indra iva_amara_adʰipaḥ / {Gem}
Halfverse: c    pragr̥hya pādau susamr̥ddʰatejasaḥ    pragr̥hya pādau susamr̥ddʰatejasaḥ
   pragr̥hya pādau susamr̥ddʰa-tejasaḥ    pragr̥hya pādau susamr̥ddʰa-tejasaḥ / {Gem}
Halfverse: d    sahaiva tenopaviveśa rāgʰavaḥ    sahaiva tenopaviveśa rāgʰavaḥ
   saha_eva tena_upaviveśa rāgʰavaḥ    saha_eva tena_upaviveśa rāgʰavaḥ /25/ {Gem}

Verse: 26 
Halfverse: a    tato jagʰanyaṃ sahitaiḥ sa mantribʰiḥ    tato jagʰanyaṃ sahitaiḥ sa mantribʰiḥ
   tato jagʰanyaṃ sahitaiḥ sa mantribʰiḥ    tato jagʰanyaṃ sahitaiḥ sa mantribʰiḥ / {Gem}
Halfverse: b    purapradʰānaiś ca sahaiva sainikaiḥ    purapradʰānaiś ca sahaiva sainikaiḥ
   pura-pradʰānaiś ca saha_eva sainikaiḥ    pura-pradʰānaiś ca saha_eva sainikaiḥ / {Gem}
Halfverse: c    janena dʰarmajñatamena dʰarmavān    janena dʰarmajñatamena dʰarmavān
   janena dʰarmajñatamena dʰarmavān    janena dʰarmajñatamena dʰarmavān / {Gem}
Halfverse: d    upopaviṣṭo bʰaratas tadāgrajam    upopaviṣṭo bʰaratas tadāgrajam
   upa_upaviṣṭo bʰaratas tadā_agrajam    upa_upaviṣṭo bʰaratas tadā_agrajam /26/ {Gem}

Verse: 27 
Halfverse: a    upopaviṣṭas tu tadā sa vīryavān    upopaviṣṭas tu tadā sa vīryavān
   upa_upaviṣṭas tu tadā sa vīryavān    upa_upaviṣṭas tu tadā sa vīryavān / {Gem} {dissim} {!}
Halfverse: b    tapasviveṣeṇa samīkṣya rāgʰavam    tapasviveṣeṇa samīkṣya rāgʰavam
   tapasvi-veṣeṇa samīkṣya rāgʰavam    tapasvi-veṣeṇa samīkṣya rāgʰavam / {Gem}
Halfverse: c    śriyā jvalantaṃ bʰarataḥ kr̥tāñjalir    śriyā jvalantaṃ bʰarataḥ kr̥tāñjalir
   śriyā jvalantaṃ bʰarataḥ kr̥ta_añjalir    śriyā jvalantaṃ bʰarataḥ kr̥ta_añjalir / {Gem}
Halfverse: d    yatʰā mahendraḥ prayataḥ prajāpatim    yatʰā mahendraḥ prayataḥ prajāpatim
   yatʰā mahā_indraḥ prayataḥ prajāpatim    yatʰā mahā_indraḥ prayataḥ prajāpatim /27/ {Gem}

Verse: 28 
Halfverse: a    kim eṣa vākyaṃ bʰarato 'dya rāgʰavaṃ    kim eṣa vākyaṃ bʰarato 'dya rāgʰavaṃ
   kim eṣa vākyaṃ bʰarato_adya rāgʰavaṃ    kim eṣa vākyaṃ bʰarato_adya rāgʰavaṃ / {Gem}
Halfverse: b    praṇamya satkr̥tya ca sādʰu vakṣyati    praṇamya satkr̥tya ca sādʰu vakṣyati
   praṇamya satkr̥tya ca sādʰu vakṣyati    praṇamya satkr̥tya ca sādʰu vakṣyati / {Gem}
Halfverse: c    itīva tasyāryajanasya tattvato    itīva tasyāryajanasya tattvato
   iti_iva tasya_ārya-janasya tattvato    iti_iva tasya_ārya-janasya tattvato / {Gem}
Halfverse: d    babʰūva kautūhalam uttamaṃ tadā    babʰūva kautūhalam uttamaṃ tadā
   babʰūva kautūhalam uttamaṃ tadā    babʰūva kautūhalam uttamaṃ tadā /28/ {Gem}

Verse: 29 
Halfverse: a    sa rāgʰavaḥ satyadʰr̥tiś ca lakṣmaṇo    sa rāgʰavaḥ satyadʰr̥tiś ca lakṣmaṇo
   sa rāgʰavaḥ satya-dʰr̥tiś ca lakṣmaṇo    sa rāgʰavaḥ satya-dʰr̥tiś ca lakṣmaṇo / {Gem}
Halfverse: b    mahānubʰāvo bʰarataś ca dʰārmikaḥ    mahānubʰāvo bʰarataś ca dʰārmikaḥ
   mahā_anubʰāvo bʰarataś ca dʰārmikaḥ    mahā_anubʰāvo bʰarataś ca dʰārmikaḥ / {Gem}
Halfverse: c    vr̥tāḥ suhr̥dbʰiś ca virejur adʰvare    vr̥tāḥ suhr̥dbʰiś ca virejur adʰvare
   vr̥tāḥ suhr̥dbʰiś ca virejur adʰvare    vr̥tāḥ suhr̥dbʰiś ca virejur adʰvare / {Gem}
Halfverse: d    yatʰā sadasyaiḥ sahitās trayo 'gnayaḥ    yatʰā sadasyaiḥ sahitās trayo 'gnayaḥ
   yatʰā sadasyaiḥ sahitās trayo_agnayaḥ    yatʰā sadasyaiḥ sahitās trayo_agnayaḥ /29/ {E} {Gem}




Next part


This text is part of the TITUS edition of Ramayana.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 8.12.2008. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.