TITUS
Cyril of Alexandria, Commentary on the Apostolicum
Part No. 4
Previous part

Section: Comm.  
Line of ed.: 1   პავლე მოციქულისა წიგნი
Line of ed.: 2  
ჰრომაელთა მიმართ

Subsection: 1  
Line of ed.: 3  
თავი პირველი
Line of ed.: 4  
სასოებისათჳს და მოქალაქობისა სულიერისა


Chapter: 1  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        მოციქულისაჲ: პავლე (1,1). თარგმანი წმიდისა კჳრილესი: ვინაჲთ\გან
Line of ed.: 6     
შორიელთა მიუწერდა და უფროჲსღა ჰრომაელთა, რომელნი
Line of ed.: 7     
ჯერეთ არღა ეხილნეს, ამისთჳს თავსა ზედა თჳსსა სახელი დააწესა,
Line of ed.: 8     
რაჲთა საცნაურ იქმნას მათ მიერ, [რამეთუ] რომელსა-იგი პირველ
Line of ed.: 9     
სავლე ეწოდებოდა, პავლედ შეიცვალა, და, ვითარცა ყოვლითავე
Line of ed.: 10     
მსგავს იქმნა თავისა მის მოციქულთაჲსა პეტრესა, არცა ამით
Line of ed.: 11     
დააკლდა მისსა საქმესა, რამეთუ, ვითარცა მას სიმონ ეწოდებოდა და
Line of ed.: 12     
პეტრე ეწოდა, ეგრეთვე ამას სავლე ეწოდებოდა და პავლე ეწოდა.

Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: მონაჲ (1,1). თარგმანი: მრავალ არიან მონებისა
Line of ed.: 14     
ღმრთისა სახენი და ყოველნივე იგი აქუნდეს პავლეს. ერთად,
Line of ed.: 15     
მონებაჲ არს, რამეთუ დაბადებული იყო ღმრთისაჲ; მეორედ: სარწ\მუნოებითა
Line of ed.: 16     
იყო მონა მისა; და მესამედ -- მოციქულებითა.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: იესუ ქრისტესი (1,1). თარგმანი: იესუ -- კაცო\ბრივისა
Line of ed.: 18     
ბუნებისა მისისა სახელი არს, ხოლო ქრისტე -- "ცხებუ\ლად
Line of ed.: 19     
გამოითარგმანების და მოასწავებს ღმრთეებასა მას მხოლოდ\შობილისასა
Line of ed.: 20     
და სულსა წმიდასა, რომლისა მიერ ცხებულ იქმნა
Line of ed.: 21     
კაცებაჲ უფლისაჲ; არა ვითარ სხუანი იგი, პირველთა ჟამთა ცხე\ბულნი,
Line of ed.: 22     
რომელნი მადლსა მას ოდენ მიიღებდეს საღმრთოსა! ხოლო
Line of ed.: 23     
მის თანა ყოველმანვე სავსებამან ღმრთეებისამან დაიმკჳდრა და
Line of ed.: 24     
ეწოდა ქრისტე. "იესუ" უკუე -- კაცებისა მისისა სახელი არს; ხოლო
Line of ed.: 25     
"ქრისტე" რაჟამს თქუას ვინ, -- ღმრთეებასაცა მოასწავებს და
Line of ed.: 26     
კაცებასაცა.

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: წოდებული მოციქული (1,1). თარგმანი: კეთილ\ითა
Line of ed.: 28     
მით და საღმრთოჲთა ბუნებითა მისითა ჭეშმარიტსა აღიარებს,
Line of ed.: 29     
ვითარმედ: წოდებული ვარ უფლისა მიერ და არა ნებსით მოუჴედ
Line of ed.: 30     
ქრისტესა, არამედ იგი გამომიჩნდა და მიწოდა. ხოლო იტყჳს ვი\თარმედ
Line of ed.: 31     
"მოციქული", რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ არა თუ სარწ\მუნოებად
Line of ed.: 32     
ოდენ მიწოდა ქრისტემან, არამედ მოციქულებადცა.

Page of ed.: 15  

Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: ჩინებული სახარებასა მას (1,1). თარგმანი: ესე
Line of ed.: 2     
თავადი იტყჳს სხუასა ადგილსა, ვითარმედ "თითოეული რომელსაცა
Line of ed.: 3     
ზედა იჩინა"; და აქაცა მასვე იტყჳს, ვითარმედ სხუაჲ სხუასა რასმე
Line of ed.: 4     
ზედა ჩინებულ არს და სხუაჲ -- სხუასა. ხოლო მე ჩინებულ ვარ
Line of ed.: 5     
სახარებასა ზედა, Manuscript page: A18v  რაჲთა უქადაგებდე და ყოველსა სოფელსა ვახ\არებდე
Line of ed.: 6     
ცხორებასა საუკუნესა.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: ღმრთისასა (1,1). თარგმანი: ესე იგი არს, ვი\თარმედ
Line of ed.: 8     
არა თუ სხუასა რასმე ჴორციელსა კეთილსა... ვახარებ
Line of ed.: 9     
კაცთა, არამედ ღმრთისაჲ არს სახარებაჲ ესე, რამეთუ ვახარებ
Line of ed.: 10     
სოფელსა მხოლოსა ღმერთსა სამებით დიდებულსა -- ღმერთსა მა\მასა,
Line of ed.: 11     
ღმერთსა ძესა და ღმერთსა სულსა წმიდასა -- და განკაცებასა
Line of ed.: 12     
უფლისა იესუჲსსა. და კუალად, ვინაჲთგან თქუა თუ "მონაჲ იესუ
Line of ed.: 13     
ქრისტესი", შესძინა ესეცა, ვითარმედ "ჩინებული სახარებასა ღმრთი\სასა,
Line of ed.: 14     
რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ ქრისტეს სახარებაჲ მამისაჲვე
Line of ed.: 15     
არს, და არა თუ უცხოჲ არს მისგან.

Verse: 2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: რომელი-იგი წინაჲსწარ აღუთქუა წინაჲსწარმეტყუელ\თა
Line of ed.: 17     
მისთა მიერ (1,2). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ ნუ-\უკუე
Line of ed.: 18     
ვისმე ეგონოს თუ ახალი რაჲმე არს და აწ მოპოვნებული ესე
Line of ed.: 19     
ქადაგებაჲ; რამეთუ პირველვე აღთქუმულ იყო ღმრთისაგან წინაჲს\წარმეტყუელთა
Line of ed.: 20     
მიერ.

Verse: 2-3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: წიგნთა მათგან წმიდითა ძისა მისისათჳს, რომელი-\იგი
Line of ed.: 22     
იშვა თესლისაგან დავითისა ჴორციელად (1,2-3). თარგმანი:
Line of ed.: 23     
რამეთუ სულიერად და ღმრთეებითა ღმრთისა ძე იყო.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რომელი-იგი გამოჩნდა (1,4). თარგმანი: ესე იგი
Line of ed.: 25     
არს, ვითარმედ საცნაურ იქმნა ჩუენ შორის და დაემტკიცა წინაჲს\წარმეტყუელთა
Line of ed.: 26     
მიერ და საკჳრველისა მის მიერ ქალწულისაგან
Line of ed.: 27     
შობისა მისისა და ძალისა მისგან სასწაულთა მისთაჲსა და ადგომი\თა
Line of ed.: 28     
მისითა.

Page of ed.: 16  

Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: ძედ ღმრთისა ძალითა (1,4). თარგმანი: ესე იგი
Line of ed.: 2     
არს, ვითარმედ არა თუ მადლითა და ნიჭითა, ვითარ-იგი სხუანი
Line of ed.: 3     
მრავალნი ითქუმიან ძედ ღმრთისა ნიჭითა მით და მადლითა
Line of ed.: 4     
საღმრთოჲთა, არამედ ძალითა თჳსითა ბუნებითითა, რომლითა იქმო\და
Line of ed.: 5     
სასწაულთა.

Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: და სულითა მით სიწმიდისაჲთა (1,4). თარგმანი:
Line of ed.: 7     
ესე იგი არს, ვითარმედ: გამოჩნდა, ვითარმედ ძე არს ღმრთისაჲ --
Line of ed.: 8     
მრავლითა სახითა და უფროჲსად სულითა წმიდითა, რომელსა მიანი\ჭებს
Line of ed.: 9     
მორწმუნეთა მისთა; რამეთუ, უკუეთუმცა არა ჭეშმარიტად ძე
Line of ed.: 10     
ღმრთისაჲ იყო, ვითარმცა მოსცემდა სულსა წმიდასა!

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: აღდგომითა მით მკუდრეთით იესუ ქრისტეს უფლისა
Line of ed.: 12     
ჩუენისაჲთა (1,4). თარგმანი: და ამითაცაო, რომელ აღდგა მკუ\დრეთით
Line of ed.: 13     
და დაჰჴსნა სრულიად სიკუდილი.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: რომლისაგან-ესე მოვიღეთ მადლი (1,5). თარგ\მანი:
Line of ed.: 15     
ესე იგი არს, ვითარმედ არა თუ ჩუენითა რაჲმე სათნოებითა
Line of ed.: 16     
მოვიღეთ მოციქულებაჲ, არამედ მისითა მადლითა უსასყიდლოდ.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: და მოციქულებაჲ დასამორჩილებელად (1,5) თარგ\მანი:
Line of ed.: 18     
საქმესა შინა მოციქულთასა მოციქულებაჲ სულისა
Line of ed.: 19     
მიერ თქუმულ არს, რამეთუ განაჩინა სულმან პავლე და ბარნა\ბაო
Line of ed.: 20     
და აქა იტყჳს, ვითარმედ -- ძისა მიერ, რაჲთა გჳჩუენოს,
Line of ed.: 21     
ვითარმედ ყოველივე საქმე სამებისაჲ სამთაჲვე ზიარ არს.

Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: სარწმუნოებისა (1,5). თარგმანი: არა ჯერ-არსო
Line of ed.: 23     
გამოწულილვაჲ ბუნებისა და არსებისა ღმრთისაჲ, არამედ მორ\ჩილებად
Line of ed.: 24     
სარწმუნოებით.

Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: ყოველთა წარმართთა (1,5). თარგმანი: დაღაცა\თუ
Line of ed.: 26     
მან ყოველივე არა მოვლო საწარმართოჲ, გარნა ყოველთავე
Line of ed.: 27     
ეხარა; რომელთამე მის მიერ და რომელთამე -- სხუათა მიერ
Line of ed.: 28     
მოციქულთა.

Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: სახელისა მისისათჳს (1,5). თარგმანი: ესე იგი
Line of ed.: 30     
არს, ვითარმედ მოგუეცა ჩუენ მოციქულებაჲ სახელისა მისისათჳს,
Line of ed.: 31     
რაჲთა ვასწავ\\ოთ Manuscript page: A19r  კაცთა სახელისა მისისა რწმუნებაჲ და არა
Line of ed.: 32     
ბუნებისა და არსებისა მისისა გამოძიებაჲ.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: რომელთა თანა თქუენცა ჩინებულ ხართ იესუ
Line of ed.: 34     
ქრისტესა (1,6). თარგმანი: ვინაჲთგან ჰრომნი ზუაობდეს და აქუნდეს
Page of ed.: 17   Line of ed.: 1     
თავნი თჳსნი უაღრეს ყოველთა წარმართთა, ამისთჳს დაამდაბლებს
Line of ed.: 2     
ამით სიტყჳთა გონებასა მათსა, ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: ნუ
Line of ed.: 3     
ჰგონებთ თუ, ვინაჲთგან სამეუფოჲ არს ქალაქი ეგე თქუენი, თუმცა
Line of ed.: 4     
ამითა უმეტესი რაჲმე გაქუნდა სხუათა წარმართთასა, რამეთუ თქუენცა
Line of ed.: 5     
სხუათა მათ თანავე ჩინებულ ხართ იესუ ქრისტეს მიერ სარწმუნოე\ბასა
Line of ed.: 6     
მისსა.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: ყოველთა, რომელნი ხართ ჰრომს შინა (1,7).
Line of ed.: 8     
თარგმანი: ყოველთავე მოგიკითხავო, რამეთუ ღმერთსა ყოველთა
Line of ed.: 9     
ცხორებაჲ სწორად ჰნებავს, და არა არს მის წინაშე განწვალებაჲ
Line of ed.: 10     
მდიდრისა და გლახაკისაჲ, არამედ ყოველთა ცხორებაჲ ჰნებავს.

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: საყუარელთა ღმრთისათა, ჩინებულთა წმიდათა
Line of ed.: 12     
(1,7). თარგმანი: პირველად თქუა, ვითარმედ "საყუარელთა", და
Line of ed.: 13     
მერმეღა თქუა, ვითარმედ "ჩინებულთა წმიდათა", რაჲთა გამოაჩინოს,
Line of ed.: 14     
ვითარმედ სიყუარულისა მის მიერ, რომელი აქუნდა [ღმერთსა]
Line of ed.: 15     
ჩუენდა მომართ, მოგუეცა სიწმიდე. რამეთუ, უკუეთუმცა არა მას
Line of ed.: 16     
შევეყუარენით და განდგომილნი ესე და ცოდვითა შებღალულნი
Line of ed.: 17     
მოვეძიენით და განვეწმიდენით, ვინაჲმცა გუეპოვნა ჩუენ სიწმიდე!

Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: წმიდათა (1,7). თარგმანი: რაჟამს ჩინებაჲ თქუას,
Line of ed.: 19     
გამოაჩინებს ღმრთისა ჩუენისა სახიერებასა, რომელმან მტერ-ქმნილნი
Line of ed.: 20     
ესე ესრეთ შეგჳყუარნა, რომელ ჩინებულად სიწმიდისად გჳწოდნა. და
Line of ed.: 21     
კუალად, რაჟამს გუესმას მოციქულისაჲ თუ "ჩინებულთა წმიდათა",
Line of ed.: 22     
გულისჴმა-ვყოთ, ვითარმედ სიწმიდესა ზედა ჩინებულ ვართ და
Line of ed.: 23     
ვეკრძალნეთ, ნუ-უკუე არა ვიქმოდით სიწმიდესა, რომელსა ზედა
Line of ed.: 24     
ვიჩინენით და მოიწიოს ჩუენ ზედა უძჳრესი სასჯელი.

Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: მადლი თქუენდა და მშჳდობაჲ [ღმრთისა მიერ
Line of ed.: 26     
(1,7). თარგმანი:] რამეთუ ვერვინ შემძლებელ არს საქმეთა თჳსთა
Line of ed.: 27     
მიერ ცხორებად, უკუეთუ არა მადლმან ღმრთისამან უსასყიდლოდ
Line of ed.: 28     
აცხოვნოს. ამისთჳს იტყჳს ნეტარი პავლე, ვითარმედ: თქუენ თანა-მცა
Line of ed.: 29     
არს მადლი იგი, რომელი მოგუცა სიყუარულმან ღმრთისამან, და
Line of ed.: 30     
მშჳდობაჲ იგი, რომელი ქმნა ქრისტემან ჩუენ შორის.

Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: მამისა ჩუენისა და უფლისა იესუ ქრისტესა (1,7).
Line of ed.: 32     
თარგმანი: ეჰა საკჳრველი ვითარი საქმე ქმნა სიყუარულმან ღმრთი\სამან
Line of ed.: 33     
ჩუენ თანა, რამეთუ, რომელნი მტერ და შეურაცხ ვიყვენით,
Page of ed.: 18   Line of ed.: 1     
მეყსა შინა წმიდა და შვილ ღმრთისა ვიქმნენით, და ამისთჳს იტყჳს,
Line of ed.: 2     
ვითარმედ: "მადლი თქუენდა ღმრთისა მიერ მამისა ჩუენისა", რამეთუ,
Line of ed.: 3     
რაჟამს მამაჲ თქუას, ძესა მოასწავებს, ხოლო რაჟამს ძეობაჲ
Line of ed.: 4     
მოგუეცეს მისი, ესე თავი არს ყოველთა კეთილთაჲ.

Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: პირველად ვჰმადლობ ღმერთსა (1,8). თარგმანი:
Line of ed.: 6     
ყოვლისა პირველად მადლობაჲ ჯერ-არს ღმრთისაჲ, ხოლო მადლო\ბაჲ
Line of ed.: 7     
არა თჳსთა კეთილთათჳს ოდენ, არამედ მოყუსისათაცა, რამეთუ
Line of ed.: 8     
ესე არს საქმე სიყუარულისა მის სრულისაჲ.

Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: ჩემსა (1,8). თარგმანი: რამეთუ სიყუარული
Line of ed.: 10     
ღმრთისაჲ ცეცხლებრ ეგზებოდა გულსა პავლესსა. ამისთჳს იტყჳს,
Line of ed.: 11     
ვითარმედ "ღმერთსა ჩემსაო", რამეთუ, რომელიცა ვის უყუარნ,
Line of ed.: 12     
თჳსად უწოდნ მას.

Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: იესუ ქრისტეს მიერ თქუენ ყოველთათჳს (1,8).
Line of ed.: 14     
თარგმანი: ამისთჳს თქუა თუ -- "ვჰმადლობ ღმერთსა ჩემსა იესუ
Line of ed.: 15     
ქრისტეს მიერ", რამეთუ იგი იქმნა ჩუენდა მიზეზ მადლობისა მის
Line of ed.: 16     
მამისა, რომელმან-იგი შეგჳტკბნა ჩუენ წყალობით და თჳსითა სისხ\ლითა
Line of ed.: 17     
დაგუაგნა მამასა.

Line of ed.: 18        
Manuscript page: A19v  მოციქულისაჲ: რამეთუ სარწმუნოებაჲ ეგე თქუენი განითქუ\მის
Line of ed.: 19     
მის ყოველსა სოფელსა (1,8). თარგმანი: ფრიად მჴურვალე იყო
Line of ed.: 20     
სარწმუნოებაჲ იგი ჰრომთაჲ და ყოველთა იცოდეს იგი. ამისთჳს
Line of ed.: 21     
მოციქულმანცა აქო, ვითარმედ იქადაგებისო ყოველთა შორის და
Line of ed.: 22     
ამისთჳს მეცა მესმაო და დაღაცათუ არა მიხილავთ, არამედ
Line of ed.: 23     
შემი/ყუარდით.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რამეთუ მოწამე ჩემდა არს ღმერთი (1,9). თარგ\მანი:
Line of ed.: 25     
ვინაჲთგან არა იცნობდა მათ და უცნაურთა კაცთა სწავლაჲ
Line of ed.: 26     
ენება, ამისთჳს სამართლად ღმერთსა მოიყვანებს მოწამედ, რაჲთამცა
Line of ed.: 27     
დაარწმუნა მათ მისი მათდა მიმართ სიყუარული.

Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: რომელსა-ესე ვჰმსახურებ (1,9). თარგმანი: მრავალნი
Line of ed.: 29     
არიან მსახურებისა სახენიო, რამეთუ, რომელი ლოცვასა და მარხ\ვასა
Line of ed.: 30     
შექცეულ იყოს და რომელი წმიდათა წერილთა იკითხვიდენ და
Line of ed.: 31     
რომელი უცხოთა ჰმსახურებდეს, ესე ყოველნი ღმერთსა ჰმსახურებენ,
Line of ed.: 32     
ხოლო მოციქული იტყჳს, ვითარმედ: მე ესე მაქუს მსახურებაჲ,
Line of ed.: 33     
რაჲთა სახარებასა ძისა მისისასა ვქადაგებდე.

Page of ed.: 19  

Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: სულითა ჩემითა (1,9). თარგმანი: ორ სახედ არს
Line of ed.: 2     
ამისი თარგმანებაჲ. ერთად, ვითარმედ: არა ჩემითა მოსწრაფებითა
Line of ed.: 3     
მომეცა მსახურებაჲ ღმრთისაჲ, არამედ მადლითა მით სულისა წმიდისაჲ\თა,
Line of ed.: 4     
რამეთუ, ვითარცა ზემო თქუა, ვითარმედ "ღმერთსა ჩემსა",
Line of ed.: 5     
ეგრეთვე აქა სულსა წმიდასა იტყჳს, ვითარმედ "სულითა ჩემითა" --
Line of ed.: 6     
სიყუარულისაგან მისისა, და კუალად ამას მოასწავებს, ვითარმედ
Line of ed.: 7     
არა ჴორციელი არს მსახურებაჲ ესეო, არამედ სულიერი.

Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: სახარებითა (1,9). თარგმანი: ვანაჲთგან სხუათა
Line of ed.: 9     
მსახურებაჲ სხუაჲ არს, ხოლო ჩემი -- ხარებაჲ არს საქმედ, ამისთჳს,
Line of ed.: 10     
ვინაჲთგან ხარებაჲ ესე გიჴმს თქუენ, თქუენ ზედაცა აღვასრულებო
Line of ed.: 11     
ჩემსა მსახურებასა, დაღაცათუ არა მიხილავთ.

Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: ძისა მისისაჲთა (1,9). თარგმანი: ჰხედავა, ვითარ
Line of ed.: 13     
ზემო თქუა, ვითარმედ "სახარებასა ღმრთისასა" და აქა თქუა
Line of ed.: 14     
"ძისაჲ", რაჲთა გიჩუენოს, ვითარმედ მუნცა ქრისტეს მოასწავებდა,
Line of ed.: 15     
რამეთუ ყოველივე მამისა და ძისაჲ ერთ არს.

Verse: 9-10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: ვითარ უნაკლულოდ ჴსენებასა თქუენსა ვჰყოფ.
Line of ed.: 17     
მარადის ლოცვათა შინა ჩემთა თქუენთჳს ვილოცავ (1,9-10). თარგმანი:
Line of ed.: 18     
დიდი სიყუარული არს ესე, რომელ აჴსენებდა უნაკლულოდ (რომელ
Line of ed.: 19     
არს "მოუკლებელად") და რომელ -- ლოცვათა შინა; და რაჲმცა
Line of ed.: 20     
იყო უაღრეს პავლეს ლოცვისა?

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: რაჲთა მეცა წარმემართოს ნებითა ღმრთისაჲთა
Line of ed.: 22     
მისლვად თქუენდა (1,10). თარგმანი: წარმართებად იტყჳს გამოცხ\ადებასა
Line of ed.: 23     
ღმრთისა მიერ, უკუეთუ ჰნებავს, რაჲთა წარვიდეს.

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რამეთუ მსურის ხილვაჲ თქუენი (1,11). თარგ\მანი:
Line of ed.: 25     
მსურის ხილვაჲ თქუენიო, არამედ არა თუ ცუდად რაჲმე და
Line of ed.: 26     
უგუნურად მსურის, გარნა რაჲთა მადლი სულიერი მიგცე. ხოლო
Line of ed.: 27     
მადლად იტყჳს სწავლასა მისსა, რომელი-იგი მადლისა მიერ ღმრთი\სა
Line of ed.: 28     
იყო ჭეშმარიტად.

Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: რაჲთა მი-რაჲმე-გცე თქუენ მეცა მადლი სულიერი
Line of ed.: 30     
(1,11). თარგმანი: იხილე სიმდაბლე იგი გონებისა მისისაჲ, რამეთუ,
Line of ed.: 31     
რომელი-იგი უმეტეს ყოველთასა შემძლებელ იყო სწავლად, იტყჳს,
Line of ed.: 32     
ვითარმედ "მი-რაჲმე-გცე", ვითარმცა Manuscript page: A20r  იტყოდა თუ: მცირედი
Line of ed.: 33     
რაჲმე მიგცე მეცა, რომელი-ესე მომეცა მადლი, ვითარცა მოგცეს
Line of ed.: 34     
სხუათა მათ ქადაგთა. ხოლო მადლად სახელ-სდებს სწავლასა მისსა,
Line of ed.: 35     
ვითარმცა ეტყოდა, ვითარმედ -- არა თუ ჩემი რაჲმე არს, რომელი-\ესე
Page of ed.: 20   Line of ed.: 1     
მიგცე სწავლაჲ, არამედ მადლი არს ღმრთისაჲ, რომელი მომცა
Line of ed.: 2     
მე უსასყიდლოდ, მეცა თქუენ მიგცეო.

Verse: 11-12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: დასამტკიცებელად თქუენდა. ხოლო არს ესე თანა-
Line of ed.: 4     
(1,11-12). თარგმანი: ვჰგონებ თუ ვიეთნიმე მათგანნი ვერ ფრიად
Line of ed.: 5     
მტკიცე იყვნეს, არამედ შერყეულ სარწმუნოებითა. ამისთჳს თქუა,
Line of ed.: 6     
ვითარმედ "დასამტკიცებელად თქუენდა", რამეთუ არა მცირედი მად\ლი
Line of ed.: 7     
არს დამტკიცებაჲ სარწმუნოებასა ზედა.

Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: ნუგეშინის-ცემა თქუენ შორის ურთიერთასი იგი
Line of ed.: 9     
(1,12). თარგმანი: ვინაჲთგან დამტკიცებაჲ აჴსენა, რაჲთა არა
Line of ed.: 10     
შეწუხნენ, რომელნი-იგი მტკიცედ იყვნეს, და თქუან თუ -- შერყეუ\ლად
Line of ed.: 11     
ვჰყავთ სარწმუნოებისაგან -- ამისთჳს შესძინა, ვითარმედ "არს
Line of ed.: 12     
ესე ნუგეშინის-ცემა თქუენ შორის". ესე იგი არს, ვითარმედ: მე ჩემი
Line of ed.: 13     
თქუენ შრის შემოსლვაჲ და თქუენი ხილვაჲ ნუგეშინის-ცემა მაქუს
Line of ed.: 14     
ჩემდა.

Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: სარწმუნოებაჲ თქუენი და ჩემი (1,12). თარგ\მანი:
Line of ed.: 16     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ: მო-რაჲ-ვიდე თქუენდა, ვითარცა-\იგი
Line of ed.: 17     
თქუენ ნუგეშინის-გეცეს ჩემითა სარწმუნოებისათჳს სწავლითა,
Line of ed.: 18     
ეგრეთვე მე ნუგეშინის-მეცეს, ვიხილო რაჲ თქუენ შორის კრებული
Line of ed.: 19     
მრავალი მორწმუნეთა ქრისტესთაჲ.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: არა მნებავს უმეცრებაჲ თქუენი, ძმანო, რამეთუ
Line of ed.: 21     
მრავალ-გზის მინდა მისლვად თქუენდა (1,13). თარგმანი: რამეთუ
Line of ed.: 22     
მისლვად სურვიელ იყო და გარეგან ნებისა ღმრთისა არა ენება
Line of ed.: 23     
ამისი ქმნაჲ. ხოლო ესე მიუწერა, რაჲთა მათცა ცნან, ვითარმედ
Line of ed.: 24     
თჳნიერ ღმრთისა ბრძანებისა არარას იქმს, და არა მეწუხნენ არა-\მისლვისათჳს.
Line of ed.: 25     
რამეთუ დიდი პავლე თჳნიერ ღმრთისა ბრძანებისა
Line of ed.: 26     
არასადა წარვიდოდა, და კუალად მისთჳს თქუა ესე, რაჲთა ასწავოს
Line of ed.: 27     
მათცა და ჩუენ ყოველთა, რაჲთა ყოველსავე საქმესა ჩუენსა ვე\დრებითა
Line of ed.: 28     
ღმრთისაჲთა ვიქმოდით.

Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: და დავეყენე (1,13). თარგმანი: ვინაჲთგან ზემო
Line of ed.: 30     
თქუა, ვითარმედ -- მსურის ხილვაჲ თქუენი და ვილოცავ მოსლვად
Line of ed.: 31     
-- და ეთქუა-მცა მათ, ვითარმედ -- უკუეთუ გსურის და გნებავს,
Line of ed.: 32     
რად არა მოხუალ -- ამისთჳს აქა თქუა, ვითარმედ: მინდა მოსლვაჲ,
Line of ed.: 33     
არამედ დავეყენე. ხოლო დაყენებასა ღმრთისა მიერ იტყჳს, რამეთუ
Line of ed.: 34     
არა გამოეცხადა მას, რაჲთა წარვიდეს, არამედ რაჲთა არა მივიდეს.

Line of ed.: 35        
მოციქულისაჲ: მოაქამდე (1,13). თარგმანი: არღარა იტყჳს,
Line of ed.: 36     
არცა გამოეძიებს მიზეზსა, თუ რაჲსათჳს დაიყენა, რამეთუ არა ჯერ-\არს
Page of ed.: 21   Line of ed.: 1     
ძიებაჲ, თუ ღმერთმან ესე რაჲმე რად ბრძანა, არამედ ოდენ
Line of ed.: 2     
შეუორგულებელად ქმნაჲ ბრძანებათა მისთაჲ.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: რაჲთა თქუენ თანაცა ნაყოფი რაჲმე ვპოო, ვი\თარცა
Line of ed.: 4     
სხუათა მათ შორის თესლთა (1,13). თარგმანი: ვითარმცა
Line of ed.: 5     
იტყოდა, ვითარმედ: ნუ-უკუე ვინმე თქუას თუ -- არა სადმე საღმრ\თო
Line of ed.: 6     
იყო მოსლვაჲ შენი, ამისთჳს დაიყენე; გარნა უწყი, ვითარმედ
Line of ed.: 7     
საღმრთო იყო, რამეთუ ამისთჳს მოვიდოდე, რაჲთა ნაყოფი ვპოვო
Line of ed.: 8     
თქუენ თანა, და არა თუ სხჳსა რაჲსათჳსმე. ხოლო ნაყოფად იტყჳს
Line of ed.: 9     
ამას, რომელ სარწმუნოებასა ზედა დაამტკიცებდა მათ, ვითარმცა
Line of ed.: 10     
იტყოდა, ვითარმედ: თქუენ შორისცა ნაყოფი გამოვიღო სწავლითა
Line of ed.: 11     
ჩემითა. ხოლო სიტყუაჲ ესე თუ "ნაყოფი რაჲმე ვპოო", მას სიტყუასა
Line of ed.: 12     
შეეწყობის, რომელ თქუა, ვითარმედ "მინდა მისლვაჲ თქუენდა",
Line of ed.: 13     
არამედ შორის შემოვიდა ესე, ვითარმედ "დავიყენე". Manuscript page: A20v  და რაჟამს
Line of ed.: 14     
იპოოს ესევითარი სიტყუაჲ, რომელ ერთისა ძალისა სიტყუაჲ ორად
Line of ed.: 15     
განიკუეთებოდის და შორის სხუაჲ სიტყუაჲ შემოვიდოდის, მას გარე-\მოქცევითი
Line of ed.: 16     
ეწოდების.

Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: წარმართთა (1,14). თარგმანი: ამით სიტყჳთა
Line of ed.: 18     
დაამდაბლებს გონებასა მათსა, რომელ სხუათა წარმართთავე შეას\წორებს
Line of ed.: 19     
და უმეტესსა არარას მისცემს.

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: და ბარბაროსთა, ბრძენთა და უგუნურთა (1,14).
Line of ed.: 21     
თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ნუ ჰგონებთ თუ -- ვინაჲთგან
Line of ed.: 22     
ფილოსოფოსნი ხართ და დიდ არს ქალაქი თქუენი, თუმცა მეტი
Line of ed.: 23     
რაჲმე პატივი მიგეც თქუენ, და თქუენთჳსმცა უბრძანებელად ღმრთი\სა
Line of ed.: 24     
წარმოვედ. რამეთუ მე, ვითარცა სხუათა წარმართთა და ბარ\ბაროზთა
Line of ed.: 25     
და უსწავლელთაჲ, ეგრეთვე თქუენი თანა-მაც ქადაგებაჲ.

Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: თანამდებ ვარ (1,14). თარგმანი: იხილეთ კეთილი
Line of ed.: 27     
მისი გონებაჲ, რამეთუ იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ ჩემი რაჲმე არს ესე
Line of ed.: 28     
საქმე, არამედ თანანადებად მაქუს ქადაგებაჲ ყოველთაჲვე და აღ\სრულებად,
Line of ed.: 29     
რაჲ-იგი მიბრძანა ღმერთმან.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: ესრეთ არს გულსმოდგინებაჲ ჩემი, რაჲთა თქუენ
Line of ed.: 31     
თანაცა, რომელნი ხართ ჰრომს შინა, გახარო მე (1,15). თარგმანი:
Line of ed.: 32     
ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ვითარცა-იგი ყოველთავე წარმართთა და
Line of ed.: 33     
ბარბაროზთა, ბრძენთა და უგუნურთა ქადაგებად თანამდებ ვარ,
Line of ed.: 34     
ეგრეთვე მზა ვარ, რაჲთა თქუენ თანაცა ქადაგებად თანამდებ ვიყო,
Line of ed.: 35     
და მხიარულ ვარ ამას ზედა.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 36        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა მრცხუენის მე სახარებისა მისთჳს,
Page of ed.: 22   Line of ed.: 1     
რამეთუ ძალი ღმრთისაჲ არს (1,16). თარგმანი: ამას მოასწავებს,
Line of ed.: 2     
ვითარმედ დაღაცათუ ურწმუნოთა მრავალი სასირცხჳნე ჰგონიეს
Line of ed.: 3     
სახარებასა შინა, ვითარ ჯუარ-ცუმაჲ და სიკუდილი და ჰურიათა
Line of ed.: 4     
იგი შეურაცხებანი, არამედ მე არა სირცხჳლ მიჩნს ყოველივე იგი,
Line of ed.: 5     
არამედ უფროჲსად დიდება. ხოლო ამას იტყჳს, რაჲთამცა ასწავა
Line of ed.: 6     
მათ ყოვლადვე არა სირცხჳლი ესევითართა მათ საქმეთა ზედა. და
Line of ed.: 7     
კუალად, ვინაჲთგან ჰრომნი მრავალთა ჴორციელთა საქმეთა ზედა
Line of ed.: 8     
ზუაობდეს, ვითარ სიმდიდრესა ზედა და დიდებასა და სიბრძნესა,
Line of ed.: 9     
ამისთჳს ეტყჳს, ვითარმედ: თქუენ ჰზუაობთ ეგევითართა მათ ზედა,
Line of ed.: 10     
ხოლო მე მოვალ თქუენდა გლახაკი და არა მრცხუენის მოსლვად და
Line of ed.: 11     
ქადაგებად სახარებასა ქრისტესსა, ამისთჳს, რამეთუ ძალი ღმრთისაჲ
Line of ed.: 12     
არს მაცხოვრად ყოველთა, რომელთაცა შეიწყნარონ იგი.

Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: მაცხოვრად ყოვლისა, რომელთაცა ჰრწამს იგი,
Line of ed.: 14     
(1,16). თარგმანი: კეთილად თქუა თუ "მაცხოვრად", რამეთუ არს
Line of ed.: 15     
ძალი ღმრთისაჲ მტანჯველიცა, ხოლო ესე მაცხოვრად არს, არამედ
Line of ed.: 16     
არა ყოველთათჳს, გარნა რომელთა ჰრწამს იგი, რამეთუ, რომელთა
Line of ed.: 17     
არა ჰრწმენეს, მათ ტანჯვასა უთქუამს სახარებაჲ.

Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: ჰურიათა პირველად და მერმე წარმართთა (1,16).
Line of ed.: 19     
თარგმანი: არა თუ, რომელ იტყჳს თუ "ჰურიათა პირველად",
Line of ed.: 20     
ამას მოასწავებს, თუ ჰურიათა უმეტესი მადლი მიეცემის, ოდეს
Line of ed.: 21     
ჰრწმენეს. ნუ იყოფინ, არამედ სიტყუად თქუა, ვითარმედ "ჰურიასა
Line of ed.: 22     
პირველად", ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: ჰურიასაცა და წარმართ\საცა.
Line of ed.: 23     
რამეთუ ვინაჲთგან სახარებაჲ პირველად ჰურიათა უქადაგა
Line of ed.: 24     
ქრისტემან, ამისთჳს მოციქულმანცა, რომელთა პირველ ექადაგა,
Line of ed.: 25     
პირველცა დააწესნა სიტყუასა შინა, ხოლო მადლი Manuscript page: A21r  ყოველთავე
Line of ed.: 26     
სწორი არს, რომელთაცა ჰრწმენეს უფალი იესუ ქრისტე.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: რამეთუ სიმართლე ღმრთისაჲ მას შინა გამოცხა\დნების
Line of ed.: 28     
(1,17). თარგმანი: რომელთა გესმას რაჲ, თუ ცხორებაჲ და
Line of ed.: 29     
სიმართლე არს სახარებისა მიერ, არა მოიგონო თუ აქა ოდენ სადმე
Line of ed.: 30     
არს, ანუ თუ საწუთროჲსა საქმესა რასმე იტყჳს. ამისთჳს შესძინა და
Line of ed.: 31     
თქუა, ვითარმედ "გამოცხადნების", რომელი-ესე მის საუკუნისასაცა
Line of ed.: 32     
მოასწავებს, ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: გამოჩნდა სახარებისა
Line of ed.: 33     
მიერ სიმართლე ღმრთისაჲ აწცა მრავალთა მათ მიერ სასწაულთა,
Page of ed.: 23   Line of ed.: 1     
რომელნი იქმნეს სახარებისა მიერ და განყოფანი ენათანი ძალითა
Line of ed.: 2     
მით სულისაჲთა. გარნა ყოველივე ჯერეთ არა გამოჩინებულ არს,
Line of ed.: 3     
არამედ გამოჩნდების სრული იგი მერმესა მას ცხორებასა, რაჟამს
Line of ed.: 4     
მოგუეცეს მის მიერ საუკუნოჲ იგი ცხორებაჲ და სწავლაჲ ყოვ\ლისავე
Line of ed.: 5     
სიმართლისაჲ.

Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: სარწმუნოებითი სარწმუნოებად (1,17). თარგ\მანი:
Line of ed.: 7     
რამეთუ ჯერ-არს რწმუნებაჲ წინაჲსწარმეტყუელთა სიტყჳსაჲ
Line of ed.: 8     
და მათთა სიტყუათა სარწმუნოებისა მიერ მოსლვაჲ ქრისტეს სარწ\მუნოებასა.
Line of ed.: 9     
და ესე არს თუ "სარწმუნოებითი სარწმუნოებად", რაჲთა
Line of ed.: 10     
რწმუნებითა წინაჲსწარმეტყუელთა და რჩულისაჲთა და მათითა
Line of ed.: 11     
კეთილად გულისჴმის-ყოფითა მოვიდეს კაცი ქრისტეს სარწმუნოებასა.
Line of ed.: 12     
და კუალად სხჳთაცა სახითა გულისჴმა-ყავ ესე, ვითარმედ რომელსა
Line of ed.: 13     
ჰრწმენეს ქრისტე და მიიღოს მადლი ნათლისღებისაჲ, იგი ამით
Line of ed.: 14     
სარწმუნოებითა მოვალს სარწმუნოებად საუკუნეთა მათ საქმეთა,
Line of ed.: 15     
აღდგომისა მკუდართაჲსა და საუკუნოჲსა ცხორებისა და სასუფე\ველისა
Line of ed.: 16     
ცათაჲსა.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: ვითარცა წერილ არს: მართალი სარწმუნოებითა
Line of ed.: 18     
ცხოვნდის (1,7). თარგმანი: რაჲთა არავინ უწამებელად შეჰრაცხ\ოს
Line of ed.: 19     
მისი იგი სიტყუაჲ და ვერ სარწმუნო, და რომელ თქუა თუ --
Line of ed.: 20     
სარწმუნოებაჲ ცხორებასა და სიმართლესა მოანიჭებს, ამისთჳს ამბა\კუმ
Line of ed.: 21     
წინაჲსწარმეტყუელი მოწამედ მოიყვანა.

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: რამეთუ გამოჩინებად არს რისხვაჲ ღმრთისაჲ
Line of ed.: 23     
ზეცით (1,18). თარგმანი: ოდეს გამოუჩნდების დღესა მას საშჯელისასა.

Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: ყოველთა ზედა უღმრთოთა (1,18). თარგმანი:
Line of ed.: 25     
რამეთუ სიმართლე მარტივ არს და წრფელ, ხოლო ბოროტნი
Line of ed.: 26     
წვალებანი და ბოროტნი საქმენი მრავალფერ და მრავალსახე არიან.
Line of ed.: 27     
ამისთჳს სიმართლესა ერთად იტყჳს, ხოლო წარწყმედასა მას უშჯუ\ლოებისასა --
Line of ed.: 28     
მრავლად. და ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: ყოველსავე
Line of ed.: 29     
ზედა უშჯულოებასა.

Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: რომელთა ჭეშმარიტებაჲ სიცრუვით აქუნდა (1,18).
Page of ed.: 24   Line of ed.: 1     
თარგმანი: ჭეშმარიტებაჲ არს გულისჴმის-ყოფაჲ ღმრთისაჲ, ხოლო
Line of ed.: 2     
სიცრუვე არს კერპთა იგი საცთური. და წარმართთადაცა მიცემულ
Line of ed.: 3     
არს გულისჴმის-ყოფაჲ ღმრთისაჲ, უკუეთუ ენებოს, ხოლო რომელთა-\იგი
Line of ed.: 4     
დაუტევონ და კერპთა ჰმონებდენ, მათ ჭეშმარიტებაჲ სიცრუვით
Line of ed.: 5     
აქუს, ესე იგი არს, ვითარმედ გულისჴმის-ყოფაჲ დაუტევეს ღმრთისაჲ
Line of ed.: 6     
და მონებაჲ, რომელი შუენოდა, რაჲთამცა ღმერთსა აღუსრულებდეს,
Line of ed.: 7     
და სიცრუვესა მიაჩემეს. რამეთუ ჭეშმარიტებაჲ არს ღმრთისა მონ\ებაჲ,
Line of ed.: 8     
ხოლო მათ საღმრთოჲ იგი მონებაჲ სიცრუვით აქუს, რამეთუ
Line of ed.: 9     
კერპთა ჰმონებენ.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
Manuscript page: A21v  მოციქულისაჲ: რამეთუ მეცნიერებაჲ იგი ღმრთისაჲ (1,19).
Line of ed.: 11     
თარგმანი: ვითარ საცნაურ არს წარმართთადა მეცნიერება ღმრთისაჲ,
Line of ed.: 12     
გარნა ესრეთ, რამეთუ ხილულთა ამათ დაბადებულთა მიერ საცნაურ
Line of ed.: 13     
არს ყოველთა მათ შემოქმედი ღმერთი და უხილავი, არამედ, რომელ\თა
Line of ed.: 14     
ვერ გულისჴმა-ყონ, იგინი ნებსით აცთუნებენ თავთა თჳსთა.

Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: ცხად არს მათ შორის (1,19). თარგმანი: სიკეთი\სა
Line of ed.: 16     
მის მიერ და სიდიდისა დაბადებულთაჲსა ცხად არს მეცნიერებაჲ
Line of ed.: 17     
ღმრთისაჲ ყოველთა მიერ, რამეთუ, რაჟამს მიხედნეს კაცმან ცასა
Line of ed.: 18     
ანუ მზესა და მთოვარესა და ვარსკულავთა და სხუათა მათ ყოველ\თა
Line of ed.: 19     
დაბადებულთა, რაჲ უჴმს უმეტესი სახე ცხადი მეცნიერებისა
Line of ed.: 20     
ღმრთისა? ესრეთ იცნა აბრაჰამ ღმერთი, რამეთუ დაბადებულთა
Line of ed.: 21     
მიერ დამბადებელი გულისჴმა-ყო. ესრეთ იცნა ღმერთი მელქიზედეკ,
Line of ed.: 22     
ხოლო რომელთა არა იცნეს, მათ თჳთ თავნი მათნი აცთუნნეს. თუ
Line of ed.: 23     
არა, რაჲ უნდა უმეტესი სახე ღმრთისაჲ?

Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ღმერთმანვე გამოუცხადა მათ (1,19).
Line of ed.: 25     
თარგმანი: ვითარ გამოუცხადა ღმერთმან? -- გარნა ესრეთ, რამეთუ
Line of ed.: 26     
დაბადებულნი წინაშე დაუსხნა მასწავლელად ყოველთადა მისისა
Line of ed.: 27     
დიდებულებისა, რამეთუ ცანი უთხრობენ დიდებასა ღმრთისასა და
Line of ed.: 28     
ყოველნი დაბადებულნი სიბრძნესა მისსა გამოაცხადებენ.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: რამეთუ უხილავნი იგი მისნი დაბადებითგან სოფ\ლისაჲთ
Line of ed.: 30     
ქმნულთა მათ შინა საცნაურად (1,20). თარგმანი: დაბადე\ბულთა
Line of ed.: 31     
დაბადებისა მიზეზნი წინა საუკუნეთა იყვნეს ღმრთისა თანა
Line of ed.: 32     
და კეთილნი იგი ნებანი მისნი და სიტკბოებაჲ და სახიერებაჲ მისი.
Page of ed.: 25   Line of ed.: 1     
ესე ყოველნი უხილავად მის თანა იყვნეს მარადის, ხოლო სოფლის
Line of ed.: 2     
დაბადებითგან ქმნულთა მიერ მისთა მისი იგი უხილავი სიბრძნე და
Line of ed.: 3     
სახიერებაჲ საცნაურად სახილველ არს და, უკუეთუ გუენებოს, შესა\ძლებელ
Line of ed.: 4     
არს დაბადებულთა მიერ გულისჴმის-ყოფაჲ მიუწდომელისა
Line of ed.: 5     
მის სიბრძნისა და სახიერებისა მისისა, რაჟამს ვიხილოთ აგებულებაჲ
Line of ed.: 6     
ესე შუენიერი ცისა და ქუეყანისა და შორის მათსა მყოფთა მათ
Line of ed.: 7     
ნივთთა, და კეთილი ესე აგებულებაჲ კაცისაჲ. ამის ყოვლისაგან არა
Line of ed.: 8     
საცნაურად სახილველ არსა მისი სახიერებაჲ, რომლითა-ესე ყოველი
Line of ed.: 9     
ქმნა და წინა საუკუნეთა უხილავნი იგი კეთილნი განზრახვანი
Line of ed.: 10     
მისნი?

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: სახილველ არიან (1,20). თარგმანი: კეთილად
Line of ed.: 12     
თქუა, ვითარმედ: სახილველ არიან, რამეთუ დაღაცათუ მისისა გონებისა
Line of ed.: 13     
იგი მაღალი და მიუწდომელი სიბრძნე თჳთ ვითა(?) არს, უხილავ
Line of ed.: 14     
არს, გარნა შუენიერთა მათ აგებულებათა მიერ სახილველ არს
Line of ed.: 15     
გონებისა მიერ, უხილავი მისი დიდებაჲ.

Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: სამარადისოჲ იგი მისი ძალი და სიწმიდე (1,20).
Line of ed.: 17     
თარგმანი: ესე არიან ჭეშმარიტად უხილავნი ღმრთისანი -- სამარადისოჲ
Line of ed.: 18     
იგი ძალი მისი და სიწმიდე, რომელთა ქადაგად აქუს დაბადებულთა
Line of ed.: 19     
ესე დიდადშუენიერებანი, რამეთუ ვითარცა არსთაგან ჭეშმარიტად
Line of ed.: 20     
არსსა მას ღმერთსა გულისჴმა\\-ვჰყოფთ, Manuscript page: A22r  ვითარმედ არს, ეგრეთვე
Line of ed.: 21     
თითოეულად განყოფილებისაგან არსთაჲსა მის თანა მყოფსა მას
Line of ed.: 22     
ყოველთა მპყრობელსა სიბრძნესა გულისჴმა-ვჰყოფთ, და კუალად
Line of ed.: 23     
არსებითისა ამის არსთა შეურყეველად ყოფისაგან თჳსსა წესსა ზედა
Line of ed.: 24     
არსებითსა მას მტკიცესა ცხორებასა და ყოველთა განმამტკიცებელსა
Line of ed.: 25     
ვისწავებთ, და ესრეთ ხედვითა დაბადებულთაჲთა გულისჴმა-ვჰყოფთ
Line of ed.: 26     
მსახურებასა წმიდისა სამებისასა, მამისა და ძისა და სულისა წმიდისასა,
Line of ed.: 27     
რამეთუ ღმრთისა სამარადისოჲ ძალი არს და თანაარსი მხოლოდშო\ბილი
Line of ed.: 28     
სიტყუაჲ, რომლისა მიერ ყოველივე შეიქმნა, და სამარადისოჲ
Line of ed.: 29     
სიწმიდე მისი არს სული წმიდაჲ. საწყალობელ უკუე და დასჯილ
Line of ed.: 30     
არიან, რომელთა ხედვითა დაბადებულთაჲთა არა იცნეს მიზეზი იგი
Line of ed.: 31     
ყოველთა დაბადებულთა ღმერთი და თანაარსი მისი სამარადისოჲ
Line of ed.: 32     
ძალი და სიწმიდე. ღაღადებენ უკუე დაბადებულნი და მიუთხრობენ,
Line of ed.: 33     
რომელთაცა აქუნდენ სულიერნი საცნობელნი და გულისჴმა-უყოფენ
Line of ed.: 34     
მათისა მის დაბადებისა მიზეზსა, სამებით დიდებულსა ღმერთსა და
Line of ed.: 35     
მამასა, და გამოუთქუმელსა მას ძალსა მისსა და სიწმიდესა, რომელ
Line of ed.: 36     
არს მხოლოდშობილი იგი სიტყუაჲ და სული წმიდაჲ. რამეთუ ესე
Page of ed.: 26   Line of ed.: 1     
არიან უხილავნი ღმრთისანი, რომელნი სოფლის დაბადებითგან გონებითა
Line of ed.: 2     
იხილვებიან.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: რაჲთა იყვნენ იგინი ვერ სიტყჳს-მიმგებელ (1,20).
Line of ed.: 4     
თარგმანი: რამეთუ ვინაჲთგან ესოდენნი არიან დიდებულებისა ღმრთისა
Line of ed.: 5     
ქადაგნი, რაჲმცა სიტყუაჲ აქუნდა, რომელთა ნებსით დაიბნელნეს
Line of ed.: 6     
თავნი თჳსნი არა-ცნობად ღმრთისა?

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: რამეთუ იცოდეს ღმერთი და არა ღმრთეებრ
Line of ed.: 8     
ადიდებდეს (1,21). თარგმანი: იცოდეს დაბადებულთა ხედვითა,
Line of ed.: 9     
არამედ ნებსით აცთუნნეს თავნი თჳსნი და არა ადიდეს ვითარცა
Line of ed.: 10     
ღმერთი.

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: გინა ჰმადლობდეს (1,21). თარგმანი: რამეთუ
Line of ed.: 12     
ფრიადი დიდებაჲ და მადლობაჲ ჯერ-არს ღმრთისაჲ, რომელმან
Line of ed.: 13     
ჩუენთჳს, კაცთა, ესევითარნი ესე კეთილნი და შუენიერნი დაბადე\ბულნი
Line of ed.: 14     
დაჰბადნა: მზჱ, მთოვარჱ, ვარსკულავნი, ქუეყანაჲ, წყალნი,
Line of ed.: 15     
ჰაერნი, ცეცხლი, საზრდელი თითოფერი, სამკაულნი და სხუაჲ,
Line of ed.: 16     
რომელ ვერ მისწუთების ენაჲ თქუმად, არამედ უბადრუკთა წარ\მართთა
Line of ed.: 17     
არცა დიდებაჲ შეწირეს მისა, არცა მადლობაჲ, არამედ
Line of ed.: 18     
ყოველივე წინააღმდგომი.

Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: არამედ ამაო იქმნეს (1,21). თარგმანი: თუ
Line of ed.: 20     
"ამაო იქმნეს" ამას მოასწავებს, ვითარმედ "სცთეს" და ყოვლისავე
Line of ed.: 21     
კეთილისაგან დაეცნეს.

Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: გულისზრახვითა მათითა (1,21). თარგმანი: ვი\ნაჲთგან
Line of ed.: 23     
თქუა თუ "ამაო იქმნეს" და "სცთეს", აწ მიზეზსაცა
Line of ed.: 24     
იტყჳს, რომლითა სცთეს -- გულის ზრახვითა მათითაო. ესე იგი არს,
Line of ed.: 25     
რამეთუ ყოველსავე საქმესა ეძიებდეს, თუმცა გულის ზრახვითა და
Line of ed.: 26     
გონებითა მათითა მიიწინეს ცნობად მისა, და არა ინებეს თუმცა
Line of ed.: 27     
სარწმუნოებით ოდენ შეიწყნარეს ღმრთისმსახურებაჲ, რამეთუ ენება,
Line of ed.: 28     
რაჲთამცა უსახოჲ იგი ხილულითა სახითა იხილეს, და რაჲთამცა
Line of ed.: 29     
უჴორცოჲ Manuscript page: A22v  იგი ჴორციელითა სახითა განიცადეს. და ამისთჳს "სცთეს"
Line of ed.: 30     
და "ამაო იქმნეს", რამეთუ გონებანი მათნი ვერ შემძლებელ იყვნეს
Line of ed.: 31     
მიუწთომელისა მის მიწთომად. ხოლო ესენი იყვნეს გულისზრახვანი
Line of ed.: 32     
მათნი, რომელ იტყოდენ თუ: ვინაჲ საცნაურ არს, ვითარმედ ცაჲ და
Page of ed.: 27   Line of ed.: 1     
ქუეყანაჲ შეუქმნიეს? ანუ ვინ არს მამაჲ ღმრთისაჲ? ანუ რაჲ არს
Line of ed.: 2     
მიზეზი არსებისა მისისაჲ ანუ თჳთ არსებაჲ მისი ვითარი არს? ამას
Line of ed.: 3     
ესევითარსა ვინაჲთგან ზრახვიდეს და სარწმუნოებით არა ინებეს
Line of ed.: 4     
გონებით მიუწთომელთა მათ საქმეთა შეწყნარებაჲ, ამისთჳსცა "სცთეს"
Line of ed.: 5     
და "ამაო იქმნეს" გულისზრახვითა მათითა.

Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: და დაუბნელდა უგულისჴმოჲ იგი გული მათი
Line of ed.: 7     
(1,21). თარგმანი: რამეთუ გულისსიტყუანი იგი მათნი ნისლთა
Line of ed.: 8     
მიემსგავსნეს და დაბნელდეს გულნი მათნი. ხოლო უგულისჴმოდ
Line of ed.: 9     
სახელ-სდვა მათ, რამეთუ არა ინებეს მიუწდომელთა მათ საქმეთა
Line of ed.: 10     
სარწმუნოებით გულისჴმის-ყოფად.

Verse: \22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: იტყოდეს თავთა თჳსთა ბრძენ და განცოფნეს (1,\22).
Line of ed.: 12     
თარგმანი: იტყოდესო თუ: ჩუენ ბრძენ ვართ და რაჲმცა
Line of ed.: 13     
დაგურჩა, რომელიმცა ვერ გულისჴმა-ვყავთ? და ესე ექმნა მიზეზ
Line of ed.: 14     
ურწმუნოებისა ღმრთისა. ამისთჳსცა განცოფნეს, რამეთუ რაჲმცა
Line of ed.: 15     
უცოფე იყო ქვათა და ძელთა თაყუანის-ცემისა?

Verse: 23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: და გარდაცვალეს დიდებაჲ იგი უხრწნელისა ღმრთისაჲ
Line of ed.: 17     
(1,23). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ იცოდეს ღმერთი, არამედ
Line of ed.: 18     
მისი იგი [ცე]ბნაჲ და დიდებაჲ დაუტევეს და აღიღეს თაყუანის-\ცემაჲ
Line of ed.: 19     
და დიდებაჲ კერპთაჲ, ხოლო დიდებად ღმრთისა აქა იტყჳს
Line of ed.: 20     
დამბადებელობასა და განმგებელობასა და წინაჲსწარმცნობელობასა.
Line of ed.: 21     
ესე უკუე შეცვალეს ღმრთისად თქუმისაგან და მიაჩემეს კერპთა
Line of ed.: 22     
მსგავსებასა და არა მოვიდეს უბადრუკნი გულისჴმის-ყოფად საქმისა
Line of ed.: 23     
მის, რომელნი იტყოდეს თუ: გულისჴმისმყოფელნი ვართ. პირველი
Line of ed.: 24     
უკუე ბრალი მათი, რომელ ღმერთი არა იცნეს. მეორე, რამეთუ
Line of ed.: 25     
მიზეზნი აქუნდეს დიდნი და ცხადნი. მესამედ, რამეთუ იტყოდეს
Line of ed.: 26     
ვითარმედ ბრძენ ვართო. მეოთხედ, რამეთუ არა თუ ოდენ
Line of ed.: 27     
ღმერთი არა იცნეს, არამედ ეშმაკთაცა მსახურებად იწყეს, რამეთუ
Line of ed.: 28     
ამისთჳს თქუა, ვითარმედ "გარდაცვალეს", რაჲთა სცნა, ვითარმედ
Line of ed.: 29     
აქუნდა მეცნიერებაჲ ღმრთისაჲ და ნებსით თჳსით დაუტევეს იგი,
Line of ed.: 30     
რამეთუ გარდაცვალებაჲ ესე არს, რომელ ერთისაგან მეორესა
Line of ed.: 31     
მი/ვიდეს.

Line of ed.: 32        
მოციქულისაჲ: მსგავსად ხატისა მის განხრწნადისა კაცისა, მფრინ\ველთა
Page of ed.: 28   Line of ed.: 1     
და ოთხფერჴთა და ქუეწარმავალთა (1,23). თარგმანი: ჯერ-\იყო
Line of ed.: 2     
მათდა ცნობად, ვითარმედ ვინაჲთგან ყოველნი ესე დაბადე\ბულნი
Line of ed.: 3     
ხრწნილებად მივლენ, უეჭუელად არს მათი დამბადებელი
Line of ed.: 4     
უხრწნელი, არამედ მათ ხატსა განხრწნადთასა ჰმსახურეს, რამეთუ
Line of ed.: 5     
თჳთ ესე საქმე, რომელ კაცი განხრწნადი არს, კმა იყო მხილებად
Line of ed.: 6     
მათისა უკეთურებისა, თუ რაჲსათჳს თაყუანის-სცემენ განხრწნადსა
Line of ed.: 7     
მას. ხოლო კუალად, რომელ არა თუ ოდენ კაცსა, არამედ მსგავსე\ბასაცა
Line of ed.: 8     
განხრწნადისა მის კაცისასა და მფრინველთა და ქუეწარ\მავალთასა
Line of ed.: 9     
მიაჩემეს დიდებაჲ ღმრთისაჲ, ამისისა სიცოფისათჳს რაჲ
Line of ed.: 10     
ვინ პოოს საზღვარი?

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: ამისთჳს მისცნა იგინი ღმერთმან გულისთქუმასა
Line of ed.: 12     
გულთა მათთასა არაწმიდებად, რაჲთა გინებულ იყვნენ ჴორცნი
Line of ed.: 13     
მათნი მათ თანა (1,24). თარგმანი: არა თუ ღმერთმან მისცნა იგინი
Line of ed.: 14     
არაწმიდებად; ნუ იყოფინ! Manuscript page: A23r  არამედ ღმერთმან იხილა რაჲ,
Line of ed.: 15     
ვითარმედ უღირს არიან მის მიერსა საფარველსა, დაუტევნა იგინი
Line of ed.: 16     
და უგულებელს-ყვნა. და მერმე, დაუტევნა რაჲ ღმერთმან, მეყსეუ\ლად
Line of ed.: 17     
მიიხუნა იგინი ეშმაკმან. და "მისცნა". რასა-იგი მისცნა? აწ
Line of ed.: 18     
უკუე დატევებასა მას და მიშუებასა ღმრთისასა "მიცემად" იტყჳს
Line of ed.: 19     
მოციქული. რამეთუ ვინაჲთგან მათ არა ინებეს შეწყნარებად გან\ზრახვაჲ
Line of ed.: 20     
ღმრთისაჲ, არამედ ნებსით ივლტოდეს, ხოლო ღმერთმან
Line of ed.: 21     
რაჲ ჯერ-იყო მის მიერ ქმნად, ქმნა მათ ზედა. და ვითარცა იხილა
Line of ed.: 22     
მათთა გულთა მოუდრეკელობაჲ, -- რამეთუ დაჰბადა სოფელი და
Line of ed.: 23     
დაუდვა წინაშე მათსა; მისცა გონებაჲ, შემძლებელი კეთილისა გამორჩევად;
Line of ed.: 24     
ხოლო მათ არა ინებეს არა რომლითა სახითა მოქცევაჲ, და ჯერ-\იყო
Line of ed.: 25     
მერმე მიშუებაჲ, -- ამისთჳსცა მიუშუა ღმერთმან; გინა თუ
Line of ed.: 26     
ესრეთცა გულისჴმა-ყავ, ვითარმედ "მისცნა იგინი გულისთქუმასა
Line of ed.: 27     
გულთა მათთასა" -- ვითარმედ: მისცნა იგინი თჳსთა ნებათა, რაჲთა,
Line of ed.: 28     
რაჲცა სურის, ქმნან, რამეთუ ღმერთი იძულებით არავის იმჭირავს.

Verse: 25   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: რომელთა-იგი ცვალეს (1,25). თარგმანი: ჰხედა\ვა?
Line of ed.: 30     
კუალად აქა სიტყუაჲ ესე თუ "ცვალეს", ამისი მომასწავებელი
Line of ed.: 31     
არს, ვითარმედ ნებსით ქმნეს; რამეთუ ცვალებაჲ ყოველი არს, ოდეს
Page of ed.: 29   Line of ed.: 1     
ერთი რაჲმე დაუტევოს ვინ, და სხუაჲ აღიღოს.

Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: ჭეშმარიტებაჲ ღმრთისაჲ სიცრუესა ზედა (1,25).
Line of ed.: 3     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ საქმენი იგი, რომელ ღმერთსა
Line of ed.: 4     
ზედა იყვნეს ჭეშმარიტ, მათ ტყუვილსა მას კერპთასა მიაჩემეს,
Line of ed.: 5     
რამეთუ ღმრთეებაჲ ჭეშმარიტებაჲ არს ღმრთისაჲ, ხოლო მათ სი\ცრუვესა
Line of ed.: 6     
მას კერპთასა ზედა მიცვალეს სახელი ესე.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: და ჰრწმენა და ჰმსახურებდეს დაბადებულთა და
Line of ed.: 8     
არა დამბადებელსა (1,25). თარგმანი: სარწმუნოებაჲ არს ღმრთად
Line of ed.: 9     
აღსაარებაჲ დამბადებელისაჲ და თაყუანისცემაჲ მისი, ხოლო მსახუ\რებაჲ
Line of ed.: 10     
არს საქმით მომადლებაჲ მისი. ხოლო ესევითარი ესე სარწმუ\ნოებაჲ
Line of ed.: 11     
და აღსაარებაჲ შეცვალეს დამბადებელისაგან კაცთა დაბადე\ბულთა
Line of ed.: 12     
მიმართ, და ღმრთად აღიარებდეს და თაყუანის-სცემდეს
Line of ed.: 13     
ეშმაკთა; და ჰმსახურებდეს, რამეთუ ბოროტთა მიერ საქმეთა მოიმად\ლებდეს
Line of ed.: 14     
მათ. ხოლო ჩუენ, რამეთუ ღმერთი ღმერთთა გურწამს და
Line of ed.: 15     
აღვიარებთ, ვისწრაფოთ უკუე კეთილთა საქმეთა მიერცა მსახურებისა
Line of ed.: 16     
შეწირვად მისდა სრულითა მით და განწმედილითა სათნოებათა
Line of ed.: 17     
მოქალაქობითა.

Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: რამეთუ იგი არს კურთხეულ უკუნისამდე, ამენ
Line of ed.: 19     
(1,25). თარგმანი: ამას იტყჳს, ვითარმედ დაღაცათუ იგინი ესრეთ
Line of ed.: 20     
უკეთურ იქმნეს, და სარწმუნოებაჲ და მსახურებაჲ, რომელი ღმრთისა
Line of ed.: 21     
ჯერ-იყო, ეშმაკთა მიაჩემეს, არამედ ამის საქმისაგან არათუმცა რაჲმე
Line of ed.: 22     
დააკლდა მისსა დიდებასა, რამეთუ იგი ვითარცა იყო, ეგრეთვე ეგო
Line of ed.: 23     
კურთხეულ და დიდებულ უკუნითი-უკუნისამდე. ხოლო მათ მიეცნეს
Line of ed.: 24     
ნაცვალად უღმრთოებისა მიერ მათისა და უკეთურებისა მიერ მათისა
Line of ed.: 25     
ბოროტნი იგი ნაცვალნი -- შეგინებაჲ და უბადრუკებაჲ.

Verse: 26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: ამისთჳს მისცნა იგინი ღმერთმან ვნებასა მას
Line of ed.: 27     
გინებისასა (1,26). თარგმანი: "ამისთჳს". რომლისათჳს? გარნა რომელ
Line of ed.: 28     
ჰმსახურეს დაბადებულთა დამბადებელისა წილ, ამისთჳს დაუტევნა
Line of ed.: 29     
იგინი ღმერთმან, და მიუშუა, რაჲთა, ნებათაებრ მათთა ბოროტთა,
Line of ed.: 30     
მიეცნენ ვნებათა მათ სირცხჳლისათა, რომელნიცა შეიყუარნეს მათ.
Page of ed.: 30   Line of ed.: 1     
ვინაჲთგან დაუტევეს მათ ღმერთი, ამისთჳს დაუტევნა იგინი ღმერთ\მან.
Line of ed.: 2     
ხოლო ჩუენ, ძმანო, ნუმცა დაუტეობთ მცნებათა ღმრთისათა,
Line of ed.: 3     
რაჲთა მარადის მისი Manuscript page: A23v  [საყოფელი წმიდა იყოს] და არაოდეს მივეც\ნეთ
Line of ed.: 4     
ვნებათა სირცხჳლისათა. რამეთუ არა თუ ღმერთი ვის მისცემს
Line of ed.: 5     
სირცხჳლისათა. -- ნუ იყოფინ! -- არამედ ბოროტნი ნებანი
Line of ed.: 6     
კაცთანი განაშორებენ საფარველსა ღმრთისასა კაცთაგან, და რაჟამს
Line of ed.: 7     
საფარველი ღმრთისაჲ განეშოროს, მერმე მიეცემიან ვნებათა ბოროტ\თა.
Line of ed.: 8     
რამეთუ ღმერთსა ყოველთა ცხორებაჲ ჰნებავს და ყოველთა
Line of ed.: 9     
ფარვაჲ, (?) არამედ ჩუენ ვაყენებთ ბოროტთა მიერ საქმეთა.

Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: რამეთუ დედათა მათთა გარდაცვალეს ბუნებისა
Line of ed.: 11     
იგი წესი (1,26). თარგმანი: რამეთუ მიცემულ იყო მათდა ბუნებით
Line of ed.: 12     
ქორწინებაჲ რჩულიერად, ხოლო მათ გარდაცვალეს იგი არა ბუნები\სა
Line of ed.: 13     
მიმართ.

Verse: 26-27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: არა-ბუნებად; ეგრეცა მამათა მათთა დაუტევეს
Line of ed.: 15     
ბუნებისა იგი წესი დედათაჲ (1,26-27). თარგმანი: ფრიად ბილწსა
Line of ed.: 16     
საქმესა იტყჳს ფარულად, რამეთუ ცხადად თქუმაჲ ესევითარისაჲ
Line of ed.: 17     
ბოროტ არს.

Verse: 27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: განჴურდეს გულისთქუმითა მათითა ურთიერთას
Line of ed.: 19     
მამანი მამათა თანა (1,27). თარგმანი: გარდარეულსა მას სიბორგი\ლესა
Line of ed.: 20     
მოასწავებს სიტყჳთა ამით, თუ: აღეგზნეს და განჴურდეს.

Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: სარცხჳნელსა (1,27). თარგმანი: არა თქუა თუ:
Line of ed.: 22     
გულისთქუმათა მათთა აღასრულებდეს, არამედ -- "სირცხჳლსა იქმო\დესო",
Line of ed.: 23     
რაჲთამცა გამოაჩინა, ვითარმედ არა თუ ოდენ ცოდვა არს,
Line of ed.: 24     
არამედ სრულიადი სირცხჳლი ბუნებისაჲ.

Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: იქმოდეს (1,27). თარგმანი: ჰხედავა, რამეთუ არა
Line of ed.: 26     
უმეცრებით იყვნეს ვნებანი მათნი, არამედ ნეფსით?

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: და კუალადსაგებელი იგი, რომელ ჯერ-არნ (1,27).
Line of ed.: 28     
თარგმანი: რაჲ არს ესე თუ "რომელი ჯერ-არნ"? ესე იგი არს,
Line of ed.: 29     
რომელი მათ ოდენ შუენოდა -- ესევითარი იგი ესევითართა მათ.

Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: საცთურისა მათისაჲ, ურთიერთას მიიღიან (1,27).
Line of ed.: 31     
თარგმანი: "საცთურისა მათისაჲო" -- ესე იგი არს, კერპთმსახურე\ბისა
Line of ed.: 32     
მათისა მოსაგებელი იყო იგი ყოველი, რომელი აქავე მოიღეს,
Line of ed.: 33     
ხოლო მას საუკუნესა კუალად მოიღონ ცეცხლი უშრეტი.

Verse: 28   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 34        
მოციქულისაჲ: და ვითარცა არა გამოიცადეს ღმერთი, რაჲთამცა
Line of ed.: 35     
აქუნდა მეცნიერებით (1,28). თარგმანი: ჰხედავა, რამეთუ არა
Page of ed.: 31   Line of ed.: 1     
უმეცრებით იყო ცთომაჲ იგი მათი, არამედ ნებსით? რამეთუ მათ
Line of ed.: 2     
თჳთ ნებსით არა ინებესო მეცნიერებით თაყუანისცემაჲ ღმრთისაჲ.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: მისცნა იგინი ღმერთმან გამოუცდელსა მას გონებასა
Line of ed.: 4     
საქმედ უჯეროჲსა (1,28). თარგმანი: რამეთუ გარემიქცევითა ღმრთი\საჲთა
Line of ed.: 5     
შემოვალს გონებაჲ გამოუცდელი ეშმაკისა მიერ, და მას
Line of ed.: 6     
სახელ-სდებს წერილი "მიცემად" განშორებასა მას ღმრთისასა.

Verse: 29-30   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: სავსე იყვნეს ყოვლითა სიცრუითა: უკეთურებითა,
Line of ed.: 8     
ბოროტებითა, ანგაჰრებითა, სავსე შურითა, კაცისკლვითა, ბოროტის
Line of ed.: 9     
ჩუეულებითა, ცუნდრუკებითა, ძჳრისმეტყუელებითა, ღმრთის შემაწუხებელ,
Line of ed.: 10     
მაგინებელ (1,29-30). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ არა
Line of ed.: 11     
თუ ზომით რაჲმე აქუნდა უკეთურებაჲ, არამედ ყოვლითავე ბოროტითა
Line of ed.: 12     
გარდარეულად სავსე იყვნეს. რამეთუ, რაჟამს ღმრთისა გარემიქცევაჲ
Line of ed.: 13     
იქმნას, Manuscript page: A24r  სამართლად ყოველნივე ბოროტნი შემოვლენ, რომლი\სათჳსცა
Line of ed.: 14     
მოციქულმან თქუა, ვითარმედ: ყოვლითავე უკეთურებითა
Line of ed.: 15     
სავსე იქმნეს. და მერმე თითოეულადცა წარმოთქუნა ურჩულოებანი
Line of ed.: 16     
მათნი, და იტყჳს ბოროტებად მოყუსისა ვნებად მოსწრაფებასა,
Line of ed.: 17     
და ამას თანა დააწესებს ანგაჰრებასა -- გულისთქუმასა მას
Line of ed.: 18     
უმეტესისა ქონებისასა, და შურსა მას -- პირველითგან შემოსრულ\სა
Line of ed.: 19     
კაცთა შორის ბოროტსა, და სხუათა მათ შემდგომითი-შემდგომთა
Line of ed.: 20     
ბოროტთა, რომელნი-იგი ჭეშმარიტად ღმრთისა დატევებისა სახე
Line of ed.: 21     
იყვნეს.

Verse: 30   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: ამპარტავან იყვნეს, ლაღ (1,30). თარგმანი: უკუ\ეთუ
Line of ed.: 23     
რომელი სათნოებათა ზედა ამპარტავანობდეს, წარუწყმედიეს
Line of ed.: 24     
სასყიდელი თჳსი. რაჲ-მე იყოს მათთჳს, რომელნი ესოდენთა ცოდვათა
Line of ed.: 25     
ზედა ზუავ და ამპარტავან იყვნენ! გარნა რაჟამს განვიდეს ვინ
Line of ed.: 26     
სრულსა მას ბოროტთა ჩუეულებისა საზომსა, მერმე საქმეთა მათ
Line of ed.: 27     
ზედა, რომელთა სირცხჳლი ჯერ-იყოს, იქადის და ზუავობს.

Verse: 30-31   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: მომპოვნებელ ბოროტისა, მამა-დედათა ურჩ, უგუ\ლისჴმო,
Line of ed.: 29     
უწესო, უყუარულ (1,30-31). თარგმანი: რაჲ არს თუ
Line of ed.: 30     
"მომპოვნებელ ბოროტისა"? ამას მოასწავებს, ვითარმედ ესოდენი
Line of ed.: 31     
უკეთურებაჲ შემოერია, რომელ ბოროტთა უცხოთა, რომელნი არა
Line of ed.: 32     
იცნოდნეს, იქმნეს მომგონებელ და მომპოვნებელ.

Verse: 31   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: უწირავ, უწყალო (1,31). თარგმანი: ამას მოას\წავებს,
Line of ed.: 34     
ვითარმედ არა მისცემდეს ყოვლადვე სულთა მათთა ჴსნი\სათჳს
Line of ed.: 35     
შესაწირავთა, არცა ღმრთისა შესწირვიდეს, არცა გლახაკთა
Page of ed.: 32   Line of ed.: 1     
მისცემდეს, რამეთუ იგიცა სულიერად შესაწირავად ითქუმის.

Verse: 32   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: რომელთა სამართალი ღმრთისაჲ იცოდეს (1,32).
Line of ed.: 3     
თარგმანი: აჰა ესერა კუალად გამოაჩინებს, ვითარმედ მეცნიერებით
Line of ed.: 4     
ცოდვიდეს, რამეთუ სამართალი ღმრთისაჲ იცოდესო. ხოლო სამართ\ლად
Line of ed.: 5     
ღმრთისა იტყჳს მცნებათა მისთა, და სასჯელსა მისსა, რომლი\თა
Line of ed.: 6     
საჯნეს კაცნი საქმეთა მათთაებრ.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ესევითარისა მოქმედნი ღირს არიან სიკუდილსა
Line of ed.: 8     
(1,32). თარგმანი: იცოდესო სამართალი ღმრთისაჲ, ვითარმედ ტან\ჯვათა
Line of ed.: 9     
და გუემათა და უკუდავსა მას სიკუდილსა, რომელ არს
Line of ed.: 10     
გეჰენიასა შინა ტანჯვაჲ, მოაწევს ესევითარისა მოქმედთასა, რამეთუ
Line of ed.: 11     
ესე არს სამართალი ღმრთისაჲ.

Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: არა ხოლო ამას იქმოდეს, არამედ სათნოცა-\ეყოფოდეს
Line of ed.: 13     
თანამოქმედთა მათ (1,32). თარგმანი: ორთა უკეთურება\თა
Line of ed.: 14     
მათთა იტყჳს: ერთად, რომელ ბოროტსა იქმოდეს, და მეორედ,
Line of ed.: 15     
რომელ სხუათაცა მისვე ბოროტისა მიმართ მოსლვასა აწუევდეს და
Line of ed.: 16     
მოქმედთა მათთა აქებდეს, რომელ-ესე სრულიადისა ბოროტსა ზედა
Line of ed.: 17     
დამტკიცებულად ყოფისა სახე არს.

Chapter: 2  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: ამისთჳს ვერ სიტყჳსმიმგებელ ხარ, კაცო, ყოვე\ლი,
Line of ed.: 19     
რომელიცა სჯი (2,1). თარგმანი: ვინაჲთგან ქალაქი იგი დიდი
Line of ed.: 20     
იყო და მთავარნი მრავალნი მას შინა, აჰა ესერა მათდა მიმართ
Line of ed.: 21     
ჰყოფს სიტყუასა. ხოლო ესევე Manuscript page: A24v  [გლახაკთა მიმართცა კეთილ
Line of ed.: 22     
არს], ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ გულისჴმა-ყავთ ყოველთა მაგათ,
Line of ed.: 23     
რომელნი მსაჯულნი ხართ სხუათანი, გინა თუ ცხადად ჴელმწიფები\თა,
Line of ed.: 24     
ანუ თუ გულსა შინა. უკუეთუ რომელსა ზედა სხუათა სჯით, და
Line of ed.: 25     
თქუენ მასვე იქმთ, თჳთვე თავთა თჳსთა დაისჯით და არღარაჲ
Line of ed.: 26     
გაქუს სიტყუაჲ წინაშე ღმრთისა.

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: რამეთუ მასვე იქმ, რომლისაცა სჯი (2,1). თარგმანი:
Line of ed.: 28     
მასვე იქმო, რომელსაცა სჯი, რამეთუ მეძავსა დასჯიო და იტყჳ თუ
Line of ed.: 29     
-- რად შეაგინებ ბუნებასა -- და შენ მასვე იქმ და არა გულისჴმა-\ჰყოფ,
Line of ed.: 30     
ვითარმედ ღმერთმან თჳთ შენივე სასჯელი და სიტყუაჲ წინა\გიყოს,
Line of ed.: 31     
და მით დაგსაჯოს, გინა თუ სიძვისათჳს, გინა თუ პარვისა,
Line of ed.: 32     
ანუ თუ სხუათა რათმე ბოროტთათჳს. გრქუას შენ, ვითარმედ:
Line of ed.: 33     
ვინაჲთგან იცოდე თუ ბოროტ არიან საქმენი ესე, და მოქმედთა
Line of ed.: 34     
მათთა დასჯიდ, თავსა თჳსსა რად არა აყენებო ესევითართაგან?

Page of ed.: 33  

Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რომლითა სასჯელითა სჯი მოყუასსა,
Line of ed.: 2     
თავსა თჳსსა დასჯი (2,1). თარგმანი: რამეთუ რომელი ბოროტსა
Line of ed.: 3     
იქმოდის და ბოროტის მოქმედთა მათ სჯიდეს, თჳსსა თავსა ზედა
Line of ed.: 4     
გამოიღებს განჩინებასა.

Verse: 2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: ესე უწყით, რამეთუ სასჯელი ღმრთისაჲ ჭეშმარიტ
Line of ed.: 6     
არს ესევითარისა მოქმედთათჳს (2,2). თარგმანი: რამეთუ ამას
Line of ed.: 7     
სოფელსა ჭეშმარიტი სასჯელი არა იქმნების, არამედ მრავალნი
Line of ed.: 8     
თანამდებნი სასჯელისანი განერებიან სასჯელსა, ანუ ქრთამითა, ანუ
Line of ed.: 9     
ტყუვილითა, ანუ სხჳთა რაჲთმე ღონითა, და კუალად მრავალნი
Line of ed.: 10     
უბრალონი დაისჯებიან, ხოლო მუნ ღმრთისა სასჯელი ჭეშმარიტ
Line of ed.: 11     
არს, რამეთუ არცა ბრალეული უბრალო-ყოფად თავისა თჳსისა
Line of ed.: 12     
შემძლებელ არს, და ვერცა ვინ უბრალოსა ბრალეულ-ჰყოფს, არამედ
Line of ed.: 13     
ჭეშმარიტად და სამართლად განიკითხვის თითოეული.

Verse: 3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: ამას სამე ჰგონება, კაცო, რომელი-ეგე სჯი ესევი\თარისა
Line of ed.: 15     
მოქმედთა მათ და იქმ მასვე, ვითარმედ შენ განერე სასჯელ\სა
Line of ed.: 16     
ღმრთისასა? (2,3). თარგმანი: მრავალნი იტყჳან, ვითარმედ
Line of ed.: 17     
დაღაცათუ მე ვცოდვიდე, ხოლო სხუასა ვაყენებდე ცოდვისაგან, და
Line of ed.: 18     
ცოდვისათჳს ვსტანჯვიდე, სასყიდელი მაქუს. არამედ ეტყჳს მას
Line of ed.: 19     
მოციქული, ვითარმედ: უკუეთუ შენ ცოდვასა იქმოდი, ნუ ჰგონებ,
Line of ed.: 20     
თუმცა სხუათა ცოდვილთა დაშჯითა შეგენდვნეს-მცა ცოდვანი, --
Line of ed.: 21     
ნუ იყოფინ! -- არამედ უფროჲსად დაისაჯო-ცა, რამეთუ იცოდენ
Line of ed.: 22     
ტანჯვისა ღირსნი საქმენი და არა ივლტოდე მათგან.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: ანუ სიმდიდრესა მას სიტკბოებისა მისისასა და
Line of ed.: 24     
თავს-დებასა შეურაცხ-ჰყოფ? (2,4). თარგმანი: თავს-იდებს ღმერთი
Line of ed.: 25     
ჩუენ მიერ განრისხებასა მას მისსა, და არა მოაწევს მეყსა ზედა
Line of ed.: 26     
ბოროტისა მის ღირსსა ტანჯვასა, გარნა, უკუეთუ არა მოვიქცეთ,
Line of ed.: 27     
"მახჳლი მისი ლესულ არს", რომელ არს ტანჯვისა იგი ძალი. და
Line of ed.: 28     
უკუეთუ გჳხილნეს, Manuscript page: A25r  ვითარმედ არა არს მოქცევაჲ ჩუენი, მერმე
Line of ed.: 29     
მოაწევს მას ჩუენ ზედა.

Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: ვერ გიცნობიეს, რამეთუ სულგრძელებაჲ ღმრთი\საჲ
Line of ed.: 31     
სინანულად მოგიყვანებს შენ? (2,4). თარგმანი: რამეთუ ღმერთი
Line of ed.: 32     
არა თუ ამისთჳს სულგრძელ იქმნების ცოდვილთა ზედა, რაჲთამცა
Line of ed.: 33     
სულგრძელებაჲ მისი უმეტესისა შეურაცხებისა მიზეზად იჴმარეს,
Line of ed.: 34     
არამედ რაჲთა ჟამი სინანულისაჲ მისცეს. ხოლო იხილნეს რაჲ,
Page of ed.: 34   Line of ed.: 1     
ვითარმედ ჟამსა მას სულგრძელებისა მისისასა ბოროტად იჴმარებენ,
Line of ed.: 2     
მერმე ღირსებისაებრ მათისა მიაგებს.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: ხოლო სიფიცხითა მით შენითა და შეუნანებელითა
Line of ed.: 4     
გულითა (2,5). თარგმანი: ღირსად და სამართლად სახელ-სდვა
Line of ed.: 5     
ესევითარსა მას გულსა ფიცხელ და შეუნანებელ, რამეთუ, რომელსა
Line of ed.: 6     
ვერცა სიტკბოებაჲ მოალბობდეს, ვერცა რისხვაჲ შეაშინებდეს, რაჲ\მცა
Line of ed.: 7     
იყო მისსა უფიცხეს და უძჳრს?

Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: იუნჯებ თავისა შენისა რისხვასა (2,5) თარგ\მანი:
Line of ed.: 9     
დაუნჯებაჲ ორისა მიზეზისათჳს თქუა: ერთად, რაჲთა გამოა\ჩინოს,
Line of ed.: 10     
ვითარმედ უეჭუელად დამარხულ არს ცოდვილთათჳს სატან\ჯველი,
Line of ed.: 11     
რამეთუ დაუნჯებაჲ მტკიცედ დამარხვასა მოასწავებს. და
Line of ed.: 12     
კუალად ამისთჳს [თქუა], ვითარმედ იუნჯებთ, ვითარმცა იტყოდა,
Line of ed.: 13     
ვითარმედ არა თუ ღმერთსა დაუუნჯებიეს შენდა ტანჯვაჲ,
Line of ed.: 14     
ცოდვილო, არამედ შენ თჳთ ნებსით თჳსით დაიუნჯებ ბოროტთა
Line of ed.: 15     
საქმეთა შენთა მიერ რისხვასა და გულისწყრომასა დღესა მას
Line of ed.: 16     
საშჯელისასა.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: დღესა მას რისხვისასა (2,5). თარგმანი: რაჟამს
Line of ed.: 18     
გესმას, ვითარმედ "დღესა მას რისხვისასა", რაჲთა არა მოიგონო თუ
Line of ed.: 19     
რისხვისა ვნებაჲ არს ღმრთისა თანა, ამისთჳს მეყსეულად შესძინა და
Line of ed.: 20     
თქუა, ვითარმედ: "გამოჩინებას სიმართლისა სასჯელისა ღმრთისასა",
Line of ed.: 21     
რამეთუ სადა სიმართლე სასჯელისაჲ არს, მუნ ვნებაჲ არა არს,
Line of ed.: 22     
რამეთუ უფროჲს ყოვლისა მაშინ გამოჩნდების სიმართლე ღმრთისაჲ ,
Line of ed.: 23     
რაჟამს მიაგებდეს თითოეულსა საქმეთა მათთაებრ, და მართალთა
Line of ed.: 24     
პატივ-სცემდეს და უკეთურთა სტანჯვიდეს.

Verse: 5-6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: და გამოჩინებასა სიმართლისა სასჯელისა ღმრთი\სასა,
Line of ed.: 26     
რომელმან მიაგოს კაცად-კაცადსა საქმეთა მათთაებრ (2,5-6).
Line of ed.: 27     
თარგმანი: "გამოჩინებასო", რამეთუ მისისა საშჯელისა სიმართლე
Line of ed.: 28     
აწვე და მარადის ჩანს, ხოლო უფროჲს ყოვლისა მაშინ გამოჩნდების,
Line of ed.: 29     
რამეთუ მაშინ ესრეთ უჩუენებს ღმერთი თითოეულსა თჳსსა სიმართ\ლესა,
Line of ed.: 30     
ვიდრეღა თჳთ ცოდვილთა მათ აღიარონ, ვითარმედ ჭეშმარი\ტად
Line of ed.: 31     
ღირს ტანჯვისა არიან, და არა აქუნდეს სიტყუაჲ.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 32        
მოციქულისაჲ: ხოლო მოთმინეთა მათ საქმისა კეთილისათა --
Line of ed.: 33     
დიდებაჲ და პატივი (2,7). თარგმანი: აქამომდე ყოველივე თქუა
Line of ed.: 34     
ბოროტის მოქმედთათჳს, ხოლო აქა არა იწყებს კუალად კეთილთა
Line of ed.: 35     
საქმეთათჳს თქუმად, ვითარმედ არა ოდენ სარწმუნოებაჲ საჴმარ
Page of ed.: 35   Line of ed.: 1     
არსო, არამედ საქმენიცა კეთილნი საჴმარ არიან. ხოლო მოთმინებაჲ
Line of ed.: 2     
თქუა თავსა ზედა სათნოებათასა, რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ
Line of ed.: 3     
ყოველსა სათნოებასა ზედა მოთმინებაჲ საჴმარ არს, თუ არა, არა
Line of ed.: 4     
სრულ იქმნების სათნოებაჲ თჳნიერ მოთმინებისა.

Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: Manuscript page: A25v  და უხრწნელებაჲ, რომელნი ეძიებენ ცხორება\სა
Line of ed.: 6     
საუკუნესა (2,7). თარგმანი: აჰა ესერა აღდგომისა სიტყუასა
Line of ed.: 7     
შორის შემოიღებს, რამეთუ თქუა, ვითარმედ უხრწნელებაჲ მიეცესო
Line of ed.: 8     
მერმესა მას აღდგომასა და დიდებაჲ და პატივი საუკუნოჲ.

Verse: 8-9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: ხოლო ჴდომისაგანთა მათ და ურჩთა ჭეშმარიტებისათა
Line of ed.: 10     
და მორჩილთა სიცრუვისათა -- რისხვაჲ და გულისწყრომაჲ, ჭირი
Line of ed.: 11     
და იწროებაჲ (2,8-9). თარგმანი: რამეთუ ჴდომისაგანნი იგინი
Line of ed.: 12     
არიან, რომელნი წინააღმდგომ არიან სიმართლისა, და ჭეშმარი\ტებისა
Line of ed.: 13     
სიტყუასა არა ყურად-იღებენ. ხოლო ამით გამოაჩინებს,
Line of ed.: 14     
ვითარმედ ნებსით შთავარდებიან ცოდვათა, რამეთუ უჴდებიან ჭეშმა\რიტებასა,
Line of ed.: 15     
ხოლო ჴდომაჲ ყოველი ნებსით იქმნების.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: ყოველსა ზედა სულსა კაცისასა, მოქმედსა ბორო\ტისასა
Line of ed.: 17     
(2,9). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ: ნუ ჰგონებთო,
Line of ed.: 18     
ანუ მეფე, ანუ მთავარი, ანუ ვინცა ვინ განერეს რისხვასა მას და
Line of ed.: 19     
ტანჯვასა, ბოროტთა საქმეთათჳს მოწევნადთა.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: ჰურიასა პირველად და მერმე წარმართსა (2,9).
Line of ed.: 21     
თარგმანი: პირველად ჰურიასაო და მერმე წარმართსა, რამეთუ
Line of ed.: 22     
რავდენცა უფრო სწავლულ არს ჰურიაჲ, უფროჲსცა იტანჯოს
Line of ed.: 23     
ცოდვისათჳს.

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: დიდებაჲ და პატივი და მშჳდობაჲ (2,10). თარგ\მანი:
Line of ed.: 25     
კეთილად თქუა თუ "მშჳდობაჲ", რამეთუ მუნ არღარა არს
Line of ed.: 26     
შური და ბრძოლაჲ დიდებისათჳს და პატივისა, არამედ მშჳდობაჲ
Line of ed.: 27     
სამარადისოჲ.

Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: ყოველსა მოქმედსა კეთილისასა, ჰურიასა პირვე\ლად
Line of ed.: 29     
(2,10). თარგმანი: ვინაჲთგან ტანჯვასა ზედა ჰურიაჲ პირველ
Line of ed.: 30     
დააწესა, ამისთჳს კეთილის მოქმედიცა ჰურიაჲ და სარწმუნოებად
Line of ed.: 31     
მოსრული წინა დააწესა სიტყჳთ ოდენ, რაჲთა არა შეაწუხნეს ჰური\ათაგანნი
Line of ed.: 32     
და მორწმუნენი.

Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: და მერმე წარმართსა (2,10). თარგმანი: წარმარ\თად
Line of ed.: 34     
აქა არა თუ კერპთმსახურსა იტყჳს, არამედ წინადაუცუეთელსა
Line of ed.: 35     
მორწმუნესა.

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Page of ed.: 36  
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა არს თუალთ-ღებაჲ ღმრთისა თანა
Line of ed.: 2     
(2,11). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ ღმერთი არა თუ პირთა,
Line of ed.: 3     
არამედ საქმეთა ეძიებს.



Subsection: 2  
Line of ed.: 4   სასჯელისათჳს შჯულისა
Line of ed.: 5  
გარდამავალთა მათ ჰურიათაჲსა


Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რომელთა-იგი უშჯულოდ შესცოდეს, უს\ჯულოდცა
Line of ed.: 7     
წარწყმდენ, და რომელთა შჯულსა შინა შესცოდეს,
Line of ed.: 8     
შჯულითაცა ისაჯნენ (2,12). თარგმანი: ამას ადგილსა არა თუ
Line of ed.: 9     
ოდენ სწორებასა იქმს ჰურიისა და წარმართისასა, არამედ ფრიად
Line of ed.: 10     
უმძიმედ გამოაჩინებს ჰურიისა ცოდვასა, რამეთუ, რომელ იტყჳს თუ
Line of ed.: 11     
"უშჯულოდ წარწყმდეს", არა თუ ამას იტყჳს, თუ უფიცხესი
Line of ed.: 12     
სასჯელი მიიღოს, არამედ უფროჲსად უმოლხინესი. ესე იგი არს,
Line of ed.: 13     
ვითარმედ რომელი-იგი უმეცარ იყოს შჯულსა და არასადა ასმიო\დის
Line of ed.: 14     
იგი, უშჯულოდცა წარწყმდეს ცოდვათა თჳსთათჳს. ხოლო
Line of ed.: 15     
რაჲ არს თუ "უშჯულოდ"? -- გარნა ამას მოასწავებს, ვითარმედ
Line of ed.: 16     
არღარა Manuscript page: A26r  აქუნდეს დაწერილი იგი შჯული შემასმენელად და
Line of ed.: 17     
დამსჯელად მისდა, არამედ ოდენ ბუნებითისა მის შჯულისა
Line of ed.: 18     
გარდასლვისათჳს წარწყმდეს. ხოლო ჰურიაჲ, რომელსა-იგი უსწავი\ეს
Line of ed.: 19     
შჯული, და ასმიან წინაჲსწარმეტყუელთა სიტყუანი, იგი შჯუ\ლითა
Line of ed.: 20     
ისაჯოს. ესე იგი არს, ვითარმედ ბუნებისა თანა შჯული\ცა
Line of ed.: 21     
შეასმენდეს და წინაჲსწარმეტყუელნი, რამეთუ, რავდენცა
Line of ed.: 22     
უმეტესი სწავლაჲ და მოღუაწებაჲ მიიღოს კაცმან, რაჟამს გარდაჰჴდეს
Line of ed.: 23     
მათ, უძჳრესადცა დაისაჯოს. ხოლო უკუეთუ ვინ თქუას, ვითარმედ
Page of ed.: 37   Line of ed.: 1     
-- უკუეთუ ჰურიაჲ უძჳრესად დაიტანჯვის, ვითარ წარმართისათჳს
Line of ed.: 2     
თქუა თუ "წარწყმდენ", ხოლო ჰურიისათჳს თქუა თუ "ისაჯნენო",
Line of ed.: 3     
რომელთაგან ერთი ესე უეჭუელად ბოროტად ჩანს, რომელ არს
Line of ed.: 4     
წარწყმედაჲ, და ერთი იგი უფრო იჭუეული არს, რომელ არს
Line of ed.: 5     
სასჯელი. არამედ ისმინე, რომელი ამას იტყჳ: სასჯელად აქა
Line of ed.: 6     
დასჯასა იტყჳს, რომელ-ესე უეჭუელსა წარწყმედასა მოასწავებს,
Line of ed.: 7     
რამეთუ იგიცა სიტყუაჲ თუ -- "წარწყმდეს" -- უეჭუელსავე მოას\წავებს.
Line of ed.: 8     
გარნა არს ტანჯვაჲცა ტანჯვასა უმოლხინესი და წარწყმე\დაჲ
Line of ed.: 9     
წარწყმედასა უსუბუქესი. წარწყმდეს უკუე წარმართიცა უშჯუ\ლოდ,
Line of ed.: 10     
რომელ-ესე უსუბუქესსა მოასწავებს. ხოლო ჰურიაჲ არა თუ
Line of ed.: 11     
ოდენ თჳსთა ცოდვათათჳს წარწყმდეს, არამედ პირველად დასაჯოს
Line of ed.: 12     
იგი მოსე, და ყოველთა წინაჲსწარმეტყუელთა აბრალონ და სირცხჳ\ლეულ
Line of ed.: 13     
ყონ წინაშე ცისა და ქუეყანისა, რომელ-ესე უძჳრეს არს
Line of ed.: 14     
ყოველსა ტანჯვასა, და ესრეთ მიეცეს იგი წარწყმედასა გეჰენიისასა.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა მსმენელნი შჯულისანი განმართლდენ
Line of ed.: 16     
წინაშე ღმრთისა, არამედ მყოფელნი შჯულისანი განმართლდენ (2,13).
Line of ed.: 17     
თარგმანი: უკუეთუ მოქმედნი შჯულისანი განმართლდენ, ვითარ
Line of ed.: 18     
ესევე სხუასა ადგილსა იტყჳს, ვითარმედ: "რავდენნიცა შჯულითა
Line of ed.: 19     
განჰმართლდებით, მადლისაგან განჰვარდებით", გარნა გულისჴმა-\ვყოთ,
Line of ed.: 20     
ვითარმედ აქა არა თუ ამას იტყჳს თუ, -- რომელნი ესრეთ
Line of ed.: 21     
მარტივად შჯულსა მოსესსა აღასრულებენ, იგინი განმართლდებიან,
Line of ed.: 22     
-- არამედ: რომელნი ძალსა მისსა გულისჴმა-ჰყოფდენ და სულიერსა
Line of ed.: 23     
მას შჯულსა აღასრულებდენ, რომელი-იგი სულიერად გულისჴმა-\იყოფების
Line of ed.: 24     
და შინაგანითა მით კაცითა სულიერად იქმოდინ სულიერსა
Line of ed.: 25     
მას შჯულსა, იგინი განმართლდენ. თუ არა, სმენაჲ ოდენ შჯულისაჲ
Line of ed.: 26     
ვერარას არგებს, რომელნი ვერ გულისჴმა-ჰყოფენ ძალსა მისსა და
Line of ed.: 27     
არა იქმოდინ მას სულიერად. ხოლო რომელ იტყჳს თუ "რავდენნი
Line of ed.: 28     
შჯულითა განჰმართლდებით, მადლისაგან განჰვარდებით", მუნ
Line of ed.: 29     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ, რავდენთაცა ხილულთა მათ სიტყუათა
Line of ed.: 30     
შჯულისათა ქმნაჲ Manuscript page: A26v  სიმართლედ გიჩნს და არა გულისჴმა-ჰყოფთ
Line of ed.: 31     
ძალსა მისსა, თქუენ მადლისაგან განჰვარდებით, რამეთუ უმეცარ
Line of ed.: 32     
ხართ მადლისა მიერ ქრისტესისა სრულ-ყოფასა მას შჯულისასა,
Line of ed.: 33     
რომელი განსწმედს გონებასა ყოველთაგან ბილწებათა.

Page of ed.: 38  

Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რაჟამს წარმართთა, რომელთა შჯული
Line of ed.: 2     
არა აქუს, ბუნებითსა მას შჯულსა ჰყოფდენ (2,14). თარგმანი:
Line of ed.: 3     
ამხილებს ჰურიათა და ეტყჳს, ვითარმედ წარმართთა მოსეს შჯული
Line of ed.: 4     
არა აქუს, ხოლო მოსეს შჯული ყოველივე ქრისტეს მომასწავებელი
Line of ed.: 5     
იყო. ხოლო ოდეს წარმართთა ბუნებითითა მით შჯულითა იცნან
Line of ed.: 6     
ღმერთი და მოიქცენ ქრისტესა, იქმნებიან უმეცარნი იგი შჯულისანი
Line of ed.: 7     
ჭეშმარიტად აღმასრულებელ შჯულისა.

Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: ამათ რამეთუ შჯულ არა აქუს, თავისა თჳსისათჳს
Line of ed.: 9     
შჯულ არიან (2,14). თარგმანი: თავისა თჳსისა შჯულ არიანო,
Line of ed.: 10     
რამეთუ მოსე შჯული ქრისტეს მომასწავებელად თქუა, ხოლო ამათ
Line of ed.: 11     
წარმართთა, რომელთა ჰრწმენა ქრისტე, აღასრულეს სიტყუაჲ მოსე\სი,
Line of ed.: 12     
და ექმნეს თავსა თჳსსა შჯულ უფლისა. ჭეშმარიტად საკჳრველ
Line of ed.: 13     
არიან იგინი, რომელთა შჯული იგი მასწავლელი არა იჴმარეს,
Line of ed.: 14     
არამედ იქმნეს თჳთ აღმასრულებელ შჯულისა, ვითარი იქმნა კორნე\ლიოს.
Line of ed.: 15     
და სხუანი მრავალნი.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: რომელნი გამოაჩინებენ საქმესა შჯულისასა, და\წერილსა
Line of ed.: 17     
გულთა შინა მათთა (2,15). თარგმანი: რამეთუ არად
Line of ed.: 18     
საჴმარ არს მათთჳს შჯული იგი წერილი, არამედ გულსა შინა მათსა
Line of ed.: 19     
გამოჩნდების შჯული წერილად.

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: წინამოწამებითა გონებისა მათისაჲთა (2,15). თარგ\მანი:
Line of ed.: 21     
რამეთუ შჯულისა წილ იჴმარეს მათ სჳნიდისი, რამეთუ მას
Line of ed.: 22     
იტყჳს აქა "გონებად", რომელი-იგი დაუნერგავს ღმერთსა ყოველთა
Line of ed.: 23     
კაცთა თანა, მამხილებელად ბოროტისა და მასწავლელად კეთილისა.

Verse: 15-16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: და შორის ურთიერთას გულისსიტყუანი შეას\მენდენ
Line of ed.: 25     
ანუ განამართლებდენ დღესა მას, რომელსა სჯიდეს უფალი
Line of ed.: 26     
(2,15-16). თარგმანი: რამეთუ მას სამსჯავროსა შინა არა საჴმარ
Line of ed.: 27     
არიან ჩუენდა არცა ბოროტისა საწამებელნი, არცა კეთილისა დამა\მტკიცებელნი,
Line of ed.: 28     
არამედ თითოეულისა გულისსიტყუანი და სჳნიდისი
Line of ed.: 29     
ანუ შეასმენენ ანუ განამართლებენ.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: დაფარულსა მას კაცთასა, მსგავსად სახარებისა
Line of ed.: 31     
მის ჩემისა (2,16). თარგმანი: კაცთა ცხადნი საქმენი იცნიან, ხოლო
Line of ed.: 32     
ღმერთი დაფარულთა გამომეძიებელი არს.

Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: იესუ ქრისტეს მიერ (2,16). თარგმანი: რამეთუ
Page of ed.: 39   Line of ed.: 1     
მამაჲ არავის შჯის, არამედ ყოველი საშჯელი მოსცა ძესა, რომელ\მანცა
Line of ed.: 2     
შეიმოსა ბუნებაჲ კაცობრივი.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: აჰა, შენ ჰურიაჲ (2,17). თარგმანი: ვინაჲთგან
Line of ed.: 4     
თქუა თუ -- არარაჲ არს მორწმუნისა წარმართისა ნაკლულევანებაჲ
Line of ed.: 5     
ცხორებად, არცა რას აბრკოლებს მას წინადაუცუეთელობაჲ, --
Line of ed.: 6     
ამისთჳს აწ იტყჳს საქმეთა მათ, რომელთა ზედა ზუაობდეს ჰურიანი,
Line of ed.: 7     
და გამოაჩინებს, ვითარმედ, Manuscript page: A27r  ვინაჲთგან იგინი ურწმუნოებასა
Line of ed.: 8     
ზედა ეგნეს, არარად სარგებელ არს მათდა საქმეთა მათგანი არცა
Line of ed.: 9     
ერთი. პირველად უკუე სახელსა მათსა იტყჳს, ვითარმედ: აჰა, შენ
Line of ed.: 10     
ჰურიაჲ სახელ-გედების; რამეთუ მაშინ ჰურიაობისაცა იგი სახელი
Line of ed.: 11     
დიდად შეერაცხა მათ, ვითარცა აწ დიდ არს სახელი ქრისტიანო\ბისაჲ,
Line of ed.: 12     
და ამისთჳს, ვინაჲთგან დიდად შერაცხილ იყო ჰურიებაჲ,
Line of ed.: 13     
სიბრძნით უჩუენებს მათ მოციქული, ვითარმედ არარად საჴმარ
Line of ed.: 14     
არიან; არა თუ ოდენ, რომელ აჩრდილსა შინა დადგრომილ არიან,
Line of ed.: 15     
არამედ რომელ მასცა არავე იმარხვენ, არამედ გარდასრულ არიან
Line of ed.: 16     
მცნებათა მათ.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: სახელ-გედების (2,17). თარგმანი: სახელ-გედები\სო,
Line of ed.: 18     
რამეთუ ხარ არაჭეშმარიტი ისრაიტელი, არა თუ მოხვიდე
Line of ed.: 19     
ჭეშმარიტებად და აღასრულებდე შჯულისა ძალსა.

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: და განისუენებ შჯულსა ზედა (2,17). თარგმანი:
Line of ed.: 21     
ჰზუაობო შჯულსა ზედა და იქადი, რომელ შჯული საღმრთოჲ
Line of ed.: 22     
მოგეცა, და განისუენებო მას ზედა. ესე იგი არს, ვითარმედ შრომაჲ
Line of ed.: 23     
არა გნებავს, რაჲთამცა, რასა იტყჳს, -- იქმოდე. არამედ ოდენ
Line of ed.: 24     
განისუენებ, ვითარმცა რასმე გარგებდა შენ, რომელსა-ეგე ვერას
Line of ed.: 25     
გარგებს, არამედ უფროჲსად დაგსჯის, რამეთუ არა იქმ, რასა-იგი
Line of ed.: 26     
იტყჳს.

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: და იქადი ღმრთისა (2,17). თარგმანი: ყოვლით
Line of ed.: 28     
კერძო ისწრაფის მოციქული ყოველთა ამათ შემდგომთა სიტყუათა
Line of ed.: 29     
მიერ, რაჲთამცა ჰურიებისა შჯული არღარად სარგებელი გამოიჩინა;
Line of ed.: 30     
ხოლო აქა იტყჳს, ვითარმედ: იქადი ღმრთისა და იტყჳ თუ -- ჩუენი
Line of ed.: 31     
ოდენ ნათესავი შეიყუარა უფროჲს ყოველთასა.

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 32        
მოციქულისაჲ: და იცი ნებაჲ მისი (2,18). თარგმანი: ცებნაჲ
Line of ed.: 33     
ნებისა ღმრთისაჲ და არა-ქმნაჲ მისი -- უმეტესისა საშჯელისა
Line of ed.: 34     
მომატყუებელ არს. გარნა ჰურიანი ამასცა ზედა ზუაობდეს. ამისთჳს
Page of ed.: 40   Line of ed.: 1     
არა თქუა თუ -- იქმ ნებასა ღმრთისასა; არამედ -- იციო.

Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: და გამოიცდი უმჯობესსა მას და სწავლულ ხარ
Line of ed.: 3     
შჯულისაგან (2,18). თარგმანი: რამეთუ სწავლულებაჲ შჯულისაჲ
Line of ed.: 4     
უჩუენებს პოვნასა უმჯობესისასა, ხოლო იგინი უმჯობესსა არა
Line of ed.: 5     
იქმოდეს და ცებნასა ზედა ოდენ უმჯობესისასა ზუაობდეს.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: და ესავ თავსა შენსა წინამძღურად ბრმათა,
Line of ed.: 7     
ნათლად მათდა, რომელნი არიან ბნელსა შინა, მოძღურად ჩჩჳლთა,
Line of ed.: 8     
მასწავლელად (2,19). თარგმანი: არა ხარ წინამძღუა\რიო,
Line of ed.: 9     
გარნა ესრეთ ჰგონებ და ესრეთ ესავ თუ წინამძღუარი ხარ.
Line of ed.: 10     
ხოლო ბრმად და ბნელსა შინა მყოფად და უგუნურად და ჩჩჳლად
Line of ed.: 11     
-- მწირთა მათ იტყჳს, რომელნი ჰურიათა თანა იყვნეს, რომელთა
Line of ed.: 12     
არა იცოდეს შჯული, რამეთუ ჰურიანი ამათ სახელთა ეტყოდეს
Line of ed.: 13     
ესევითართა მათ მწირთა, ამპარტავანებისაგან მათისა. ამისთჳს მო\ციქულიცა
Line of ed.: 14     
ყვედრებით ამათ სახელთა ეტყჳს მათ.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: და გაქუს შენ ხატი იგი მეცნიერებისაჲ და
Line of ed.: 16     
ჭეშმარიტებისაჲ შჯულსა შინა (2,20). თარგმანი: კეთილად თქუა
Line of ed.: 17     
თუ "ხატი მეცნიერებისა და ჭეშმარიტებისაჲ", რაჲთამცა უჩუენა,
Line of ed.: 18     
ვითარმედ Manuscript page: A27v  არა თუ ჭეშმარიტი იგი მეცნიერებაჲ და ღმრთისმსახუ\რებაჲ
Line of ed.: 19     
აქუს, არამედ ხატი რაჲმე და აჩრდილი, რომელსა სახე აქუს
Line of ed.: 20     
ჭეშმარიტებისაჲ, ხოლო არა არს ჭეშმარიტება. და კეთილად თქუა
Line of ed.: 21     
თუ "შჯულსა შინა", ვითარმცა ეტყოდა, ვითარმედ: ჯერ-იყო, რაჲთა\მცა
Line of ed.: 22     
ჭეშმარიტი იგი ხატი ღმრთისმსახურებისაჲ გონებასა შენსა შინა
Line of ed.: 23     
და საქმეთა შინა გაქუნდა. ხოლო შენ ამისთჳს ჰზუაობ, რომელ
Line of ed.: 24     
შჯულსა შინა არს იგი სახე. არამედ და შენდა ესე რად სარგებელ
Line of ed.: 25     
არს, ვინაჲთგან არა იქმ შჯულსა?

Verse: 21-22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: ხოლო აწ, რომელი-ეგე ასწავებ მოყუასსა, თავსა
Line of ed.: 27     
თჳსსა არა ასწავებ? რომელი ჰქადაგებ არა-პარვასა, იპარავ? რომე\ლი
Line of ed.: 28     
იტყჳ არა-მრუშებასა, იმრუშებ? (2,21-22). თარგმანი: ამას
Line of ed.: 29     
ყოველსა ზედა ჯერ-იყო თქუმად, ვითარმედ: რომელთა ესოდენნი
Line of ed.: 30     
საქმენი მიიხუენით ღმრთისა მიერ, და არა დაიმარხენით, უზეშთაესი\სა
Line of ed.: 31     
სატანჯველისა თანამდებ ხართ, რამეთუ ცოდვაჲცა თქუენი გულისჴმის-\ყოფით
Line of ed.: 32     
არს. გარნა არა ეტყჳს ესრეთ განჩინებით, არამედ კითხვის
Line of ed.: 33     
სახედ ჰყოფს სიტყუასა თჳსსა, და მასვე მოასწავებს.

Verse: 22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 34        
მოციქულისაჲ: რომელსა გძაგან კერპნი, საკურთხეველთა სძარცუავ?
Line of ed.: 35     
(2,22). თარგმანი: რომელთა საკურთხეველთა იტყჳს ძარცუვასა? --
Line of ed.: 36     
არა თუ წმიდათა მათ საკურთხეველთა, არამედ საკურთხეველთა მათ,
Page of ed.: 41   Line of ed.: 1     
რომელნი საკერპოთა შინა დგეს; რამეთუ შჯულსა მოსესსა ესრეთ
Line of ed.: 2     
განეგო, რაჲთა ყოველივე, რაჲცა საკერპოთა შინა იპოებოდის, საძაგელად
Line of ed.: 3     
აქუნდეს, რამეთუ ეშმაკთა შესაწირავნი არიან. ხოლო ჰურიანი ვეცხ\ლისმოყუარებისაგან
Line of ed.: 4     
მათისა არღარა იმარხვიდეს შჯულსა მას, არამედ,
Line of ed.: 5     
რაჟამს მიხუდიან საკურთხევლებსა მას საკერპოთასა, და იხილიან
Line of ed.: 6     
მათ ზედა ოქროჲ ანუ ვეცხლი, ანუ სხუაჲ რაჲ საჴმარი, უკუეთუ
Line of ed.: 7     
ოდენ ძალ-ედვის, არა ჰრიდებდიან აღებასა, და იქადოდეს თუ:
Line of ed.: 8     
შჯულსა ვიმარხავთო და კერპნი გუძაგან. ამისთჳს ამხილებს მათ
Line of ed.: 9     
მოციქული, ვითარმედ: თქუენ იტყჳთ თუ "კერპნი გუძაგან", და მათ
Line of ed.: 10     
შინა მყოფთა მათ საფასეთა, რომელნი საკურთხეველსა მას ზედა
Line of ed.: 11     
ეშმაკთასა დადებულ არიან, მოსწრაფებით იტაცებთ, და ამის გამო
Line of ed.: 12     
საცნაურ არს, ვითარმედ არცა კერპნი გძაგან. ხოლო ამის ადგილისა
Line of ed.: 13     
სიტყუათა ყოველთა ეტყჳს, რაჲთამცა გამოაჩინა, ვითარმედ, არა თუ
Line of ed.: 14     
ოდენ რასა მოსე მოასწავებდა, არა იქმან, არამედ არცა საჩინოთა
Line of ed.: 15     
მათ სიტყუათა მისთა აღასრულებენ.

Verse: 23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: რომელი შჯულითა იქადი, გარდასლვითა მაგით
Line of ed.: 17     
შჯულისაჲთა ღმერთსა შეურაცხ-ჰყოფ (2,23). თარგმანი: იქადიო
Line of ed.: 18     
შჯულითა და იტყჳ თუ -- ჩუენ პატივ-გუცა ღმერთმან უფროჲს
Line of ed.: 19     
ყოველთასა და მოგუცა შჯული; ხოლო ვინაჲთგან შჯულისათჳს
Line of ed.: 20     
იქადი, რად გარდააჰჴდები სიტყუათა მისთა, და შმურაცხ-ჰყოფ ღმერთსა
Line of ed.: 21     
მისითა გარდასლვითა? \\. Manuscript page: A28r 

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: რამეთუ სახელი ღმრთისაჲ თქუენთჳს იგმობვის
Line of ed.: 23     
(2,24). თარგმანი: ვინაჲთგან მძიმედ ჩნდა სიტყუაჲ ესე თუ "ღმ\ერთსა
Line of ed.: 24     
შეურაცხ-ჰყოფ", ამისთჳს წინაჲსწარმეტყუელი მოიყვანა მოწამედ,
Line of ed.: 25     
ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: არა ჩემი არს სიტყუაჲ ესე, არამედ
Line of ed.: 26     
ესაიაჲსი, რომელი თქუენცა წინაჲსწარმეტყუელად გყავს.

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: წარმართთა შორის, ვითარცა წერილ არს (2,24).
Line of ed.: 28     
თარგმანი: რამეთუ წარმართნი ხედვიდეს რაჲ მათსა უკეთურებასა,
Line of ed.: 29     
იტყოდეს, ვითარმედ: ამათი ჯერ-იყოა სიყუარული ღმრთისა მიერ? ანუ
Line of ed.: 30     
არა იცოდა მათი სიბოროტე? თუ არა, რად ესრეთ კეთილი უყო მათ?

Verse: 25   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: ხოლო წინადაცუეთილებაჲ სარგებელ არს, შჯულსა
Line of ed.: 32     
თუ იმარხვიდე (2,25). თარგმანი: ვინაჲთგან წინადაცუეთაჲ მათ
Line of ed.: 33     
მიერ დიდად შერაცხილ იყო, ამისთჳს, შემდგომად ყოველთა მათ
Line of ed.: 34     
მათთა ბოროტთა თქუმისა, მას ზედა მოვიდა და იტყჳს, ვითარმედ:
Page of ed.: 42   Line of ed.: 1     
სთქუათ თქუენ თუ დიდი რაჲმე არს და სარგებელი წინადაცუეთისა
Line of ed.: 2     
შჯული, არამედ ჰე, ვიცი მეცა, ვითარმედ კეთილ იყო თჳსსა ჟამსა,
Line of ed.: 3     
არამედ უკუეთუმცა შჯული დაგემარხა და გეცნა, თუ რაჲსა სახე
Line of ed.: 4     
იყო წინადაცუეთაჲ იგი.

Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ გარდამავალ იყო შჯულისა, წინადაცუე\თილებაჲ
Line of ed.: 6     
შენი (2,25). თარგმანი: ენება გამოჩინებად, ვითარმედ არს
Line of ed.: 7     
უხილავი წინადაცუეთაჲ, რომლისა სახე იყო ხილული იგი, ესე იგი
Line of ed.: 8     
არს, რაჲთა მოისპოს კაცმან ყოველი საქმე ნამეტნავად შემოსრული
Line of ed.: 9     
სულსა ზედა. ხოლო ნამეტნავი არს ყოველი საქმე, რომელი არა
Line of ed.: 10     
უყუარდეს ღმერთსა. და ამისთჳს იტყჳს მოციქული, ვითარმედ არს
Line of ed.: 11     
წინადაუცუეთელი ჴორცითა, რომელსა აქუს ჭეშმარიტი იგი წინა\დაცუეთილებაჲ,
Line of ed.: 12     
და არს წინადაცუეთილი ჴორცითა, რომელსა აქუს
Line of ed.: 13     
ჭეშმარიტი იგი წინადაუცუეთელობაჲ, რამეთუ ჭეშმარიტსა მას წინა\დაცუეთილებასა
Line of ed.: 14     
და წინადაუცუეთელობასა კეთილნი და ბოროტნი
Line of ed.: 15     
საქმენი გამოსახვენ.

Verse: 25-26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: წინადაუცუეთილება იქმნა. უკუეთუ წინადაუცუეთელი
Line of ed.: 17     
იგი სიმართლესა შჯულისასა იმარხვიდეს (2,25-26). თარგმანი: ესე
Line of ed.: 18     
იგი არს, ვითარმედ ჴორციელი ეგე წინადაცუეთილებაჲ შენი სული\ერად
Line of ed.: 19     
წინადაუცუეთელობად იქმნა, ვინაჲთგან ბოროტად იჴმარე ეგე
Line of ed.: 20     
და არა ინებე გულისჴმის-ყოფად, თუ რაჲსა სახე არს. რამეთუ ესრეთ
Line of ed.: 21     
სიბრძნით გამოაჩინებს უჴმარებასა მას წინადაცუეთისასა, და ესრეთ
Line of ed.: 22     
მეყსა შინა ცხადად არა იტყჳს თუ ბოროტ არს იგი, რამეთუ იცოდა,
Line of ed.: 23     
ვითარმედ არა დაირწმუნებენ, არამედ სიბრძნით დაუყოფს მათ
Line of ed.: 24     
პირსა, და გამოაჩინებს წინადაცუეთასა ბოროტად.



Subsection: 3  
Line of ed.: 25   პირი მესამე
Line of ed.: 26  
ჭეშმარიტისა მ[ის ჰ]ურიე[ბის]ა
Line of ed.: 27  
და წინადაცუეთილებისათჳს


Verse: 26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: არა-მე წინადაუცუეთილებაჲ იგი წინადაცუეთილე\ბად
Line of ed.: 29     
შეერაცხოსა? (2,26). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ
Line of ed.: 30     
ჴორციელი წინადაცუეთაჲ აწ არღარად საჴმარ არს, Manuscript page: A28v  არამედ სულიერი
Line of ed.: 31     
ჯერ-არს, რამეთუ უკუეთუ წარმართთაგანთა მათ წინადაუცუეთელად
Page of ed.: 43   Line of ed.: 1     
ჰრწმენეს ღმერთი და იქმოდინ საქმეთა კეთილთა მათ, შეერაცხოს
Line of ed.: 2     
წინადაცუეთილებად ჭეშმარიტად.

Verse: 27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: და გშჯიდეს (2,27). თარგმანი: ესე იგი არს,
Line of ed.: 4     
ვითარმედ: დაგსაჯნეს თქუენ. რამეთუ რომელთა არცა შჯული
Line of ed.: 5     
აქუნდა, არცა წინაჲსწარმეტყუელნი, იცნეს ჭეშმარიტებაჲ, და თქუენ
Line of ed.: 6     
შჯულითა და ჭეშმარიტებითა მით წინაჲსწარმეტყუელთაჲთა არა
Line of ed.: 7     
სცანთ ჭეშმარიტებაჲ და ამისთჳს დაგსაჯნენ თქუენ წარმართთაგან\თა
Line of ed.: 8     
მათ, ვითარცა თქუმულ არს, ვითარმედ კაცნი ნინეველნი აღდგენ
Line of ed.: 9     
და დაშჯიდენ ნათესავსა ამას.

Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: ბუნებით წინადაუცუეთელი იგი შჯულისა აღმას\რულებელი
Line of ed.: 11     
(2,27). თარგმანი: ბუნებით წინადაუცუეთელად იტყჳს
Line of ed.: 12     
ჴორცითა წინადაუცუეთელსა, და იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ ჴორცი\თა
Line of ed.: 13     
წინადაუცუეთელი იყოს და კეთილთა საქმეთა მოქმედი, დაგსა\ჯოს
Line of ed.: 14     
შენ, რომელი-ეგე წინადაცუეთასა იტყჳ და შჯული იცი, ხოლო
Line of ed.: 15     
საქმესა მას, რომელსა წინადაცუეთაჲ და შჯული მოასწავებს, არა
Line of ed.: 16     
აღასრულებ.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: შენ, რომელი-ეგე წიგნითა და წინადაცუეთითა
Line of ed.: 18     
შჯულსა გარდასრულ ხარ (2,27). თარგმანი: ესე იგი არს, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 19     
წიგნითა და წინადაცუეთითა გისწავიეს საქმე ესე ქრისტეს
Line of ed.: 20     
სარწმუნოებისაჲ, და იქმენ მის სწავლისა ყოვლისავე გარდამავალ.

Verse: 28   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა რომელი-იგი ცხადად ჰურიაჲ არს,
Line of ed.: 22     
არცა რომელი ცხადად ჴორცითა წინადაცუეთილ (2,28). თარგმანი:
Line of ed.: 23     
ამის სიტყჳთა გამოაჩინა, ვითარმედ ჴორციელი ყოველივე დაცხრომ\ილ
Line of ed.: 24     
არს და უჴმარ-ქმნილ არს -- წინადაცუეთაჲცა და ჰურიათა
Line of ed.: 25     
შჯული; და აწ ჭეშმარიტებაჲ შემოსრულ არს.

Verse: 29   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: არამედ რომელი დაფარულად ჰურიაჲ არს (2,29).
Line of ed.: 27     
თარგმანი: რაჲ არს "ფარულად ჰურიაჲ"? -- გარნა ამას მოას\წავებს,
Line of ed.: 28     
ვითარმედ პირველ მოეცა შჯული ჰურიათაჲ, და კეთილი იყო
Line of ed.: 29     
ჰურიებაჲ, ხოლო ყოველსა მას ცხადსა შჯულისა სიტყუასა აქუნდა
Line of ed.: 30     
ფარულად სხუაჲ ძალი, რომელ არს მოსწავებაჲ ქრისტეანობისაჲ. და
Line of ed.: 31     
ვიდრე ქრისტეს მოსლვადმდე ჯერ-იყო წესთა მათ ცხადად აღ\სრულებაჲ.
Line of ed.: 32     
აწ უკუე მოვიდა ჭეშმარიტებაჲ, რომელსა მოასწავებდა
Line of ed.: 33     
ცხადისა მის შჯულისა ფარული იგი ძალი, და ამიერითგან ცხადთა
Line of ed.: 34     
მათ და ხილულთა საქმეთა მისთაჲ არღარა ჯერ-არს ქმნაჲ, არამედ
Page of ed.: 44   Line of ed.: 1     
ფარულისა მის ძალისა მისისა აღსრულებაჲ. და ესე არს ფარუ\ლად
Line of ed.: 2     
ჰურიებაჲ, ესე იგი არს ფარულისა მის ძალისა ჰურიათა
Line of ed.: 3     
შჯულისა აღსრულებაჲ.

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: და წინადაცუეთილებაჲ იგი გულისაჲ [აქუს] სუ\ლითა
Line of ed.: 5     
და არა წიგნითა (2,29). თარგმანი: რამეთუ არა ჯერ-არსო
Line of ed.: 6     
ხილულად წინადაცუეთაჲ, არამედ გულისაგან საჴმარ არს მოკუეთაჲ
Line of ed.: 7     
ყოვლისავე ბოროტისა საქმისაჲ. ხოლო რომელ იტყჳს თუ "სულითა
Line of ed.: 8     
და არა წიგნითა", ამას იტყჳს, ვითარმედ არღარა Manuscript page: A29r  წიგნისა მი\სებრ
Line of ed.: 9     
ძუელისა შჯულისა ჯერ-არს წინადაცუეთაჲ, არამედ სულითა,
Line of ed.: 10     
რამეთუ მორწმუნეთა სულისა წმიდისა მიერ აქუს განწმედაჲ სულისაჲ
Line of ed.: 11     
ცოდვათაგან, რომელი-იგი არს ჭეშმარიტი წინადაცუეთაჲ.

Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: რომლისაჲ-იგი ქებაჲ არა კაცთაგან არს, არამედ
Line of ed.: 13     
ღმრთისაგან (2,29). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ ფარულისა
Line of ed.: 14     
მის და გულითადისა წინადაცუეთისა, რომელ არს ბოროტთა საქმეთა
Line of ed.: 15     
და გულისსიტყუათა მოსპოლვაჲ, მისდა მაქებელი არა კაცნი არიან,
Line of ed.: 16     
არამედ ღმერთი, რომელი განიკითხავს გულსა და თირკუმელთა.

Chapter: 3  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: რაჲ-მე უკუე უმეტეს არს ჰურიისა მის, ანუ რაჲ\მე
Line of ed.: 18     
სარგებელ არს წინადაცუეთაჲ იგი? (3,1). თარგმანი: მათ მაგიერ
Line of ed.: 19     
იტყჳს სიტყუასა ამას, ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: სთქუათ თქუენ
Line of ed.: 20     
თუ -- უკუეთუ ვითარცა შენ იტყჳ და არად სარგებელ არს არცა
Line of ed.: 21     
ჰურიებაჲ, არცა წინადაცუეთაჲ, არამედ უფროჲსად სავნებელ არს
Line of ed.: 22     
და საშჯელისა თანამდებ ჰყოფენ მოქმედთა მისთა, მაშა რაჲსათჳს
Line of ed.: 23     
გამოგჳრჩინა ჩუენ ღმერთმან, ანუ რაჲსათჳს გჳბრძანა წინადაცუე\თაჲ?
Line of ed.: 24     
ჯერ-იყო უკუე სიტყჳსა მათისა მიმართ ესე სიტყუაჲ თქუმად,
Line of ed.: 25     
ვითარმედ: სახე იყო იგი წინადაცუეთაჲ ამის სულიერისა წინადაცუე\თისა,
Line of ed.: 26     
სარწმუნოებისა მიერისაჲ, და შჯული იგი ძუელი -- ამის
Line of ed.: 27     
ახლისა შჯულისაჲ. გარნა მოციქულმან ესე არა თქუა, არამედ
Line of ed.: 28     
სხუაჲ თქუა მათისა სიტყჳსა წინააღმდგომი, რომელი უმეტესად
Line of ed.: 29     
შესაწყნარებელ იყო, ვითარმედ: კეთილ იყოო ჰურიებაჲ, რამეთუ
Line of ed.: 30     
ისწავეს გზაჲ ცხორებისაჲ, და მოიღეს შჯული, მასწავლელი კეთილ\თა
Line of ed.: 31     
საქმეთაჲ. უკუეთუ კულა არა დაიცვეს, თავთა თჳსთა აბრალებედ.
Line of ed.: 32     
რამეთუ მე აწ მათთჳს ვიტყჳ, რომელნი არა გარდაჰჴდეს შჯულისა
Line of ed.: 33     
მცნებათა.

Page of ed.: 45  

Verse: 2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: ფრიად ყოვლითავე სახითა (3,2). თარგმანი:
Line of ed.: 2     
იტყჳს, ვითარმედ: ჰე, კეთილ იყო იგი ყოველი თჳსსა ჟამსა და
Line of ed.: 3     
სარგებელ.

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: პირველად ესე, რამეთუ ჰრწმენნეს სიტყუანი ღმრთი\სანი
Line of ed.: 5     
(3,2). თარგმანი: ეტყჳს, ვითარმედ ამით სარგებელ იქმნაო,
Line of ed.: 6     
რომელ ღირს იქმნეს სიტყუათა ღმრთისათა შეწყნარებად და შჯული
Line of ed.: 7     
მოეცა, გამომსახველი მომავალთა ამათ საიდუმლოთაჲ.

Verse: 3-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე რაჲ? ურწმუნო თუ ვინმე იქმნეს, ნუ-\უკუე
Line of ed.: 9     
ურწმუნოებამან მათმან სარწმუნოებაჲ ღმრთისაჲ განაქარვოსა?
Line of ed.: 10     
-- ნუ იყოფინ (3,3-4). თარგმანი: რაჲთა არავინ თქუას თუ -- და
Line of ed.: 11     
რაჲ სარგებელ იქმნა შჯულისა მოცემისაგან, ვინაჲთგან მრავალნი
Line of ed.: 12     
ურწმუნო იქმნეს? -- ამისთჳს შესძინა, ვითარმედ: და რაჲ არს,
Line of ed.: 13     
ურწმუნო თუ ვინმე ექმნნეს! ესე იგი არს, ვითარმედ: რაჲ ბრალი არს
Line of ed.: 14     
ამას შინა ღმრთისაჲ, უკუეთუ თქუენ ურწმუნო ექმნენით! რამეთუ
Line of ed.: 15     
არა თუ ღმერთსა ჭირი რაჲმე აქუნდა, რაჲთამცა იძულებით გაცხოვნნა.
Line of ed.: 16     
ანუ ჰგონებთ თუ -- ვინაჲთგან თქუენ ურწმუნო იქმნენით, თუმცა
Line of ed.: 17     
თქუენმან ურწმუნოებამან სარწმუნოებაჲ ღმრთისაჲ განაქარვაა? Manuscript page: A29v 
Line of ed.: 18     
ესე იგი არს, ვითარმედ: ქველისმოქმედებაჲ ღმრთისაჲ (რამეთუ მას
Line of ed.: 19     
იტყჳს "სარწმუნოებად") ამაოდმცა გამოაჩინესა? -- ნუ იყოფინ!
Line of ed.: 20     
რამეთუ, დაღაცათუ მათ არა ინებეს ცხორებაჲ, არამედ ღმერთმან
Line of ed.: 21     
თჳთ ყოველივე აღასრულა.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: არამედ იყავნ ღმერთი მხოლოჲ ჭეშმარიტ და
Line of ed.: 23     
ყოველი კაცი -- ცრუ, ვითარცა წერილ არს (3,4). თარგმანი: ამას
Line of ed.: 24     
მოასწავებს, ვითარმედ არა თუ ვინაჲთგან ჰურიანი ურწმუნო იქმნეს,
Line of ed.: 25     
ამისგან ევნო რაჲმე ღმრთისა ნიჭსა, ანუ ნაკლულევან იქმნა, არამედ
Line of ed.: 26     
ყოველივე იგი ქმნა კეთილი მათ ზედა, რაჲთა გამოჩნდეს ღმრთისა
Line of ed.: 27     
ჭეშმარიტებაჲ, ვითარ ჭეშმარიტ ყო აღთქუმაჲ თჳსი, რომელი ქმნა
Line of ed.: 28     
აბრაჰამის მიმართ, და გამოჩნდეს კაცთაცა ტყუვილი, რომელ უტყუვეს
Line of ed.: 29     
ღმერთსა ურწმუნოებითა და ჰმსახურეს მტყუვართა მათ ღმერთთა
Line of ed.: 30     
და ეშმაკთა.

Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: რაჲთა განჰმართლდე სიტყჳთა შენითა და სძლო
Line of ed.: 32     
სჯასა შენსა (3,4). თარგმანი: შორის შემოიყვანებს დავითსცა,
Line of ed.: 33     
მისვე სიტყჳსა მეტყუელად, ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: ამისთჳს
Line of ed.: 34     
კეთილსა უყოფს ღმერთი უღირსთა, რაჲთა გამოჩნდეს სახიერებაჲ
Page of ed.: 46   Line of ed.: 1     
მისი, და მერმესა მას სჯასა მართლ იპოვოს სიტყუაჲ მისი და
Line of ed.: 2     
სძლოს მისმან სამართალმან კაცთა, და უსიტყუელ იქმნენ ყოველნი.
Line of ed.: 3     
რამეთუ, ვინაჲთგან იტყოდეს, ვითარმედ: უკუეთუ გარდამავალნი
Line of ed.: 4     
შჯულისანი ვიყვენით, რაჲსათჳს მოგუცნა ღმერთმან მრავალნი კეთილნი?
Line of ed.: 5     
-- ამისთჳს ეტყჳს მოციქული, ვითარმედ: მოგცა, რაჲთა თჳსი ჭეშმარი\ტებაჲ
Line of ed.: 6     
გამოაჩინოს, და მერმესა მას საშჯელსა თქუენ უსიტყუელ
Line of ed.: 7     
იქმნეთ, და მისმან სამართალმან გძლოს თქუენ.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ სიცრუვე ჩუენი სიმართლესა ღმრთისასა
Line of ed.: 9     
დაამტკიცებს, რაჲ-მე ვთქუათ? ნუ-უკუე სიცრუვე არსა ღმრთისა
Line of ed.: 10     
თანა, რომელმან მოავლინის რისხვაჲ მისი? (3,5). თარგმანი: ვინაჲ\თგან
Line of ed.: 11     
ზემო თქუა, ვითარმედ -- თქუენითა ტყუვილითა გამოჩნდა
Line of ed.: 12     
მისი მოწყალებაჲ და მძლე იქმნა მისი საშჯელი, -- ამისთჳს იტყო\დეს
Line of ed.: 13     
ჰურიანი, ვითარმედ: ღმერთმან კეთილი გჳყო და ჩუენ უტყუეთ
Line of ed.: 14     
მას, და ჩუენისა უკეთურებისათჳს გამოჩნდა მისი მოწყალებაჲ, რამეთუ
Line of ed.: 15     
უღირსთა კეთილი უყო. და ამისთჳს მძლე გუექმნების სჯასა მას,
Line of ed.: 16     
ვითარ შენ იტყჳ. აწ უკუე, ვითარ შენ იტყჳ, ჩუენ ვექმნენით მას
Line of ed.: 17     
მიზეზ სიმართლისა ჩუენითა უმადლოებითა. რაჲსათჳს უკუე გუტან\ჯავს
Line of ed.: 18     
ჩუენ, რომელნი მიზეზ-ვექმნებით მისსა ძლევასა? ამისთჳს
Line of ed.: 19     
ეტყჳს მოციქული, ვითარმედ: უკუეთუ სიცრუვე ჩუენი სიმართლესა
Line of ed.: 20     
ღმრთისასა დაამტკიცებს? რაჲ-მე ვთქუათ; ნუ-უკუე სიცრუვე არსა
Line of ed.: 21     
ღმრთისა თანა? ესე იგი არს, ვითარმედ: უკუეთუ თქუენ ხართ მისისა
Line of ed.: 22     
ძლევისა მიზეზ და გტანჯავს, უსამართლოჲ სადმე არს! გარნა, ნუ
Line of ed.: 23     
იყოფინ! რამეთუ, ვინაჲთგან მის თანა უსამართლოებაჲ არა არს და
Line of ed.: 24     
სტანჯავს, არა სადმე უსამართლოჲ არს; რამეთუ არა თუ იგი ვერ
Line of ed.: 25     
მძლე გექმნებოდა თჳნიერ თქუენისა უკეთურებისა, არამედ Manuscript page: A30r 
Line of ed.: 26     
დაღაცათუმცა თქუენ არა უკეთურ-ქმნილ იყვენით, მას თჳსი ძლევაჲ
Line of ed.: 27     
აქუნდავე. ვინაჲთგან უკუე უკეთურ იქმნენით, თჳსნი თავნი ჰქმნენით
Line of ed.: 28     
ძლეულ და ღირს სატანჯველისა. თუ არა, მისსა სიმართლესა
Line of ed.: 29     
თქუენი უკეთურებაჲ ვერას დაამტკიცებს, რამეთუ არა თუ უსამართ\ლოებაჲ
Line of ed.: 30     
არს მის თანა, არამედ, დაღაცათუმცა თქუენ არა უკეთურ-\ქმნილ
Line of ed.: 31     
იყვენით, მისი საშჯელი მართალვე იყო, და ვინაჲთგან უკე\თურ
Line of ed.: 32     
იქმნენით, მართლადვე გამოჩნდა. ხოლო მიზეზ თჳსისა სიმა\რთლისა
Line of ed.: 33     
თჳთ არს; არა თუ თქუენ, არამედ თჳთ, რომელმან ესოდენ\თა
Line of ed.: 34     
თქუენთა უკეთურებათა ზედა კეთილი გიყო.

Page of ed.: 47  

Verse: 5-6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: კაცობრივ ვიტყჳ. ნუ იყოფინ (3,5-6). თარგმანი:
Line of ed.: 2     
ვინაჲთგან კაცობრივნი ზრახვანი იჴმარნა, რაჲთამცა გამოაჩინა,
Line of ed.: 3     
ვითარმედ არა არს სიცრუვე ღმრთისა თანა, ამისთჳს შესძინა,
Line of ed.: 4     
ვითარმედ: ესე სიტყუანი, რომელთა ვიტყჳ, კაცობრივ არიან. თუ
Line of ed.: 5     
არა, არიან სხუანიცა საღმრთონი სიტყუანი ამას ზედა, გარნა არა
Line of ed.: 6     
ვიტყჳო. ხოლო აწ ამას ვიტყჳ, ვითარმედ -- ნუ იყოფინ ესე, თუმცა
Line of ed.: 7     
ღმრთისა თანა სიცრუვე იყო, რაჲთამცა ვითარცა კაცი სიცრუვით
Line of ed.: 8     
მოაწევდა რისხვასა თჳსსა. ვითარ უკუე მოაწევს რისხუასა, უკუეთუ
Line of ed.: 9     
თქუენ ხართ მიზეზ მისისა სიმართლისა? -- გარნა საცნაურ არს,
Line of ed.: 10     
ვითარმედ არა თქუენ ხართ მიზეზ მისისა სიმართლისა, არამედ თჳთ.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: ვითარ უკუე საჯოს ღმერთმან სოფელი? (3,6).
Line of ed.: 12     
თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ: უკუეთუმცა სიცრუვე იყო
Line of ed.: 13     
მის თანა, არა-მცა სჯიდა სოფელსა; რამეთუ თჳთ იგი საქმე, რომელ
Line of ed.: 14     
სჯის, მომასწავებელ არს სიმართლისა მისისა; რამეთუ საშჯელი მისი
Line of ed.: 15     
სიმართლე არს, რომელ უკეთურთა სჯის და მართალთა ადიდებს.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ ჭეშმარიტებაჲ ღმრთისაჲ ჩემითა მით სიცრუ\ვითა
Line of ed.: 17     
აღემატა (3,7). თარგმანი: კუალად მასვე პირსა იტყჳს, ვითარ\მედ:
Line of ed.: 18     
უკუეთუ ამისთჳს გარდაემატა ჭეშმარიტებაჲ და სიმართლე და
Line of ed.: 19     
ძლევაჲ ღმრთისაჲ, რომელ მე ცრუ ვიქმენ და უტყუვე, მაშა უსამართ\ლოდ
Line of ed.: 20     
დავისჯები, რამეთუ ჯერ-იყო, რაჲთამცა პატივსა ღირს ვიქმენ,
Line of ed.: 21     
ვითარცა მიზეზ-ქმნილი მისისა ძლევისა და ჭეშმარიტებისაჲ; არამედ
Line of ed.: 22     
არა სადმე მე ვარ მიზეზ მისისა ძლევისა; ამისთჳსცა დავისჯები.

Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: სადიდებელად მისსა (3,7). თარგმანი: ესე იგი
Line of ed.: 24     
არს, რაჲთა იდიდებოდის ძლევასა ზედა და სიმართლესა და
Line of ed.: 25     
ჭეშმარი/ტებასა.

Verse: 7-8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: რაჲსაღა-მე ვითარცა ცოდვილი ვისაჯები? და არა
Line of ed.: 27     
ვითარცა ვიგმობვით (3,7-8). თარგმანი: რამეთუ რაჲსა ვისჯებითო,
Line of ed.: 28     
ვითარცა ცოდვილნი, უკუეთუ მიზეზ ძლევისა ვექმნებით ღმერთსა;
Line of ed.: 29     
რამეთუ ამას ყოველსა მათისა სიტყჳსა წინააღმდგომად იტყჳს, ვითარ\მედ:
Line of ed.: 30     
უკუეთუ, ვითარ იტყჳთ, ჩუენ ვართ მიზეზნი მისისა ძლევისანი,
Line of ed.: 31     
რადღა-მცა Manuscript page: A30v  ვისაჯებოდეთ ვითარცა ცოდვილნი, უკუეთუმცა ესრეთ
Line of ed.: 32     
იყო. ანუ რადღა იქმნების ჩუენ ზედა ცოდვილთა, ვითარცა-იგი ვიგმობვით
Line of ed.: 33     
ჩუენ ქრისტიანენი; ესე იგი არს, ვითარმედ: ვითარ-იგი მრავალთა ჰგონიეს
Line of ed.: 34     
თუ ვიტყჳთ და გუგმობენ და გუეკიცხევენ და გუწამებენ თუ ვიტყჳ\თო,
Line of ed.: 35     
ვითარმედ ღმერთმან კეთილი მოგუაგოს ვითარცა მიზეზ-ქმნილთა
Line of ed.: 36     
მისისა ძლევისათა, ბოროტთა საქმეთა მიერ, რომელნი ვქმნენით.

Page of ed.: 48  

Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: და ვითარცა იტყჳან ვინმე ჩუენდა სიტყუად,
Line of ed.: 2     
ვითარმედ: ვქმნეთ ბოროტი, რაჲთა მოგჳჴდეს ჩუენ კეთილი (3,8).
Line of ed.: 3     
თარგმანი: ამას იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ ჩუენ მიზეზ ვიქმნებით
Line of ed.: 4     
ძლევისა მის ღმრთისა, ვითა თქუენ იტყჳთ, მაშა რად არა-მცა
Line of ed.: 5     
იქმნებოდა სიტყუაჲ იგი, რომელსა ვიეთნიმე გუწამებენ თუ: ჩუენ
Line of ed.: 6     
გჳთქუამსო, ვითარმედ: ვქმნეთ ბოროტი და ვიქმნეთ მიზეზ ძლევისა
Line of ed.: 7     
ღმრთისა, რაჲთა მოგუცეს მან კეთილი, ვითარცა მიზეზთა მისისა
Line of ed.: 8     
ძლევისათა. უკუეთუ, ვითარ თქუენ იტყჳთ და, ეგრეთ არს, რად არა
Line of ed.: 9     
იქმნების იგი სიტყუაჲ ჩუენ ზედა, რომელსა გუწამებენ სიტყუად თუ
Line of ed.: 10     
-- ბოროტისა წილ კეთილი მოგჳჴდების, -- არამედ არა ესრეთ არს,
Line of ed.: 11     
რამეთუ ბოროტისა წილ ბოროტი მოვალს და კეთილისა წილ --
Line of ed.: 12     
კეთილი.

Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: რომელთა განკითხვაჲ საშჯელსა შინა არს (3,8).
Line of ed.: 14     
თარგმანი: ესმა წარმართთა მათ კერპთმსახურთა ქრისტიანეთაჲ,
Line of ed.: 15     
რომელ იტყოდეს, ვითარმედ: სადა განმრავლდა ცოდვაჲ, მუნ უფროჲსად
Line of ed.: 16     
გარდაემატა მადლი, რამეთუ ესე ეთქუა მრავალგზის მოციქულსა,
Line of ed.: 17     
და ესრეთ იყო სიტყუაჲ მისი, ვითარმედ: გარდაემატა რაჲ სოფელსა
Line of ed.: 18     
შინა ცოდვაჲ და იქმნა უკურნებელ, ამისთჳს მოვიდა ძე ღმრთისაჲ
Line of ed.: 19     
ცხორებად სოფლისა, სადა-იგი განმრავლებულ იყო ცოდვაჲ, და
Line of ed.: 20     
დაჰჴსნა მან იგი და უფროჲსად გარდაჰმატა ჩუენ შორის მადლი
Line of ed.: 21     
მისი. ხოლო წარმართნი იგი გარდააქცევდეს თქუმულსა მას და
Line of ed.: 22     
იტყოდეს თუ: ქრისტიანენი იტყჳანო და პავლე იტყჳსო, ვითარმედ
Line of ed.: 23     
ჯერ-არს ცოდვისა ქმნაჲ, რაჲთა გარდაემატოს მადლი ჩუენ შორის,
Line of ed.: 24     
რამეთუ სადაცა ცოდვაჲ ფრიად იყოს, მუნ მადლიცა ფრიად მივალ\სო.
Line of ed.: 25     
და მათთჳს იტყჳს მოციქული, ვითარმედ: რომელნი ესრეთ
Line of ed.: 26     
გუგმობენ და გუწამებენ ჩუენ სიტყუად თუ -- ვქმნეთ ბოროტი,
Line of ed.: 27     
რაჲთა მოვიდეს მადლი, -- მათი განკითხვაჲ საშჯელსა შინა არს; ესე
Line of ed.: 28     
იგი არს, ვითარმედ ესევითარნი-იგი საშჯელითა და ტანჯვითა საუკუ\ნოჲთა
Line of ed.: 29     
განიკითხნენ, რამეთუ კეთილად თქუმულთა მათ სიტყუათა
Line of ed.: 30     
ბოროტად გამოსთარგმანებენ და გუგმობენ და ბოროტისა სიტყუასა
Line of ed.: 31     
გუწამებენ.



Page of ed.: 49  
Subsection: 4  
Line of ed.: 1   პირი
Line of ed.: 2  
მადლისა მისთჳს ღმრთისა,
Line of ed.: 3  
რომლითა განმართლდებიან კაცნი უსასყიდლოდ.


Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე რაჲ? წინა-მე-ვჰმატთაა? -- არა სამე
Line of ed.: 5     
(3,9). თარგმანი: ზემო თქუა, ვითარმედ: რაჲ-მე უმეტეს არს
Line of ed.: 6     
ჰურიისა და მიუგო, ვითარმედ: ჰე, ესე უმეტეს არს, რომელ შჯული
Line of ed.: 7     
მოიღეს ღმრთისა მიერ. ხოლო აქა კუალად იტყჳს, ვითარმედ: დაღა\ცათუ
Line of ed.: 8     
მოეცა შჯული, ვინაჲთგან გარდაჰჴდეს, არარაჲ აქუს უმეტესი,
Line of ed.: 9     
არამედ უდარესცა Manuscript page: A31r  არიან, რამეთუ გულისჴმის-ყოფით ცოდ\ვიდეს,
Line of ed.: 10     
რომელ-იგი უძჳრეს არს. ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: რასა
Line of ed.: 11     
იტყჳთ; რაჲ უმეტესი გაქუს ჰურიათა წარმართთასა, ანუ რაჲთა
Line of ed.: 12     
ვჰმატთ? -- არარაჲთაო; რამეთუ ყოველნი ცოდვასა ქუეშე ვიქმნენით,
Line of ed.: 13     
ჰურიანიცა და წარმართნი.

Verse: 9-11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: წინაჲსწარვე ვაბრალეთ ჰურიათა და წარმართთა
Line of ed.: 15     
ყოველთა ცოდვასა ქუეშე ყოფაჲ, ვითარცა წერილ არს, ვითარმედ:
Line of ed.: 16     
არავინ არს მართალ არცაღა ერთ, არავინ არს გულისჴმისმყოფელ,
Line of ed.: 17     
არავინ არს გამომეძიებელ ღმრთისა (3,9-11). თარგმანი: ამას
Line of ed.: 18     
იტყჳს, ვითარმედ: არარაჲ აქუს მეტობაჲ ჰურიასა შჯულისაგან,
Line of ed.: 19     
რამეთუ არა დაიცვა იგი; არცა წინადაუცუეთელსა მას, რამეთუ
Line of ed.: 20     
ცოდა. არავის აქუს უკუე მეტობაჲ რაჲმე უფროჲს მეორისა, რამეთუ
Line of ed.: 21     
ზემო ყოველთავე ვაბრალეთ. ესე იგი არს, ვითარმედ: ყოველთავე
Line of ed.: 22     
ვამხილეთ და გამოვაჩინეთ, ვითარმედ ცოდვასა ქუეშე არიან. ხოლო
Line of ed.: 23     
რაჲთა არა ურწმუნოდ შეჰრაცხონ, ამისთჳს დავით და ესაია შორის
Line of ed.: 24     
შემოიყვანნა მოწამედ.

Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: ყოველთავე მიაქციეს ერთბამად და უჴმარ იქმნეს.
Line of ed.: 26     
არავინ არს, რომელმანმცა ქმნა სიტკბოებაჲ, არავინ არს მიერთად\მდე
Line of ed.: 27     
(3,12). თარგმანი: მისდრკეს ერთბამად და შეიგინნეს,
Line of ed.: 28     
რამეთუ ვითარცა მიდრკეს ღმრთისაგან, მუნთქუესვე უჴმარ და
Line of ed.: 29     
შეგინებულ იქმნეს.

Verse: 13-15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
ესაიაჲსი: სამარე ზე-ღებულ არს ჴორჴი მათი; ენითა მათითა
Line of ed.: 31     
ზაკუვიდეს; გესლი ასპიტთაჲ ბაგეთა მათთა, რომელთაჲ
Page of ed.: 50   Line of ed.: 1     
პირი წყევითა და სიმწარითა სავსე არს. მალე არიან ფერჴნი მათნი
Line of ed.: 2     
დათხევად სისხლისა (3,13-15). თარგმანი: ესე ყოველი მგ\მობართა
Line of ed.: 3     
და ძჳრისმეტყუელთა ზედა კეთილ არს სათქუმელად.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
ესაიაჲსი: შემუსრვაჲ და უბადრუკებაჲ არს გზათა მათთა
Line of ed.: 5     
(3,16). თარგმანი: გზად იტყჳს ცხორებასა ამას, ხოლო შემუსრვილე\ბად
Line of ed.: 6     
და უბადრუკებად იტყჳს ცოდვათა, რამეთუ ვერარაჲ ესრეთ შეჰ\მუსრავს
Line of ed.: 7     
და წარსწყმედს სულსაცა და ჴორცთა, ვითარ ცოდვაჲ.

Verse: 17-18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
ესაიაჲსი: და გზაჲ მშჳდობისაჲ არა იცნეს; არა არს შიში
Line of ed.: 9     
ღმრთისაჲ წინაშე თუალთა მათთა (3,17-18). თარგმანი:
Line of ed.: 10     
გზად მშჳდობისა კეთილსა ცხორებასა და საღმრთოსა მო\ქალაქობასა
Line of ed.: 11     
იტყჳს.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: ხოლო ესე უწყით, რამეთუ რავდენსა შჯული
Line of ed.: 13     
იტყჳს, მათ ეტყჳს, რომელნი-იგი შჯულსა ქუეშე არიან (3,19).
Line of ed.: 14     
თარგმანი: რაჲთა არა იტყოდიან ჰურიანი -- და რაჲ არს ესე
Line of ed.: 15     
ყოველი ჩუენდა მომართ; რამეთუ არა თუ ამას ყოველსა ჩუენთჳს
Line of ed.: 16     
იტყჳს, -- ამისთჳს იტყჳს მოციქული, ვითარმედ: ჰე, თქუენდა მომართ
Line of ed.: 17     
არს, რამეთუ ყოველთა ვიცით ესე, ვითარმედ რავდენსაცა შჯული
Line of ed.: 18     
იტყჳს (ხოლო შჯულად იტყჳს ყოველსავე ძუელსა წერილსა, და
Line of ed.: 19     
რავდენსაცა შჯულისა მის ძუელისა წერილნი იტყჳან), მათ ეტყჳნ,
Line of ed.: 20     
რომელნი შჯულსა მას ძუელსა ქუეშე არიან; რამეთუ, რადმცა
Line of ed.: 21     
ეტყოდა დავით უცხოთა, რომელნი არა იყვნეს შჯულსა Manuscript page: A31v  მისსა
Line of ed.: 22     
ქუეშე, ანუ ესაია სხუათა მათ რად ამხილებდა, რომელი-იგი ჰური\ათა
Line of ed.: 23     
მიმართ მივლინებულ იყო ღმრთისა მიერ მხილებად მათისა
Line of ed.: 24     
უკეთურებისა; არამედ რავდენსაცა იტყჳან იგინი, დაღაცათუ სხუათა
Line of ed.: 25     
მიმართცა მცირედ სადმე იტყჳან, არამედ თქუენ არასადა კიდე ხართ,
Line of ed.: 26     
გარნა თქუენთჳსვე იტყჳან, რომელნი-ეგე შჯულსა ქუეშე ხართ.

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: რაჲთა ყოველი პირი დაიყოს (3,19). თარგმანი:
Line of ed.: 28     
ესევითარსა ძალსა მოასწავებს, ვითარმედ ამისთჳს ამხილეს წინაჲსწარ\მეტყუელთა
Line of ed.: 29     
და გამოაჩინეს, ვითარმედ ცუდად მაღლოიან ჰურიანი,
Line of ed.: 30     
და უფროჲსღა ყოველი სოფელი თანამდებად ცოდვისა გამოაჩინეს,
Line of ed.: 31     
რაჲთა გზა-უყონ ქრისტეს მიმართ სარწმუნოებასა, და რაჲთა ცნან
Line of ed.: 32     
კაცთა, ვითარმედ არცა შჯულისა და წინადაცუეთისაგან, არცა
Line of ed.: 33     
წინადაუცუეთელობისაგან იქმნების ცხორებაჲ, და ადვილად მოუჴდენ
Line of ed.: 34     
ქრისტესა, რომელი-იგი მადლითა უსასყიდლოდ აცხოვნებს ნათესავსა
Line of ed.: 35     
კაცთასა.

Page of ed.: 51  

Verse: 19-20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: და საშჯელისა თანამდებ იყოს ყოველი სოფელი
Line of ed.: 2     
ღმრთისა, რამეთუ საქმეთა მათგან შჯულისათა არა განმართლდეს
Line of ed.: 3     
ყოველი ჴორციელი წინაშე მისსა (3,19-20). თარგმანი: რაჲთა არა
Line of ed.: 4     
თავ ედიდა-მცა ჰურიათა, ამისთჳს, რომელ თანა-შეჰრაცხავს მათ
Line of ed.: 5     
ყოველსა სოფელსა დასასჯელ ყოფად, ამისთჳს კუალად მათთავე
Line of ed.: 6     
საქმეთა გამოძიებასა იქმს, რაჲთამცა დაარწმუნა მათ სიტყუაჲ მისი,
Line of ed.: 7     
და იტყჳს, ვითარმედ: შჯულითა ვერ განჰმართლდებით, რამეთუ
Line of ed.: 8     
ვერცა აღასრულებთ მას.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: რამეთუ შჯულისაგან არს გამოცნობაჲ ცოდვი\საჲ
Line of ed.: 10     
(3,20). თარგმანი: ამას იტყჳს, ვითარმედ: რად ვიტყჳ თუ არა
Line of ed.: 11     
გერგების შჯულისაგან თქუენ, ჰურიათა, და წინაჲსწარმეტყუელთა
Line of ed.: 12     
მიერ; რაჲთამცა იქმნენით თანა-დაშჯილ ყოვლისა სოფლისა, რამეთუ,
Line of ed.: 13     
უკუეთუ კეთილად ვინ გამოიძიოს, პოვოს, ვითარმედ არა თუ ოდენ
Line of ed.: 14     
არა გერგო, არამედ უფროჲსად გევნო-ცა. არა თუ, რამეთუ იგი
Line of ed.: 15     
მავნებელ იყო, არამედ რამეთუ თქუენ უკეთურ იყვენით. ვინაჲთგან
Line of ed.: 16     
შჯულისა საქმე ესე არს, რაჲთა ოდენ გამოგიცხადოს ცოდვაჲ, და
Line of ed.: 17     
მიერითგან თქუენი არს, უკუეთუ გინდეს სივლტოლაჲ ცოდვისაგან;
Line of ed.: 18     
ხოლო თქუენ არა ივლტოდეთ, არამედ სცოდევდით მეცნიერებით; და
Line of ed.: 19     
გექმნა თქუენ მეცნიერებაჲ იგი შჯულისაჲ უმეტესისა სასჯელისა
Line of ed.: 20     
მიზეზ, რავდენ-იგი უძჳრეს არს მეცნიერებით ცოდვაჲ, ვიდრე უმეცრებითი.

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: ხოლო აწ თჳნიერ შჯულისა სიმართლე ღმრთი\საჲ
Line of ed.: 22     
გამოჩინებულ არს (3,21). თარგმანი: უჩუენა მათ, ვითარმედ
Line of ed.: 23     
არარაჲ სარგებელ ეყოფვის შჯულისაგან, და მოიყვანნა სურვილად,
Line of ed.: 24     
თუ ვითარ ცხოვნდენ. და აწ უჩუენებს მათ ქრისტეს სარწმუნოებასა
Line of ed.: 25     
და ეტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ იტყჳთ თუ -- ვინაჲთგან შჯულითა
Line of ed.: 26     
ვერ ვცხონდებით, თჳნიერ Manuscript page: A32r  შჯულისა ვითარ ვცხონდეთ, -- მე
Line of ed.: 27     
გითხრა: სიმართლითა ღმრთისაჲთა, რომელი-იგი თჳნიერ შჯულისა
Line of ed.: 28     
მოგუეცა, რამეთუ, ვინაჲთგან ღმერთი არს მომცემელ, ნუღარა იჭუეულ
Line of ed.: 29     
ხარ, კაცო.

Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: მოწამებითა შჯულისა მიერ და წინაჲსწარმეტყუელთა
Line of ed.: 31     
გამოჩინებული (3,21). თარგმანი: "გამოჩინებული" საცნაურ არს,
Page of ed.: 52   Line of ed.: 1     
ვითარმედ: იყო, არამედ დაფარულ იყო. და ამისთჳს თქუა, ვითარმედ
Line of ed.: 2     
"გამოჩინებული", რაჲთა უჩუენოს, ვითარმედ არა ახალი არს ქადა\გებაჲ
Line of ed.: 3     
ესე, და არა აწ ოდენ ქადაგებულ, არამედ პირველვე, მოსეს
Line of ed.: 4     
მიერ და წინაჲსწარმეტყუელთა.

Verse: 22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: სიმართლე ღმრთისაჲ სარწმუნოებითა იესუ ქრის\ტესითა
Line of ed.: 6     
ყოველთა მიმართ და ყოველთა ზედა მორწმუნეთა (3,22).
Line of ed.: 7     
თარგმანი: ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: უკუეთუ იკითხვიდეთ თუ
Line of ed.: 8     
-- რომელი სიმართლე? -- ღმრთისაჲ გულისჴმა-ყავთ, ვითარმედ, იგი
Line of ed.: 9     
სიმართლე, რომელი სარწმუნოებითა იესუ ქრისტესთა იქმნების ყოველთა
Line of ed.: 10     
ზედა მორწმუნეთა. რამეთუ, უკუეთუ გრწმენეს მისი, განჰმართლდეთ,
Line of ed.: 11     
რამეთუ იგი გუექმნა ჩუენ სიმართლე და სიწმიდე და მჴსნელ.

Verse: 22-23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა არს განწვალებაჲ. ყოველთავე შესცოდეს
Line of ed.: 13     
(3,22-23). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ: ნუ იტყჳ თუ -- მე
Line of ed.: 14     
ჰურიაჲ ვარ, პირველითგანვე მორწმუნე ღმრთისაჲ, ხოლო წარმართ\თაგანი
Line of ed.: 15     
იგი უცხოჲ არს და ბარბაროზი, და ვითარმცა იყო სწორ ჩემ
Line of ed.: 16     
თანა! -- ნუ იგონებ ამას. არამედ ყოველნივე მორწმუნენი სწორად
Line of ed.: 17     
განმართლდებიან, რამეთუ არა არს განწვალება, არამედ ყოველთავე
Line of ed.: 18     
ცოდეს, და ვინაჲთგან ყოველთავე ცოდეს, ყოველნივე სწორებით ჰპოვებენ
Line of ed.: 19     
განმართლებასა, რომელთაცა ნათელ-იღონ. და მერმე, მიერითგან, ვი\თარცა
Line of ed.: 20     
ვინ უმეტესად იღუაწოს, უმეტესიცა მადლი მიიღოს.

Verse: 23-24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: და დაკლებულ არიან დიდებისაგან ღმრთისა,
Line of ed.: 22     
ხოლო განმართლდებიან უსასყიდლოდ მადლითა მისითა (3,23-24).
Line of ed.: 23     
თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ: ნუ იტყჳ შენ, ჰურიაო, თუ
Line of ed.: 24     
წარმართთა მეტად ცოდეს. ნუ იყოფინ; რამეთუ თქუენცა, ჰურიანი,
Line of ed.: 25     
და წარმართნიცა სწორად შეცოდებულნი ხართ და დაკლებულნი
Line of ed.: 26     
დიდებისაგან ღმრთისა და ქველისმოქმედებისა, რამეთუ, უკუეთუ
Line of ed.: 27     
საქმეთაებრ საჯოს, ყოველნივე დაკლებულ ხართ მისსა დიდებასა,
Line of ed.: 28     
ხოლო რომელნიცა ცხონდენ, გინა თუ ჰურიანი, გინა თუ წარმართ\ნი,
Line of ed.: 29     
უსასყიდლოდ ცხოვნდებიან მადლითა მისითა სარწმუნოებისა
Line of ed.: 30     
მიერ; რამეთუ ამას მოასწავებს, ვითარმედ: რომელიცა განმართლდეს,
Line of ed.: 31     
რავდენცა მოღუაწე იყოს, უსასყიდლოდ ცხოვნდების და არარაჲ
Line of ed.: 32     
აქუს სხუაჲ, თავისა თჳსისა მიერი, გარნა სარწმუნოებაჲ.

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: და გამოჴსნითა მით იესუ ქრისტეს მიერითა (3,24).
Line of ed.: 34     
თარგმანი: გამოაჩინა სახეცა განმართლებისაჲ, თუ ვითარ იქმნების
Line of ed.: 35     
გამოჴსნითა მით იესუ ქრისტეს მიერითა; ესე იგი არს, ვითარმედ --
Page of ed.: 53   Line of ed.: 1     
ნათლისღებითა და შენდობითა მით ცოდვათაჲთა, რომელსა მოგუანი\ჭებს
Line of ed.: 2     
იესუ ქრისტე უსასყიდლოდ და თჳნიერ Manuscript page: A32v  ქრთამისა ჩუენისა,
Line of ed.: 3     
წყალობითა მისითა.

Verse: 25   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: რომელი-იგი წინაჲსწარ განმზადა ღმერთმან სალხი\ნებელად
Line of ed.: 5     
სარწმუნოებითა (3,25). თარგმანი: რამეთუ ნებითა და
Line of ed.: 6     
განზრახვითა მამისაჲთა საჴსარ იქმნა ცოდვათა ჩუენთა და სალხი\ნებელ
Line of ed.: 7     
უფალი ჩუენი იესუ ქრისტე, რაჟამს მისცა თავი თჳსი
Line of ed.: 8     
სიკუდილად ცოდვათა ჩუენთათჳს. ხოლო თუ "წინაჲსწარ განმზადა"
Line of ed.: 9     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ წინა საუკუნეთავე იყო წმიდასა შორის
Line of ed.: 10     
სამებასა ესე განზრახვაჲ. ხოლო ესეცა შესძინა, ვითარმედ "სარწმუ\ნოებითაო,
Line of ed.: 11     
რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ, დაღაცათუ მის მიერ არს
Line of ed.: 12     
ლხინებაჲ ჩუენი და სალხინებელ შეცოდებულთა იქმნა, არამედ
Line of ed.: 13     
სარწმუნოებითა ჩუენითა იქმს ლხინებასა ჩუენსა, ხოლო ურწმუნონი
Line of ed.: 14     
ცარიელ იქმნებიან მის მიერისა ლხინებისაგან.

Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: მისითა მით სისხლითა (3,25). თარგმანი: მამამან
Line of ed.: 16     
წინაჲსწარ განმზადა და ძემან სისხლი დასთხია ჩუენთჳს, ხოლო
Line of ed.: 17     
სულმან წმიდამან განგუწმიდნა ნათლისღებითა. ზოგად უკუე იქმნა
Line of ed.: 18     
მადლი წმიდისა სამებისა მიერ ჴსნისა ჩუენისათჳს.

Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: გამოჩინებად სიმართლისა მისისა (3,25). თარგ\მანი:
Line of ed.: 20     
რაჲ არს ესე თუ "გამოჩინებად სიმართლისა მისისა"? -- გარნა
Line of ed.: 21     
ესრეთ გულისჴმა-ყავ, ვითარმედ: ვითარცა-იგი გამომაჩინებელი სიმ\დიდრისა
Line of ed.: 22     
მდიდრისაჲ ესე არს, რომელ სხუანიცა განამდიდრნეს, და
Line of ed.: 23     
მერმე საცნაურ იქმნების ფრიადი მისი სიმდიდრე, ეგრეთვე ქრისტემან
Line of ed.: 24     
ინება რაჲ გამოჩინებად თჳსისა სიმართლისა, ვითარ დიდ და აუ\რაცხელ
Line of ed.: 25     
არს, განამართლნა ცოდვითა შებღალულნი იგი კაცნი.

Verse: 25-26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: მოტევებითა მით პირველ ქმნულთა მათ ცოდ\ვათაჲთა,
Line of ed.: 27     
სულგრძელებასა შინა ღმრთისასა (3,25-26). თარგმანი:
Line of ed.: 28     
რამეთუ სასწაული მისისა მის სიმართლისაჲ ესე არსო, რომელ
Line of ed.: 29     
მომკუდარნი იგი ცოდვითა, განგუამართლნა; და მერმე განადიდებს
Line of ed.: 30     
ცოდვასა კაცთასა, ვითარმედ: "ცოდვათა მათო, სულგრძელებასა
Line of ed.: 31     
შინა ღმრთისასა ქმნილთა". ხოლო რაჲ არს ესე? -- გარნა ამას
Line of ed.: 32     
მოასწავებს, ვითარმედ: რაჟამს ჯერ-იყო სინანული, მოგუეცა რაჲ
Line of ed.: 33     
სულგრძელებაჲ ღმრთისა მიერ, და ჟამი სინანულისაჲ, მაშინ ვცო\დეთ
Line of ed.: 34     
და ჟამი იგი სულგრძელებისა ღმრთისაჲ გარდავჰჴადეთ ცოდ\ვასა
Page of ed.: 54   Line of ed.: 1     
შინა, რომელ-ესე უმეტესისა ტანჯვისა ღირს არს, და რომელთა-\ესე
Line of ed.: 2     
ესრეთ შეუნდობელად გუეცოდა, მოგჳტევნა ცოდვანი იგი ბოროტნი,
Line of ed.: 3     
სულგრძელებასა შინა ღმრთისასა ქმნილნი, და გუაცხოვნებს
Line of ed.: 4     
სარწ/მუნოებითა.

Verse: 26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: გამოჩინებად სიმართლისა მისისა ამათ ჟამთა
Line of ed.: 6     
(3,26). თარგმანი: რამეთუ, რომელიმცა იყო უმეტესად გამომაჩინე\ბელი
Line of ed.: 7     
მისისა სიმართლისა საქმე და სასწაული მისისა სახიერებისაჲ,
Line of ed.: 8     
ვითარ ესე, რომელ მომკუდართა მათ ცოდვითა, რაჟამს ჟამი დასჯისაჲ
Line of ed.: 9     
იყო, განგუამართლებს და გუაცხოვნებს.

Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: Manuscript page: A33r  რაჲთა იყოს იგი მართალ და განმამართ\ლებელ
Line of ed.: 11     
სარწმუნოებისაგან იესუჲსსა (3,26). თარგმანი: აჰა ესერა,
Line of ed.: 12     
ესე არს გამოჩინებაჲ მისისა სიმართლისაჲ, რომელ არა ოდენ თჳთ
Line of ed.: 13     
არს მართალ და წმიდა ღმერთი, არამედ განამართლებს-ცა ერსა მას,
Line of ed.: 14     
რომელი სარწმუნოებისაგან იესუ ქრისტესისა განმტკიცებულ იყოს
Line of ed.: 15     
და მოქცეულ ყოვლისა ბოროტისაგან.

Verse: 27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: სადა უკუე არს სიქადული იგი? განდევნებულ
Line of ed.: 17     
არს (3,27). თარგმანი: ვინაჲთგან უკუე ესე ესრეთ არსო, და მამაჲ
Line of ed.: 18     
აცხოვნებს ერსა მას სარწმუნოებითა ქრისტესითა მისდა შეწყნარე\ბულსა,
Line of ed.: 19     
სადა-ღა არს ჰურიათა სიქადული? -- განდევნებულ არს.
Line of ed.: 20     
რაჲ არს თუ "განდევნებულ არს"? -- ესე იგი არს, ვითარმედ
Line of ed.: 21     
დაცხრომილ არს; რამეთუ დაღაცათუ იყო ოდესმე, ხოლო აწ
Line of ed.: 22     
ქრისტეს მოსლვითგან განდევნებულ არს და წარსრულ არს, რამეთუ
Line of ed.: 23     
სარწმუნოებამან ამან განდევნა სიქადული იგი.

Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რომლითა-მე? შჯულისა საქმეთაგან-მე-ა? არა,
Line of ed.: 25     
არამედ შჯულისაგან სარწმუნოებისა (3,27). თარგმანი: ამას მოას\წავებს,
Line of ed.: 26     
ვითარმედ არა თუ საქმეთა მიერ, რომელნი ვქმნენით, განიდევნა
Line of ed.: 27     
ჰურიათა სიქადული, არამედ სარწმუნოებითა; ვითარმცა იტყოდა,
Line of ed.: 28     
ვითარმედ: ყოველივე იგი სიქადული, და საქმენი იგი, დიდად მერაცხილნი
Line of ed.: 29     
მათ მიერ, სარწმუნოებითა ოდენ განიდევნნეს და საქმე ყოვლადვე
Line of ed.: 30     
არად საჴმარ იქმნა.

Verse: 28   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ვიტყჳთ განმართლებასა კაცისასა სარწმუ\ნოებით
Line of ed.: 32     
თჳნიერ საქმეთა შჯულისათა (3,28). თარგმანი: აწ უკუე
Line of ed.: 33     
ამას ვიტყჳო, ვითარმედ სარწმუნოებითა იესუ ქრისტესითა იქმნების
Line of ed.: 34     
განმართლებაჲ კაცისაჲ, თჳნიერ საქმეთა მათ შჯულისათა. ხოლო
Line of ed.: 35     
რომელთა იტყჳს საქმეთა შჯულისათა? -- წინადაცუეთასა, დამარხ\ვასა
Line of ed.: 36     
მას შაბათისასა და უბანელად არაჭამასა და სხუათა ესევითარ\თა
Page of ed.: 55   Line of ed.: 1     
მრავალთა; და ღაღადებს, ვითარმედ: არღარად საჴმარ არიან ესე
Line of ed.: 2     
საქმენი, არამედ ქრისტეს სარწმუნოებაჲ და ამის სარწმუნოებისა
Line of ed.: 3     
საქმენი.

Verse: 29   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: ანუ ჰურიათაჲ ხოლო-მე არსა ღმერთი და წარ\მართთაჲ
Line of ed.: 5     
არა? -- ჰე, წარმართთაჲცა (3,29). თარგმანი: ესრეთ
Line of ed.: 6     
იტყჳს, ვითარმედ: არათუმცა რომელნი ჰურიათაგან არიან, მათ ოდენ
Line of ed.: 7     
განამართლებდა; რამეთუ, უკუეთუმცა ესე ესრეთ იყო, არღარამცა
Line of ed.: 8     
ყოველთა ღმერთ ეწოდებოდა, არამედ ჰურიათა ოდენ. ხოლო აწ
Line of ed.: 9     
არა ესრეთ არს, არამედ ყოველთავე მორწმუნეთა, გინა თუ ჰურიანი
Line of ed.: 10     
იყვნენ, გინა თუ წარმართნი, სწორად განამართლებს.

Verse: 30   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ ერთ არს ღმერთი, რომელმან განამართ\ლის
Line of ed.: 12     
წინადაცუეთილი სარწმუნოებითა და წინადაუცუეთელი მითვე
Line of ed.: 13     
სარწმუნოებითა (3,30). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: გინა თუ
Line of ed.: 14     
ჰურიანი იყვნენ, გინა თუ წარმართნი და ენებოს პოვნაჲ სიმართ\ლისაჲ,
Line of ed.: 15     
სარწმუნოებითა ქრისტესითა პოვონ, თუ არა, თჳნიერ სარწ\მუნოებისა
Line of ed.: 16     
ქრისტესისა სიმართლისა პოვნაჲ არა იქმნების. Manuscript page: A33v 

Verse: 31   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: აწ შჯულსა ნუ განვაქარვებთა სარწმუნოებითა
Line of ed.: 18     
მით? -- ნუ იყოფინ; არამედ შჯულსა დავამტკიცებთ (3,31). თარგმანი:
Line of ed.: 19     
ჰურიანი დაბრკოლდებოდეს და ეტყოდეს, ვითარმედ: სრულიად განა\ქარვებ
Line of ed.: 20     
შჯულსა მას მოსესსა სარწმუნოებითა მაგით. ამისთჳს უკუე
Line of ed.: 21     
იტყჳს, ვითარმედ სარწმუნოებაჲ ესე არა თუ ოდენ არა განაქარვებს
Line of ed.: 22     
შჯულსა მას, არამედ უფროჲსად დაამტკიცებს. ვითარ? გარნა ეს\რეთ,
Line of ed.: 23     
რამეთუ შჯული იგი ამას სარწმუნოებასა მოასწავებდა, ხოლო
Line of ed.: 24     
ვინაჲთგან მოვიდა, რომელსა-იგი მოასწავებდა, აწ დაემტკიცა შჯუ\ლი
Line of ed.: 25     
იგი, და ჭეშმარიტად გამოჩნდა. და კუალად, ესრეთცა დაამტკიცებს
Line of ed.: 26     
შჯულსა სარწმუნოებაჲ, რამეთუ შჯული ისწრაფდა, რაჲთამცა აცხოვნნა
Line of ed.: 27     
კაცნი, და ვერ შეეძლო, რამეთუ სუფევდა ცოდვაჲ, და მისი საქმე ესე
Line of ed.: 28     
ოდენ იყო, რაჲთამცა კაცნი აცხოვნნა, და ვინაჲთგან ესე ვერ ეძლო,
Line of ed.: 29     
ცუდ ექმნებოდა საქმე მისი. ხოლო აწ სარწმუნოებაჲ ესე ქრისტესი
Line of ed.: 30     
აცხოვნებს კაცთა, და ვინაჲთგან საქმესა მას და ნებასა შჯულისასა
Line of ed.: 31     
აღასრულებს, დაამტკიცებს მას სადმე. ხოლო დამტკიცებაჲ რაჲ
Line of ed.: 32     
თქუა, გამოაჩინა, ვითარმედ შერყეულ იყო იგი.

Chapter: 4  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: რაჲ-მე უკუე ვთქუათ, თუ პოვა აბრაჰამ, მამამან
Line of ed.: 34     
ჩუენმან (4,1). თარგმანი: ზუაობდეს ჰურიანი აბრაჰამს ზედა და
Page of ed.: 56   Line of ed.: 1     
იტყოდეს, ვითარმედ აბრაჰამსცა წინადაცუეთაჲ მიეცა. ხოლო ენება
Line of ed.: 2     
გამოჩინებაჲ მოციქულსა, ვითარმედ აბრაჰამცა სარწმუნოებითა გან\მართლდა
Line of ed.: 3     
და არა საქმეთაგან. და ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: რაჲ
Line of ed.: 4     
ვთქუათ, თუ პოვა აბრაჰამ, ჴორციელად მამამან ჩუენმან? რომელი
Line of ed.: 5     
სიმართლე პოვა -- საქმეთაგანი ანუ სარწმუნოებისაგანი? საცნაურ
Line of ed.: 6     
არს, ვითარმედ -- სარწმუნოებისაგანი. ამისთჳსცა არა თქუა თუ
Line of ed.: 7     
რომელი სიმართლე ქმნა, არამედ პოვაო, რამეთუ ვანაჲთგან არა
Line of ed.: 8     
საქმეთაგან მოიგო სიმართლე იგი, არამედ სარწმუნოებითა. ამისთჳს
Line of ed.: 9     
"პოვნილად" სახელ-სდებს სარწმუნოებითსა მას სიმართლესა, რომელსა
Line of ed.: 10     
მოანიჭებს მადლი ქრისტესი.

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: ჴორციელად (4,1). თარგმანი: კეთილად თქუა
Line of ed.: 12     
ჰურიათა მიმართ თუ "ჴორციელად მამაჲ ჩუენი", რამეთუ
Line of ed.: 13     
ჰურიათა მამაჲ აბრაჰამ ჴორციელად ოდენ არს, ხოლო სარწმუნოე\ბითა
Line of ed.: 14     
მით და აღთქუმითა ჩუენ მორწმუნენი ვართ შვილ აბრაჰამისა,
Line of ed.: 15     
ვითარცა იტყჳს წერილი, ვითარმედ: "არა თუ შვილნი ესე ჴორცთანი
Line of ed.: 16     
არიან შვილ ღმრთისა, არამედ შვილნი იგი აღთქუმისანი შეირაცხვი\ან
Line of ed.: 17     
თესლ და ნაშობ აბრაჰამისა".

Verse: 2-\3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ აბრაჰამი საქმეთაგან განმართლდა, აქუს
Line of ed.: 19     
სიქადული, არამედ არა ღმრთისა მიმართ. რასა უკუე იტყჳს წიგნი?
Line of ed.: 20     
-- ჰრწმენა აბრაჰამს ღმერთი და შეერაცხა მას სიმართლედ (4,2-\3).
Line of ed.: 21     
თარგმანი: ამას ისწრაფის გამოჩინებად, ვითარმედ აბრაჰამ
Line of ed.: 22     
სარწმუნოებითა განმართლდა, და ვითარმედ უზეშთაეს არს სარწმუნოე\ბისა
Line of ed.: 23     
Manuscript page: A34r  მიერი სიმართლე. და იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუმცა საქმე\თა
Line of ed.: 24     
მიერ და მოღუაწებათა განმართლებულ იყო აბრაჰამ, აქუნდა\მცა
Line of ed.: 25     
სიქადული, არამედ არა ღმრთისა მიმართ, გარნა თავსა თჳსსა
Line of ed.: 26     
ზედა-მცა იქადოდა, ვითარცა მოქმედსა სათნოებისასა, ხოლო რომე\ლი
Line of ed.: 27     
სარწმუნოებისა მიერ განმართლდეს და ცხონდეს, იგი ვერ იქადის
Line of ed.: 28     
თავსა თჳსსა ზედა, რამეთუ არარაჲ უქმნიეს, არამედ ღმრთისა
Line of ed.: 29     
მიმართ იქადის, რომელი-იგი ჰრწამს. რამეთუ, რომელი საქმეთათჳს
Line of ed.: 30     
იტყოდის, იგი თავსა ზედა თჳსსა იქადის, თუ "ესე რაჲმე მიქმნიეს";
Line of ed.: 31     
ხოლო რაჟამს სარწმუნოებისათჳს ვინ იქადოდის, ღმრთისა მიმართ
Line of ed.: 32     
იქადის და იტყჳს, ვითარმედ: ღმერთი მრწამსო. და უმჯობეს და
Line of ed.: 33     
უვაღრეს არს ღმრთისა მიმართ სიქადული, ვიდრე თავისა მიმართ
Line of ed.: 34     
თჳსისა, რამეთუ მოღუაწებანი მრავალგზის უჩინო იქმნებიან სხუათა
Page of ed.: 57   Line of ed.: 1     
ცოდვათა მიერ, ხოლო ღმრთისა მიმართ სიქადული უცვალებელ არს.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: ხოლო მოქმედსა მას სასყიდელი იგი არა შეერაც\ხების
Line of ed.: 3     
მადლით, არამედ თანანადებით (4,4). თარგმანი: გამოაჩინებს,
Line of ed.: 4     
ვითარმედ უზეშთაეს არს სიმართლე იგი მადლითა მონიჭებული და
Line of ed.: 5     
უვაღრეს, რომელსა მოიღებს სარწმუნოებაჲ, და იტყჳს, ვითარმედ:
Line of ed.: 6     
რომელი იქმოდის რასამე კეთილსა, თანანადებ არს მინიჭებაჲ მისდა
Line of ed.: 7     
სასყიდლისაჲ. ხოლო ესე სადა იპოვოს, რამეთუ რაჲ შეუძლოს
Line of ed.: 8     
კაცმან ეგოდენისა მოღუაწებისა ქმნაჲ, რაჲთამცა იქმნა ღმერთი
Line of ed.: 9     
თანამდებ მისა, ხოლო რომელი სარწმუნოებითა განმართლდებოდის,
Line of ed.: 10     
მადლითა განმართლდების, და სადა ქრისტე მიჰმადლებდეს, უეჭუელად
Line of ed.: 11     
დიდთა საქმეთა მიჰმადლებს -- შვილ ღმრთისა ჰყოფს მათ და ძმად
Line of ed.: 12     
თჳსად სახელ-სდებს, მკჳდრ ღმრთისა გამოაჩინებს, რომელ-ესე
Line of ed.: 13     
ოდესმცა მოგუეცა ჩუენითა საქმითა!

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: ხოლო რომელი-იგი არა იქმნ და ჰრწამნ განმამართ\ლებელი
Line of ed.: 15     
იგი უღმრთოჲსაჲ (4,5). თარგმანი: ნუცა ამას ჰგონებ თუ
Line of ed.: 16     
სარწმუნოებაჲ უშრომელ არს. რამეთუ ახოანი სული უჴმს მასცა და
Line of ed.: 17     
მოსწრაფე, რამეთუ სარწმუნოებასა მას ჭეშმარიტსა იტყჳს. ხოლო
Line of ed.: 18     
ჭეშმარიტი სარწმუნოებაჲ ესე არს, რაჲთა ყოველივე, რომელი ბრძანებულ
Line of ed.: 19     
იყოს სარწმუნოებისა მის შჯულსა შინა, შეუორგულებელად იქმოდის.

Verse: 5-6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: შეერაცხების სარწმუნოებაჲ იგი მისი სიმართლედ.
Line of ed.: 21     
ვითარცა-იგი დავით იტყჳს ნთარებასა მის კაცისასა, რომელსაცა-\იგი
Line of ed.: 22     
შეურაცხა ღმერთმან სიმართლე თჳნიერ საქმისა (4,5-6). თარგ\მანი:
Line of ed.: 23     
ჰხედავა, რამეთუ მოქმედსა მას სასყიდელი მიეცემის საქმეთაე\ბრ,
Line of ed.: 24     
ხოლო მორწმუნესა მიეცემის სიმართლე, რომლი-იგი ყოვ\ლისა
Line of ed.: 25     
კეთილისა შემკრებელი არს.

Verse: 7-8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
ფსალმუნისაჲ: ნეტარ არიან, რომელთა მიეტევნეს ურჩულოებანი
Line of ed.: 27     
და რომელთა დაეფარნეს ცოდვანი. ნეტარ არს კაცი, რომელსა არა
Line of ed.: 28     
შეურაცხოს უფალმან ცოდვაჲ (4,7-8). თარგმანი: ნეტარებაჲ
Line of ed.: 29     
თავი არს ყოველთა კეთილთაჲ. ხოლო ამას ადგილსა ესრეთ ჩანს თუ
Line of ed.: 30     
შეუმსგავსებელ არს წამებაჲ ესე, რამეთუ არა ესრეთ არს თუ --
Line of ed.: 31     
ნეტარ არს, რომელსა სარწმუნოებაჲ თჳნიერ საქმეთასა Manuscript page: A34v  სიმართლედ
Line of ed.: 32     
შეერაცხოს, არამედ ფრიადცა შემსგავსებული არს. რამეთუ, უკუეთუ
Line of ed.: 33     
ნეტარ არს, რომლისა ცოდვანი მადლითა შეენდვნეს, საცნაურ არს,
Page of ed.: 58   Line of ed.: 1     
ვითარმედ სამგზის სანატრელ არს იგი, რომელი სრულიად განა\მართლა
Line of ed.: 2     
მადლითა ღმერთმან.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე ნეტარებაჲ ესე წინადაცუეთილებასა
Line of ed.: 4     
ზედა არსა, ანუ წინადაუცუეთილებასაცა? -- რამათუ ვიტყჳთ, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 5     
შეერაცხა აბრაჰამს სარწმუნოებაჲ იგი მისი სიმართლედ
Line of ed.: 6     
(4,9). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ესე ნეტარებაჲ წინადაცუე\თილობასა
Line of ed.: 7     
ზედა ოდენ არს ანუ წინადაუცუეთელობასაცა? რამეთუ,
Line of ed.: 8     
უკუეთუ იტყჳთ თუ -- წინადაცუეთილობასა, -- განგამტყუვნებს
Line of ed.: 9     
თქუენ აბრაჰამ მამაჲ თქუენი, რომელმან-იგი დადვა წინადაცუეთაჲ,
Line of ed.: 10     
და გამოაჩინებს, ვითარმედ წინადაუცუეთელობასაცა ზედა მივალს
Line of ed.: 11     
ესე ნეტარებაჲ, რამეთუ თჳთ მან წინადაუცუეთელობასა შინა პოვა
Line of ed.: 12     
განმართლებაჲ.

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: ოდეს უკუე შეერაცხა; წინადაუცუეთელობასაღა
Line of ed.: 14     
იყო ანუ წინადაცუეთილებასა? -- არა წინადაცუეთილებასა, არამედ
Line of ed.: 15     
წინადაუცუეთელობასა (4,10). თარგმანი: ესრეთ ჰნებავს გამოჩინე\ბად,
Line of ed.: 16     
ვითარმედ ნეტარებაჲ იგი დავითისი უფროჲსად წინადაუცუეთე\ლობასა
Line of ed.: 17     
ზედა მიიწევის, და ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: აბრაჰამს
Line of ed.: 18     
შეერაცხა სიმართლე სარწმუნოებით. ვიხილოთ უკუე, თუ ოდეს
Line of ed.: 19     
შეერაცხა; ოდეს წინადაუცუეთელობასა შინა იყო, ოდეს წინა\დაიცჳთა?
Line of ed.: 20     
საცნაურ არს, ვითარმედ -- ოდეს წინადაუცუეთელობასა
Line of ed.: 21     
შინა იყო. და ამის გამო ჩანს, ვითარმედ ნეტარებაჲ იგი უფროჲსად
Line of ed.: 22     
წინადაუცუეთელობასა ზედა არს, რომელსა დავით იტყჳს, ვიდრეღა
Line of ed.: 23     
წინადაცუეთილებასა.

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: და სასწაულად მოიღო წინადაცუეთილებაჲ იგი
Line of ed.: 25     
ბეჭდად სიმართლისა მის სარწმუნოებისა წინადაუცუეთელობასა მას
Line of ed.: 26     
შინა ქმნილისა (4,11). თარგმანი: ამათ სიტყუათა მიმართ იტყოდეს
Line of ed.: 27     
ჰურიანი თუ -- ეგოდენ დიდ არს წინადაცუეთაჲ, და არა იქმნების
Line of ed.: 28     
თჳნიერ მისსა ცხორებაჲ, ვიდრეღა თჳთ მასცა, რომელი წინადაუცუე\თელობასა
Line of ed.: 29     
შინა განმართლდა, სიტყჳსაებრ შენისა, წინადაცუეთაჲვე
Line of ed.: 30     
ეჴმარა. და ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ სხჳსა რაჲსათჳსმე
Line of ed.: 31     
მიიღო წინადაცუეთაჲ იგი, გარნა ამისთჳს, რაჲთა წინადაცუეთაჲ იგი
Line of ed.: 32     
აქუნდეს სასწაულად და მქადაგებელად სიმართლისა მის, რომელი
Line of ed.: 33     
მოიგო მან წინადაუცუეთელობასავე შინა. ხოლო ვინაჲთგან სასწაულად
Line of ed.: 34     
და ბეჭდად მისისა სიმართლისა მიეცა წინადაცუეთაჲ, საცნაურ არს,
Page of ed.: 59   Line of ed.: 1     
ვითარმედ არარაჲ შემატებაჲ ქმნილ არს მისდა წინადაცუეთისა
Line of ed.: 2     
მისგან, არამედ ოდენ სასწაული იყო სიმართლისა მისისაჲ. რამეთუ
Line of ed.: 3     
სამთა მიზეზთათჳს მოეცა მას წინადაცუეთაჲ: ერთად, რაჲთა იყოს
Line of ed.: 4     
იგი სასწაული მისისა სარწმუნოებისაჲ, რომელი მოიგო წინდაუ\ცუეთელობასა
Line of ed.: 5     
შინა; და მეორედ, რაჲთა სასწაული იყოს გამომა\ჩინებელი
Line of ed.: 6     
აბრამეანისა თესლისა; Manuscript page: A35r  და მესამედ, რამეთუ სახე
Line of ed.: 7     
იყო და იგავი განწმედილისა მის ცხორებისა, რომელი მოცემად იყო
Line of ed.: 8     
ნათლისღებისა მიერ. და ესრეთ გამოჩნდების, ვითარმედ არა თუ
Line of ed.: 9     
ვითარცა სიმართლისა მოქმედი რაჲმე მოეცა, არამედ ბეჭდად და
Line of ed.: 10     
სასწაულად სარწმუნოებისა მიერისა მის სიმართლისა აბრაჰამისა.

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: რაჲთა იყოს იგი მამად (4,11). თარგმანი: კუალად
Line of ed.: 12     
მათდავე მიმართ არს სიტყუაჲ ესე, რომელნი იტყოდეს, ვითარმედ:
Line of ed.: 13     
უკუეთუ არად სარგებელ იყო წინადაცუეთაჲ, რად მოეცა? იტყჳს
Line of ed.: 14     
უკუე, ვითარმედ მოეცა ზემო თქუმულთა მათ მიზეზთათჳს, და
Line of ed.: 15     
კუალად ამისთჳსცა, რაჲთა იქმნას იგი ზოგადი მამაჲ ყოველთავე
Line of ed.: 16     
მორწმუნეთაჲ, გინა თუ წინადაუცუეთელნი იყვნენ, გინა თუ
Line of ed.: 17     
წინა/დაცუეთილნი.

Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: ყოველთა მორწმუნეთა წინადაუცუეთელთა მათ
Line of ed.: 19     
(4,11). თარგმანი: არა თუ ესრეთ ლიტონად მამაჲ არსო იგი
Line of ed.: 20     
ვისიმე, არამედ მათი არს მამაჲ, რომელთა ჰრწმენეს ქრისტე. ხოლო
Line of ed.: 21     
ამით სიტყჳთა გამოაჩინებს, ვითარმედ, რომელთა არა ჰრწმენეს
Line of ed.: 22     
ქრისტე ჰურიათა, ნუმცა ჰგონებენ იგინი, თუ აბრაჰამ ითქუა-მცა
Line of ed.: 23     
მამა მათდა, არამედ რომელთა ჰრწმენეს უფალი ჩუენი იესუ ქრისტე,
Line of ed.: 24     
მათი მამაჲ არს აბრაჰამ.

Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: რაჲთა შეერაცხოს მათცა სიმართლედ (4,11).
Line of ed.: 26     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: ვითარცა-იგი მას წინადაუცუეთე\ლობასა
Line of ed.: 27     
შინა შეერაცხა სიმართლედ სარწმუნოებაჲ მისი, ეგრეთვე
Line of ed.: 28     
ყოველთა, რომელთა ჰრწმენეს ქრისტე, შეერაცხების მათ სიმართლედ,
Line of ed.: 29     
და ესრეთ განძლიერდებიან მცნებათა მისთა ქმნად.

Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: და მამად წინადაცუეთილებისა (4,12). თარგ\მანი:
Line of ed.: 31     
ამას იტყჳს, ვითარმედ: ვითარცა-იგი წინადაუცუეთელობასა
Line of ed.: 32     
შინა მყოფნი ამისთჳს ოდენ ვერ იქმნებიან შვილ აბრაჰამისა, რომელ
Line of ed.: 33     
წინადაუცუეთელობასა შინა ჰრწმენა მას, არა თუ იგინიცა მიემსგავსნენ
Line of ed.: 34     
მისსა სარწმუნოებასა, ეგრეთვე ვერცა წინადაცუეთილნი იქმნებიან
Line of ed.: 35     
შვილ მისა ამისთჳს ოდენ, რომელ მან მიიღო წინადაცუეთაჲ, არა
Line of ed.: 36     
თუ მიემსგავსნენ სარწმუნოებასა მისსა. და ამის გამო ყოველთავე
Page of ed.: 60   Line of ed.: 1     
ჰურიათა, რომელთაცა არა ჰრწმენეს ქრისტე, განვრდომილ არიან
Line of ed.: 2     
იგინი შვილებისაგან აბრაჰამისა.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: არა წინადაცუეთილებისაგანთა ხოლო, არამედ
Line of ed.: 4     
რომელნი ჰგიან კუალთა მათ წინადაუცუეთელობისა სარწმუნოებისა
Line of ed.: 5     
მამისა ჩუენისა აბრაჰამისთა (4,12). თარგმანი: ესე იგი არს,
Line of ed.: 6     
ვითარმედ: არა თუ ყოველთავე წინადაცუეთილთა მამა არს იგი, --
Line of ed.: 7     
ნუ იყოფინ, -- არამედ მათი არს მამაჲ, რომელნი შეუდგენ კუალსა
Line of ed.: 8     
მას სარწმუნოებისა მის, რომელი მოიგო წინადაუცუეთელობასა შინა
Line of ed.: 9     
აბრაჰამ, მამამან მან ჩუენ მორწმუნეთამან; რაჲთა, ვითარცა მას
Line of ed.: 10     
ჰრწმენა ღმერთი, და აღასრულნა მცნებანი მისნი, ეგრეთვე, რომელ\თაცა
Line of ed.: 11     
ჰნებავს შვილ აბრაჰამისა ყოფად, ჰრწმენეს მამაჲ და ძე და
Line of ed.: 12     
სული წმიდაჲ, და აღასრულენინ მცნებანი ქრისტესნი.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა შჯულისაგან იყო აღთქუმაჲ იგი Manuscript page: A35v 
Line of ed.: 14     
აბრაჰამისი, ანუ ნათესავისა მისისაჲ, მკჳდრ-ყოფაჲ იგი მისი სოფელ\სა,
Line of ed.: 15     
არამედ სიმართლითა მით სარწმუნოებისაჲთა (4,13). თარგმანი:
Line of ed.: 16     
საკჳრველსა სიტყუასა იტყჳს და დამყოფელსა პირისა ჰურიათაჲსა,
Line of ed.: 17     
რამეთუ ამას ეტყჳს, ვითარმედ: ესრეთ ვერ შემძლებელ არს თჳნიერ
Line of ed.: 18     
ქრისტეს სარწმუნოებისა სარგებელად წინადაცუეთაჲ ეგე, რომელსა
Line of ed.: 19     
ზედა ჰზუაობ, ჰურიაო; არცა გყოფს შენ შვილ აბრაჰამისა,
Line of ed.: 20     
ვიდრეღა არცა თუ ქრისტეს მოსლვისა უწინარეს სარგებელ იქმნა
Line of ed.: 21     
შჯული იგი, აღსრულებად აღთქუმათა მათ აბრაჰამის მიმართ ქმნილთა,
Line of ed.: 22     
არამედ ოდენ სარწმუნოებაჲ. რამეთუ წინადაუცუეთელ რაჲ იყო და
Line of ed.: 23     
პირველ შჯულისა მოეცნეს აღთქუმანი იგი სარწმუნოებისათჳს მისი\სა,
Line of ed.: 24     
და აღთქუმისა მისთჳს, რომელი პირველ შჯულისა და წინადა\ცუეთისა
Line of ed.: 25     
მოეცა, მოგეცნეს თქუენ ჰურიათა ყოველნივე ეგე კეთილნი.
Line of ed.: 26     
აწ უკუეთუ თჳთ შჯული აღთქუმათა მათთჳს არადვე სარგებელ
Line of ed.: 27     
იქმნა, და პირველ ქრისტესაცა, მაშა აწ, შემდგომად მოსლვისა,
Line of ed.: 28     
წინადაცუეთილებამანმცა ვითარ განგამართლნა?

Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: რამეთუ უკუეთუ შჯულისაგანნი იგი მკჳდრ არი\ან,
Line of ed.: 30     
ამაო ქმნილ არს სარწმუნოებაჲ და განქარვებულ არიან აღთქუ\მანი
Line of ed.: 31     
იგი (4,14). თარგმანი: ამას იტყჳს, ვითარმედ, უკუეთუ სთქუათ
Line of ed.: 32     
თუ -- შჯულისა მიერ მოგუეცა ქუეყანაჲ იგი კეთილი, -- მითხართ
Line of ed.: 33     
მე, თუ ვითარმცა იქმნა ესე; რამეთუ აბრაჰამს არა თუ შჯული იგი
Line of ed.: 34     
მოსესი აქუნდა, და მისთჳს მოეცნეს აღთქუმანი, არამედ თჳსისა მის
Line of ed.: 35     
სარწმუნოებით სიმართლისათჳს. უკუეთუ კულა შჯულისა მის მიერ
Line of ed.: 36     
იქმნებისო მკჳდრობაჲ სასუფეველსა ცათასა, ამაო სადმე არს სარწმუ\ნოებაჲ
Page of ed.: 61   Line of ed.: 1     
და უჴმარ-ქმნილ არიან აღთქუმანი იგი აბრაჰამის მიმართ
Line of ed.: 2     
ქმნილნი, რამეთუ უკუეთუ სარწმუნოებაჲ განქარვებულ არს, რომ\ლისათჳს
Line of ed.: 3     
იქმნეს აღთქუმანი, განქარვებულ არიან სადმე აღთქუმანი\ცა,
Line of ed.: 4     
ხოლო უკუეთუ აღთქუმანი განქარვებულ არიან, არცა სადმე
Line of ed.: 5     
აბრაჰამ არს მამაჲ ვისიმე.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: რამეთუ შჯული რისხვასა შეიქმს, ხოლო სადა
Line of ed.: 7     
არა არს შჯული, მუნ არცა შჯულისა გარდასლვაჲ (4,15). თარგ\მანი:
Line of ed.: 8     
ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ ესოდენ არა დაემტკიცებიან შჯულისა
Line of ed.: 9     
მიერ აღთქუმანი, რომელ უფროჲსღა დაიხრწევიანცა, ამისთჳს, რამეთუ
Line of ed.: 10     
შჯული რისხვასა შეიქმს, ოდეს მცნებათა მისთა გარდავჰჴდებოდით.
Line of ed.: 11     
რამეთუ ვერვინ უძლო დამარხვად მისდა უბიწოდ და აღსრულებად,
Line of ed.: 12     
ხოლო სადა რისხვაჲ იყოს, ვითარ მოვიდენ მუნ აღთქუმანი? ხოლო
Line of ed.: 13     
სარწმუნოებაჲო მოიყვანებს მადლსა ღმრთისასა, Manuscript page: A36r  და რაჟამს მადლი
Line of ed.: 14     
იგი მოვიდეს, მაშინ აღესრულებიან აღთქუმანი. ესრეთ უკუე საცნაურ
Line of ed.: 15     
არს, ვითარმედ შჯული არად სარგებელ იქმნა, უკუეთუმცა ქრისტეს
Line of ed.: 16     
სარწმუნოებაჲ არა მოსრულ იყო.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: ამისთჳს სარწმუნოებისაგან, რაჲთა მადლითა მტკიცე
Line of ed.: 18     
იყოს აღთქუმაჲ იგი ყოვლისა ნათესავისაჲ (4,16). თარგმანი: ესრეთ
Line of ed.: 19     
იტყჳს, ვითარმედ: ამისთჳს სარწმუნოებისა მიერ მოეცნეს აღთქუმანი
Line of ed.: 20     
იგი, რაჲთა მადლით იყოს საქმე იგი, და უმეტესი სიმტკიცე აქუნდეს.
Line of ed.: 21     
რამეთუ, სადა მადლი ღმრთისაჲ იყოს, მუნ არღარა საეჭუელ არიან
Line of ed.: 22     
აღთქუმანი იგი, არამედ მტკიცე, რამეთუ, უკუეთუ ღმერთი არს
Line of ed.: 23     
მადლით განმამართლებელ, ვინ არს დამსჯელ?

Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: არა შჯულისაგანისაჲ (4,16). თარგმანი: შჯულისა\განად
Line of ed.: 25     
ნათესავად აბრაჰამისა იტყჳს მათ, რომელნი ჰურიებისაგან
Line of ed.: 26     
მოვიდეს ქრისტეს სარწმუნოებად.

Verse: 16-17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: ხოლო, არამედ სარწმუნოებისაჲცა აბრაჰამისა,
Line of ed.: 28     
რომელ არს მამაჲ ჩუენ ყოველთაჲ, ვითარცა წერილ არს, ვითარმედ:
Line of ed.: 29     
მამად მრავალთა თესლთა დაგადგინე შენ (4,16-17). თარგმანი:
Line of ed.: 30     
ესე იგინი არიან, რომელნი თჳნიერ შჯულისა მორწმუნე იქმნეს.
Line of ed.: 31     
ხოლო იხილე თუ ვითარ შეაერთებს ორთავე მათ ერთა და ყოველთა
Line of ed.: 32     
მამა ჰყოფს აბრაჰამს მორწმუნეთა. ხოლო ურწმუნოთა ქრისტეს
Line of ed.: 33     
სარწმუნოებისათა არცა წარმართთა, არცა ჰურიათა არს მამაჲ
Page of ed.: 62   Line of ed.: 1     
აბრაჰამ, არამედ მორწმუნეთაჲ არს მამაჲ, გინა თუ ჰურიათაგანნი
Line of ed.: 2     
იყვნენ, გინა თუ წარმართთაგანნი.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: წინაშე პირსა, რომლისაჲ-იგი ჰრწმენა ღმრთისაჲ
Line of ed.: 4     
(4,17). თარგმანი: ამას მოასწავებს სიტყჳთა ამით, ვითარმედ იქმნა
Line of ed.: 5     
იგი მამა მრავალთა თესლთა, წინაშე პირსა ღმრთისასა, რომლისაჲ
Line of ed.: 6     
ჰრწმენა. ესე იგი არს, ვითარმედ: მსგავსად ღმრთისა. რამეთუ, ვი\თარცა
Line of ed.: 7     
ღმერთი არა განყოფილი არს, არამედ ყოველთაჲ ღმერთი
Line of ed.: 8     
არს, ეგრეთვე აბრაჰამ ზოგად ყოველთა მორწმუნეთა მამაჲ არს.

Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: რომელმან-იგი განაცხოველნის მკუდარნი და უწოდნ
Line of ed.: 10     
არა-არსთა მათ, ვითარცა არსთა (4,17). თარგმანი: სიტყუასა მას
Line of ed.: 11     
აღდგომისასა მოასწავებს, გარნა აღდგომისა იგი სიტყუაჲ მოწამედ
Line of ed.: 12     
წინამდებარისა ამის პირისა მოიღო; ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ
Line of ed.: 13     
"ჰრწმენა აბრაჰამს ღმერთი, აღმადგინებელი იგი მკუდართაჲ", და
Line of ed.: 14     
თქუა, ვითარმედ: "რომელი-იგი მკუდართა ცხოველ-ჰყოფს და არა\არსთა
Line of ed.: 15     
ვითარცა არსთა უწოდს", რამეთუ სიტყჳთ დაჰბადნა ყოველნივე.
Line of ed.: 16     
მან უკუე, მოქმედმან ესევითართა საკჳრველებათამან, არა შეუძლოსა
Line of ed.: 17     
უფროჲსად მკუდართა მათ ჴორცთადა თესლისა მიცემად?

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: რომელსა არა-სასოჲ იგი სასოებით ჰრწმენა (4,18).
Line of ed.: 19     
თარგმანი: არა-სასოჲ თჳსისა ბუნებისაგან და კაცობრივისა საქმისა
Line of ed.: 20     
ჰრწმენა სასოებითა ძალისა მის ღმრთისაჲთა, რომელმან მოსცა მას
Line of ed.: 21     
აღთქუმაჲ იგი.

Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: რაჲთა იყოს მამად მრავალთა თესლთა, მსგავსად
Line of ed.: 23     
თქუმულისა მის: ესრეთ იყოს Manuscript page: A36v  ნათესავი შენი (4,18). თარგმანი:
Line of ed.: 24     
სარწმუნოებითა მით და აღთქუმითა მამაჲ არს იგი ყოველთა მორწ\მუნეთა
Line of ed.: 25     
წარმართთაგანთაჲ. ხოლო ვინ არს სარწმუნოებითა და
Line of ed.: 26     
აღთქუმითა შვილი მისი? საცნაურ არს, ვითარმედ -- ისაკ. რამეთუ
Line of ed.: 27     
ისმაელ ჴორციელითა შჯულითა იყო შვილ მისა, და არა აღთქუმითა.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: არა მოუძლურდა იგი სარწმუნოებითა, გან-ღა\თუ-იცადა
Line of ed.: 29     
ავი თჳსი, რამეთუ მკუდარ იყვნეს ჴორცნი მისნი (4,19).
Line of ed.: 30     
თარგმანი: მრავალნი საქმენი იყვნეს სარწმუნოებისა მისისა მომაუძლუ\რებელნი,
Line of ed.: 31     
არამედ არცა ერთისაგან მოუძლურდა ახოვანი იგი სული:
Line of ed.: 32     
პირველად, რამეთუ არცა ერთი აქუნდა საქმისა მის სახე, რაჲთა\მცა
Line of ed.: 33     
მოიგონა იგი, არამედ იგი იყო პირველი, გარეგან კაცობრივისა
Line of ed.: 34     
ბუნებისა და სასოებისა, შვილიერებისა აღთქუმაჲ. მეორედ, რამეთუ
Page of ed.: 63   Line of ed.: 1     
მომკუდარ იყვნეს სიბერისაგან ჴორცნი მისნი. მესამედ, რამეთუ
Line of ed.: 2     
მკუდარ იყო საშოჲ სარაჲსი, და ვერ შემძლებელი შვილიერებად.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: ას წლის სადამე იყო, -- და მკუდრობაჲ იგი
Line of ed.: 4     
საშოჲსა სარაჲსი (4,19). თარგმანი: კეთილად თქუა თუ "სადამე",
Line of ed.: 5     
რამეთუ არა ასის წლის იყო, არამედ ოთხმეოც და ათცხრამეტის. და
Line of ed.: 6     
ამისთჳს თქუა მოციქულმან თუ "ასის წლის სადამე", ვითარმცა
Line of ed.: 7     
იტყოდა თუ: კნინღა და ასის წლისაჲ იყო, რამეთუ მცირედი აკლდა.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: გარნა აღთქუმასა მას ღმრთისასა (4,20). თარგ\მანი:
Line of ed.: 9     
რამეთუ, ესმნეს რაჲ სიტყუანი ღმრთისანი, თჳნიერ საქმით
Line of ed.: 10     
აღსრულებისა, სიტყუათაჲ ოდენ ლიტონთაჲ ესრეთ ჰრწმენა, ვი\თარცა
Line of ed.: 11     
აღსრულებული საქმე.

Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: არა შეორგულდა ურწმუნოებითა (4,20). თარგ\მანი:
Line of ed.: 13     
არა თქუა თუ: "არა ურწმუნო იქმნა", არამედ -- "არა
Line of ed.: 14     
შეორგულდაო", ესე იგი არს, ვითარმედ არცა თუ იჭუეულ იქმნა,
Line of ed.: 15     
თუმცა არა აღესრულნეს სიტყუანი ღმრთისანი.

Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: არამედ განძლიერდა სარწმუნოებითა (4,20). თარგ\მანი:
Line of ed.: 17     
ამისთჳს თქუა თუ "განძლიერდა", რაჲთა გჳჩუენოს, ვითარმედ
Line of ed.: 18     
ფრიადისა ახოვნებისა საქმე არს სარწმუნოებაჲცა, და შრომით და
Line of ed.: 19     
ძლიერებითა სულისაჲთა იქმნების; რაჲთა გულისჴმა-ვყოთ ახოვნებაჲ
Line of ed.: 20     
სულისა მის მამადმთავრისაჲ, ვითარ ესრეთ უსასოჲ იგი საქმე
Line of ed.: 21     
შეუორგულებელად ჰრწმენა.

Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: მისცა დიდებაჲ ღმერთსა (4,20). თარგმანი: ესე
Line of ed.: 23     
იგი არს, ვითარმედ არა გამოიწულილა, თუ ვითარ ეგების ამის
Line of ed.: 24     
საქმისა ქმნაჲ, არამედ მეყსეულად ჰრწმენა და აკურთხა ღმერთი
Line of ed.: 25     
ქველისმოქმედი, და ეგოდენ განძლიერდა სარწმუნოებითა, რომელ
Line of ed.: 26     
ესრეთ ადიდებდა ღმერთსა, ვითარმცა აღესრულა აღთქუმაჲ თჳსი, და
Line of ed.: 27     
სრულ-ქმნილ იყო საქმე იგი. რამეთუ ჩუენ შემდგომად მოცემისაცა
Line of ed.: 28     
კეთილთაჲსა ძლით ვჰმადლობთ ღმერთსა, ხოლო იგი პირველ აღსრუ\ლებისა
Line of ed.: 29     
აღთქუმათაჲსა, ვითარცა აღსრულებულისათჳს, Manuscript page: A37r  ესრეთ
Line of ed.: 30     
ჰმადლობდა ღმერთსა.

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: და მეცნიერ იქმნა, ვითარმედ რომელმან-იგი აღუთქუა,
Line of ed.: 32     
შემძლებელ არს ყოფადცა (4,21). თარგმანი: თუ "მეცნიერ იქმნა"
Line of ed.: 33     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ გულსავსე იქმნა.

Verse: 22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 34        
მოციქულისაჲ: ამისთჳსცა შეერაცხა მას სიმართლედ (4,22).
Line of ed.: 35     
თარგმანი: ჰხედავა, რამეთუ სარწმუნოებისა მიერ იქმნა განმართლე\ბაჲ
Page of ed.: 64   Line of ed.: 1     
მისი. რამეთუ იტყჳს, ვითარმედ: რაჟამს ჰრწმენა და აკურთხა
Line of ed.: 2     
ღმერთი, მაშინ შეერაცხა მას სიმართლედ.

Verse: 23-24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: არამედ არა დაიწერა მისთჳს ხოლო თუ "შეერაც\ხა
Line of ed.: 4     
მას სიმართლედ", არამედ ჩუენთჳსცა, რომელთა-ესე შერაცხვად
Line of ed.: 5     
არს, რომელთა გურწამს აღმადგინებელი უფლისა ჩუენისა იესუ
Line of ed.: 6     
ქრისტესი მკუდრეთით (4,23-24). თარგმანი: რაჲთა არა თქუან
Line of ed.: 7     
მსმენელთა ამის სიტყჳსათა, თუ -- და რაჲ არს ჩუენდა, უკუეთუ იგი
Line of ed.: 8     
განმართლდა, -- ამისთჳს შესძინა და თქუა, ვითარმედ: არა მამად\მთავრისათჳს
Line of ed.: 9     
ხოლო დაიწერა ესე, არამედ ჩუენთჳსცა, რაჲთა გუაქუნდეს
Line of ed.: 10     
აბრაჰამ სახედ და ვიქმნეთ მორწმუნე მსგავსად მისა, რაჲთა, ვი\თარცა
Line of ed.: 11     
მას შეუორგულებელად ჰრწმენა სიტყუაჲ ღმრთისაჲ, ჩუენცა
Line of ed.: 12     
ესრეთ კეთილად გურწმენეს ღმერთი, და შეგუერაცხოს ჩუენცა სარწ\მუნოებაჲ
Line of ed.: 13     
იგი სიმართლედ.

Verse: 25   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: რომელი მიეცა ცოდვათა ჩუენთათჳს (4,25). თარგ\მანი:
Line of ed.: 15     
სიბრძნით და ჴელოვნებით შემოვიდა უფლისათჳს სიტყუასა
Line of ed.: 16     
შინა და იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ მას რაჲმე ბრალი და ცოდვაჲ
Line of ed.: 17     
აქუნდა და მისთჳს მოკუდა; თუ არა, არცამცა აღდგომილ იყო,
Line of ed.: 18     
ვითარცა არცა პირველ მისსა მომკუდართაგანი ვინ აღდგომილ არს
Line of ed.: 19     
თავით თჳსით, არამედ ჩუენთა ცოდვათათჳს მოკუდა უფალი, რაჲთა
Line of ed.: 20     
განგუათავისუფლნეს მათგან.

Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: და აღდგა განმართლებისა ჩუენისათჳს (4,25).
Line of ed.: 22     
თარგმანი: ამისთჳს მოკუდაო, რაჲთა განგუათავისუფლნეს ჩუენ
Line of ed.: 23     
ცოდვათა ჩუენთაგან. და აღდგა რაჲ, ჩუენცა, განმართლებულნი
Line of ed.: 24     
ცოდვათაგან, თანა-აღმადგინნა, რამეთუ არა თუ ამისთჳს აიხუნა
Line of ed.: 25     
ცოდვანი ჩუენნი და დაისაჯა ჩუენთჳს, რაჲთამცა ჩუენ თანამდებ
Line of ed.: 26     
სიკუდილისა ვიყვენით, არამედ რაჲთა განგუამართლნეს ჩუენ და
Line of ed.: 27     
სრულიად უბრალო გუყვნეს.



Subsection: 5  
Line of ed.: 28   [პირი
Line of ed.: 29  
სასოებისა მისთჳს მის საუკუნოჲსა]


Chapter: 5  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე განმართლებულ ვართ სარწმუნოებითა,
Line of ed.: 31     
და მშჳდობაჲ გუაქუს ღმრთისა მიმართ (5,1). თარგმანი: ვითარ
Page of ed.: 65   Line of ed.: 1     
მოიგებს კაცი მშჳდობასა ღმრთისა მიმართ? -- აღსრულებისა მიერ
Line of ed.: 2     
მცნებათა მისთაჲსა. საცნაურ არს უკუე, ვითარმედ, რომელი ცოდ\ვიდეს,
Line of ed.: 3     
იგი ბრძოლასა ჰყოფს ღმრთისა მიმართ და არა მშჳდობასა.

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტეს მიერ (5,1).
Line of ed.: 5     
თარგმანი: ვინაჲთგან თქუა თუ "მშჳდობაჲ გუაქუს ღმრთისა მი\მართ",
Line of ed.: 6     
ხოლო მშჳდობაჲ ღმრთისა მიმართ -- აღსრულებითა მცნება\თა
Line of ed.: 7     
მისთაჲთა იქმნების, ამისთჳს შესძინა, ვითარმედ: "უფლისა ჩუენისა
Line of ed.: 8     
იესუ ქრისტეს მიერ". რამეთუ, ვინაჲთგან მის მიერ პირველ ქმნულთა
Line of ed.: 9     
მათ ცოდვათაგან განვერენით, ეგრეთვე აწცა მის მიერვე და მისისა
Line of ed.: 10     
სარწმუნოებისა მიერ დავადგრეთ შორს ცოდვათგან, რამეთუ, რომელმან
Line of ed.: 11     
განგუწმიდნა ცოდვათაგან, მისითავე Manuscript page: A37v  შეწევნითა იქმნების დადგრო\მაჲ
Line of ed.: 12     
სიწმიდესა მას შინა. ხოლო რაჟამს წმიდა ვიყვნეთ ცოდვათაგან,
Line of ed.: 13     
მერმე მშჳდობაჲ გუაქუნდეს ღმრთისა მიმართ.

Verse: 2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: რომლისაგან მოუჴედით (5,2). თარგმანი: რამეთუ
Line of ed.: 15     
მის მიერ მოუჴედით მამასა უცხო ქმნილნი ესე, ხოლო უკუეთუ
Line of ed.: 16     
შორიელნი ესე ახლო ვიქმნენით სიკუდილითა მისითა, არა უფროჲსად
Line of ed.: 17     
ახლო ქმნულთა ამათ მაქუნდესა მშჳდობაჲ მისა მიმართ მადლითა
Line of ed.: 18     
მისითა?

Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: სარწმუნოებითა (5,2). თარგმანი: გჳთხრნა ქრისტეს
Line of ed.: 20     
საქმენი და აწ იტყჳს ჩუენსაცა და ღაღადებს, ვითარმედ: ესოდენთა
Line of ed.: 21     
ქრისტეს ნიჭთა მოღებისათჳს ჩუენ სხუაჲ არარაჲ შემოგჳღებიეს
Line of ed.: 22     
თჳნიერ სარწმუნოებისა ოდენ, ხოლო მისნი მრავალ არიან და
Line of ed.: 23     
ურიცხუ, რამეთუ მოკუდა ჩუენთჳს და დაგუაგნა თავსა თჳსსა და
Line of ed.: 24     
შეგუაწყნარნა მამასა, და მადლი სულისაჲ მოგუცა, ხოლო ჩუენ
Line of ed.: 25     
სარწმუნოებაჲ ოდენ შემოვიღეთ.

Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: მადლსა მას (5,2). თარგმანი: რომელსა მადლსა
Line of ed.: 27     
იტყჳს, მითხარ-ღა, გარნა ამას, რომელ ღირს ვიქმნენით გულისჴმის-\ყოფასა
Line of ed.: 28     
ღმრთისასა, რომელ შევეწყნარენით მას, რომელ განვთავისუფლდით
Line of ed.: 29     
ცოდვათაგან, და სხუანი იგი კეთილნი ყოველნივე, რომელნი მოგუე\ცემიან
Line of ed.: 30     
ნათლისღებისა მიერ, რამეთუ მის მიერ ამათ ესევითართა
Line of ed.: 31     
კეთილთა მოუჴედით, რამეთუ არა თუ ამისთჳს ოდენ მოკუდა უფა\ლი,
Line of ed.: 32     
რაჲთამცა ცოდვათაგან განგუათავისუფლნა, არამედ რაჲთამცა
Line of ed.: 33     
ბევრეულთა მათ ნიჭთა და პატივთა ზიარ გუყვნა. ამისთჳსცა
Line of ed.: 34     
მოციქულმან ორნივე თქუნა -- აწ მოცემულნიცა ჩუენდა მადლნი და
Line of ed.: 35     
მას საუკუნესაცა მოცემადნი, რამეთუ სიტყჳთა მით, რომელ თქუა
Page of ed.: 66   Line of ed.: 1     
თუ "მოუჴედით მადლსა ამას", ამით აწ მოცემულნი ესე კეთილნი
Line of ed.: 2     
გუაუწყნა, ხოლო რომელ შესძინა თუ "ვიქადით სასოებითა დიდებისა
Line of ed.: 3     
ღმრთისაჲთა", -- საუკუნენი იგი კეთილნი საშუებელნი გამოაჩინნა.

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: რომლითაცა ვდგათ (5,2). თარგმანი: კეთილად
Line of ed.: 5     
თქუა თუ "ვდგათ", რამეთუ ესევითარი არს მადლი ღმრთისაჲ: არა
Line of ed.: 6     
აქუს დასასრული, არცა იპოების მისი კიდე. არამედ უფროჲსად
Line of ed.: 7     
დღითი-დღე უმეტესისა მიმართ მივალს, რომელ-ესე კაცთა ზედა და
Line of ed.: 8     
საქმეთა ზედა კაცობრივთა არა იქმნების, ხოლო ესე ესრეთ გულის\ჴმა-ყავ,
Line of ed.: 9     
რამეთუ მიიღის კაცმან სოფელსა შინა მთავრობაჲ და
Line of ed.: 10     
ჴელმწიფებაჲ, გარნა არა დგას მას შინა უკუნისამდე. არამედ ადრე
Line of ed.: 11     
დაეცემის მისგან, რამეთუ დაღაცათუ კაცთა არა მიუღონ მას იგი,
Line of ed.: 12     
სიკუდილი მოიწიოს რაჲ, უეჭუელად მიუღებს. ხოლო ღმრთისა
Line of ed.: 13     
მადლნი არა ესრეთ არიან, რამეთუ ვერცა კაცი, ვერცა სიგრძე
Line of ed.: 14     
ჟამთაჲ, ვერცა შეცვალებანი საქმეთანი, ვერცა თჳთ ეშმაკი, ვერცა
Line of ed.: 15     
სიკუდილი შეარყევს მათ, არამედ მო-რაჲ-ვკუდეთ, მაშინ უმტკიცესად
Line of ed.: 16     
მოგუეცემიან ნიჭნი იგი დიდებულნი. Manuscript page: A38r 

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: და ვიქადით სასოებითა დიდებისა ღმრთისაჲთა
Line of ed.: 18     
(5,2). თარგმანი: ამისთჳს თქუა თუ "ვიქადით სასოებითა დიდებისა
Line of ed.: 19     
ღმრთისაჲთა", რაჲთა სცნა, თუ ვითარი სული უჴმს მორწმუნესა
Line of ed.: 20     
ქონებად, რამეთუ არა მოცემულთა ამათ კეთილთათჳს ოდენო, არამედ
Line of ed.: 21     
მერმეთა მათთჳს, ვითარცა მოცემულთათჳსვე და სრულ ქმნილთა,
Line of ed.: 22     
ჯერ-არს გულსავსე-ყოფაჲ. რამეთუ ყოველი სიქადული მათ კეთილთა
Line of ed.: 23     
ზედა იქმნების, რომელნი ვის აქუნდენ. ხოლო ვინაჲთგან საუკუნოთა
Line of ed.: 24     
მათ კეთილთა სასოებაჲ ესრეთ მტკიცე არს და ცხად, ვითარცა
Line of ed.: 25     
ესენივე, რომლნი მოცემულ არიან, ამისთჳს მათ ზედაცა ესრეთვე
Line of ed.: 26     
ვიქადით, ვითარცა-ესე ამათ ზედა, რომელნი გუქონან, და ამისთჳს
Line of ed.: 27     
დიდებად ღმრთისა სახელ-სდებს მათ კეთილთა, რომელნი მოცემად
Line of ed.: 28     
არიან ჩუენდა. რამეთუ ვინაჲთგან სადიდებელად ღმრთისა იქმნებიან
Line of ed.: 29     
იგინი, საცნაურ არს, ვითარმედ უეჭუელად მოცემად არიან ჩუენდა,
Line of ed.: 30     
უკუეთუ ოდენ ჩუენ ნებსით არა გამოვაჴუნეთ თავნი ჩუენნი მათ
Line of ed.: 31     
კეთილთაგან.

Verse: 3-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 32        
მოციქულისაჲ: არა ხოლო ესე, არამედ ვიქადით-ცა ჭირთა შინა,
Line of ed.: 33     
რამეთუ უწყით, ვითარმედ ჭირი მოთმინებასა შეიქმს, ხოლო მოთ\მინებაჲ წႶ-
Line of ed.: 34     
გამოცდილებასა (5,3-4). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 35     
არა თუ ესე ხოლო გუაქუს სიქადულად, რომელ ვთქუენ
Line of ed.: 36     
მოცემულნი ესე ჩუენდა კეთილნი და მერმესა მასცა საუკუნესა
Page of ed.: 67   Line of ed.: 1     
მოცემადნი, და არა მათთჳს ოდენ ვიქადით, არამედ რომელნი-ესე
Line of ed.: 2     
წინააღმდგომად შერაცხილ არიან, მათ ზედაცა ვიქადით, რომელ
Line of ed.: 3     
არიან ჭირნი და განსაცდელნი და ღელვანი. ხოლო თუ ვინმე
Line of ed.: 4     
თქუასო თუ -- რად იქადი ჭირთა ზედა, -- უწყოდენ, ვითარმედ
Line of ed.: 5     
ამისთჳს ვიქადით ჭირთათჳს, რამეთუ მოთმინებასა გუასწავლიან. და
Line of ed.: 6     
უკუეთუ იტყჳთ თუ -- და მოთმინებისა სარგებელი რაჲ არს, -- ესე
Line of ed.: 7     
არს, რამეთუ გამოცდილ და გამოჴურვებულ გუყოფს. ხოლო
Line of ed.: 8     
გამოცდილებაჲ იგი ესევითარი საუკუნეთა მათ კეთილთა სასოებასა
Line of ed.: 9     
მოგუცემს, და რომელსა მათი სასოებაჲ აქუნდეს, არაოდეს ჰრცხუ\ენეს
Line of ed.: 10     
მას, რამეთუ რომელი კაცსა ესვიდეს, მრავალგზის ცუდ იქმნის
Line of ed.: 11     
სასოებაჲ მისი, ხოლო რომელი ღმერთსა ესვიდეს, არაოდეს ჰრცხუ\ენეს
Line of ed.: 12     
მას; და ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ კეთილთა ამათ
Line of ed.: 13     
ზედა ოდენ, რომელნი გუქონან, ვიქადით, არამედ მათ ზედაცა,
Line of ed.: 14     
რომელთა მოველით. ვითარმცა აწვე მოსრულ იყვნეს, ვიქადით,
Line of ed.: 15     
რამეთუ ესე არს საქმე მტკიცისა სარწმუნოებისაჲ. ხოლო კეთილად
Line of ed.: 16     
თქუა თუ "დიდებითა ღმრთისაჲთა", რამეთუ, რაჟამს აღთქუმანი
Line of ed.: 17     
აღესრულებოდინ, აღმთქუმელი იგი იდიდების. Manuscript page: A38v 

Verse: 4-5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: და გამოცდილებაჲ -- სასოებასა. ხოლო სასოება\მან
Line of ed.: 19     
არა არცხჳნის (5,4-5). თარგმანი: რომელი მოთმინე და კეთილის-\მოქმედი
Line of ed.: 20     
იყოს, მას სურის და ესავს საშჯელისა მის დღესა, ვითარმედ
Line of ed.: 21     
უმეტესად გამოჩნდეს მაშინ სიკეთე მისი. ხოლო მოქმედთა ბოროტი\სათა
Line of ed.: 22     
დასჯისა მისთჳს გონებათა მათთაჲსა არა ჰნებავს, რაჲთამცა
Line of ed.: 23     
იქმნა საშჯელი.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რამეთუ სიყუარული იგი ღმრთისაჲ განფენილ
Line of ed.: 25     
არს გულთა შინა ჩუენთა (5,5). თარგმანი: ვინაჲთგან საუკუნეთა
Line of ed.: 26     
მათ კეთილთა სასოებაჲ შორის შემოიღო, რაჲთა არავინ თქუას,
Line of ed.: 27     
ვითარმედ -- ესე უწყით თუ ძალ-უც მიცემად კეთილთა მათ და
Line of ed.: 28     
ცხოველ არს, ხოლო ესე ვინაჲ უწყით თუ მოგუცნეს? -- ამისთჳს
Line of ed.: 29     
იტყჳს, ვითარმედ: ამის გამო უწყით თუ საუკუნენიცა კეთილნი
Line of ed.: 30     
მოგუცნეს სიყუარულისა მისგან, რომელი აქავე მაჩუენა ჩუენ, რამეთუ
Line of ed.: 31     
მოგუცა სული წმიდაჲ. და ამისთჳს თქუა, ვითარმედ "სიყუარული
Line of ed.: 32     
ღმრთისაჲ განფენილ არს გულთა შინა ჩუენთა". არა თქუა თუ
Line of ed.: 33     
"მოცემულ არს", არამედ "განფენილ არს-ცა", რაჲთამცა სივრცე
Line of ed.: 34     
მისი გამოაჩინა. ხოლო ამას იტყჳს, ვითარმედ: ესოდენ ფრიად არს
Line of ed.: 35     
სიყუარული მისი, რომელი აქუს ჩუენდა მომართ, რომელ, ოდეს
Page of ed.: 68   Line of ed.: 1     
მოვიგონოთ, სრულიად დაჰფარავს გონებათა და გულთა ჩუენთა, და
Line of ed.: 2     
მოეფინების მათ ზედა.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: სულითა წმიდითა, რომელი-იგი მოცემულ არს
Line of ed.: 4     
ჩუენდა (5,5). თარგმანი: ენება, რაჲთამცა გამოაჩინა სიყუარული
Line of ed.: 5     
ღმრთისაჲ, რომელი აქუს ჩუენდა მომართ, და კეთილნი იგი, რომელნი
Line of ed.: 6     
აწვე მოგუცნა, და არა თქუა სხუაჲ რაჲმე მრავალთა მათ ნიჭთაგან,
Line of ed.: 7     
რომელნი მოგუცნა, არამედ თავი იგი ყოვლისაჲვე თქუა, ვითარმედ
Line of ed.: 8     
"სულითა წმიდითა, რომელი მომცა ჩუენ". რამეთუ ესე არს თავი
Line of ed.: 9     
ყოველთა კეთილთაჲ, რომლისა მიერ კაცთა წილ ანგელოზ ვიქმნე\ნით
Line of ed.: 10     
და ძე ღმრთისა. ხოლო უკუეთუ უშრომელად ესე კეთილნი
Line of ed.: 11     
მოგუცნა, უკუეთუ დავშურეთ მისთჳს, არა გჳრგჳნოსან გუყვნესა?

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ქრისტე, ვიდრე-იგი ჩუენ (5,6). თარგ\მანი:
Line of ed.: 13     
გამოაჩინა ზემო სიყუარული ღმრთისაჲ, რომელი აქუს ჩუენდა
Line of ed.: 14     
მომართ, სულისა წმიდისა მოცემითა, და ვინაჲთგან სულისა წმიდი\სათჳს
Line of ed.: 15     
სიტყუაჲ აღასრულა, აწ კუალად ქრისტესთჳს იწყო სიტყუად,
Line of ed.: 16     
რაჲთამცა მის მიერ ქმნილითაცა საქმით დაამტკიცა და გამოაჩინა
Line of ed.: 17     
სიყუარული იგი ღმრთისაჲ ჩუენდა მომართ.

Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: უძლურღა ვიყვენით (5,6). თარგმანი: ზემო იტყ\ოდა
Line of ed.: 19     
საუკუნეთა მათთჳს კეთილთა, და ენება, რაჲთამცა სარწმუნო
Line of ed.: 20     
ყო სიტყუაჲ თჳსი, და ამისთჳს ნიჭი იგი სულისა წმიდისაჲ შორის
Line of ed.: 21     
შემოიღო. და აწ კუალად მისვე პირისა სარწმუნო ყოფისათჳს იტყჳს
Line of ed.: 22     
სიკუდილსა ქრისტესსა, რამეთუ, დაღაცათუ მართალი ვინ იყოსო,
Line of ed.: 23     
მისთჳსცა ძნელ არს სიკუდილისა თავს-დებაჲ; ხოლო მტერისა და
Line of ed.: 24     
განდგომილისა და ურჩისათჳს ვინმცა თავს-იდვა სიკუდილი? Manuscript page: A39r  და
Line of ed.: 25     
ამისთჳს იხილეთ მეუფისა იგი ჩუენდა მომართ სიყუარული, რამეთუ,
Line of ed.: 26     
რაჟამს გჳხილნა განდგომილნი ესე და ურჩნი მისნი, სრულიად
Line of ed.: 27     
მოუძლურებულად ცოდვათა მიერ და დაქენჯნილად ეშმაკისა მიერ,
Line of ed.: 28     
მისცა თავი თჳსი ჩუენთჳს სიკუდილად. რაჲ არს ამის საქმისა
Line of ed.: 29     
უმეტესი სასწაული სიყუარულისაჲ?

Verse: 6-8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: ჟამსა ოდენ უღმრთოთათჳს მოკუდა. რამეთუ ძნიად
Line of ed.: 31     
ვინმე მართლისათჳს მოკუდეს, ხოლო კეთილისათჳს, ვინ უწყის,
Line of ed.: 32     
იკადრის ვინმე სიკუდილი. ხოლო გამოაცხადა თჳსი იგი სიყუარული
Line of ed.: 33     
ჩუენდა მომართ ღმერთმან, რამეთუ ვიდრე-იგი ცოდვილღა ვიყვენით,
Line of ed.: 34     
ქრისტე ჩუენთჳს მოკუდა (5,6-8). თარგმანი წმიდისა კჳრილესი:
Page of ed.: 69   Line of ed.: 1     
რომელსა ჟამსა? -- ესე იგი არს, ვითარმედ მას ჟამსა, რაჟამს იხილა
Line of ed.: 2     
ეშმაკისა საცთური, სრულიად განფენილი სოფელსა შინა, და კაცთა
Line of ed.: 3     
ნათესავი სრულიად მოუძლურებული მისთა მათ მძლავრობათაგან,
Line of ed.: 4     
და ცხორებისა კაცთაჲსა სასოებაჲ სრულიად წარკუეთილი, მაშინ
Line of ed.: 5     
მიუთხრობელითა მით სიყუარულითა მისითა, რომელი აქუს კაცთა
Line of ed.: 6     
მომართ, თავს-იდვა სიკუდილი ჩუენთჳს, რომელნი-ესე უღმრთო ვიყვენით.
Line of ed.: 7     
რამეთუ კაცისა სიმართლისა და კეთილისათჳს, ვინ უწყის, ნუ-უკუე
Line of ed.: 8     
თავს იდვა-მცა ვინ სიკუდილი (დაღაცათუ არცა ესე სადა იქმნების,
Line of ed.: 9     
გარნა, ვინ უწყის, ნუ-უკუე იქმნა-მცა ესე!), ხოლო ცოდვილისა და
Line of ed.: 10     
ურჩისათჳს ვინმცა თავს-იდვა? გარნა ღმერთმან ინება, რაჲთამცა
Line of ed.: 11     
ფრიადი იგი სიყუარული თჳსი, რომელი აქუს ჩუენდა მომართ,
Line of ed.: 12     
გამოაჩინა. ამისთჳს მისცა ძე თჳსი სიკუდილად.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: რავდენ უკუე აწ, ვინაჲთგან განმართლებულ
Line of ed.: 14     
ვართ სისხლითა მისითა (5,9). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ:
Line of ed.: 15     
უკუეთუ მაშინ არა უგულებელს-გუყვნა, რაჟამს ცოდვილ ვიყვენით
Line of ed.: 16     
და უღმრთო, და ცხორებად ჩუენდა ძისა მისისა სიკუდილად მიცემაჲ
Line of ed.: 17     
საჴმარ-იყო, რავდენ უფროჲს აწ არა უგულებელს-გუყვნეს, არამედ
Line of ed.: 18     
გუაცხოვნნეს, რაჟამს არცა ცოდვილნი ვართ, ვითარ-იგი პირველ,
Line of ed.: 19     
არამედ განმართლებულ ვართ სისხლითა ქრისტესითა. არცაღა საჴ\მარ
Line of ed.: 20     
არს სიკუდილი ძისა ღმრთისაჲ, რამეთუ ერთგზის სიკუდილითა
Line of ed.: 21     
თჳსითა განგუამართლნა მან. არღარაჲ არს უკუე დამაყენებელ
Line of ed.: 22     
ჩუენდა ცხორებისაგან, თჳნიერ ჩუენისა ოდენ მოსწრაფებისა.

Verse: 9-10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: განვერნეთ ჩუენ მის მიერ რისხვისაგან. რამეთუ
Line of ed.: 24     
უკუეთუ ვიდრე-იგი მტერ ვიყვენით და დავეგენით ღმერთსა სიკუდი\ლითა
Line of ed.: 25     
ძისა მისისაჲთა, რავდენ უფროჲს აწ, და-რაჲ-ვეგენით (5,9-10).
Line of ed.: 26     
თარგმანი: რისხვად საუკუნესა მას სატანჯველსა იტყჳს.

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: ვცხონდეთ ცხორებითა მისითა (5,10). თარგმანი:
Line of ed.: 28     
ესე იგი არს, ვითარმედ არღარა საჴმარ არს ქრისტეს სიკუდილი
Line of ed.: 29     
ცხორებად ჩუენდა, ვითარ-იგი პირველ. უკუეთუმცა არა თავს-ედვა
Line of ed.: 30     
სიკუდილი, ვერ განვთავისუფლდებოდეთ რისხვისა მისგან, არამედ
Line of ed.: 31     
ცხორებითა მისითა იქმნების ცხორებაჲ ჩუენი. ესრეთ ადვილ ყო
Line of ed.: 32     
უფალმან ცხორებაჲ, რომელ ნებაჲ ოდენ საჴმარ არს Manuscript page: A39v  ჩუენდა, და
Line of ed.: 33     
სხუაჲ ყოველი მზა არს. ხოლო ნებასა არა გონებისასა ოდენ ვიტყჳ,
Line of ed.: 34     
არამედ რაჲთა საქმითცა ნებაჲ.

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 35        
მოციქულისაჲ: ხოლო არა ესე ოდენ, არამედ ვიქადით-ცა ღმრთისა
Page of ed.: 70   Line of ed.: 1     
მიმართ იესუ ქრისტეს მიერ (5,11). თარგმანი: რაჲთა არა მწუხარე
Line of ed.: 2     
ვიყვნეთ და სასოებასა წარვიკუეთდეთ, თუ ესოდენ უშჯულო ვიქმნენ\ით,
Line of ed.: 3     
ვიდრეღა საჴმარ იქმნა სიკუდილი უფლისაჲ ჩუენთჳს, და სხჳთა
Line of ed.: 4     
სახითა არა იქმნებოდა ცხორებაჲ ჩუენი, ამისთჳს შესძინა, ვითარმედ:
Line of ed.: 5     
არა თუ ოდენ ვცხოვნდით, არამედ სიქადულიცა გჳღირს და ამისთჳს
Line of ed.: 6     
ვიქადით-ცა, რომელ თავს-იდვა ქრისტემან ჩუენთჳს, ურჩულოთა
Line of ed.: 7     
ამათ, სიკუდილი, რამეთუ ესე ფრიადსა მას მამისა სიყუარულსა
Line of ed.: 8     
გამოაჩინებს, რომელ უშჯულოთა ამათთჳს ძე თჳსი სიკუდილად
Line of ed.: 9     
მისცა. ხოლო რომელნი ღმერთმან შეიყუარნეს, და მათისა ცხორები\სათჳს
Line of ed.: 10     
ეგოდენ დიდი საქმე ქმნას, მათ არა უჴმს სირცხჳლი და
Line of ed.: 11     
უსასოებაჲ, არამედ სიხარული და სიქადული საღმრთოჲ და მადლო\ბაჲ
Line of ed.: 12     
მისი, რომელმან ესრეთ შემიყუარნა ჩუენ, ცოდვილნი ესე.

Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: რომლისაგან აწ დაგებაჲ ესე მოვიღეთ (5,11).
Line of ed.: 14     
თარგმანი: რამეთუ პირველ რისხვეულნი ვიყვენით და განვრდო\მილნი
Line of ed.: 15     
პირისაგან ღმრთისა, ხოლო ქრისტემან ღმერთმან, ივნო რაჲ
Line of ed.: 16     
ჩუენთჳს, დაგუაგნა მამასა და მის მიერ მოგუეცა დაგებაჲ ესე და
Line of ed.: 17     
თჳსებაჲ ღმრთისა მიმართ.



Subsection: 6  
Line of ed.: 18   [თავი Ⴅ.
Line of ed.: 19  
იესუ ქრისტეს უფლისა კაცებისათჳს,
Line of ed.: 20  
რომელ იქმნა ნაცვალად მისა და იჴსნა იგი]


Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: ამისთჳს, ვითარცა-იგი ერთისა მის კაცისა მიერ
Line of ed.: 22     
ცოდვაჲ სოფლად შემოჴდა და ცოდვისა ძლით -- სიკუდილი, და
Line of ed.: 23     
ესრეთ ყოველთა კაცთა ზედა სიკუდილი მოიწია (5,12). თარგმანი:
Line of ed.: 24     
მრავალსახედ გამოაჩინა ზემო განმართლებაჲ ჩუენი მოცემითა მით
Line of ed.: 25     
სულისა წმიდისაჲთა და სიკუდილითა მით ბოლოდშობილისაჲთა. აწ
Line of ed.: 26     
კუალად ამას პირსა იწყო თქუმად, ვითარმედ ესრეთცა ჯერ-იყო და
Line of ed.: 27     
სამართალ, რაჲთა, რომელნი-ესე ერთისა მის კაცისა მიერ ცოდვილ
Line of ed.: 28     
და მოკუდავ ვიქმნენით, ვინაჲთგან ურჩებასა მისსა მივემსგავსენით,
Line of ed.: 29     
კუალად ერთისავე კაცისა მიერ, რომელ არს უფალი ჩუენი, ვცხოვნ\დით-მცა
Line of ed.: 30     
და განვმართლდით და უკუდავ ვიქმნენით, და ესრეთცა
Page of ed.: 71   Line of ed.: 1     
იქმნა, რამეთუ მოვიდა უფალი და მან მხოლომან მიჴსნნა ჩუენ
Line of ed.: 2     
მონებისა მისგან სიკუდილისა.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: რომლითა ყოველთა შესცოდეს (5,12). თარგმანი:
Line of ed.: 4     
ვინაჲთგან თქუა თუ "ერთისა მის კაცისა მიერ ცოდვაჲ სოფლად
Line of ed.: 5     
შემოჴდა და ცოდვისა ძლით -- სიკუდილი, და ესრეთ ყოველთა
Line of ed.: 6     
კაცთა ზედა სიკუდილი მოიწია", რაჲთა არავინ უსამართლოებაჲ
Line of ed.: 7     
დასწამოს ღმერთსა, რომელ -- ადამ სცთა, და მან სხუათა ყოველთა
Line of ed.: 8     
ზედა სიკუდილი მოაწია მისთჳს, -- ამისთჳს შესძინა, ვითარმედ:
Line of ed.: 9     
"რომლითა ყოველთა შესცოდეს", ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: მან
Line of ed.: 10     
ყო დასაბამი და შემოიღო მიზეზი, ხოლო სხუათაცა ყოველთავე
Line of ed.: 11     
ცოდეს მსგავსად მისსავე. Manuscript page: A40r 

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: რამეთუ შჯულისა მოწევნადმდე ცოდვაჲ იყო სო\ფელსა
Line of ed.: 13     
შინა და ცოდვაჲ იგი არად შერაცხილ იყო, რამეთუ არა იყო
Line of ed.: 14     
შჯული (5,13). თარგმანი: ჰნებავს გამოჩინებაჲ, ვითარმედ, ვინაჲთ\გან
Line of ed.: 15     
ერთგზის ადამ გზა-სცა სიკუდილსა, არღარა ესოდენ უფლებდა
Line of ed.: 16     
კაცთა ზედა თითოეულისა ცოდვათათჳს, რავდენ მისისა მის ცთომისა\თჳს,
Line of ed.: 17     
რომელმან გზა-სცა ცოდვისა მის მიერ ურჩებისა სიკუდილსა
Line of ed.: 18     
კაცთა ზედა. და ამას მოასწავებს მოციქული, ვითარმედ: ვიდრე
Line of ed.: 19     
მოსესადმდე შჯული არა იყო, არამედ მოსე დადვა შჯული და
Line of ed.: 20     
განკრძალვაჲ ცოდვისაგან, და ვინაჲთგან დადვა მოსე შჯული ღმრთისა
Line of ed.: 21     
მიერ, მიერითგან დაიშჯებოდეს კაცნი გარდასლვისათჳს შჯულისა,
Line of ed.: 22     
და ეუფლებოდა მათ მისთჳს სიკუდილი, რამეთუ გამოაჩინებდა შჯული
Line of ed.: 23     
ცოდვისა საქმესა და იყო იგი საცნაურ. ხოლო პირველ შჯულისა,
Line of ed.: 24     
დაღაცათუ იყო ცოდვაჲ ყოველივე სოფელსა შინა, არამედ არად
Line of ed.: 25     
შერაცხილ იყო უმრავლესი (გარნა თუმცა სრულიადსა უშჯულოებასა
Line of ed.: 26     
გარდაერია, ვითარ-იგი ნოეს ზე გმირთაჲ მათ, ვითარ კაენისა, ვითარ
Line of ed.: 27     
სოდომელთაჲ). და ვინაჲთგან ცოდვისაგან მიიღებს სიკუდილი უფლებასა,
Line of ed.: 28     
ხოლო რაჟამს შჯული არა იყო, არა ჩნდა ცოდვაჲ, -- ვითარ სუფევ\და
Line of ed.: 29     
სიკუდილი? -- ამისთჳს საცნაურ არს, ვითარმედ არა ცოდვითა
Line of ed.: 30     
მით შჯულისა გარდასლვისაჲთა სუფევდა მაშინ სიკუდილი და
Page of ed.: 72   Line of ed.: 1     
აქუნდა უფლებაჲ, არამედ ცოდვითა მით ადამის ურჩებისაჲთა იგი
Line of ed.: 2     
იყო ყოველთა აღმჴოცელ. ამისთჳს პირველ შჯულისაცა ყოველნი
Line of ed.: 3     
სიკუდილისა მძლავრებასა შთავარდებოდეს. ხოლო იხილე სიბრძნე
Line of ed.: 4     
იგი მოციქულისაჲ: რაჲთა არავინ თქუას თუ -- და ესე უსამართლოე\ბა
Line of ed.: 5     
არს, რომელ ადამისთჳს ყოველნი სხუანი სიკუდილსა მიეცემოდეს,
Line of ed.: 6     
-- ამისთჳს თქუა, ვითარმედ: ცოდვაჲ იყო სოფელსა შინა, დაღაცათუ
Line of ed.: 7     
არა ჩნდა, რამეთუ არა იყო შჯული, გამომაჩნებელი მისი. საცნაურ
Line of ed.: 8     
არს უკუე, ვითარმედ არა ადამისთჳს ოდენ, არამედ თჳსთა ცოდვა\თათჳსცა
Line of ed.: 9     
მოკუდებოდეს, დაღაცათუ უმეტესი მიზეზი ადამისი იყო.
Line of ed.: 10     
ხოლო ოუ "არა შერაცხილ იყო ცოდვაჲ" -- ესრეთ გულისჴმა-ყავ,
Line of ed.: 11     
რამეთუ ცოდვანი იგი არა ფრიად დიდნი, რომელნი უკუანაჲსკნელ
Line of ed.: 12     
შჯულმან გამოაჩინა, მაშინ არად შერაცხილ იყვნეს, რამეთუ უმეცარ
Line of ed.: 13     
იყვნეს კაცნი, ხოლო გარდარეულნი იგი და ბუნებისაგან უცხონი,
Line of ed.: 14     
ვითარ კაენისი და სოდომელთაჲ და გმირთაჲ და სხუაჲ ესევითარი,
Line of ed.: 15     
ჩნდა ბუნებითისა მის შჯულისა მიერ, რომელი მიუცემია ღმერთსა
Line of ed.: 16     
თითოეულისადა, და შერაცხილცა იყო.

Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: Manuscript page: A40v  არამედ სუფევდა სიკუდილი (5,14). თარგმა\ნი:
Line of ed.: 18     
სუფევდა უცოდველთაცა ზედა, რამეთუ გზაჲ პოვა ადამის
Line of ed.: 19     
ცოდვისაგან და მიზეზი, და ყოველთა ზედა მივიდოდა.

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: ადამისითგან ვიდრე მოსესადმდე (5,14). თარგმა\ნი:
Line of ed.: 21     
რაჲ არს თუ "ვიდრე მოსესადმდე სუფევდა სიკუდილი"? ანუ
Line of ed.: 22     
გულისჴმა-ყავ, ვითარმედ "მოსედ" სახელ-სდებს ყოველსავე ძუელსა
Line of ed.: 23     
შჯულსა, მოსეს მიერ დადებულსა. ვითარცა-იგი წიგნსა ესაიაჲსსა
Line of ed.: 24     
"ესაია" ეწოდების და წიგნსა სოლომონისსა -- "სოლომონი" და
Line of ed.: 25     
დავითისსა -- "დავითი", ეგრეთვე ყოველსავე ძუელსა შჯულსა
Line of ed.: 26     
"მოსედ" სახელ-სდვა, და ამას მოასწავებს, ვითარმედ ადამისითგან
Line of ed.: 27     
და ვიდრე მოსეს შჯულადმდე სიკუდილი უფლებდა, ესე იგი არს,
Line of ed.: 28     
ვიდრემდის მოსეს შჯული ეგო. რამეთუ, არა თუ ამას იტყჳს თუ --
Line of ed.: 29     
ადამისითგან და ვიდრე მოსეს შჯული დაიდვა, -- არამედ: ადამისითგან
Line of ed.: 30     
და ვიდრე მოსეს შჯული ეგო, სუფევდა სიკუდილი. ხოლო ვინაჲთგან
Line of ed.: 31     
უფალი მოვიდა, დაიჴსნა სიკუდილისა ძალი სისხლითა მისითა (რამეთუ
Line of ed.: 32     
ჟამსა მას უფლისა მოსლვადმდე ყოფილსა "მოსედ" უწოდა).

Page of ed.: 73  

Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: მათ ზედაცა, რომელთა-იგი არა ეცოდა (5,14).
Line of ed.: 2     
თარგმანი: უცოდველად სახელ-სდებს მათ, რომელთა-იგი არა ქმნეს
Line of ed.: 3     
ფრიად ცოდვაჲ, თუ არა, სრულიად უცხოჲ ცოდვისაგან არავინ
Line of ed.: 4     
იპოების, არცა აწ, რაჟამს დაჰჴსნა უფალმან სრულიად ძალი ცოდ\ვისაჲ,
Line of ed.: 5     
არათუმცა მაშინ, რაჟამს დიდი იგი მძლავრებაჲ აქუნდა
Line of ed.: 6     
ცოდვასა. გარნა, რომელთა-იგი არა ქმნნეს გარდარეულნი ცოდვანი,
Line of ed.: 7     
მათ "უცოდველად" უწესს და იტყჳს, ვითარმედ: დაღაცათუ ვის არა
Line of ed.: 8     
ექმნის ფრიად ცოდვაჲ, გარნა სიკუდილი, რომელი შემოვიდა ფარ\დასლვითა
Line of ed.: 9     
ადამისითა, ყოველთავე ზედა სუფევდა, ვიდრემდის მოვიდა
Line of ed.: 10     
უფალი და განაქარვა იგი.

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: მსგავსად გარდასლვისა მის ადამისა, რომელი-იგი
Line of ed.: 12     
იყო სახე მომავალისაჲ მის (5,14). თარგმანი: რა არს ესე თუ
Line of ed.: 13     
"იყო სახე მომავალისაჲ მის"? ვინ არს მომავალი იგი? გარნა
Line of ed.: 14     
მომავალად ქრისტეს სახელ-სდვა, რამეთუ იგი იყო მომავალი
Line of ed.: 15     
ცხორებად კაცთა და კუალად აწ არს მომავალ სჯად კაცთა. ვითარ
Line of ed.: 16     
იყო უკუე ადამ სახედ მომავალისა მის ქრისტესი? -- გარნა ესრეთ,
Line of ed.: 17     
რამეთუ, ვითარცა-იგი ადამისგანთან მათ დაღაცათუ არა ეჭამა
Line of ed.: 18     
ყოველთა ხისა მისგან, გარნა მომატყუებელ იქმნა ყოველთა სიკუდი\ლისა.
Line of ed.: 19     
ეგრეთვე ქრისტე ჩუენ მისთა მორწმუნეთა, რომელთა პირველ
Line of ed.: 20     
არარაჲ სიმართლე გუექმნა, არამედ უფროჲსად განმარისხებელ
Line of ed.: 21     
მისა ვიყვენით, გუექმნა მომატყუებელ სიმართლისა და ცხორებისა
Line of ed.: 22     
და აღდგომისა, რომელი-იგი ჯუარცუმითა და სიკუდილითა მისი\თა
Line of ed.: 23     
ყოველთა მოგუმადლა.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: არამედ არა ვითარ შეცოდებაჲ, და ეგრეთცა
Line of ed.: 25     
მადლი (5,15). თარგმანი: იხილე თუ Manuscript page: A41r  რასა იტყჳს; რამეთუ
Line of ed.: 26     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ: არა აქუს ადამის ცთომასა ესოდენი
Line of ed.: 27     
ძალი, რავდენი აქუს მადლსა მას ღმრთისასა, და არცა თუ ათასეუ\ლი
Line of ed.: 28     
გინა ბევრეული ნაწილი მისი. აწ უკუე, ვინაჲთგან უძლურმან
Line of ed.: 29     
მან და, ვთქუა თუ, ყოვლადვე არარამან მადლსა თანა ღმრთისასა --
Line of ed.: 30     
ადამის ცთომამან -- ესოდენი ძალი პოვა, ვიდრე არაშეცოდებულთა\ცა
Page of ed.: 74   Line of ed.: 1     
ზედა მოაწევდა სიკუდილსა, მაშა რავდენ უფროჲსადმცა არა
Line of ed.: 2     
შეუძლო მადლმან მან ღმრთისამან არა-კეთილისმოქმედთაცა ცხო\ველ-ყოფად
Line of ed.: 3     
აღდგომითა?

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: რამეთუ, უკუეთუ ერთისა მის შთოდებითა მრავალნი
Line of ed.: 5     
მოსწყდეს (5,15). თარგმანი: ჰნებავს მოციქულსა გამოჩინებად,
Line of ed.: 6     
ვითარმედ ფრიად უმეტესი საქმე ქმნა მადლმან, და უმეტესი
Line of ed.: 7     
მრავალთა თქუან თუ -- ვითარ უძლიერესი ქმნა ქრისტეს მადლმან,
Line of ed.: 8     
რამეთუ ვხედავთ, ვითარმედ სწორნი არიან ორთავე საქმენი, ვითარცა
Line of ed.: 9     
ზემო თქუა მოციქულმან, ვითარმედ "სახე იყო ადამ მომავალისაჲ
Line of ed.: 10     
მის", რომელ არს ქრისტე (რამეთუ ესრეთ იქმნა იგი სახედ ქრისტე\სა,
Line of ed.: 11     
რომელ, ვითარცა მან ურჩებითა თჳსითა ყოველთა კაცთა ზედა
Line of ed.: 12     
მოავლინა სიკუდილი, ეგრეთვე მორჩილებამან ყოველთა
Line of ed.: 13     
ზედა მიავლინა ცხორებაჲ და აღდგომაჲ. ორივე უკუე ესე სწორად
Line of ed.: 14     
ჩანს ძალითა, დაღაცათუ წინააღმდგომნი არიან, რამეთუ მან მო კლ\ნა
Line of ed.: 15     
ყოველნი და ამან ყოველნი განამართლნა); ვითარ უკუე იტყჳს,
Line of ed.: 16     
ვითარმედ: "არა ვითარ შეცოდებაჲ, ეგრეთცა მადლი"? წႶ- გარნა
Line of ed.: 17     
გულისჴმა-ყავ, რომელი ამას იტყჳ, ვითარმედ, დაღაცათუ, ვითარ
Line of ed.: 18     
იტყჳ და ესრეთ არს, რომელ ადამის მიერ ყოველნი მოკუდეს და
Line of ed.: 19     
ქრისტეს მიერ ყოველნი ცხოვნდეს, გარნა ამასცა ზედა ფრიად
Line of ed.: 20     
უმეტესი ძალი აჩუენა მადლმან, ვიდრე ცოდვამან. ერთად, რამეთუ
Line of ed.: 21     
ცხორებასა ძალი უჴმს, ვიდრე სიკუდილსა; გარნა არა ამით
Line of ed.: 22     
ოდენ ვიტყჳ ქრისტეს საქმისა უვაღრესობასა, რავდენ-იგი უვაღრეს
Line of ed.: 23     
არს და უზეშთაეს სიკუდილისა ცხორებაჲ, გარნა თჳთ საქმითაცა
Line of ed.: 24     
ფრიად უზეშთაესი საქმე ქმნა ქრისტეს მადლმან, ვიდრე ადამის
Line of ed.: 25     
გარდასლვამან. ვიტარ? ამისთჳს, რამეთუ სიკუდილმან მან, რომელ\მან
Line of ed.: 26     
დასაბამი მიიღო ადამისგან, თანაშემწედ მოიგო ჩუენ ყოველთა
Line of ed.: 27     
ცოდვაჲ, რაჲთამცა ყოველთა ზედა განძლიერდა. რამეთუ, უკუეთუ\მცა
Line of ed.: 28     
წმიდად ყოვლისაგანვე ბიწისა დადგრომილ იყვნეს კაცნი, ვერ\მცა
Line of ed.: 29     
ჰქონებოდა მას ძალი, ხოლო ქრისტეს მადლი თჳნიერ ჩუენისა\ცა
Line of ed.: 30     
შეწევნისა ყოველთა ზედა განეფინა. და იხილე, ვითარ სიკუდილი
Line of ed.: 31     
არა თუ ოდენ მორწმუნეთაგან მოუძლურდა, რომელთა სარწმუნოე\ბაჲ,
Line of ed.: 32     
ვითარ ჰგონებენ თუ შემწედ მადლისა Manuscript page: A41v  მის მოიღეს, არამედ
Line of ed.: 33     
ურწმუნოთაგანცა, რამეთუ წარმართნიცა და ჰურიანი აღდგომასა
Page of ed.: 75   Line of ed.: 1     
ღირს იქმნებიან, და ყოველთაგან ცარიელ დაშთების სიკუდილი.
Line of ed.: 2     
უკუეთუ კულა სატანჯველადვე მიეცემიან ურწმუნონი ესე არღარა
Line of ed.: 3     
ქრისტეს ბრალი არს, არამედ მათისა უკეთურებისაჲ, რამეთუ ქრისტემან
Line of ed.: 4     
არა ინებეს ცხორებაჲ, მათ ნებსით შთაიყარნეს თავნი მათნი ბოროტ\სა,
Line of ed.: 5     
უზეშთაეს უკუე იქმნა, რომელსა ზედა არა საჴმარ იქმნა ჩუენი
Line of ed.: 6     
შეწევნაჲ, ვიდრე რომელსა ჩუენ შევეწიენით.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: რავდენ უფროჲს მადლი ღმრთისაჲ და ნიჭი იგი
Line of ed.: 8     
მადლითა მით ერთისა კაცისა იესუ ქრისტესითა მრავალთა მიმართ
Line of ed.: 9     
აღემატა! (5,15). თარგმანი: იხილე, ვითარ კეთილსა ჟამსა შემოიღო
Line of ed.: 10     
სიტყუაჲ წმიდისა სამებისაჲ, რაჲთამცა გამოაჩინა, ვითარმედ ცხორე\ბაჲ
Line of ed.: 11     
კაცთაჲ არა თუ ოდენ ძემან ქმნა, ანუ მამამან ოდენ ანუ
Line of ed.: 12     
სულმან წმიდამან, არამედ სამთავე ერთითა მით ნებითა იქმნა.
Line of ed.: 13     
ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ მადლი იგი ღმრთისა მამისაჲ და ნიჭი
Line of ed.: 14     
ყოვლადწმიდისა სულისაჲ მადლითა მით განკაცებულისა მის მხო\ლოდშობილისა
Line of ed.: 15     
ძისაჲთა ყოველთა მიმართ გარდაემატა. რამეთუ,
Line of ed.: 16     
ვითარცა ერთისა მის კაცისა ადამის მიერ ყოველნი მოკუდეს, ეგრეთვე
Line of ed.: 17     
ერთისა მის კაცისა იესუ ქრისტეს სიკუდილითა ყოველნი ცხოვნდეს
Line of ed.: 18     
და უკუდავებასა ღირს იქმნეს.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: და არა ვითარცა ერთისა (5,16). თარგმანი: ეს\რეთ
Line of ed.: 20     
იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ რაზომი ძალი აქუნდა ადამის ცოდ\ვასა
Line of ed.: 21     
სიკუდილისა მიმართ, ეგოდენი ოდენ ძალი აქუს მადლსა ცხორე\ბისა
Line of ed.: 22     
მიმართ, არამედ ფრიად უმეტესი. ვითარ? -- გარნა ესრეთ, რამეთუ
Line of ed.: 23     
საშჯელ იგი სიკუდილისაჲ ერთისა ადამის მიერ ყოველთა კაცთა
Line of ed.: 24     
ზედა მიიწია თანაშემწეობითა სხუათაცა კაცთა ცოდვისაჲთა. ხოლო
Line of ed.: 25     
მადლი იგი და ნიჭი ღმრთისაჲ ეგოდენ უმეტესად განძლიერდა, ვი\დრეღა
Line of ed.: 26     
თჳთ იგიცა ადამის ცოდვაჲ აჴოცა. და არა თუ იგი ოდენ,
Line of ed.: 27     
არამედ სხუანიცა იგი ცოდვანი კაცთანი, რომელნი ქმნეს მის ცოდვისა
Line of ed.: 28     
შემდგომად. და არა ესე ოდენ, არამედ განსამართლებელცა გუექმნა,
Line of ed.: 29     
და სიმართლედ მოგჳყვანნა ყოველნი (რამეთუ ფრიადი განყოფილებაჲ
Line of ed.: 30     
აქუს შენდობასა ოდენ ცოდვათასა და მოსლვასა სიმართლედცა).

Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: შეცოდებულისათჳს ნიჭი იგი, რამეთუ საშჯელი
Line of ed.: 32     
იგი ერთისა მისგან დასასჯელად, ხოლო მადლი იგი მრავალთაგან
Line of ed.: 33     
შეცოდებათა განსამართლებელად (5,16). თარგმანი: ესე იგი არს,
Line of ed.: 34     
ვითარმედ არა Manuscript page: A42r  ესრეთ არს ნიჭი იგი, ვითარ ერთისა მის შეცოდე\ბულისათჳს
Page of ed.: 76   Line of ed.: 1     
მოწევნული საშჯელი და დაცემაჲ, არამედ მადლი იგი
Line of ed.: 2     
და ნიჭი ფრიად უმეტეს და უდიდებულეს.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: რამეთუ უკუეთუ ერთისა მის შეცოდებითა სიკუდილი
Line of ed.: 4     
სუფევდა ერთისა მისგან, რავდენ უფროჲს (5,17). თარგმანი: კუალ\ად
Line of ed.: 5     
მასვე იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ დაცემითა მით ადამისითა
Line of ed.: 6     
ერთისა მისთჳს სიკუდილმან სუფევაჲ მიიღო, რავდენ უფროჲსად
Line of ed.: 7     
ჩუენ, რომელთა-ესე მადლი ღმრთისაჲ მოვიღეთ და ნიჭი და სიმართ\ლე,
Line of ed.: 8     
არღარა დაგემონნეთ სიკუდილსა, არამედ ცხოველ ვიყვნეთ და
Line of ed.: 9     
ვსუფევდეთ ცხორებასა მას შინა, უკუეთუ ოდენ არა ნებსით თჳსით
Line of ed.: 10     
შთავვარდეთ წარსაწყმედელსა.

Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: რომელნი-იგი მეტსა მას მადლისასა და ნიჭსა
Line of ed.: 12     
სიმართლისასა მიიღებენ, ცხორებასა შინა სუფევდენ ერთისა მისგან
Line of ed.: 13     
იესუ ქრისტესა (5,17). თარგმანი: სიმრავლისა მისთჳს და უშურ\ველობისა
Line of ed.: 14     
საღმრთოჲსა მის მადლისა "მეტად" სახელ-სდვა მას,
Line of ed.: 15     
რაჲთამცა დაამტკიცა, ვითარმედ, ვინაჲთგან ესრეთ უშურველი არს
Line of ed.: 16     
და გარდარეული მადლი იგი, არაჲ საკჳრველი არს, უკუეთუ მის
Line of ed.: 17     
თანაცა ვსუფევდეთ, რამეთუ არა თუ ამისთჳს ოდენ მოგუეცა ეგოდე\ნი
Line of ed.: 18     
იგი მადლი ღმრთისაჲ, რაჲთამცა ვიჴსნენით ოდენ სიკუდილისაგან
Line of ed.: 19     
და დაიჴსნა ცოდვაჲ და სატანჯველი, არამედ რაჲთა ვიქმნეთ ძე
Line of ed.: 20     
ღმრთისა და თანამკჳდრ ქრისტესა და მკჳდრ მამისა და თანაჴორც
Line of ed.: 21     
ქრისტესა, და სხუანი-იგი ბევრეულნი კეთილნი. და ამისთჳს თქუა,
Line of ed.: 22     
ვითარმედ: "რომელნი მეტსა მას მადლისასა მიიღებენ".

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე, ვითარცა-იგი ერთისა მისგან შეცოდები\სა
Line of ed.: 24     
ყოველთა კაცთა ზედა დასასჯელად, ეგრეთცა ერთისა სიმართლი\სათჳს
Line of ed.: 25     
ყოველთა კაცთა ზედა განსამართლებელად სადმე (5,18).
Line of ed.: 26     
თარგმანი: კუალად მისვე პირისა დამტკიცებად იღუწის, რამეთუ,
Line of ed.: 27     
ვინაჲთგან საკჳრველად ჩნდა დადებულად ერთისა იესუ ქრისტეს
Line of ed.: 28     
სიკუდილითა ყოველთა კაცთა ცხორებაჲ, ამისთჳს მრავლითა სახითა
Line of ed.: 29     
დაამტკიცებს მას.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ვითარცა-იგი ერთისა კაცისა შეცოდებითა
Line of ed.: 31     
ცოდვილნი შემოჴდეს მრავალნი (5,19). თარგმანი: ვითარ შემოჴდეს
Line of ed.: 32     
ერთისა შეცოდებითა მრავალნი ცოდვილნი? გარნა ესრეთ: ერთად,
Line of ed.: 33     
რამეთუ მისითა ცოდვითა შემოჴდა შჯული სიკუდილისაჲ; და კუა\ლად,
Line of ed.: 34     
რამეთუ ვინაჲთგან პოვა ცოდვამან ადამის მიერ გზაჲ, ყოველთავე
Line of ed.: 35     
ზედა მიიწეოდა ნათესავთა მისთა, რამეთუ ყოვლნი ურთიერთას ბაძვი\თა Manuscript page: A42v 
Line of ed.: 36     
და სწავლითა იქმოდეს ცოდვასა და ვერვინ უძლო დაყენებად
Page of ed.: 77   Line of ed.: 1     
ცოდვისა მის, რომელმან პოვა გზაჲ ადამისგან, არამედ ყოველნი შეიწყნა\რებდეს
Line of ed.: 2     
მას და ამისთჳს შემოჴდეს ადამის მიერ მრავალნი ცოდვილნი,
Line of ed.: 3     
რამეთუ მის მიერ პოვა ცოდვამან გზაჲ და დაწყებაჲ, და ყოველნივე
Line of ed.: 4     
თჳსად მიიზიდნა, ვიდრემდის მოვიდა უფალი და დაჰჴსნა იგი.

Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: ეგრეთცა ერთისა მის კაცისა მორჩილებითა მრავალნი
Line of ed.: 6     
შემოვიდეს მართალნი (5,19). თარგმანი: მორჩილებითა ქრისტესითა
Line of ed.: 7     
დაიჴსნა ცოდვაჲ, რამეთუ მორჩილ იქმნა მამისა ვიდრე სიკუდილად\მდე
Line of ed.: 8     
და სი კუდილითაღა ჯუარისაჲთა, და ყო მან დასაბამი სიმა\რთლისაჲ
Line of ed.: 9     
და გზა-უყო სიმართლესა ყოველთა კაცთა ზედა მისლვას,
Line of ed.: 10     
რომელთაცა შეიწყნარონ იგი.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: რამეთუ შჯული (5,20). თარგმანი: დაამდაბ\ლებს
Line of ed.: 12     
შჯულისა დიდებასა, რამეთუ ჰურიათა მიმართ იყო სიტყუაჲ
Line of ed.: 13     
მისი და ღუაწლი, და იტყჳს, ვითარმედ არა თუ ოდენ არაჲ
Line of ed.: 14     
სარგებელ გუეყო შჯულისაგან, არამედ უფროჲსად აღემატა ცოდვაჲ
Line of ed.: 15     
ჩუენი გარდასლვითა მისითა. გარნა არა თუ ამისთჳს შემოვიდა
Line of ed.: 16     
შჯული, რაჲთა განამრავლოს ცოდვაჲ, ნუ იყოფინ! რამეთუ სი\ტყუაჲ
Line of ed.: 17     
იგი თუ "რაჲთა განმრავლდეს ცოდვაჲ" არა თუ მიზეზისაჲ
Line of ed.: 18     
არს რაჲ იგი, არამედ აღსასრულსა მისსა, თუ ვითარ იქმნა, გამოა\ჩინებს.
Line of ed.: 19     
რამეთუ, არა თუ ამისთჳს შემოვიდა, რაჲთა განამრავლოს
Line of ed.: 20     
ცოდვაჲ, არამედ ამას მოასწავებს მოციქული, ვითარმედ შჯული
Line of ed.: 21     
მოეცა, რაჲთა განაქარვოს და დააცხროსნ ცოდვაჲ, არამედ იგი
Line of ed.: 22     
უფროჲსად იქმნა განმამრავლებელ ცოდვისა. ვითარ? -- არა თუ
Line of ed.: 23     
არამედ უკეთურებისაგან გონებათა მათთაჲსა, რომელთა მიეცა.
Line of ed.: 24     
რამეთუ შჯულმან ბევრეულნი მცნებანი მისცნა კაცთა მათ,
Line of ed.: 25     
ხოლო ვინაჲთგან ყოველთავე გარდაჰჴდეს, ამისთჳს განმრავლდა
Line of ed.: 26     
ცოდვაჲ მათი. აწ იხილე გარდამატებულებაჲ იგი ქრისტეს მადლისაჲ,
Line of ed.: 27     
და რაჲზომ განყოფილ არს შჯულისაგან, რამეთუ იგი დაშჯისა
Page of ed.: 78   Line of ed.: 1     
მომატყუებელ იქმნა, ხოლო ამან გარდაჰმატა მადლი, რამეთუ არა
Line of ed.: 2     
სატანჯველისაგან ოდენ განგუათავისუფლნა, არამედ ცოდვათაგანცა,
Line of ed.: 3     
და ცხორებაჲ მოგუმადლა.

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: შორის შემოვიდა (5,20). თარგმანი: შორის შე\მოვიდაო,
Line of ed.: 5     
ესე ამისთჳს თქუა, რაჲთამცა მცირედჟამეულობაჲ მისი
Line of ed.: 6     
გამოაჩინა, და ვითარმედ წარმავალი იყო.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: რაჲთა განმრავლდეს ცოდვაჲ (5,20). თარგმანი:
Line of ed.: 8     
ესე მსგავს არს სიტყუასა მას, რომელსა იტყჳს გალატელთა მიმართ,
Line of ed.: 9     
ვითარმედ "შჯული გარდასლვისათჳს მოეცა", რამეთუ სიტყუაჲ ესე
Line of ed.: 10     
თუ "რაჲთა" მოწევნასა მას გამოაჩინებს საქმისასა, ვითარ იქმნა, არა
Line of ed.: 11     
თუ მიზეზისათჳს თქუა; რამეთუ, ადამისა შემდგომთა მათ Manuscript page: A43r  და
Line of ed.: 12     
უფროჲსად ადამსცა, მიეცა რაჲ შჯული, განმრავლდა ცოდვაჲ.
Line of ed.: 13     
გარნა არა თუ შჯული ამისთჳს მიეცა, რაჲთა განმრავლდეს ცოდ\ვაჲ,
Line of ed.: 14     
არამედ უფროჲსად ამისთჳს, რაჲთა განმრავლდეს სიმართლე,
Line of ed.: 15     
გარნა, გარდაჰჴდეს რაჲ, განმრავლდა ცოდვაჲ. რამეთუ, რავდენცა
Line of ed.: 16     
მცნებანი უმრავლეს იყვნენ, გარდასლვაჲ რაჲ იქმნებოდის მათი,
Line of ed.: 17     
უმეტესად განმრავლდებიან ცოდვანი. და ეგრეთვე შჯული შემოვიდა,
Line of ed.: 18     
რაჲთა განამრავლოს სიმართლე. ვინაჲთგან უკუე კაცთა არა დაიმარხეს
Line of ed.: 19     
იგი, ამისთჳს უმეტესად განმრავლდა ცოდვაჲ.

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: და სადა-იგი განმრავლდა ცოდვაჲ, მუნ უფროჲს
Line of ed.: 21     
გარდაემატა მადლი (5,20). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ნუ
Line of ed.: 22     
შეშინდები ამისთჳს, რომელ განმრავლდა ცოდვაჲ, რამეთუ ღმერთმან
Line of ed.: 23     
უღონოსა მას საქმესა კაცთა ცოდვისასა, რომლისა ღონე დაჴსნისაჲ
Line of ed.: 24     
კაცთაგან არა იყო, ესევითარივე ღონე მოუძია, რომელი სრულიად
Line of ed.: 25     
უღონოჲვე იყო კაცთაგან. რამეთუ, ვინაჲთგან ესრეთ განმრავლდა
Line of ed.: 26     
ცოდვაჲ და საშჯელი, უმეტეს საწადელ და სასურველ იქმნა ღმრთი\სა
Line of ed.: 27     
მადლი, ვითარცა-იგი, რავდენცა სენი განფიცხებოდის, მკურნალი
Line of ed.: 28     
და სიმრთელე უმეტესად საწადელ იქმნებიან. და მერმე, ესრეთ
Line of ed.: 29     
მოჰფინა ქრისტემან თჳსი მადლი წყალობისათჳს თჳსთა დაბადებულ\თაჲსა,
Line of ed.: 30     
რომელ სრულიად დაფარა ცოდვაჲ იგი და არცაღა სადა
Line of ed.: 31     
კუალი ჩნდა პირველისა მის მძლავრებისაჲ, და არა თუ ოდენ
Line of ed.: 32     
ცოდვათაგან განგუარინნა, არამედ ბევრეულნიცა იგი კეთილნი მო\გუმადლნა
Line of ed.: 33     
და შვილ ღმრთისა გუყვნა და თანამკჳდრ თავისა თჳსისა
Line of ed.: 34     
ქრისტემან ღმერთმან, და აღგუავსნა სულითა წმიდითა.

Page of ed.: 79  

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რაჲთა, ვითარცა-იგი სუფევდა ცოდვაჲ სიკუდილსა
Line of ed.: 2     
შინა, ეგრეთცა მადლი სუფევდეს სიმართლითა ცხორებად საუკუნოდ
Line of ed.: 3     
ქრისტე იესუჲს მიერ უფლისა ჩუენისა (5,21). თარგმანი: ამას
Line of ed.: 4     
გამოაჩინებს, ვითარმედ ცოდვაჲ იყო ვითარცა მეფე, და სიკუდილი
Line of ed.: 5     
-- ვითარცა მჴედარი მისი. მის მიერ შეიჭურვოდა და მის მიერ
Line of ed.: 6     
მოივლინებოდა კაცთა ზედა. აწ უკუეთუ ცოდვაჲ სიკუდილსა შესჭურ\ვიდა,
Line of ed.: 7     
საცნაურ არს, ვითარმედ დამჴსნელი მისი სიმართლე, ქრისტეს
Line of ed.: 8     
მიერ მოცემული, არა თუ ოდენ აღსძურცის სიკუდილსა თჳსისა
Line of ed.: 9     
საჭურველისაგან, არამედ სრულიადცა მოაკუდინებს და დაჰჴსნის
Line of ed.: 10     
მძლავრებასა მისსა, და მისისა მის მონებისაგან ჴსნილთა ზედა
Line of ed.: 11     
სუფევს სიმართლითა მისითა და მადლითა მით მიუწდომელითა.



Subsection: 7  
Line of ed.: 12   თავი
Line of ed.: 13  
საქმეთა კეთილთათჳს,
Line of ed.: 14  
რომელნი ჯერ-არიან სარწმუნოებისა თანა]


Chapter: 6  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: აწ რაჲ-მე ვთქუათ? და-მე-ვადგრეთა ცოდვასა მას
Line of ed.: 16     
ზედა, რაჲთა მადლი განმრავლდეს? -- ნუ იყოფინ! რომელნი-ესე
Line of ed.: 17     
მოვკუედით (6,1). თარგმანი: ვინაჲთგან თქუა თუ "სადა-იგი განმრავლ\და
Line of ed.: 18     
ცოდვაჲ, მუნ უფროჲსად გარდაემატა მადლი", რაჲთა არა
Line of ed.: 19     
თქუან უგუნურთა, თუ ცოდვისა მიმარ Manuscript page: A43v  გუაწუევს, ამისთჳს შესძინა
Line of ed.: 20     
ესე, ვითარმედ: ნუ-უკუე ვინმე თქუას თუ -- "ვქმნე ცოდვაჲ, რაჲთა
Line of ed.: 21     
გარდაემატოს მადლი ჩემ თანაცა". ნუ იყოფინ ესე, ნუცამცა მოუგონებია
Line of ed.: 22     
ვის! რამეთუ იგი ქრისტემან ერთგზის ქმნა და მოჰფინა უხუად
Line of ed.: 23     
მადლი თჳსი და იჴსნა სოფელი მძლავრებისაგან ცოდვისა, და
Line of ed.: 24     
ამიერითგან, რომელმან შეიყუაროს და ქმნეს ცოდვაჲ, უმეტესად
Line of ed.: 25     
დაისაჯოს მისთჳს, ვიდრე პირველნი იგი. რამეთუ არა აქუს იძულე\ბაჲ,
Line of ed.: 26     
ვითარ მაშინ, არამედ განთავისუფლებულ არს ქრისტეს მიერ,
Line of ed.: 27     
და ნებსით შთაიგდებს თავსა თჳსსა ცოდვათა შინა, და ღირს არს
Line of ed.: 28     
ფრიადსა საშჯელსა.

Page of ed.: 80  

Verse: 2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: ცოდვისა მიმართ, ვითარ უკუე მერმე ვცხონდე\ბოდით
Line of ed.: 2     
მას შინა? (6,2) თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ:
Line of ed.: 3     
ვინაჲთგან გურწმენა და ნათელ-ვიღეთ, მკუდარ ვიქმნენით სოფლი\საგან
Line of ed.: 4     
და ცოდვისა, რაჲთა არღარა ვჰმორჩილობდეთ მას, რამეთუ
Line of ed.: 5     
ესე ერთგზის ქმნა ნათლისღებამან, რომელ მოგუაკუდინნა მისგან. აწ
Line of ed.: 6     
უკუე ჩუენსა ნებასა და მოსწრაფებასა ზედა არს, რაჲთა დავადგრეთ
Line of ed.: 7     
მკუდრობასა მას ზედა ცხოველსმყოფელსა, და არღარა ცხოველ
Line of ed.: 8     
ვიყვნეთ ბოროტითა მით ცხორებითა, და დაღაცათუ ბევრეულგზის
Line of ed.: 9     
გუეტყოდის ცოდვაჲ, არა ვჰმორჩილობდეთ მას, არამედ ვიყვნეთ
Line of ed.: 10     
აღუძრველ მისა მიმართ, ვითარცა მკუდარნი.

Verse: 3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: ანუ არა უწყითა, რამეთუ რომელთა-ესე ნათელ-\ვიღეთ
Line of ed.: 12     
ქრისტე იესუჲს მიერ, სიკუდილისა მისისა მიმართ ნათელ-\ვიღეთ?
Line of ed.: 13     
(6,3). თარგმანი: ზემო თქუა, ვითარმედ: "მოვკუედით ცოდ\ვისაგან",
Line of ed.: 14     
ხოლო აქა თარგმნის, თუ ვითარ მოვკუედით ცოდვისაგან,
Line of ed.: 15     
და იტყჳს, ვითარმედ: "არა უწყითა, რამეთუ რომელთა-ესე ნათელ-\ვიღეთ
Line of ed.: 16     
ქრისტე იესუჲს მიერ, სიკუდილისა მისისა მიმართ ნათელ-\ვიღეთ?"
Line of ed.: 17     
ხოლო რაჲ არს ესე თუ "სიკუდილისა მისისა მიმართ
Line of ed.: 18     
ნათელ-ვიღეთ"? -- ესე იგი არს, ვითარმედ: ამით გულისსიტყჳთა
Line of ed.: 19     
ნათელ-ვიღეთ, რაჲთა, ვითარცა იგი მოკუდა ჴორცითა, ეგრეთცა
Line of ed.: 20     
ჩუენ მოვკუდეთ ცოდვისაგან. რამეთუ ჯუარცუმა ჩუენდა არს ნათლის-\ღებაჲ
Line of ed.: 21     
და ვითარცა ქრისტეს სიკუდილისა მიზეზ ჯუარცუმაჲ და
Line of ed.: 22     
საფლავი იქმნა, ეგრეთვე ჩუენდა მიზეზ ცოდვისაგან სიკუდილისა
Line of ed.: 23     
არს ნათლისღებაჲ; დაღაცათუ არა ერთითა სახითა არს ჩუენი და
Line of ed.: 24     
მისი, რამეთუ იგი ჴორცითა მოკუდა და აღდგა, ხოლო ჩუენ
Line of ed.: 25     
ცოდვისაგან მოვკუდებით და აღვდგებით სულითა მკუდრობისა მის\გან
Line of ed.: 26     
სულიერისა. და ამისთჳს არა თქუა თუ "თანანერგ ვექმნენით
Line of ed.: 27     
სიკუდილსა მისსა", Manuscript page: A44r  არამედ "მსგავსებასა სიკუდილისა მი\სისასაო".
Line of ed.: 28     
რამეთუ იგიცა და ესეცა სიკუდილი არს, არამედ არა
Page of ed.: 81   Line of ed.: 1     
ერთსა პირსა ზედა, რამეთუ ქრისტესი ჴორცითა სიკუდილი იყო,
Line of ed.: 2     
ხოლო ჩუენი სიკუდილი არს ცოდვისაგან მკუდარ-ყოფაჲ.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: და თანა-დავეფლენით მას ნათლისღებითა სიკუდი\ლად
Line of ed.: 4     
(6,4). თარგმანი: ესრეთ დავიფლვით ქრისტეს თანა ნათლისღებითა
Line of ed.: 5     
სიკუდილად, რამეთუ, ვითარცა საფლავსა შინა, ესრეთ შთავალთ
Line of ed.: 6     
წყალსა მას შინა ნათლისღებისასა. და მოკუდების და დაინთქმის მას
Line of ed.: 7     
შინა ძუელი იგი კაცი და საქმენი მისნი სრულიად. და რაჟამს
Line of ed.: 8     
აღმოვიდეთ მიერ, აღმოვალს ჩუენ თანა ახალი იგი კაცი, და ესრეთ
Line of ed.: 9     
აღვდგებით ქრისტეს თანა, და ვითარცა-იგი, აღდგა რაჲ საფლავით,
Line of ed.: 10     
არღარა განხრწნადნი და მოკუდავნი ჴორცნი აქუნდეს, ეგრეთვე ჩუენ,
Line of ed.: 11     
აღმო-რაჲ-ვიდეთ ემბაზისაგან, არღარა პირველნი იგი ცოდვილნი და
Line of ed.: 12     
ბილწნი ჴორცნი გუმოსიან, და მიერითგან ჩუენსა ნებასა ზედა არს,
Line of ed.: 13     
გინა თუ დავადგრეთ სიწმიდესა მას ზედა, ანუ თუ კუალად შევაგინ\ნეთ
Line of ed.: 14     
თავნი ჩუენნი.

Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: რაჲთა, ვითარცა აღდგა ქრისტე დიდებითა მამისაჲთა
Line of ed.: 16     
(6,4). თარგმანი: დიდებად მამისა ქრისტეს ღმრთეებასა იტყჳს,
Line of ed.: 17     
რამეთუ იგი არს სიბრძნე და ძალი და დიდებაჲ მამისაჲ, ვითარცა
Line of ed.: 18     
სხუასა ადგილსა იტყჳს მოციქული, ვითარმედ: "ღმერთმან უფლისა
Line of ed.: 19     
ჩუენისა იესუ ქრისტესმან, მამამან დიდებისამან", რამეთუ კაცო\ბრივისა
Line of ed.: 20     
მის ბუნებისა ღმერთი არს, ამისთჳს თქუა, ვითარმედ
Line of ed.: 21     
"ღმერთმან უფლისა იესუ ქრისტესმან", რამეთუ კაცებისა მისისათჳს
Line of ed.: 22     
იტყოდა, და "მამამან დიდებისამან" -- რამეთუ დიდებად ბუნებასა
Line of ed.: 23     
მას ღმრთეებისასა იტყჳს. ხოლო რომელ თქუა აქა თუ "აღდგა
Line of ed.: 24     
დიდებითა მამისაჲთა", ესე იგი არს, ვითარმედ აღდგა თჳსითა
Line of ed.: 25     
ღმრთეებითა, რომელი-იგი დიდებაჲ არს მამისაჲ.

Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: ეგრეთცა ჩუენ (6,4). თარგმანი: ესე შეუდგებოდა
Line of ed.: 27     
სიტყუასა მას, რაჲთამცა ეთქუა თუ "ვითარცა ქრისტე აღდგა,
Line of ed.: 28     
ეგრეთცა ჩუენ აღვდგეთ." არამედ მოციქულმან აქა მოქალაქობისა
Line of ed.: 29     
კეთილისათჳს იწყო თქუმად, და სხუასა აღდგომასა ითხოვს ჩუენგან,
Line of ed.: 30     
რომელი-იგი იქმნების კეთილთა საქმეთა მიერ, რომლისა მიერ მოკუდების
Line of ed.: 31     
ცოდვაჲ და აღდგების ცხორებაჲ სათნოჲ. რამეთუ ამისთჳს დავე\ფლვით
Line of ed.: 32     
ქრისტეს თანა ნათლისღებითა, რაჲთა მოკუდეს ცოდვაჲ, და
Line of ed.: 33     
რაჲთა, ვითარცა ქრისტე, აღდგა რაჲ საფლავით, არღარა ემოსნეს
Page of ed.: 82   Line of ed.: 1     
განხრწნადნი ჴორცნი, ეგრეთვე ჩუენ, აღმოვჴდეთ რაჲ ემბაზისა
Line of ed.: 2     
მისგან ნათლისღებისა, არღარაჲ გუაქუნდეს ძუელისა მის კაცისა\განი,
Line of ed.: 3     
არამედ ყოველივე ახალი.

Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: განახლებითა ცხორებისაჲთა ვიდოდით (6,4). თარგ\მანი:
Line of ed.: 5     
ახალი მოქალაქობაჲ ესე არს, რაჲთა სიძვისა წილ სიწმიდე
Line of ed.: 6     
შევიყუაროთ და ნაყროვანებისა წილ -- მარხვაჲ, ამპარტავანებისა
Line of ed.: 7     
წილ -- სიმდაბლე, ტაცებისა წილ -- მოწყალებაჲ, და ყოვლისა ვნები\სა
Line of ed.: 8     
წილ, რომელი ძუელსა მას კაცსა აქუნდა, Manuscript page: A44v  წინააღმდგომი მისი
Line of ed.: 9     
სათნოებაჲ შევიყუაროთ, და ესე არს განახლებული ცხორებაჲ.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: რამეთუ უკუეთუ თანანერგ ვექმნენით მსგავსებასა
Line of ed.: 11     
მას (6,5). თარგმანი: ჰნებავს გამოჩინებად მსგავსებისა ჩუენისა,
Line of ed.: 12     
რომელი გუაქუს ქრისტეს მიმართ ნათლისღებითა, და იტყჳს, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 13     
"თანანერგ ვექმნენით სიკუდილისა მისისა მსგავსებასა". ხოლო
Line of ed.: 14     
თანანერგად ამისთჳს იტყჳს, რამეთუ, ვითარცა გუამმან მან
Line of ed.: 15     
მეუფისამან, და-რაჲ-იდვა საფლავსა შინა, აღმოუცენა ცხორებაჲ
Line of ed.: 16     
სოფელსა, ეგრეთვე ჩუენი გუამი, დაიფლას რაჲ ნათლისღებასა შინა,
Line of ed.: 17     
აღმოგჳცენებს ჩუენვე სიმართლესა.

Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: სიკუდილი მისისასა (6,5). თარგმანი: მსგავ\სად
Line of ed.: 19     
სიკუდილისა სახელ-სდვა ნათლისღებასა ჩუენსა, რამეთუ
Line of ed.: 20     
ეგრეთცა არს და მსგავსებასა სიკუდილისასა აღვასრულებთ ნათლის-\ღებითა,
Line of ed.: 21     
არა თუ ჭეშმარიტსა სიკუდილსა ჴორცთასა, რამეთუ სამ\გზის
Line of ed.: 22     
შთაყოფაჲ იგი თავისაჲ წყალსა შინა და აღმოღებაჲ მსგავსე\ბასა
Line of ed.: 23     
მოასწავებს სამისა დღისა სიკუდილისა და აღდგომისასა. და
Line of ed.: 24     
ჩუენი სიკუდილი ცოდვისაგან არს მოკუდომაჲ, ხოლო ქრისტესი --
Line of ed.: 25     
ჴორცთა სიკუდილი იყო.

Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: ეგრეცა აღდგომასა მას -- მისსა ვიყვნეთ" (6,5).
Line of ed.: 27     
თარგმანი: რაჟამს სიკუდილისათჳს იტყოდა, არა თქუა თუ "სიკუდილსა
Line of ed.: 28     
მისსა თანახატ ვექმნენით", არამედ -- "მსგავსებასა სიკუდილისა
Line of ed.: 29     
მისისასა". ხოლო აღდგომისათჳს -- არღარა ესრეთ, არამედ ჭეშმა\რიტად
Line of ed.: 30     
აღვდგეთ ჩუენცა, ვითარცა იგი, და ესრეთ თანახატ ვექმნეთ
Line of ed.: 31     
აღდგომასა მისსა. და იხილე სახიერებაჲ ღმრთისაჲ, რამეთუ სიკუდ\ილი
Line of ed.: 32     
უფლისაჲ მსგავსებითა აღვასრულეთ, ხოლო აღდგომასა
Line of ed.: 33     
მისსა ჭეშმარიტად ზიარ-ვიქმნეთ, და არღარა მსგავსებითა ოდენ.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 34        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ესე უწყით, ვითარმედ ძუელი იგი კაცი
Page of ed.: 83   Line of ed.: 1     
ჩუენი მის თანა ჯუარს-ეცუა (6,6). თარგმანი: ვინაჲთგან თქუა თუ
Line of ed.: 2     
"აღდგომისა მისისა თანახატ ვიქმნეთ", აწ იტყჳს თუ ვითარ ვიქმნეთ
Line of ed.: 3     
თანახატ აღდგომისა მის; ვითარმედ: ესე უწყითო, რამეთუ ძუელი
Line of ed.: 4     
იგი კაცი ჩუენი მის თანა ჯუარს-ეცუა ნათლისღებისა მიერ; ესე იგი
Line of ed.: 5     
არს, ვითარმედ: ვითარცა-იგი რომელი ჯუარს-ეცუას და დაემსჭუალოს
Line of ed.: 6     
ჯუარსა ზედა, უქმ არს იგი ყოვლისავე საქმისაგან, ეგრეთვე ჩუენი
Line of ed.: 7     
იგი ძუელი კაცი, რომელ არს ბოროტი იგი ცხორებაჲ და ცოდვითა
Line of ed.: 8     
შებღალული, ჯუარს-ეცუა, ესე იგი არს უქმ იქმნა და მკუდარ
Line of ed.: 9     
თჳსთა მათ ბოროტთა ჩუეულებათაგან, რომლისათჳსცა განქარდა
Line of ed.: 10     
ჴორცი იგი ცოდვისაჲ, ესე იგი არს, რაჲთა მოკუდენ ბოროტნი იგი
Line of ed.: 11     
საქმენი, რომელთაცა უწესს ჴორცად ცოდვისა. ძუელად კაცად
Line of ed.: 12     
არა თუ ბუნებასა სახელ-სდვა, არამედ ბოროტსა მას გონებასა და
Line of ed.: 13     
ჩუეულებასა, რომელი-იგი მოკუდა ნათლისღებისა მიერ.

Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: რაჲთა განქარდეს ჴორცი იგი ცოდვისაჲ, რაჲთა
Line of ed.: 15     
არღარა ვჰმონებდეთ ჩუენ ცოდვასა (6,6). თარგმანი: არა თუ ჴორცთა
Line of ed.: 16     
ამათ უწესს ჴორცად ცოდვისა, არამედ Manuscript page: A45r  უკეთურებისა
Line of ed.: 17     
სიყუარულსა და ჩუეულებასა, და იტყჳს, ვითარმედ ამისთჳს ჯუარს-\ეცუა
Line of ed.: 18     
ძუელი კაცი ჩუენი ქრისტეს თანა ნათლისღებითა, რაჲთა გან\ქარდენ
Line of ed.: 19     
ბოროტნი იგი ჩუეულებანი, რაჲთა არღარა მიგჳზიდვიდენ
Line of ed.: 20     
ჩუენ მორჩილებად ცოდვისა, რაჟამს მკუდარ-ქმნილ ვიყვნეთ ცოდვი\საგან.
Line of ed.: 21     
რამეთუ ჭეშმარიტად განქარდა ჴორცი იგი ცოდვისაჲ, რომელ
Line of ed.: 22     
იყო ჴორცთა ამათ შინა ჩუენთა დამკჳდრებული იგი სიფიცხე ვნებათაჲ,
Line of ed.: 23     
რომელი ზიდვიდა მარადის გონებასა ბოროტისა მიმართ და შემოი\ღებდა
Line of ed.: 24     
გულად მწჳრესა მას ბოროტთა გულისთქუმათაჲსა, და ამისთჳს
Line of ed.: 25     
იტყჳს, ვითარმედ: შეუძლებელი იგი შჯულისაჲ, რომელსა ზედა უძლურ
Line of ed.: 26     
იყო ჴორცთა მათ მიერ, მამამან მოავლინა ძე თჳსი მსგავსად ჴორცთა
Line of ed.: 27     
მათ ცოდვისათა და ცოდვისათჳს დასაჯა ცოდვაჲ იგი ჴორცითა მით.
Line of ed.: 28     
ჰხედავ-ა, ვითარ განქარდა ჴორცი იგი ცოდვისაჲ? რამეთუ განქარდა
Line of ed.: 29     
ჴორცითა მით ცოდვისა იგი საწერტელი და მოიკლა პირველად ქრისტეს
Line of ed.: 30     
მიერ, ხოლო მოიწია მისგან და მის მიერ ჩუენდაცა მადლი იგი.

Page of ed.: 84  

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რომელი-იგი მომკუდარ არს, განმართლე\ბულ
Line of ed.: 2     
არს ცოდვისაგან (6,7). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 3     
ვითარცა-იგი, რომელი მოკუდეს, განშორებულ არს ცოდვა\თა
Line of ed.: 4     
ქმნისაგან, რამეთუ მკუდარ უსულო არს, ეგრეთვე, რომელმან
Line of ed.: 5     
ნათელ-იღოს, მკუდარ-ქმნილ არს და განმართლებულ არს ცოდვისა\გან.
Line of ed.: 6     
და თანა-აც, რაჲთა, ვინაჲთგან ერთგზის მკუდარ და გან\მართლებულ
Line of ed.: 7     
და განთავისუფლებულ-ქმნილ არს ცოდვათაგან, მარა\დის
Line of ed.: 8     
ესრეთ მკუდრად ეგოს ცოდვისა მიმართ. აწ უკუე, ძმაო,
Line of ed.: 9     
უკუეთუ მომკუდარ ხარ ნათლისღებისა მიერ ცოდვათაგან, ეგე
Line of ed.: 10     
მკუდრად, რამეთუ ყოველი მკუდარი შეუძლებელ არს ცოდვისა
Line of ed.: 11     
მიმართ ქმნად მისა.

Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: ხოლო უკუეთუ მოვკუედით ქრისტეს თანა, გურ\წამს,
Line of ed.: 13     
რამეთუ მის თანა ვცხოვნდეთ (6,8). თარგმანი: განცხადებუ\ლად
Line of ed.: 14     
გუახარებს აღდგომასა და იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ რომელნი-\ესე
Line of ed.: 15     
მოვკუედით ქრისტეს თანა ნათლისღებისა მიერ, და მკუდარ-\ვიქმნენით
Line of ed.: 16     
ცოდვისაგან, და ვეგნეთ მკუდრობასა მას შინა, და არღა\რა
Line of ed.: 17     
ცხოველ ვიქმნეთ ცოდვათა მიმართ, გურწმენინ, ვითარმედ ვცხონდებო\დით
Line of ed.: 18     
ქრისტეს თანა ნეტარითა მით და დაუსრულებელითა ცხორები\თა,
Line of ed.: 19     
რომელი მოგუეცეს შემდგომად აღდგომისა მის მერმისა. უკუეთუ
Line of ed.: 20     
კულა აწ ცხოველ ვიქმნეთ ცოდვისა მიმართ, მუნ ვერღარა ცხოველ-\ვიყვნეთ
Line of ed.: 21     
ქრისტეს თანა, არამედ ცეცხლსა შინა ცხოველ ვიყვნეთ.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: რომელთა-ესე უწყით, ვითარმედ ქრისტე აღდგა მკუდრე\თით,
Line of ed.: 23     
არღარა მოკუდეს, სიკუდილი მის ზედა არღარა სუფევდეს (6,9).
Line of ed.: 24     
თარგმანი: ვინაჲთგან თქუა თუ "ქრისტეს თანა ცხოველ ვიყვნეთ",
Line of ed.: 25     
აწ კუალად მისთჳსვე იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ სთქუათ თუ -- ვინაჲ
Line of ed.: 26     
საცნაურ არს ესე, -- გარნა უწყოდეთ, ვითარმედ, ვითარცა-ესე გულ\სავსე
Line of ed.: 27     
Manuscript page: A45v  ვართ, ვითარმედ ქრისტე უკუნისამდე არღარა მოკუდეს,
Line of ed.: 28     
ეგრეთვე ჩუენთჳს გჳღირს გულსავსეობაჲ, ვითარმედ, ვითარცა-იგი
Line of ed.: 29     
უკუნისამდე ცხოველ არს, ჩუენცა უკუნისამდე ცხოველ ვიყვნეთ.

Page of ed.: 85  

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რომელ მოკუდა ცოდვისათჳს, მოკუდა
Line of ed.: 2     
ერთგზის (6,10). თარგმანი: რაჲ არს ესე თუ "მოკუდა ცოდვი\სათჳს"?
Line of ed.: 3     
-- ესე იგი არს, ვითარმედ: ქრისტე უფალი მასცა სიკუდილსა,
Line of ed.: 4     
რომლითა მოკუდა, არა თანამდებ იყო, არამედ -- ცოდვისა ჩუენი\სათჳს,
Line of ed.: 5     
რაჲთა განაქარვოს იგი და მოჰკუეთნეს ძარღუნი მისნი და
Line of ed.: 6     
ყოველივე ძალი მისი. ამისთჳს მოკუდა, და არა თუ, ვითარცა
Line of ed.: 7     
სხუანი კაცნი, თანამდებ იყო სიკუდილისა.

Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: ხოლო რომელ-იგი ცხოველ არს, ცხოველ არს
Line of ed.: 9     
ღმრთისა (6,10). თარგმანი: "ცხოველ არს ღმრთისაო" -- ესე იგი
Line of ed.: 10     
არს, ვითარმედ უკუნითი-უკუნისამდე ცხოველ არს, ვითარცა ღმერ\თი
Line of ed.: 11     
ღმრთისა მამისა თანა, რაჲთა არღარაოდეს შევიდეს სიკუდილსა.
Line of ed.: 12     
რამეთუ პირველიცა იგი სიკუდილი, არა თუ თანამდებ მისა იყო და
Line of ed.: 13     
და ამისთჳს მიიღო, არამედ -- სხუათა ცოდვისათჳს. ხოლო აწ,
Line of ed.: 14     
ვინაჲთგან იგიცა განუქარვებიეს, რაჲსათჳსღამცა მოკუდა?

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: ეგრეთვე თქუენ შეჰრაცხენით თავნი თქუენნი მკუდრად
Line of ed.: 16     
ცოდვისათჳს, ხოლო ცხოველად ღმრთისა ქრისტე იესუჲს მიერ (6,11).
Line of ed.: 17     
თარგმანი: რაჲთა არა თქუან თუ -- და ჩუენდა რაჲ არს, უკუეთუ
Line of ed.: 18     
ქრისტე არღარა მოკუდების -- ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: ეგრეთვე
Line of ed.: 19     
თქუენ შეჰრაცხენით თავნი თქუენნი; ვითარ "ეგრეთ"? -- ესე იგი არს,
Line of ed.: 20     
ვითარმედ მოჰკუდეთ ცოდვისათჳს ერთგზის, ხოლო ცხოველ იყვნეთ
Line of ed.: 21     
ქრისტეს მიერ მარადის, რამეთუ მის მიერ ცხოველ ვართ და
Line of ed.: 22     
ვიყოფებით. გინა თუ ესრეთ გულისჴმა-ყავ, ვითარმედ: ვითარცა-იგი
Line of ed.: 23     
ქრისტე მოკუდა და ცხოველ არს, ეგრეთვე თქუენ შეჰრაცხენით
Line of ed.: 24     
თავნი თქუენნი, ვითარმედ თანამდებ ხართ, რაჲთა ცოდვისაგან
Line of ed.: 25     
მკუდარ იყვნეთ, ხოლო საღმრთოთა საქმეთა შინა -- ძლიერ და
Line of ed.: 26     
ცხოველ იესუ ქრისტეს შეწევნითა.

Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: ნუ-უკუე სუფევნ ცოდვაჲ მოკუდავთა მაგათ
Line of ed.: 28     
ჴორცთა თქუენთა, მორჩილებად გულისთქუმათა მისთა (6,12). თარგ\მანი:
Line of ed.: 29     
ესრეთ ღაღადებს, ვითარმედ: ვინაჲთგან თანა-გაც მკუდარ-\ყოფაჲ
Line of ed.: 30     
ცოდვისაგან, ისწრაფეთ, რაჲთა არა სუფევდეს ცოდვაჲ ამიერ\ითგან
Line of ed.: 31     
მოკუდავთა მაგათ ჴორცთა ზედა თქუენთა, რამეთუ, რაჟამს
Page of ed.: 86   Line of ed.: 1     
ჩუენ ნებსით ვჰმორჩილობდეთ ცოდვასა, მაშინ სუფევს იგი ჩუენ
Line of ed.: 2     
ზედა; რამეთუ მძლავრობა ეწოდების, ოდეს უბენლიეთ ვისმე
Line of ed.: 3     
ზედა უფლებდეს, ხოლო სუფევად, ოდეს ნებსით ჩუენით მივსცემ\დეთ
Line of ed.: 4     
ჴელმწიფებასა. აწ უკუე მძლავრობაჲ მისი ქრისტემან დაჰჴსნა,
Line of ed.: 5     
ხოლო სუფევაჲ მისი ჩუენსა ჴელმწიფებასა შინა არს, უკუეთუ
Line of ed.: 6     
გუენებოს დაჴსნაჲ ანუ დამტკიცებაჲ.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: ნუ წარუდგინებთ ასოთა Manuscript page: A46r  მაგათ თქუენთა
Line of ed.: 8     
საჭურველად სიცრუვისა ცოდვასა (6,13). თარგმანი: რამეთუ ჴორცნი,
Line of ed.: 9     
სადაჲთცა ვინ მიიყვანებდეს, მივლენ, და უკუეთუ ენებოს კაცსა,
Line of ed.: 10     
ძალ-უც ჴელისა თჳსისა საჭურველ მოწყალებისა ყოფად, ანუ თუ
Line of ed.: 11     
საჭურველ მტაცებლობისა. ეგრეთვე ენასა ძალ-უც საჭურველ სიმართლი\სა
Line of ed.: 12     
ყოფად გალობითა. და კუალად, საჭურველ ცოდვისა -- ბორო\ტისმეტყუელებითა.
Line of ed.: 13     
და ეგრეთვე სხუანი ყოველნი ასონი არიან.

Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: არამედ წარუდგინენით თავნი თქუენნი, ვითარცა
Line of ed.: 15     
მკუდრეთით ცხოველნი, და ასონი ეგე თქუენნი საჭურველად სიმა\რთლისა
Line of ed.: 16     
ღმერთსა (6,13). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: ესრეთ
Line of ed.: 17     
წარუდგინენით თავნი თქუენნი ღმერთსა, ვითარცა ღირს არს ესევი\თარისა
Line of ed.: 18     
მის ქველისმოქმედებისა მისისა საქმე დიდთაცა ნაცვალთა
Line of ed.: 19     
მიგებად, რომელ მკუდრობისა მისგან ცოდვათაჲსა განგათავისუფლ\ნა
Line of ed.: 20     
და ღირს-გყვნა ცხორებასა მას წმიდასა და კეთილსა.

Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: ცოდვაჲ თქუენ ზედა არა უფლებდეს, რამეთუ
Line of ed.: 22     
არა ხართ თქუენ შჯულსა ქუეშე, არამედ მადლსა (6,14). თარგმანი:
Line of ed.: 23     
ჴორცნი ჩუენნი პირველ ქრისტეს მოსლვისა უფლებულ იყვნეს ცოდვისა
Line of ed.: 24     
მიერ, რამეთუ სიკუდილსა თანა სხუანიცა მრავალნი ცოდვათა სიმრავლენი
Line of ed.: 25     
შემოვიდეს, და ძნელ იყო მოქცევაჲ სათნოებად, რამეთუ არცა
Line of ed.: 26     
სული წმიდაჲ გაქუნდა შემწედ, არცა ნათლისღებაჲ, მომაკუდინებელი
Line of ed.: 27     
ცოდვისაჲ. ოდენ შჯული იყო, რომელი გუეტყოდა, ვითარმედ --
Line of ed.: 28     
ესე რაჲმე ქმენ და მას რასმე ნუ იქმ! -- და სხუასა არარას
Line of ed.: 29     
გუარგებდა სწავლითა თჳსითა. ხოლო ვინაჲთგან ქრისტე მოვიდა,
Line of ed.: 30     
ბრძოლაჲ ჩუენი ადვილ იქმნა. და აწ, უკუეთუ არა სრულიად დავიჴსნნეთ,
Line of ed.: 31     
და მივსცნეთ თავნი ჩუენნი გულისთქუმასა ცოდვისასა, ვერ გუეუფლების
Page of ed.: 87   Line of ed.: 1     
ჩუენ ცოდვაჲ, რამეთუ არღარა მოსეს შჯულსა ქუეშე ვართ, რომელ
Line of ed.: 2     
ოდენ გუეტყჳს და სხუაჲ არარაჲ, არამედ ქრისტეს მადლი არს, რომე\ლი-იგი
Line of ed.: 3     
გარდასრულთა შეგჳნდობს და მომავალთა მიმართ შეგუეწევის
Line of ed.: 4     
და განგუამტკიცებს. რამეთუ იგი შემდგომად დიდთა მათ ჭირთასა
Line of ed.: 5     
აღუთქუმიდა გჳრგჳნსა, ხოლო ქრისტე პირველად გჳრგჳნოსან-გუ\ყოფს
Line of ed.: 6     
ნათლისღებითა და მადლითა სულისა წმიდისაჲთა, და ესრეთ
Line of ed.: 7     
შემავლენს ბრძოლად. და უკუეთუ ვსძლოთ, მერმე უვაღრესსა გჳრგჳნსა
Line of ed.: 8     
მოგუცემს. და შჯული ამხილებს ცოდვასა, ხოლო ქრისტე დაჰჴსნის
Line of ed.: 9     
ცოდვათა, რამეთუ ვითარცა იგი მხილებითა გამოაჩინებდა ცოდვასა
Line of ed.: 10     
და დაშჯიდა კაცსა, ეგრეთვე ქრისტე შეუნდობს მონანულსა და
Line of ed.: 11     
დაჰჴსნის ცოდვასა. და ვინაჲთგან ესე ყოველი ესრეთ არს, აწ, უკუეთუ
Line of ed.: 12     
არა ნებსით განმცემელ თავთა ჩუენთა ვიქმნნეთ, ვერ გუეუფლე\ბის
Line of ed.: 13     
ცოდვაჲ.

Verse:    15-16 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე ვცოდვიდეთ-მე-ა, რამეთუ არა ვართ შჯულსა
Line of ed.: 15     
ქუეშე, Manuscript page: A46v  არამედ მადლსა? -- ნუ იყოფინ! არა უწყითა, რამეთუ რომელსა-\იგი
Line of ed.: 16     
წარუდგინენით თავნი თჳსნი მონად მორჩილებისა, მონანი ხართ,
Line of ed.: 17     
რომელსაცა-იგი ერჩით; გინა თუ ცოდვასა სიკუდილდ, გინათუ მორ\ჩილებად
Line of ed.: 18     
სიმართლესა? (6, 15-16). თარგმანი: რაჲთა, რომელსა ესმას
Line of ed.: 19     
თუ -- "ცოდვაჲ თქუენ ზედა არღარა უფლებდეს", -- არა უდებ
Line of ed.: 20     
იქმნას და არღარა წინა-აღუდგებოდის ცოდვისა ბრძოლასა, ამისთჳს
Line of ed.: 21     
კუალად შეაშინებს და იტყჳს, ვითარმედ: ნუ-უკუე ამას ვინმე მიენდოს,
Line of ed.: 22     
თუ -- "ცოდვაჲ ვერღარა მეუფლების", -- და განსცეს თავი თჳსი
Line of ed.: 23     
ცოდვასა! რამეთუ მე ამას ვიტყჳ თუ -- იძულებით და უნებლიეთ ვერ
Line of ed.: 24     
გეუფლების. უკუეთუ კულა ნეფსით თჳსით დაემორჩილნეთ, უძლიერე\სადცა
Line of ed.: 25     
გეუფლოს. რამეთუ თქუენსა ნებასა ზედა არს ყოველი, და
Line of ed.: 26     
უკუეთუ ცოდვასა დაემორჩილნეთ, მისნი მონანი ხართ, და თუ სიმართლესა
Line of ed.: 27     
დაემორჩილნეთ, სიმართლისა მონანი ხართ.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: ხოლო მადლი ღმერთსა, რამეთუ იყვენით მონა
Line of ed.: 29     
ცოდვისა და მორჩილ იქმნენით გულითა, რომელსაცა-იგი მიეცენით
Line of ed.: 30     
სახესა მოძღურებისასა (6,17). თარგმანი: ვინაჲთგან შეაშინნა იგინი
Line of ed.: 31     
და განაკრძალნა ცოდვისაგან, აწ კუალად ჰმადლობს ღმერთსა
Page of ed.: 88   Line of ed.: 1     
ქველისმოქმედებათა მისთათჳს, და იტყჳს, ვითარმედ: მადლი ღმერთ\სა,
Line of ed.: 2     
რომელ ესრეთ შეგეწია, რამეთუ დამონებულნი ეგე ცოდვისანი,
Line of ed.: 3     
რომელთა შეგეყუარა იგი და მონა მისა ქმნილ იყვენით, რომელ
Line of ed.: 4     
თჳნიერ იძულებისა, გულისა თქუენისა ნებითა მორჩილ იქმნენით
Line of ed.: 5     
ამის მოძღურებისა სახესა, რომელსა მოეცენით ღმრთისა შეწევნითა.
Line of ed.: 6     
ხოლო რომელსა სახესა? -- გარნა ამასო, რაჲთა სიწმიდით იყოფე\ბოდით
Line of ed.: 7     
და ღმერთი გრწმენეს, ვითარცა ჯერ-არს. ხოლო თუ "სახესა
Line of ed.: 8     
მოძღურებისასა" -- ესე იგი არს წესსა და კანონსა.

Verse:    18-19 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: ხოლო აწ განთავისუფლებულ ხართ ცოდვისაგან
Line of ed.: 10     
და მონა-ქმნილ ხართ სიმართლისა. კაცობრივ ვიტყჳ უძლურებისა\თჳს
Line of ed.: 11     
ჴორცთა თქუენთაჲსა: ვითარცა-იგი წარუდგინენით ასონი ეგე თქუენნი
Line of ed.: 12     
მონებად არაწმიდებასა და ურჩულოებასა უშჯულოებად, ეგრეთცა აწ
Line of ed.: 13     
წარუდგინენით ასონი ეგე თქუენნი მონებად სიმართლისა სიწმიდედ
Line of ed.: 14     
(6, 18-19). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ კაცობრივთაგან
Line of ed.: 15     
საქმეთა სახესა შემოვიღებ; გინა თუ ესრეთ, ვითარმედ: კაცო\ბრივსა
Line of ed.: 16     
და მდაბალსა საქმესა ვიტყჳ, ვინაჲთგან უძლურ ხართ
Line of ed.: 17     
და მაღალთა და დიდთა საქმეთა ვერ შეიწყნარებთ. ამისთჳს კაცო\ბრივსა
Line of ed.: 18     
და უძლურთა კაცთა საზომსა გეტყჳ, რაჲთა, ვითარცა
Line of ed.: 19     
შეიყუარეთ ცოდვაჲ, ბარე ეგრეთ შეიყუაროთ სიმართლე,
Line of ed.: 20     
თუცა უმეტესად არა. რამეთუ ფრიად უვაღრესისა და უმეტესი\სა
Line of ed.: 21     
მონებისა და სიყუარულისა ჯერ-იყო ქრისტეს მიმართ მოგებად და
Line of ed.: 22     
სიმართლისა მიმართ, ვიდრეღა ურჩულოებისა და ბილწებისა. Manuscript page: A47r  გარნა
Line of ed.: 23     
უძლურებისათჳს თქუენისა გეტყჳ მცირესა ამას საზომსა, რაჲთა უკუეთუ
Line of ed.: 24     
უმეტესად არა ცოდვისა, ოდენ უეჭუელად შეიყუაროთ სიმართლეცა,
Line of ed.: 25     
და, ვითარცა წარუდგინენით ასონი თქუენნი მონებად ურჩულოებისა,
Line of ed.: 26     
ეგოდენ წარუდგინენით მონებად სიმართლისა.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ოდეს-იგი მონანი იყვენით ცოდვისანი,
Line of ed.: 28     
თავისუფალ იყვენით სიმართლისაგან (6,20). თარგმანი: ესრეთ
Page of ed.: 89   Line of ed.: 1     
იტყჳს, ვიტარმედ: ოდეს ცოდვათა შინა სცხოვნდებოდეთ, ესრეთ
Line of ed.: 2     
ჰმორჩილობდით ურჩულოებასა, რომელ არცა თუ ერთსა იქმოდეთ
Line of ed.: 3     
სიმართლესა. რამეთუ ამას მოასწავებს თუ "თავისუფალ იყვენით
Line of ed.: 4     
სიმართლისაგან", ესე იგი არს, ვითარმედ არცა ერთსა საქმესა ზედა
Line of ed.: 5     
ჰმორჩილობდით მას. ეგრეთვე უკუე აწცა, ვინაჲთგან მოხუედით
Line of ed.: 6     
სიმართლედ, ნუცაღა ერთსამცა საქმესა ზედა ჰმორჩილობთ ცოდ\ვასა,
Line of ed.: 7     
არამედ სრულიად განთავისუფლდით მისგან.

Verse: 21-23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: რაჲ უკუე ნაყოფი გაქუნდა მაშინ, რომლისათჳს
Line of ed.: 9     
აწ ეგერა გრცხუენის? რამეთუ აღსასრული მათი სიკუდილი არს.
Line of ed.: 10     
ხოლო აწ განთავისუფლებულ ხართ ცოდვისაგან და დამონებულ
Line of ed.: 11     
ღმრთისა, და გაქუს თქუენ ნაყოფი თქუენი სიმართლედ და აღსას\რულსა --
Line of ed.: 12     
ცხორებაჲ საუკუნოჲ. რამეთუ საგზალი ცოდვისაჲ სიკუდილი
Line of ed.: 13     
არს (6,21-23). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: რაჲ სარგებელი
Line of ed.: 14     
მოიღეთ პირველისა მის უკეთურებისაგან? -- გარნა სირცხჳლი.
Line of ed.: 15     
რამეთუ ესევითარი არსო ნაყოფი ცოდვისაჲ, რომელ ჴსენებაჲცა
Line of ed.: 16     
მისი სირცხჳლ არს. და უკუეთუ ჴსენებაჲ ოდენ სარცხჳნელ არს,
Line of ed.: 17     
თჳთ საქმე რაჲ იყოს! და აწ უკუე ორკერძო კეთილი გეყოო:
Line of ed.: 18     
ერთად, რომელ განსთავისუფლდით სირცხჳლისა მისგან, და მეო\რედ,
Line of ed.: 19     
რამეთუ სცანთ, რასა შინა იყვენით. რამეთუ, გულისჴმა-\ყავთ
Line of ed.: 20     
თუ საქმეთა მათ, რომელთა ჴსენებითა სირცხჳლი მოგივალს
Line of ed.: 21     
გონებასა, რაჲმცა იყო სასყიდელი მათი? რამეთუ ცოდვისა ნაყოფი
Line of ed.: 22     
და აღსასრული სიკუდილი არს სულისაჲ. ხოლო სიმართლისა
Line of ed.: 23     
ნაყოფი და აღსასრული -- კადნიერებაჲ ღმრთისა მიმართ და
Line of ed.: 24     
სიხარული და სიწმინდე და ცხორებაჲ საუკუნოჲ. და ცოდვისა
Line of ed.: 25     
საგზალი სიკუდილი არს სულიერი, ხოლო სიმართლისა -- მადლი
Line of ed.: 26     
ღმრთისაჲ ცხორებად საუკუნოდ. ხოლო საგზლად იტყჳს ნაყოფსა
Line of ed.: 27     
და მოსაგებელსა ცოდვისასა.

Verse: 23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: ხოლო ნიჭი ღმრთისაჲ ცხორება საუკუნო არს
Line of ed.: 29     
ქრისტე იესუჲს მიერ უფლისა ჩუენისა (6,23). თარგმანი: არა თქუა
Page of ed.: 90   Line of ed.: 1     
თუ "სასყიდელი იგი სათნოებათაჲ", არამედ -- "ნიჭი ღმრთისაჲო",
Line of ed.: 2     
რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ არა შრომათა მიერ, არამედ ნიჭითა
Line of ed.: 3     
ღმრთისაჲთა იქმნების შენდობაჲ ცოდვათაჲ და დამკჳდრებაჲ სა\სუფეველსა,
Line of ed.: 4     
დაღაცათუ ბევრეულნი შრომანი ვაჩუენნეთ. Manuscript page: A47v 



Subsection: 8  
Line of ed.: 5   [თავი Ⴡ.
Line of ed.: 6  
ცხორებისა მისთჳს მადლითა შემკულისა]


Chapter: 7  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: ანუ არა უწყითა, ძმანო, რამეთუ ვითარცა მეცნი\ერთა
Line of ed.: 8     
შჯულისა გეტყჳ თქუენ, ვითარმედ შჯული უფლებს კაცსა
Line of ed.: 9     
ზედა, რავდენ ჟამ ცოცხალ არს იგი (7,1). თარგმანი: ზემო თქუა,
Line of ed.: 10     
ვითარმედ: მოვკუედით ჩუენ ცოდვისაგან და ნუღარამცა უფლებს
Line of ed.: 11     
იგი ჩუენ ზედა, ვითარცა მკუდართა. ხოლო აწ ჰნებავს გამოჩინებად,
Line of ed.: 12     
ვითარმედ არცა ძუელი იგი შჯულიღა უფლებს ჩუენ ზედა; და
Line of ed.: 13     
კაცობრივსა სახესა შემოიღებს და იტყჳს, ვითარმედ: "შჯული უფლებს
Line of ed.: 14     
კაცსა ზედა, რავდენ ჟამ ცოცხალ არს იგი". ესე იგი არს, ვითარმედ:
Line of ed.: 15     
პირველ ქრისტეს მოსლვისა ცოცხალ იყო შჯული მოსესი და ჯერ-\იყო
Line of ed.: 16     
მონებაჲ მისი. ხოლო ვინაჲთგან ქრისტე მოვიდა, იგი მოკუდა,
Line of ed.: 17     
და არღარად საჴმარ არს მისი აღსრულებაჲ.

Verse: 2-3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ქმრის ცოლი დედაკაცი შეკრულ არს
Line of ed.: 19     
შჯულითა; უკუეთუ მოკუდეს ქმარი იგი, განთავისუფლებულ არს
Line of ed.: 20     
იგი შჯულისა მისგან ქმრისაჲსა. ხოლო ცხორებასა ქმრისასა
Line of ed.: 21     
მრუშებად შეერაცხოს, შე-თუ-ეყოს ქმარსა სხუასა. უკუეთუ მოკუდეს
Line of ed.: 22     
ქმარი იგი, თავისუფალ არს იგი შჯულისა მისგან, რაჲთა არა იყოს
Line of ed.: 23     
იგი მემრუშე, შე-თუ-ეყოს ქმარსა სხუასა (7,2-3). თარგმანი:
Line of ed.: 24     
ქმრად მოსეს შჯულსა იტყჳს და დედაკაცად -- ერსა მას მორჩილ\სა
Line of ed.: 25     
მისსა. და იტყჳს, ვითარმედ: პირველ ქრისტეს მოსლვისა იგი
Line of ed.: 26     
ცოცხალ იყო, და მრუშება იყო მისგან განშორებაჲ. ხოლო აწ
Page of ed.: 91   Line of ed.: 1     
იგი მოკუდა და უჯერო არს მკუდრისა მის ცოლ ყოფაჲ. არამედ
Line of ed.: 2     
რომელი აწ შემოვიდა ახალი იგი სიძჱ -- უკუდავი ქრისტე --
Line of ed.: 3     
მისდა ჯერ-არს შეყოფაჲ.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: ამიერითგან თქუენცა, ძმანო ჩემნო, მოჰკუედით
Line of ed.: 5     
შჯულისა მისგან ჴორცითა მით ქრისტესითა, რაჲთა იყვნეთ თქუენ
Line of ed.: 6     
სხჳსა მის მკუდრეთით აღდგომილისა, რაჲთა ნაყოფი გამოიღოთ
Line of ed.: 7     
ღმრთისა (7,4). თარგმანი: ზემო იტყჳს შჯულისა სიკუდილსა.
Line of ed.: 8     
ხოლო აწ კუალად იტყჳს, ვითარმედ: თქუენცა მოჰკუედით მისგან,
Line of ed.: 9     
და არღარაჲ გაქუს მის თანა ზიარებაჲ, არამედ განთავისუფლებულ
Line of ed.: 10     
ხართო მისგან ჴორცითა მით ქრისტესითა, რომლითა ივნო ჩუენთჳს
Line of ed.: 11     
და გჳჴსნნა მონებისაგან შჯულისა მის აჩრდილისა. და ჩუენცა
Line of ed.: 12     
მოვკუედით მის თანა ნათლისღებითა და არღარა უფალ ვართ თავთა
Line of ed.: 13     
ჩუენთა, არამედ სასყიდლითა სყიდულნი ვართ, რაჲთა ნაყოფი გამოვი\ღოთ
Line of ed.: 14     
ღმრთისა. რამეთუ მაშინ ყოველი ნაყოფი ჩუენი სიკუდილისაჲ
Line of ed.: 15     
იყო, ხოლო აწ ღმრთისაჲ არს.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ვიდრე-იგი ვიყვენით ჴორცთა შინა (7,5).
Line of ed.: 17     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: რაჟამს ვიყვენით ჴორციელსა მას
Line of ed.: 18     
მოქალაქობასა შინა შჯულისასა, რამეთუ ჴორცად ჴორციელთა
Line of ed.: 19     
მათ მცნებათა იტყჳს, დადებულა ჭამისათჳს და სუმისა და ბანისა
Line of ed.: 20     
ჴორციელთა ასოთაჲსა და კეთროვნებისა და სხუათა ესევითართა.

Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: ვნებანი იგი ცოდვათანი იქმნებოდეს რჩულისა მისგან ასოთა შინა
Line of ed.: 22     
ჩუენთა (7,5). თარგმანი: რაჟამს ბოროტთა მათ საქმეთა ჩუენთა არა დაუტეობდით და
Line of ed.: 23     
რჩული გუამხილებდა, მაშინ ვიცოდეთ, ვითარმედ ბოროტად ვიქმთ და ვნებანი
Line of ed.: 24     
ჴორცთანი იშვებოდეს რაჲ ასოთა შინა ჩუენთა, რომელ არიან გულის-სიტყუანი, მაშინ
Line of ed.: 25     
რჩული იგი, მამხილებელი ცოდვისაჲ, უფროჲსად დასასჯელ გუექმნებოდა და ცოდვა,
Line of ed.: 26     
ვინაჲთგან არა უსმენდით მას.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: რამეთუ აწ ესერა განთავისუფლებულ ხართ რჩულისა მისგან და
Line of ed.: 28     
მოვკუედით, რომლითა-იგი შეპყრობილ ვიყვენით, რაჲთა ვჰმონებდეთ განახლებულითა
Line of ed.: 29     
სულითა და არა დაძუელებულითა წიგნითა (7,6). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითამედ
Line of ed.: 30     
რჩული მაშინ ოდენ გუეტყოდა, რაჲთა არა ვცოდვიდეთ, და გამოაჩინა თუ რაჲ არს
Page of ed.: 92   Line of ed.: 1     
ცოდვაჲ, ხოლო ჩუენ ვნებათა მიერვე შეპყრობილ ვიყვენით და გუექმნებოდა იგი
Line of ed.: 2     
უმეტესად დასასჯელ. არამედ აწ განვთავისუფლდით მისგან. ვითარ განვთავისუფლდით?
Line of ed.: 3     
-- რამეთუ ძუელი იგი კაცი, ცოდვისა მიერ დამონებული, მოკუდა და დაეფლა, რამეთუ
Line of ed.: 4     
ამისთჳს თქუა თუ -- "მოვკუედით, რომლითა შეპყრობილ ვიყვენით", და აწ არღარა
Line of ed.: 5     
ვჰმონებთ დაძუელებულითა წიგნითა, ესე იგი არს, ვითარმედ არღარა გუაქუს ძუელი იგი
Line of ed.: 6     
რჩული დამსჯელად, არამედ სული წმიდაჲ შემწედ გუაქუს.



Subsection: 9  
Line of ed.: 7   [თავი Ⴇ]


Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: მიზეზი პოვა ცოდვამან მცნებისაგან (7,8). თარგმანი: არა თუ
Line of ed.: 9     
რჩულმან მოსცა მიზეზი ცოდვისაჲ, ნუ იყოფინ, არამედ იგი აყენებდა, რაჲთამცა
Line of ed.: 10     
განაშორა ცოდვისაგან, ხოლო "ცოდვამანო" -- ესე იგი არს, ვითარმედ დაჴსნილებამანო
Line of ed.: 11     
და უკეთურმან გონებამან კეთილი იგი ბოროტად იჴმარა, რამეთუ რჩული მოგუეცა, არა
Line of ed.: 12     
თუ რაჲთა აღატყინოს გულისთქუმაჲ, არამედ რაჲთა უთხრას სნეულსა მავნებელი, ხოლო
Line of ed.: 13     
უკუეთუ სნეულმან არა ინებოს კრძალვაჲ, ბრალი მისი არს.

Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: და შექმნა ჩემ თანა ყოველი გულისთქუმაჲ (7,8) თარგმანი: არა თუ
Line of ed.: 15     
ამას იტყჳს თუ მცნებამან გულისთქუმაჲ ქმნა, არამედ ცოდვამან, რომელ არს ბოროტი
Line of ed.: 16     
გონებაჲ. მან მიიღო რაჲ მცნებაჲ, უფროჲსად გარდაჰმატა გულისთქუმაჲ.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რჩულისა თჳნიერ ცოდვაჲ მკუდარ არს (7,8). თარგმანი:
Line of ed.: 18     
ესე იგი არს, ვითარმედ: არა ესრეთ საცნაურ არს, ვითარ რჩულისა მიერ, რამეთუ იცოდეს
Line of ed.: 19     
რჩულისა პირველცა, ვითარმედ ცოდვენ, არამედ უგანცხადებულესად ცნეს, რაჟამს მოვიდა
Line of ed.: 20     
რჩული.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: ხოლო მე ცოცხალ სადმე ვიყავ თჳნიერ რჩულისა (7,9). თარგ\მანი:
Line of ed.: 22     
ესე იგი არს, ვითარმედ: პირველ მოსესა კაცნი იყვნეს თჳნიერ რჩულისა, და არა
Line of ed.: 23     
ესრეთ დაისაჯებოდეს ცოდვათათჳს, ვითარ რაჟამს რჩული მოვიდა. რამეთუ ამათ
Line of ed.: 24     
ყოველთა სიტყუათა კაცობრივისა ბუნებისა მაგიერ იტყჳს, ვითარ-იგი იყო პირველ
Line of ed.: 25     
ქრისტესა.

Verse: 9-10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: და ოდეს მოიწია მცნებაჲ, ცოდვაჲ იგი განცოცხლდა, და მე მოვკუედ
Line of ed.: 27     
(7,9-10). თარგმანი: არა თუ ცოდვაჲ არა იყო და რჩულმან განაცოცხლა და არა-არსი
Line of ed.: 28     
არსად მოიყვანა, არამედ ამას იტყჳს, ვითარმედ პირველ რჩულისა ვცოდევდი და ცოდვაჲ
Line of ed.: 29     
იგი არა ჩნდა, არამედ წარმდებად და უგულისხმოდ ვიქმოდე მას. ხოლო მო-რაჲ-ვიდა
Line of ed.: 30     
რჩული, მან ჩემ შორის დამალული იგი ცოდვაჲ გამოაცხადა, ხოლო ვინაჲთგან
Line of ed.: 31     
გამოაცხადა, და კუალად მასვე ვიქმოდე, მერმე უმეტესი სასჯელი და სიკუდილი
Line of ed.: 32     
სულიერი მოვიდოდა ჩემ ზედა. და ესე დიდი ქებაჲ არს რჩულისაჲ, რომელ პირველ მისა
Line of ed.: 33     
წარჴსნილად და ურიდად ცოდვიდეს და არა დიდად ცოდვად შეერაცხნეს დიდნი ცოდვანი,
Line of ed.: 34     
არამედ, ვითარცა სიზმარსა შინა, იცოდეს თუ -- ვცოდავთო. ხოლო მო-რაჲ-ვიდა იგი, ესე
Line of ed.: 35     
ქმნა, თუცა რომელ სხუაჲ არა, გარნა ესე: იცოდინ თუ -- ვცოდავთ. და ესე არა მცირედი
Line of ed.: 36     
შეწევნაჲ არს, დამახრწეველი ცოდვისაჲ.

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 37        
მოციქულისაჲ: და იპოვა ჩემდა მცნებაჲ იგი, რომელი იყო საცხორებელად, იგივე
Line of ed.: 38     
სიკუდილად (7,10). თარგმანი: არა იტყჳს თუ: "იქმნა ჩემდა სიკუდილად", არამედ:
Line of ed.: 39     
"იპოვაო", რამეთუ საკჳრველსა მას და დიდსა უკეთურებასა კაცთასა ესრეთ უწოდა;
Line of ed.: 40     
რამეთუ ამას იტყჳს, ვითარმედ იგი ცხორებისათჳს მოეცა; უკუთუ კულა ცხორებად
Page of ed.: 93   Line of ed.: 1     
ქმნილი იგი სიკუდილ იპოვა, ესე არა მისი არს ცთომაჲ, არამედ -- რომელთა მიიღეს
Line of ed.: 2     
მცნებაჲ იგი განმაცხოველებელი, და მოიპოვეს იგი სიკუდილისა შემწედ.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე კეთილი იგი მე სიკუდილ მექმნა-ა? -- ნუ იყოფინ! არამედ
Line of ed.: 4     
ცოდვაჲ იგი, რაჲთა ჩნდეს ცოდვად კეთილითა მით (7,13). თარგმანი: ესე იგი არს
Line of ed.: 5     
ვითარმედ: რაჲთა გამოჩნდეს თუ რაჲზომ ბოროტ არს ცოდვაჲ და ბოროტი გონებაჲ,
Line of ed.: 6     
რომელ ცხორებისა მიზეზი იგი სიკუდილისა შემწედ მოიპოვა.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: რაჲთა იყოს გარდარეულად ცოდვილ ცოდვაჲ იგი (7,13). თარგ\მანი:
Line of ed.: 8     
რაჲთა ვცნა თუ რაჲზომ მწარე არსო საქმე ცოდვისა.



Subsection: 10  
Line of ed.: 9   [თავი Ⴈ]


Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: რჩული სულიერ არს (7,14). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ
Line of ed.: 11     
მასწავლელი არს სათნოვებისაჲ და დამაყენებელი ცოდვისაჲ.

Line of ed.: 12        
[მოციქულისაჲ: და მე ჴორციელ ვარ და განფრდილ ცოდვასა
Line of ed.: 13     
შინა (7,14). თარგმანი:] Manuscript page: A50r  ...რამეთუ ესრეთ ვყვენით თავნი
Line of ed.: 14     
ჩუენნი კაცთა, უვნებელად დაბადებულთა, [და] დავემორჩილენით
Line of ed.: 15     
ვნებათა ჴორციელთა და განვიფრდენით ცოდვათა შინა, რამეთუ
Line of ed.: 16     
სიკუდილსა თანა ვნებანიცა შემოვიდეს (ვითარ: რისხვაჲ, მწუხარებაჲ,
Line of ed.: 17     
გულისთქუმაჲ ბოროტი). ამათ შინა შთავვარდით ადამის ცთომითგან.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რომელსა-იგი ვიქმ, არა ვიცი (7,15).
Line of ed.: 19     
თარგმანი: ვინაჲთგან თქუა თუ "განფრდილ ვარ ცოდვასა შინა",
Line of ed.: 20     
აწ იტყჳს თუ ვითარ განფრდილ ვარ; ვითარმედ: არა ვიციო, თუ
Line of ed.: 21     
ვითარ მაცთუნებს და წარმიტაცებს ცოდვაჲ, რამეთუ მიიპარავს
Line of ed.: 22     
გონებასა ჩემსა, რომელ კნინღა ვერ ვსცნობ თუ ვითარ მიმიტაცებს.

Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა, რომელი მე მნებავს, მას ვიქმ,
Line of ed.: 24     
არამედ რომელი მძულს, მას ვჰყოფ (7,15). თარგმანი: არა თუ
Line of ed.: 25     
ესრეთ იტყჳს თუ -- "უნებლიეთ მაქმნევს ცოდვაჲ", -- არამედ
Line of ed.: 26     
მაცთურებასა მისსა გამოაჩინებს, და ვითარ მისითა მით სიტკბოები\თა
Line of ed.: 27     
წარიტაცებს კაცსა, ვიდრეღა, მრავალგზის, რომელი სძულნ, იგი
Line of ed.: 28     
ქმნის მის ჟამისა გემოჲსათჳს.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ, რომელი არა მნებავს, და მას ვჰყოფ,
Line of ed.: 30     
თანამოწამე ვარ შჯულისა, რამეთუ კეთილ არს (7,16). თარგმანი:
Page of ed.: 94   Line of ed.: 1     
ესე იგი არს, ვითარმედ: რომელი არა სათნო-უჩნს შინაგანსა გონებასა
Line of ed.: 2     
ჩემსა, და ვიცი, ვითარმედ ბოროტ არს, მას ვიქმ ჩუეულებისა და
Line of ed.: 3     
წესისა მის ბოროტისა მძლავრებითა. ხოლო ესე არა მცირე ქებაჲ არს
Line of ed.: 4     
შჯულისაჲ, რომელ მარადის არა-ქმნასა ცოდვისასა ასწავლის.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე, არღარა მე ვიქმ მას, არამედ -- რომელი
Line of ed.: 6     
დამკჳდრებულ არს ჩემ თანა -- ცოდვაჲ (7,17). თარგმანი: და
Line of ed.: 7     
ვითარ იქმს მას ცოდვაჲ, რომელ თქუა თუ "არღარა მე ვიქმ მას,
Line of ed.: 8     
არამედ -- რომელი დამკჳდრებულ არს ჩემ თანა -- ცოდვაჲ"? --
Line of ed.: 9     
გარნა ესე იგი არს, ვითარმედ გემოსა მას ცოდვისასა წინა-მიყოფსო
Line of ed.: 10     
და ესრეთ მაცთუნებს და მიმდრეკს კეთილისაგან.

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: ესე უწყი, რამეთუ არა დამკჳდრებულ არს ჩემ
Line of ed.: 12     
თანა (7,18). თარგმანი ათანასისი: თჳთმფლობელობასა კაცისასა
Line of ed.: 13     
გამოაჩინებს და ვითარმედ კაცი უფალ არს ორკერძოვე მიდრეკასა
Line of ed.: 14     
ზედა, გინა თუ კეთილისა მიმართ, გინა თუ ბოროტისა, და ამისთჳს
Line of ed.: 15     
იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ ესრეთ დამკჳდრებულ არს ჩემ თანა
Line of ed.: 16     
კეთილი, თუ-მცა მინდა, თუ არა, -- ვიქმოდე-მცა მას იძულებით.
Line of ed.: 17     
რამეთუ ნებაჲ წინა-მიც, რაჲთა, სადაჲთცა ვინებო -- მივდრკე. და
Line of ed.: 18     
ესე ბუნებითად მაქუსო ნებებაჲ კეთილისაჲ, ხოლო ქმნაჲ არღარა
Line of ed.: 19     
იძულებით არს, არამედ თჳთმფლობელობასა ზედა ჩემსა.

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: ესე იგი არს, ჴორცთა შინა ჩემთა, კეთილი (7,18).
Line of ed.: 21     
თარგმანი: არა თუ ჴორცთა შეასმენს ამით სიტყჳთა, არამედ განყო
Line of ed.: 22     
კაცი ორად: სულად და ჴორცად; და თქუა, ვითარმედ "ჴორცთა შინა
Line of ed.: 23     
ჩემთა კეთილი Manuscript page: A50v  არარაჲ არსო". ესე იგი არს, ვითარმედ: ჴორცთა
Line of ed.: 24     
ვერ ძალ-უც თავით თჳსით კეთილისა რაჲსამე ქმნად, არამედ
Line of ed.: 25     
ყოველი საქმე სულისაჲ არს, და მას ძალ-უც გამოცნობად კეთილისა
Line of ed.: 26     
და ბოროტისა, ხოლო ოდეს იგი მიდრკეს კეთილისაგან, ჴორცნიცა
Line of ed.: 27     
მას შეუდგიან.

Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ნებაჲ იგი წინა-მიც, ხოლო საქმედ
Line of ed.: 29     
კეთილისა მის არა ვჰპოებ (7,18). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს თუ:
Page of ed.: 95   Line of ed.: 1     
ნებაჲ კეთილისაჲ მაქუს, გარნა ჩუეულებათათჳს ცოდვისათა და
Line of ed.: 2     
მძლავრებისა მისთჳს მივიტაცები, და ვერ ვჰპოებ ჩემ თანა საქმესა
Line of ed.: 3     
კეთილსა, რომელი ჰნებავს შინაგანსა გონებასა, არამედ -- რომელი
Line of ed.: 4     
სძულს, და მამხილებს მისთჳს.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა რომელი მე მნებავს კეთილი, მას
Line of ed.: 6     
ვჰყოფ, არამედ რომელი არა მნებავს ბოროტი, მას ვიქმ (7,19).
Line of ed.: 7     
თარგმანი: გამოაჩინებს ცთუნებასა მას ცოდვისა მიერსა, რამეთუ
Line of ed.: 8     
იტყჳს, ვითარმედ: ბუნებით მნებავს ქმნაჲ კეთილისაჲ, გარნა მოვალს
Line of ed.: 9     
გულის-თქუმაჲ და დამარწმუნებს ქმნად ბოროტისა, რომელი-იგი
Line of ed.: 10     
არა ჰნებავს გონებასა მას შინაგანსა, არამედ სძულს.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ რომელი-იგი მე არა მნებავს და მას
Line of ed.: 12     
ვჰყოფ, არღარა მე ვიქმ მას (7,20). თარგმანი: სულიცა და
Line of ed.: 13     
ჴორცნიცა კიდე-განიყვანნა და ყოველი ბრალი ბოროტსა პროერესინ\სა
Line of ed.: 14     
ზედა (რომელ არს ნებაჲ) და ბოროტსა ჩუეულებასა ზედა, და
Line of ed.: 15     
ეშმაკსა ზედა დადვა, რამეთუ სულისაცა ბუნებაჲ კეთილ არსო და
Line of ed.: 16     
ჴორცთაჲცა, არამედ ბოროტი ნებაჲ და ეშმაკი იქმან ყოველსავე.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: არამედ რომელი დამკჳდრებულ არს ჩემ თანა ცოდვაჲ
Line of ed.: 18     
(7,20). თარგმანი: კეთილისათჳს თქუა, ვითარმედ "არა დამკჳდრებულ
Line of ed.: 19     
არს", ხოლო ბოროტი "დამკჳდრებულ არსო", რამეთუ, ვინაჲთგან
Line of ed.: 20     
დაუტევეთ კეთილი და შევიყუარეთ ბოროტი, ესევითარი ჩუეულებაჲ
Line of ed.: 21     
შეგუექმნა, რომელ, ვითარცა ბუნებაჲ, დაემკჳდრა ჩუენ თანა.

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: ვპოვებ სადმე შჯულსა, რომელსა უნდეს ჩემდა
Line of ed.: 23     
ყოფად კეთილისა, რამეთუ მე ბოროტი წინა-მიც (7,21). თარგ\მანი:
Line of ed.: 24     
ესე იგი არს, ვითარმედ ვაქებ შჯულსა მას სჳნიდისითა
Line of ed.: 25     
ჩემითა და ვჰპოებ მას, ვითარმედ, უკუეთუ მინდეს კეთილისა
Line of ed.: 26     
ქმნაჲ, შემეწევის, რაჲსათჳსღა უკუე ვიქმო ბოროტსა? ამისთჳსო,
Line of ed.: 27     
რამეთუ ბოროტი წინა-მიც. ესე იგი არს, ჩუეულებაჲ მისი მმძლავრობს,
Page of ed.: 96   Line of ed.: 1     
რომელ, დაღაცათუ მინდეს ქმნაჲ კეთილისაჲ, ვერ-ვე ძალ-უც შჯულსა
Line of ed.: 2     
შეწევნად, რამეთუ თჳნიერ წუევნისა ოდენ კეთილისა მიმართ --
Line of ed.: 3     
სხუაჲ ვერარაჲ ძალ-უც. ამისთჳს უკუე კეთილ არს დატევებაჲ მისი,
Line of ed.: 4     
რამეთუ ამას ისწრაფის გამოჩინებად, ვითარმედ კეთილ არს დატევე\ბაჲ
Line of ed.: 5     
შჯულისაჲ მის და მისლვაჲ ქრისტესა, რომელი არა ოდენ
Line of ed.: 6     
გუაწუევს კეთილისა მიმართ, არამედ განა...

Verse: 22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: რამეთუ თანა-მნებავს რჩულსა ღმრთისასა (7,22). თარგმანი: აღვი\არებ
Line of ed.: 8     
სჳნიდისითა, ვითარმედ კეთილ არს, რამეთუ პირველ მისსაცა იცოდა სჳნიდისმან
Line of ed.: 9     
ჩემმან კეთილისა საქმე და ვპოე რაჲ იგი წერილი, ვაქებო "შინაგანითა კაცითა", არამედ
Line of ed.: 10     
ვხედავ სხუასა რჩულსა ასოთა შინა ჩემთა. ხოლო "რჩულად წინააღმდგომად"
Line of ed.: 11     
ცოდვასა უწესს ამას ადგილსა და ბოროტსა პროერესინსა, რომელ არს ნებაჲ. და იგივე
Line of ed.: 12     
წინა-აღუდგებისო სჳნიდისსა ჩემსა და წარმტყუენავს რჩულითა ცოდვისაჲთა, რომელ
Line of ed.: 13     
არს ჩუეულებაჲ ბოროტისაჲ.

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: უბადრუკი მე ესე კაცი ვინ-მე მიჴსნას ჴორცთა ამათგან სიკუდილი\სათა?
Line of ed.: 15     
(7,24). თარგმანი: ნუ ჰგონებ თუ ჴორცთა რასმე აბრალებს, რამეთუ არა თქუა
Line of ed.: 16     
"ჴორცნი ცოდვისანი", არამედ "ჴორცნი სიკუდილისანიო", და ამას იტყჳს, ვითარმედ: გან\მცა-ვინ-მათავისუფლა
Line of ed.: 17        
მძლავრებისა მისგან ცოდვათაჲსა, რომელთა მიერ იქმნნეს ჴორცნი
Line of ed.: 18     
ესე ჴორც სიკუდილის, რაჲთამცა მომეცნეს მე ჴორცნი თავისუფალნი ცოდვისგან და
Line of ed.: 19     
სიკუდილისა?



Subsection: 11  
Line of ed.: 20   [თავი Ⴈ̂Ⴀ]


Chapter: 8  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მიციქულისაჲ: არა-მე რაჲ დასასჯელ არს აწ, რომელნი-იგი ქრისტე იესუჲს მიერ
Line of ed.: 22     
არიან (8,1). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ აწ არღარაჲ აჭირვებს ესევითარი
Line of ed.: 23     
მძლავრებაჲ ქრისტეს მოყუარეთა.

Verse: 3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: ღმერთმან ძე თჳსი მოავლინა მსგავსად ჴორცთა მათ ცოდვისათა
Line of ed.: 25     
(8,3). თარგმანი: რამეთუ ვინაჲთგან რჩული უძლურ იქმნა ბოროტისა მისგან ნებისა
Line of ed.: 26     
ჴორცთასა დაჴსნად ცოდვისა, ამისთჳს მოავლინა ღმერთმან ძე თჳსი. ხოლო რომელ იტყჳს
Line of ed.: 27     
თუ "მსგავს", ნუ ჰგონებ თუ სხუებრნი რაჲმე იყვნეს, ოდენ მსგავსნი ამათნი. ნუ იყოფინ!
Line of ed.: 28     
არამედ ესევითარნივე ჴორცნი იყვნეს, ვითარ ჩუენნი, გარნა ცოდვისა განუცადველნი და
Line of ed.: 29     
ამისთჳს თქუა თუ "მსგავსებითა ჴორცთა მათ ცოდვისათა".

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: რაჲთა სიმართლე რჩულისაჲ აღესრულოს ჩუენ შორის (8,4).
Line of ed.: 31     
თარგმანი: რაჲ არ სიმართლე რჩულისაჲ? -- ნებაჲ და განზრახვაჲ მისი, რომლისა
Line of ed.: 32     
ისწრაფდა, რაჲთამცა დაამტკიცა სიმართლე კაცთა შორის, და ვერ უძლო, ხოლო
Line of ed.: 33     
ქრისტემან დაამტკიცა.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 34        
მოციქულისაჲ: ზრახვაჲ ჴორცთაჲ სიკუდილ არს (8,6). თარგმანი: ზრახვად
Page of ed.: 97   Line of ed.: 1     
ჴორცთა -- ცოდვასა იტყჳს, და ზრახვად სულისა -- სათნოებასა, რომელნი-ესე შემს\ჭუალულ
Line of ed.: 2     
არიან პროერესისადა, გინა თუ კეთილი იყოს, გინა თუ ბოროტი.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: ზრახვაჲ ჴორცთაჲ მტერობა არს ღმრთისა, რამეთუ რჩულსა ღმრთი\სასა
Line of ed.: 4     
ვერ დაემორჩილების, ვერცა ძალ-უც (8,7). თარგმანი: ზრახვად ჴორცთა კუალად
Line of ed.: 5     
აქა ზრქელსა ბუნებასა იტყჳს, მოყუარესა ცოდვისასა და სოფლისა საქმეთასა. მას იტყჳს,
Line of ed.: 6     
ვითარმედ ვერ ძალ-უც დამორჩილებად ღმრთისა, და რაჲღა სასოებაჲ გუაქუს ცხორებ\ისაჲ,
Line of ed.: 7     
უკუეთუ ბოროტი კეთილ ვერ იქმნების? არამედ არა ამას იტყჳს თუ -- ვერ ძალ\უც
Line of ed.: 8     
ბოროტსა, რაჲთა იქმნას კეთილ, -- არამედ ამას იტყჳს, ვითარმედ: ესე შეუძლებელ
Line of ed.: 9     
არს, თუ-მცა მასვე ბოროტსა შინა იყო და ღმერთსა დაემორჩილა. შეცვალებაჲ კუალად,
Line of ed.: 10     
კეთილ-ყოფაჲ და დამორჩილებაჲ ღმრთისაჲ ადვილ არს, ვისცა ენებოს.

Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: რომელნი ჴორცთა შინა არიან, ღმრთისა სათნო-ყოფად ვერ ჴელ-\ეწიფების
Line of ed.: 12     
(8,8). თარგმანი: ჴორცად ამას ადგილსა არა ბუნებასა ამას ჴორცთასა იტყჳს,
Line of ed.: 13     
არამედ ცხორებასა ჴორციელსა და სოფლიოსა, სავსესა შუებითა და ბილწებითა, რომელ-\იგი
Line of ed.: 14     
კაცსა ჰყოფს ყოვლითურთ ჴორც.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ ჴორციელად სცხოვნდებოდით, სიკუდილად ხართ (8,13).
Line of ed.: 16     
თარგმანი: სიკუდილსა მას უკუდავსა იტყჳს აქა გეჰენიისასა.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: იგივე სული ეწამების სულსა ამას ჩუენსა (8,16). თარგმანი: ესე
Line of ed.: 18     
იგი არს, ვითარმედ ჩუენთა ამათ სიტყუათა სული წმიდაჲ მოწამე არს, რამეთუ მან
Line of ed.: 19     
მომცა ჩუენ მადლი ამათ სიტყუათა ქადაგებად.



Subsection: 12  
Line of ed.: 20   [თავი Ⴈ̂Ⴁ]


Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: რამეთუ იჭჳ იგი დაბადებისაჲ გამოცხადებასა შვილთა ღმრთისათა
Line of ed.: 22     
მოელის (8,19). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ დაბადებულნი ყოველნი დიდად
Line of ed.: 23     
მოელიან ამათ კეთილთა მოსლვასა, რომელნი-ესე აწ ვაჴსენენით, რამეთუ "იჭუად" ამას
Line of ed.: 24     
ადგილსა მტკიცესა მას მოლოდებასა იტყჳს.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ამაოებასა დაემორჩილა დაბადებული არა ნეფსით (8,20).
Line of ed.: 26     
თარგმანი: რაჲ არს ესე თუ "დაემორჩილა"? -- განხრწნილ იქმნაო. რაჲსათჳს? --
Line of ed.: 27     
შენთჳს, კაცო, რამეთუ ვინაჲთგან შენ მიიღე ვნებული ეგე და მოკუდავი ჴორცი,
Line of ed.: 28     
გარდაჰჴედ რაჲ მცნებასა, მიერითგან სოფელმანცა წყევაჲ მოიღო ეკალთა და კუროჲსთავ\თა
Line of ed.: 29     
აღმოცენებად.

Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: არა ნეფსით (8,20). თარგმანი: ესე არა თუ ნებასა რასმე იტყჳს
Line of ed.: 31     
დაბადებულისასა, არამედ ამას მოასწავებს, ვითარმედ არა თუ მის მიერ რაჲმე იქმნა ესე,
Line of ed.: 32     
არამედ ღმერთმან ყო შენთჳს.

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: რამეთუ თჳთ იგიცა დაბადებული გან-ვე-თავისუფლდეს (8,21).
Line of ed.: 34     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: არა თუ შენ ოდენ, არამედ სხუაჲცა ყოველი
Line of ed.: 35     
დაბადებული, რომელი შენსაცა უდარეს არს, ვითარმედ იგიცა ზიარვე იქმნას შენთა
Line of ed.: 36     
კეთილთა და უხრწნელად გარდაიცვალოს ხრწნილებისა ამისგან, რაჲთა სცნა თუ რაბამი
Line of ed.: 37     
არს სახიერებაჲ მეუფისაჲ, რამეთუ ვითარცა-იგი შენ რაჲ ხრწნილებაჲ შეიმოსო, იგიცა
Line of ed.: 38     
განხრწნადი შეიქმნა[ს]. ეგრეთვე, რაჟამს შენ უხრწნელნი ჴორცნი შეიმოსნე, იგიცა
Line of ed.: 39     
უხრწნელ იქმნას.

Page of ed.: 98  

Verse: 23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: გამოჴსნასა მას ჴორცთა ჩუენთასა (8,23). თარგმანი: ესე იგი არს,
Line of ed.: 2     
ვითარმედ დიდებასა მას, რომელი მოცემად არს, რამეთუ აწ ვკუნესით და გუელმისო,
Line of ed.: 3     
რამეთუ არა უწყით თუ რაჲ ყოფად-ა ჩუენ ზედა ვიდრე ჟამამდე სიკუდილისა. ხოლო
Line of ed.: 4     
მაშინ ვცნათ ყოველთა, რაჟამს უხრწნელნი ჴორცნი შევიმოსნეთ და აწინდელთა ამათ
Line of ed.: 5     
ბევრეულთა ვნებათაგან ვიჴსნნეთ.

Verse: 26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: თჳთ იგი სული მეოხ არს ჩუენდა (8,26). თარგმანი: რომელთაცა
Line of ed.: 7     
მაშინ ნათელ-იღიან, თითოსახეთა მადლთა მისცემდა მათ ღმერთი, რომელთა-იგი "სულებ\ცა"
Line of ed.: 8     
ეწოდების მადლთა მათ, რამეთუ იტყჳს, ვითარმედ: "სულნი წინაჲსწარმეტყუელთანი
Line of ed.: 9     
წინაჲსწარმეტყუელთა დაემორჩილებიან". და აქუნდა მაშინ რომელსამე მადლი წინაჲს\წარმეტყუელებისაჲ
Line of ed.: 10     
და იტყჳნ მომავალთა საქმეთა. სხუასა მოეცის მადლი სიბრძნისაჲ და
Line of ed.: 11     
ასწავლინ ერთა, და სხუასა -- მადლი კურნებათაჲ და ჰკურნებნ სნეულთა, და სხუათა --
Line of ed.: 12     
მადლი სასწაულთაჲ

Line of ed.: 13        
Manuscript page: A48r  და აღადგინებნ მკუდართა, და სხუასა -- მადლი ენათაჲ და
Line of ed.: 14     
იტყჳნ მრავალთა ენათა; და მათ ყოველთა თანა ლოცვაჲცა მადლი
Line of ed.: 15     
იყო და მასცა "სულ" ეწოდებოდა, და, რომელსა-იგი აქუნ, ყოვლისა
Line of ed.: 16     
ერისათჳს ილოცავნ. და მას მოასწავებს ამას ადგილსა მოციქული,
Line of ed.: 17     
რამეთუ, ვინაჲთგან არა იცოდეს ყოველთა კეთილი და უმჯობესი,
Line of ed.: 18     
და მრავალგზის, რომელი არა უმჯობესი არნ, მას ითხოვდიან,
Line of ed.: 19     
ამისთჳს მოვიდის მაშინ რომელთამე ზედა მადლი იგი ლოცვისაჲ,
Line of ed.: 20     
და ითხოვდიან ყოველთათჳს უმჯობესსა და სხუათა ასწავლიდიან,
Line of ed.: 21     
რაჲთა მას ითხოვდენ. სულად უკუე უწესს ესევითარსა მას მადლ\სა
Line of ed.: 22     
მოციქული და იტყჳს, ვითარმედ: სული იგი, რომელსა თანა
Line of ed.: 23     
მოვიდეს მადლი ესე, იგი სულთ-ითქუამს სიღრმეთა შინა გულისა\თა
Line of ed.: 24     
ერისათჳს, რომლისა სახე არს აწ დიაკონი, რამეთუ ერი\სათჳს
Line of ed.: 25     
ვედრებათა შესწირავს და უმჯობესსა ითხოვს.

Verse: 27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: [რომელი-იგი გამომეძიებელი არს გულისაჲ],
Line of ed.: 27     
იცის ზრახვაჲ იგი სულისაჲ, რამეთუ ღმრთისა მიმართ მეოხ არს
Line of ed.: 28     
წმიდათათჳს (8,27). თარგმანი: სულმან მან წმიდამან იცისო
Line of ed.: 29     
სულიერისა მის კაცისა გულისსიტყუაჲ, ვითარმედ უმჯობესსა ით\ხოვს
Line of ed.: 30     
ერისა მის, ნათლისღებითა წმიდა-ქმნილისასა.

Page of ed.: 99  

Verse: 28   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: ესე უწყით, რამეთუ ღმრთის მოყუარეთა ყოველივე
Line of ed.: 2     
კეთილად განემარჯოს, რომელნი-იგი ნებითა თჳსითა ჩინებულ არიან
Line of ed.: 3     
(8,28). თარგმანი: მოყუარეთა ღმრთისათა ყოველივე კეთილად განემარ\ჯოსო,
Line of ed.: 4     
რომელნი-იგი ჩინებულ არიან ღმრთისა მიერ; ხოლო შესძინა
Line of ed.: 5     
ესეცა, ვითარმედ "ნებითა თჳსითა", რამეთუ, უკუეთუმცა არა დაერთო
Line of ed.: 6     
ესე ზედა თუ "ნებითა თჳსითა", ეპოებოდა მანიქეველთა სიტყუაჲ,
Line of ed.: 7     
რაჲთამცა თქუეს თუ: არარაჲ არს ბრალი კაცსა ზედა, რამეთუ ღმერთსა
Line of ed.: 8     
ვისი უნდეს, მას ჩინებულ ჰყოფს, და ვისი არა ენებოს, შეურაცხ
Line of ed.: 9     
ჰყოფს. ამისთჳს შესძინა მოციქულმან, ვითარმედ: "რომელნი ნებითა
Line of ed.: 10     
თჳსითა ჩინებულნი არიან", ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: ღმერთმან
Line of ed.: 11     
ყოველნივე კაცნი აჩინნა, რაჲთა ცხოვნდენ, ხოლო რომელთა ნებაჲ
Line of ed.: 12     
კეთილ იპოვა, მათ შეიწყნარეს ჩინებულებაჲ იგი, და ეწოდა ჭეშმარი\ტად
Line of ed.: 13     
ჩინებულ და რჩეულ, ხოლო რომელთა აქუნდა ნებაჲ ბოროტი
Line of ed.: 14     
და შეიყუარეს ცოდვაჲ, იგინი განცჳვეს ნებსით ჩინებისა მისგან, ვი\თარცა
Line of ed.: 15     
იტყოდა უფალი, ვითარმედ "მრავალ არიან ჩინებულ", რამეთუ
Line of ed.: 16     
ყოველნი იჩინნეს, "ხოლო მცირედნი რჩეულ", რომელნი დაემორ\ჩილნეს
Line of ed.: 17     
ჩინებასა მას, რომელთაცა განემარჯუების ყოველი კეთილად.

Verse: 29   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: რამეთუ რომელნი-იგი წინაჲსწარ იცნნა, წინაჲსწარცა
Line of ed.: 19     
განაჩინნა (8,29). თარგმანი: რაჲ არს ესე თუ "წინაჲსწარ იცნნა"?
Line of ed.: 20     
რომელნი იცნნა წინაჲსწარ? -- გარნა ამას იტყჳს, ვითარმედ:
Line of ed.: 21     
რომელნი წინაჲსწარ Manuscript page: A48v  იცნნა, თუ ნებითა მათითა ჩინებულ არიან.
Line of ed.: 22     
ესე იგი არს, ვითარმედ: რომელნი იცნოდა, თუ ნებანი კეთილნი
Line of ed.: 23     
ჰქონან, იგინიცა განაჩინნა რჩეულებად. რამეთუ ყოველთა უწოდა,
Line of ed.: 24     
ხოლო რომელთა არა უსმინეს, მათ არა ეწოდების ჩინებულ.

Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: თანა-მსგავსად (8,29). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს,
Line of ed.: 26     
ვითარმედ: ვითარცა არს ძე ღმრთისაჲ ბუნებითა მით კაცებისაჲთა
Line of ed.: 27     
წმიდა და უცოდველ და მართალ, ეგრეთვე იგინი, რომელნი ნებითა
Line of ed.: 28     
თჳსითა კეთილითა ჩინებულ იქმნეს, ესევითარნივე იქმნებიან მადლითა
Line of ed.: 29     
მით საღმრთოჲთა. ხოლო ხატად ძისა -- განგებულებასა მას კაცე\ბისა
Line of ed.: 30     
მისისასა და მისთა მათ კაცობრივთა ჴორცთა მოასწავებს,
Line of ed.: 31     
რამეთუ ბუნებითა მით კაცებისაჲთა მსგავს და ძმა მისა არიან
Line of ed.: 32     
მართალნი, ხოლო ღმრთეებითა მხოლოდშობილი არს.

Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: ხატისა მის ძისა თჳსისა (8,29). თარგმანი წმიდისა
Line of ed.: 34     
კჳრილესი: ესრეთცა გულისჴმა-იყოფების ხატი ძისა მისისაჲ, რამეთუ
Page of ed.: 100   Line of ed.: 1     
იტყჳს მოციქულივე, ვითარმედ: ვითარცა შევიმოსეთ ხატი მიწისაგა\ნისაჲ,
Line of ed.: 2     
შევიმოსოთ ხატი ზეცისაგანისაჲცა, ხოლო ვითარცა ხატი
Line of ed.: 3     
მიწისაგანისა ადამისი არს ურჩებითა და ცოდვითა ცხორებაჲ, ეგრეთვე
Line of ed.: 4     
ხატი ზეცისაგანისაჲ მის, რომელ არს ქრისტე, ესე არს სიწმიდე,
Line of ed.: 5     
სიმართლე და მორჩილებაჲ და უბიწოებაჲ.

Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: რაჲთა იყოს იგი პირმშო მრავალთა შორის ძმათა
Line of ed.: 7     
(8,29). თარგმანი: ქრისტე უფალი ბუნებითა მით ღმრთეებისაჲთა
Line of ed.: 8     
მხოლოდშობილი არს მხოლოჲ მხოლოჲსაგან, ხოლო კაცობრივითა
Line of ed.: 9     
ბუნებითა იქმნა პირმშო მრავალთა ძმათა შორის, რამეთუ ძმა
Line of ed.: 10     
ჴორციელისა ბუნებისა მისისა არიან ყოველნი მართალნი, და იგი
Line of ed.: 11     
არს ყოველთა პირმშოჲ. რამეთუ ჯერ-იყო რაჲთა ჴორციელითაცა
Line of ed.: 12     
ბუნებითა პირმშოებაჲ და მთავრობაჲ აქუნდეს უფალსა. ხოლო
Line of ed.: 13     
პირმშო ესრეთ არს, რამეთუ შეიმოსნა რაჲ ჴორცნი ესე და ბუნებაჲ
Line of ed.: 14     
ჩუენი, წმიდა ყო იგი ყოვლისაგან ცოდვისა, და გამოაჩინნა კაცნი
Line of ed.: 15     
ძედ ღმრთისა და ესრეთ იქმნა ბუნებითა მით კაცებისაჲთა პირმშო
Line of ed.: 16     
და თავ ყოველთა მართალთა, რამეთუ მან პირველად აღიყვანა
Line of ed.: 17     
კაცთა ბუნებაჲ ზეცად, და იქმნა პირმშო ყოველთა მუნ აღმავალთა
Line of ed.: 18     
მართალთა, რომელნი კაცებისა მისისათჳს ძმა მისა იწოდნეს.

Verse: 30   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: ხოლო რომელნი-იგი წინაჲსწარ იჩინნა, მათცა უწოდა
Line of ed.: 20     
და რომლითა-იგი უწოდა (8,30). თარგმანი: ამათ ყოველთა სიტყუათა
Line of ed.: 21     
თანა ზემოჲ იგი სიტყუაჲ გულსა გაქუნდინ, რომელი იკითხვიდე,
Line of ed.: 22     
რომელ თქუა, ვითარმედ: "რომელნი ნებითა თჳსითა ჩინებულ არი\ან",
Line of ed.: 23     
რამეთუ იგინიცა აჩინნა და იცნნა და განამართლნა და წმიდა-\ყვნა
Line of ed.: 24     
და ადიდნა; თუ არა, უკუეთუ იგი ზემოჲ სიტყუაჲ არა გაქუნდეს
Line of ed.: 25     
გულსა, არამედ ესრეთ გულისჴმა-ჰყოფდე თუ ღმერთმან რომელნიმე
Line of ed.: 26     
კეთილ Manuscript page: A49r  და წმიდა ყვნა და რომელნიმე -- არა, ბოროტსა საქმესა
Line of ed.: 27     
შთაჰვარდე და მანიქეველთა წვალებასა, რომელნი მიზეზსა კაცთა
Line of ed.: 28     
წარწყმედისასა ღმერთსა მიაჩემებენ. უკუეთუ კულა ამათ ყოველთა
Line of ed.: 29     
სიტყუათა თანა ზემოსა მასცა გულისჴმა-ჰყოფდე, სცნა, ვითარმედ
Line of ed.: 30     
მიზეზი განწმენდილთა მათ და ჩინებულთაჲ -- თჳსი კეთილი ნებაჲ
Line of ed.: 31     
იქმნა, და ეგრეთვე წარწყმედულთა მიზეზ -- თჳსივე ბოროტი ნებაჲ,
Line of ed.: 32     
და ღმერთი შორს არს ყოვლისავე თუალთ-ხუმისა. რამეთუ მზჱცა
Line of ed.: 33     
უშურველად ბრწყინავს, გარნა, რომელთა მიხედნენ მას, მათ განანათ\ლებს,
Line of ed.: 34     
ხოლო რომელმან დაიჭუხნეს თვალნი, მას არა უნათობს. ეგრეთვე
Line of ed.: 35     
-- ღმერთი.

Page of ed.: 100  

Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: იგინიცა განამართლნა (8,30). თარგმანი: განა\მართლნა
Line of ed.: 2     
ნათლისღებისა მიერ.

Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: და რომელნი-იგი განამართლნა, იგინიცა ადიდნა
Line of ed.: 4     
(8,30). თარგმანი: ადიდნა ნიჭითა მადლთა და სასწაულთაჲთა.

Verse: 31-32   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: რაჲ-მე უკუე ვთქუათ ამისთჳს? უკუეთუ ღმერთი
Line of ed.: 6     
ჩუენ კერძო არს, ვინ არს ძჳრისმეტყუელ ჩუენდა? რომელმან-იგი
Line of ed.: 7     
ძესაცა თჳსსა არა ჰრიდა, არამედ ჩუენ ყოველთათჳს მისცა იგი,
Line of ed.: 8     
ვითარ უკუე არა მითურთით ყოველივე მოგუანიჭოს ჩუენ? (8,31-32).
Line of ed.: 9     
თარგმანი: ასწავლის მოთმინებასა განსაცდელთასა, და რაჲთა
Line of ed.: 10     
არარად შეერაცხნენ სოფლისა ამის ჭირნი, და ეტყჳს, ვითარმედ: ნუ
Line of ed.: 11     
გეშინინ მთავართა და ჴელმწიფეთა და მეფეთა რისხვისაგან, რამეთუ
Line of ed.: 12     
ღმერთი ჩუენ კერძო არს და ვერვის ძალ-უც ვნებად ჩუენდა,
Line of ed.: 13     
რამეთუ ღმერთმან, რომელმან ესოდენნი კეთილნი ქმნნა ჩუენ თანა,
Line of ed.: 14     
და ძე მისი სიკუდილდ მისცა ჩეუნთჳს, ცოდვილთა, მან სხუაჲ
Line of ed.: 15     
რომელიმცა კეთილი არა მოგუცა!

Verse: 33-34   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: ვინ არს მაბრალობელ რჩეულთა მათ ღმრთისა\თა?
Line of ed.: 17     
ღმერთი არს განმამართლებელ. ვინ არს დამსჯელ? -- ქრისტე
Line of ed.: 18     
იესუ, რომელი მოკუდა, უფროჲსღა აღდგა (8,33-34). თარგმანი:
Line of ed.: 19     
ვინ არს სხუაჲ დამსჯელ ჩუენდაო; ვინაჲთგან სული წმიდაჲ შეეწე\ვის
Line of ed.: 20     
უძლურებასა ჩუენსა, და მამაჲ განგუამართლებს, ხოლო ძემან
Line of ed.: 21     
სიკუდილიცა თავს-იდვა ჩუენთჳს ფრიადითა მით სიყუარულითა
Line of ed.: 22     
ჩუენითა და აწ მეოხ არს ჩუენთჳს. ხოლო რომელთა წმიდაჲ სამებაჲ
Line of ed.: 23     
განამართლებდეს, ვინ დასაჯნეს იგინი?

Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რომელი-იგი არს მარჯუენით ღმრთისა და რომე\ლი-იგი
Line of ed.: 25     
მეოხ არს ჩუენთჳს.

Verse: 34-38   Link to pavleni Link to pavlecd
Subsection: 13  
Line of ed.: 26        
[თავი Ⴈ̂Ⴂ] ვინ განმაშორნეს ჩუენ
Line of ed.: 27     
სიყუარულსა მას ქრისტესსა: ჭირმან ანუ იწროებამან, დევნამან ანუ
Line of ed.: 28     
სიყმილმან, შიშულოებამან ანუ ურვამან ანუ მახჳლმან? ვითარცა
Line of ed.: 29     
წერილ არს, ვითარმედ: შენთჳს მოვსწყდებით ჩუენ მარადღე და
Line of ed.: 30     
შევირაცხებით ჩუენ ვითარცა ცხოვარნი კლვადნი. არამედ ამას
Line of ed.: 31     
ყოველსა ზედა ვსძლოთ ჩუენ მის მიერ, რომელმან შემიყუარნა ჩუენ.
Line of ed.: 32     
რამეთუ მრწამს მე, ვითარმედ არცა სიკუდილმან, არცა ცხორებამან
Line of ed.: 33     
(8,34-38). თარგმანი გრიგოლ ღმრთისმეტყუელისაჲ: Manuscript page: A49v  ესე სი\ტყუაჲ
Line of ed.: 34     
მწვალებელთა მიიღეს შემწედ უკეთურებისა მათისაჲ, ვითარ\მედ:
Line of ed.: 35     
აჰა მეოხ არს ვითარცა უდარესი უმაღლესისა მიმართ. არამედ
Line of ed.: 36     
სცთებით უგუნურებისაგან, უბადრუკნო, რამეთუ მეოხებაჲ ესე არა
Page of ed.: 102   Line of ed.: 1     
ვითარცა უმცირესისაჲ უდიდესისა მიმართ არს, ანუ თუ ღმრთეები\საჲ,
Line of ed.: 2     
არამედ მეოხ არს სახითა მით შუამდგომელობისაჲთა, ვითარცა-\იგი
Line of ed.: 3     
სულიცა მეოხ არსო ჩუენთჳს, ეგრეთვე ქრისტე, რამეთუ ერთ
Line of ed.: 4     
არს ღმერთი და ერთი შუამდგომელი ღმრთისა და კაცთაჲ -- კაცი
Line of ed.: 5     
იესუ ქრისტე, რამეთუ ბუნებითა მით კაცობრივითა შუამდგომელ
Line of ed.: 6     
იქმნა, და ეგრეთვე ბუნებითა მით კაცობრივითა მეოხ არს აწცა,
Line of ed.: 7     
ვითარცა კაცი, ჩემისა ცხორებისათჳს კაცთმოყუარებით (რამეთუ
Line of ed.: 8     
აწცა ჴორცითა მითვე არს, რომელნი მიიხუნა), ვიდრემდის მე ღმერთ-\მყოს
Line of ed.: 9     
ძალითა მით განკაცებისაჲთა; დაღაცათუ არა ჴორცითა იცნობების,
Line of ed.: 10     
სიტყჳსაებრ მოციქულისა. ესე იგი არს, ვითარმედ: არღარა განხრწნა\დითა
Line of ed.: 11     
და უძლურითა და ზრქელითა ჴორცითა არს, არამედ ჴორცითა
Line of ed.: 12     
წმიდითა და უხრწნელითა და გარეგანითა სალმობათაგან. და ესრეთ,
Line of ed.: 13     
ბუნებითა მით კაცობრივითა მეოხ არს ჩუენთჳს, ვითარცა-იგი ნუგე\შინისმცემელი
Line of ed.: 14     
გუაქუს მამისა მიმართ, იესუ. არა თუ ვითარმცა
Line of ed.: 15     
ჩუენთჳს შეუვრდებოდა მამასა, ვითარცა უდარესი (განეშორე მდაბალსა
Line of ed.: 16     
ამას გულისსიტყუასა და უღირსსა მამისასა!), არამედ, ვითარცა-იგი
Line of ed.: 17     
ივნო ვითარცა კაცმან და გამოიცადა, ეგრეთვე ნუგეშინის-სცემს
Line of ed.: 18     
აწცა და სწყალობს უძლურებასა ჩუენსა და განგუამართლებს.
Line of ed.: 19     
ხოლო იხილე აქაცა, რამეთუ, რაჲთა არა უდარესობად მოიგონო
Line of ed.: 20     
მეოხებაჲ, ამისთჳს პირველად სწორებაჲ თქუა, ვითარმედ: "ზის
Line of ed.: 21     
მარჯუენით ღმრთისა"; და მერმეღა თქუა თუ "მეოხ არს",
Line of ed.: 22     
რაჲთა გამოაჩინოს ჩუენდა მომართ სიყუარული მისი.

Verse: 38   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: არცა ანგელოზთა, არცა მთავრობათა, არცა ძალთა,
Line of ed.: 24     
არცა საწუთრომან, არცა საუკუნემან (8,38). თარგმანი: ნუ ჰგონებ
Line of ed.: 25     
თუ ანგელოზნი ანუ ძალნი სიყუარულისაგან ქრისტესისა განაშო\რებდეს-მცა
Line of ed.: 26     
ვისმე, გარნა მჴურვალისა მის ღმრთისა მიმართ სიყვარულისა
Line of ed.: 27     
გამოჩინებაჲ ენება, და ამისთჳს ამათ სიტყუათა მოვიდა.

Verse: 39   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: არცა სიმაღლეთა, არცა სიღრმეთა, არცა სხუამან
Line of ed.: 29     
რამან-მე დაბადებულმან შემიძლოს ჩუენ განყენებად სიყუარულსა
Line of ed.: 30     
მას ღმრთისასა, რომელ არს ქრისტე იესუჲს მიერ, უფლისა ჩუენისა
Line of ed.: 31     
(8,39). თარგმანი: სიღრმედ ვჰგონებ თუ ჯოჯოხეთსა იტყჳს და
Line of ed.: 32     
სიმაღლედ -- სასუფეველსა, ვითარმედ: ვერარაჲ დაბადებულთა ამათგანი,
Line of ed.: 33     
გინათუმცა ამათსა უაღრესნიმცა იყვნეს, შემძლე\\ბელ Manuscript page: A51r  არიან
Line of ed.: 34     
განშორებად ჩემდა სიყუარულსა ღმრთისასა, რომელი ქრისტეს მიერ
Line of ed.: 35     
მომეცა.



Page of ed.: 103  
Subsection: 14  
Line of ed.: 1   [თავი Ⴈ̂Ⴃ]


Chapter: 9  
Verse: 1-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: ჭეშმარიტსა ვიტყჳ ქრისტეს მიერ და არა ვტყუი
Line of ed.: 3     
თანამოწამებითა ჩემდა გონებისა ჩემისაჲთა სულითა წმიდითა, რამეთუ
Line of ed.: 4     
მწუხარება არს ჩემდა დიდი და მოუკლებელი სალმობაჲ გულისა
Line of ed.: 5     
ჩემისაჲ. ვილოცევდ შეჩუენებულ-ყოფად თავსა ჩემსა ქრისტესგან
Line of ed.: 6     
ძმათათჳს და ნათესავთა ჩემთა ჴორციელად, რომელნი-იგი არიან
Line of ed.: 7     
ისრაიტელნი, რომელთაჲ იყო შვილებაჲ და დიდებაჲ და აღთქუმანი
Line of ed.: 8     
და შჯულის-დებანი და მსახურებანი (9,1-4). თარგმანი: ხედვიდა
Line of ed.: 9     
რაჲ, ვითარმედ ჰურიათა მიერ იგმობებოდა ქრისტეს სახელი, რომელნი-\იგი
Line of ed.: 10     
პირველ პატიოსან იყვნეს, ამისთჳს თქუა ესე, ვითარმედ: ესოდენი
Line of ed.: 11     
მწუხარებაჲ მაქუს და ესრეთ არს გული ჩემი, რომელ უკუეთუმცა
Line of ed.: 12     
კრებულისაგანცა წმიდათაჲსა განვრდომაჲ მოიწეოდა ჩემ ზედა,
Line of ed.: 13     
რამეთუ ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ "შეჩუენებულ-ყოფად ქრისტეს\გან".
Line of ed.: 14     
არა თუ ამას იტყჳს თუ: "სიყუარულისა მისისაგან განვრდო\მად",
Line of ed.: 15     
რამეთუ თჳთ ამათ სიტყუათა მისისა სიყუარულისათჳს იტყო\და,
Line of ed.: 16     
გარნა ამას მოასწავებს, ვითარმედ: ესოდენ მაქუს სიყუარული
Line of ed.: 17     
ქრისტესი, რომელ დაღაცათუმცა განშორებაჲ მოიწეოდა ჩემ ზედა
Line of ed.: 18     
წმიდათა კრებულისაგან, თავს-ვიდევ-მცა, და ოდენ ჩემისა მეუფისა
Line of ed.: 19     
ქრისტეს სახელი არა იგმობებოდა-მცა, და უფროჲსად ჰურიათა
Line of ed.: 20     
მიერ, რომელთა ესოდენნი პატივნი მისცნა -- შვილებაჲ და დიდებაჲ
Line of ed.: 21     
და აღთქუმანი და შჯულის-დებანი -- და არღარაჲ დაუტევა მიზეზი
Line of ed.: 22     
მათ თანა, და იგინი მგმობარვე იქმნ[ნ]ეს სახელისა მისისა.

Verse: 5-6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: რომელთანი იყვნეს მამანი, რომელთაგან ქრისტე
Line of ed.: 24     
ჴორციელად, რომელი-იგი არს ღმერთი ყოველთა ზედა, კურთხეულ
Line of ed.: 25     
უკუნითი-უკუნისამდე. ამენ. ხოლო არა ესრეთ, ვითარმცა დავარდა
Line of ed.: 26     
სიტყუაჲ ღმრთისაჲ (9,5-6). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ:
Line of ed.: 27     
აჰა ესერა შეჩუენებასაცა ვითხოვ ამისთჳს, რაჲთამცა ჰრწმენა ჰური\ათა.
Line of ed.: 28     
გარნა ნუვინ ჰგონებთ, თუ ამისთჳს ვთქუ სიტყუაჲ ესე,
Line of ed.: 29     
ვითარმცა დავრდომილ იყო სიტყუაჲ ღმრთისაჲ და ტყუილმცა
Line of ed.: 30     
ქმნილ იყო აღთქუმაჲ მისი, არამედ ესე სიტყუაჲ ვთქუ სიყუარულისა
Page of ed.: 104   Line of ed.: 1     
მათისათჳს. თუ არა, უკუეთუ კეთილად გამოვიძიოთ სიტყუაჲ და
Line of ed.: 2     
აღთქუმაჲ ღმრთისაჲ, ყოვლადვე არა დავრდომილ არს, არცა ტყუილ-\ქმნილ
Line of ed.: 3     
არს. და გამოაჩინებს, თუ ვითარ არა დავრდომილ არს
Line of ed.: 4     
სიტყუაჲ ღმრთისაჲ, რომელი იქმნა აბრაჰამის მიმართ. ხოლო რომელსა
Line of ed.: 5     
სიტყუასა იტყჳს? გარნა მას, რომელ თქუა, ვითარმედ აღთქუმითა
Line of ed.: 6     
იგი თესლი მისი იყოს შესწორებულ ვარსკულავთა ცისათა. იტყჳს,
Line of ed.: 7     
ვითარმედ აღთქუმითი იგი თესლი აბრაჰამისი არიან მორწმუნენი,
Line of ed.: 8     
რომელნი არა გამოეჴუნეს აღთქუმასა მას საღმრთოსა.

Verse: 6-7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: Manuscript page: A51v  რამეთუ არა ყოველნი ისრაჱლისაგანნი ესენი
Line of ed.: 10     
არიან ისრაჱლ, არცა არიან ნათესავნი აბრაჰამისნი ყოველნი შვილ,
Line of ed.: 11     
არამედ "ისაკისგან გეწოდოს შენ ნათესავად" (9,6-7); თარგ\მანი:
Line of ed.: 12     
ესე იგი არს, ვითარმედ: არა თუ რომელნიცა ჰურიანი არიან,
Line of ed.: 13     
იგინიცა ისრაჱლ და თესლ აბრაჰამისა არიან, არამედ რომელნიცა
Line of ed.: 14     
არიან მსგავსნი ისაკისნი და ისრაჱლისანი სათნოებითა და სარწმუ\ნოებითა,
Line of ed.: 15     
და არა თუ, რომელნიცა ჴორციელად თესლისა მის მათი\საგან
Line of ed.: 16     
არიან, -- იგინი არიან აღთქუმითაცა. ამისთჳსცა არა თქუა
Line of ed.: 17     
თუ "იაკობისგანნი", არამედ "ისრაჱლისაგანნი" -- სათნოებისა იგი
Line of ed.: 18     
სახელი და ღმრთისა მიერ მოცემული შემოიღო შორის.

Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: ესე იგი არს, არა თუ შვილნი ჴორცთანი ესენი
Line of ed.: 20     
არიან შვილ ღმრთისა (9,8). თარგმანი: გამოსთარგმანებს ზემოსა
Line of ed.: 21     
მას სიტყუასა, თუ რაჲ არს, რომელ-იგი თქუა, ვითარმედ: "ისაკისაგან
Line of ed.: 22     
გეწოდოს შენ ნათესავად". ესე იგი არს, ვითარმედ აღთქუმისა\განნი
Line of ed.: 23     
არიან ნათესავ აბრაჰამისა, ხოლო არა თქუა თუ "შვილ
Line of ed.: 24     
აბრაჰამის", არამედ "შვილ ღმრთისა", რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ
Line of ed.: 25     
ისაკცა არა იყო ყოვლითურთ ჴორციელი შვილი აბრაჰამისი. თუ არა
Line of ed.: 26     
ჴორციელად ჰურიანიცა შვილ აბრაჰამისა არიან; არამედ ჩუენ ვართ
Line of ed.: 27     
ჭეშმარიტნი შვილნი მისნი, რომელნი მორწმუნენი ვართ, ვითარცა
Line of ed.: 28     
იგი, და შვილ ღმრთისა -- ნათლისღებისა მიერ. ხოლო ჰურიანი
Page of ed.: 105   Line of ed.: 1     
უცხო არიან შვილებისაგან ღმრთისა.

Verse: 9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: არამედ შვილნი იგი აღთქუმისანი შერაცხილ არი\ან
Line of ed.: 3     
ნათესავად, რამეთუ აღთქუმისაგან არს სიტყუაჲ ესე, ვითარმედ:
Line of ed.: 4     
"ჟამსა ოდენ ამას მოვიდე და ესუას სარას ძე" (9,9). თარგმანი:
Line of ed.: 5     
რავდენნიცა ისაკისებრ იშვნენო, იგინიცა არიან ნათესავ აბრაჰამისა
Line of ed.: 6     
და შვილ ღმრთისა, რამეთუ ისაკ არა შჯულითა მით ბუნებისაჲთა
Line of ed.: 7     
იშვა, არამედ ძალითა აღთქუმისა ღმრთისაჲთა. და რომელნიცა
Line of ed.: 8     
ესრეთ იშვნენ, იგინი არიან შვილ აბრაჰამისა. ხოლო ესრეთ ჩუენ
Line of ed.: 9     
ვიშვებით ემბაზისაგან, რამეთუ სიტყჳთა და აღთქუმითა ვიშვებით
Line of ed.: 10     
ჩუენცა; სიტყჳთა ესრეთ, რამეთუ სახელითა მამისა და ძისა
Line of ed.: 11     
და სულისა წმიდისაჲთა შთავალთ ემბაზსა შინა; ხოლო
Line of ed.: 12     
აღთქუმითა, -- რამეთუ წინაჲსწარმეტყუელნი პირველ მრავალთა
Line of ed.: 13     
წელთა აღგჳთქუმიდეს ნათლისღებასა, ვითარ იტყჳს, ვითარმედ: "განი\ბანენით,
Line of ed.: 14     
გინიწმიდენით" და "მოვედით უფლისა", "მიიღეთ ნათელი"
Line of ed.: 15     
და სხუაჲ ესევითარი მრავალი.

Verse: 10-11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: არა ხოლო ესე, არამედ რებეკასცა ერთისაგან
Line of ed.: 17     
საწოლისა ესუა ისაკ მამისა ჩუენისა, რამეთუ არღასადა შობილ
Line of ed.: 18     
იყვნეს, არცა ექმნა კეთილი გინა ბოროტი (9,10-11). თარგმანი:
Line of ed.: 19     
ესევითარსა პირსა იტყჳს, ვითარმედ: რაჲ საკჳრველ არს თუ ჰურიათა
Line of ed.: 20     
რომელთამე ჰრწმენა და არიან შვილ აბრაჰამისა შერაცხილ, ხოლო
Line of ed.: 21     
ურწმუნონი არა არიან შვილ მისა შერაცხილ, რამეთუ ესე ძუელსაცა
Line of ed.: 22     
იხილვების, რამეთუ აბრაჰამს ესუა შვილი აგარისგანცა, გარნა ისაკ
Line of ed.: 23     
ოდენ შერაცხილ არს და ითქუმის თესლ მისა. და არა ესე Manuscript page: A52r 
Line of ed.: 24     
ოდენო, არამედ რებეკაცა ერთისა ისაკისგან შვნა ორნი და არა
Line of ed.: 25     
იქმნეს ორნივე სათნო ღმრთისა, არცა ორნი შერაცხილ არიან შვილ
Line of ed.: 26     
ისაკისა, არამედ იაკობ ოდენ. ეგრეთვე ჰურიანი მორწმუნენი თესლ
Line of ed.: 27     
აბრაჰამისაცა არიან და ცხოვნდებიან, ხოლო ურწმუნონი -- არა.

Verse: 11-13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: რაჲთა რჩევით წინა-განმზადებაჲ იგი ღმრთისაჲ
Line of ed.: 29     
ეგოს არა საქმეთაგან, არამედ მისგან, რომელმან-იგი უწოდა, --
Line of ed.: 30     
რამეთუ ჰრქუა, ვითარმედ: უხუცესმან მან ჰმონოს უმრწემესსა მას;
Line of ed.: 31     
ვითარცა წერილ არს: იაკობი შევიყუარე (9,11-13). თარგ\მანი:
Line of ed.: 32     
ესე იგი არს, რაჲთა წინაჲსწარმცნობელობით გამორჩევაჲ
Line of ed.: 33     
ღმრთისაჲ გამოჩნდეს; რამეთუ, ვიდრეღა არაჲ კეთილი ექმნა იაკობს,
Line of ed.: 34     
საყუარელ უწოდა, რაჲთა სცნა, ვითარმედ პირველ შობისავე იცნის
Line of ed.: 35     
გონებანი და თუ რაჲ ყოფად-ა კაცსა მას თანა, და არა თუ
Page of ed.: 106   Line of ed.: 1     
კაცთაებრ ხილვაჲ უჴმს საქმეთაჲ, და მერმეღა ცნობაჲ.

Verse: 13-14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: და ესავი მოვიძულე. რაჲ-მე უკუე ვთქუათ?
Line of ed.: 3     
სიცრუვე-მე არსა ღმრთისა თანა? ნუ იყოფინ! (9,13-14). თარგმანი:
Line of ed.: 4     
ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: არა თუ ღმრთისა თანა უსამართლოებაჲ
Line of ed.: 5     
არს, არამედ სამართლად მოიძულა ესავ, რამეთუ ბოროტი იყო. და
Line of ed.: 6     
ღმერთმან ყოველივე წინაჲსწარ იცის, ვითარცა-იგი უდაბნოს მყოფთა
Line of ed.: 7     
ჰურიათათჳს. რაჲ სთქუათ; არა ყოველთავე ქმნესა ჴბოჲ? და ვითარ
Line of ed.: 8     
იტყჳს თუ "შევიწყალო, რომელი შევიწყალო"? რამეთუ, ვინაჲთგან
Line of ed.: 9     
უსამართლოებაჲ არა არს ღმრთისა თანა და მათ ყოველთავე სწო\რად
Line of ed.: 10     
ქმნეს ჴბოჲ, ვითარ ანუ არა ყოველნი შეიწყალნა, ანუ არა
Line of ed.: 11     
ყოველნი წარწყიდნა? -- გარნა ამისი ჯერ-არს მოგონებაჲ, ვი\თარმედ
Line of ed.: 12     
თუალითა მით ღმრთეებისა მისისაჲთა ხედავს დაფარულთა
Line of ed.: 13     
გულთა კაცთასა, და იცოდა თუ ვიეთი ჯერ-იყო შენდობაჲ ანუ
Line of ed.: 14     
ვიეთი -- არა. და არცა უკუე აწინდელთა ჰურიათა ზედა არს
Line of ed.: 15     
ღმრთისა მიერ ვნებაჲ, რამეთუ რომელნი ღირსად გამოჩნდენ თჳსითა
Line of ed.: 16     
სარწმუნოებითა, იგინი ცხოვნდებიან და ურწმუნონი წარწყმდებიან.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: რამეთუ მოსეს ესრეთ ეტყჳს: შევიწყალო რომელი-\იგი
Line of ed.: 18     
შევიწყალო და შევიწყნარო, რომელი-იგი შევიწყნარო (9,15)
Line of ed.: 19     
თარგმანი: რამეთუ არა შენი არსო, მოსე, რაჲთა იცოდი თუ
Line of ed.: 20     
რომელი არს ღირს წყალობისა, არამედ მე მომიშუ ესე საშჯელი.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე არა რომელსა-იგი უნებნ, არცა რომე\ლი
Line of ed.: 22     
რბინ, არამედ რომელი ეწყალინ ღმერთსა (9,16). თარგმანი:
Line of ed.: 23     
რაჲ არს სიტყუაჲ ესე? ნუ-უკუე რომელსა უნდეს ცხორებაჲ და
Line of ed.: 24     
ისწრაფდეს, ღმერთი არა სწყალობსა მას? ნუ იყოფინ ესე! არა ამას
Line of ed.: 25     
იტყჳს მოციქული, არამედ ამას მოასწავებს, ვითარმედ მრავალთა
Line of ed.: 26     
ქმნიან შრომაჲ, გარნა ხედავნ ღმერთი გონებასა მათსა, ვითარმედ
Line of ed.: 27     
ბოროტ არნ და არაწრფელ, და არა ჭეშმარიტად მისთჳს იქმოდიან
Line of ed.: 28     
საქმესა მას, და ამისთჳს არა სწყალობნ, რამეთუ არა ყოვლითა
Line of ed.: 29     
გულითა ჰნებავნ მათ კეთილი. რამეთუ უნდა ისაკს, რაიჲთამცა
Line of ed.: 30     
აკურთხა Manuscript page: A52v  ესავი, და რბიოდა ესავ, რაჲთამცა მიიღო კურთხევაჲ,
Page of ed.: 107   Line of ed.: 1     
არამედ ხედვიდა ღმერთი მისისა გონებისა გულარძნილებასა და
Line of ed.: 2     
უკეთურებასა, და იაკობის სიწრფელესა და სიწმიდესა. ამისთჳს
Line of ed.: 3     
ქმნა და მან მიიღო კურთხევაჲ. და არცა ისაკის ნებაჲ ერგო ესავს,
Line of ed.: 4     
არცა თჳთ მისი სრბაჲ, ვინაჲთგან არა კეთილ იყო გონებაჲ მისი.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ეტყვს წიგნი ფარაოს (9,17). თარგმანი:
Line of ed.: 6     
მოციქულსა მრავალნი ეტყოდეს მაშინ ჰურიათაგანნი, ვითარმედ:
Line of ed.: 7     
რად განვარდა ჰურიობაჲ, და არა ქმნა ღმერთმან, რაჲთამცა
Line of ed.: 8     
ყოველნი ქრისტესსა მოქცეულ იყვნეს? ამისთჳს მოციქული ისწრაფის,
Line of ed.: 9     
რაჲთამცა გუასწავა არა-გამოძიებაჲ საშჯელთა ღმრთისათაჲ, დაღა\ცათუ
Line of ed.: 10     
უმეცარ მათდა ვიყვნეთ; და კუალად, რაჲთა გულისჴმა-გჳყოს,
Line of ed.: 11     
ვითარმედ კაცსა თჳსი ნებაჲ წარსწყმედს, თუ არა, ღმერთსა ყოველ\თა
Line of ed.: 12     
ცხორებაჲ ჰნებავს. ამისთჳს უკუე ფარაოს შორის შემოიღებს და
Line of ed.: 13     
სხუათაცა პირთა მრავალთა, რაჲთა გუასწავოს არა-გამოძიებაჲ საშჯელ\თა
Line of ed.: 14     
ღმრთისათა.

Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: აღ-ვე-ამისთჳს-გადგინე შენ (9,17). თარგმანი:
Line of ed.: 16     
ამისსა თარგმანსა ქუემო გამოაჩინებს, ვითარმედ ფარაო თჳსითა
Line of ed.: 17     
უკეთურებითა წარწყმდა, თუ არა, ღმერთსა ცხორებაჲ ენება მისი;
Line of ed.: 18     
ამისთჳსცა სულგრძელ ექმნებოდა.

Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: რაჲთა ვაჩუენო შენ ზედა ძალი ჩემი და განი\თქუას
Line of ed.: 20     
სახელი ჩემი ყოველსა ქუეყანასა (9,17). თარგმანი კჳრილესი:
Line of ed.: 21     
ძალ ღმრთისა არს სულგრძელებაჲ მისი და ძალ დიდ, რამეთუ ვინ\მცა
Line of ed.: 22     
არა განკჳრდა ეგოდენსა სულგრძელებასა მისსა ზედა! და ესე
Line of ed.: 23     
არს სიტყჳსა მის ძალი, ვითარმედ: ამისთჳს შეგინდევ მეფობად,
Line of ed.: 24     
რაჲთა გამოჩნდეს თუ ვითარ სულგრძელ ვარ მე.

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე, რომელი ჰნებავნ, შეიწყალის, და რომე\ლი
Line of ed.: 26     
ჰნებავნ, განაფიცხის (9,18). თარგმანი: რომელი ღირს წყა\ლობისა
Line of ed.: 27     
იყოს, კეთილისა გონებისა მისისათჳს მას შეიწყალებს, ხოლო
Line of ed.: 28     
ფიცხელსა და ურწმუნოსა მიუშუებს ფიცხელ და ურწმუნო ყოფად,
Line of ed.: 29     
რამეთუ არა საშჯელისაჲ არს ესე საწუთროჲ, არამედ საქმისა და
Page of ed.: 108   Line of ed.: 1     
თჳთმფლობელობისაჲ. რამეთუ სიტყუაჲ იგი თუ -- "განაფიცხებს" --
Line of ed.: 2     
ამას მოასწავებს თუ: მიუშუებს ფიცხელსა ფიცხელ ყოფად, ვითარცა
Line of ed.: 3     
ფარაოს.

Line of ed.: 4        
სხუაჲ თარგმანი წმიდისა ბასილისი: ვითარ განაფიცხა იგი?
Line of ed.: 5     
-- არა თუ მისი გული ლბილ იყო და მოდრკებოდა და ღმერთმან
Line of ed.: 6     
განაფიცხა იგი. ნუ იყოფინ! არამედ ღმერთი ესევითართა საქმეთა
Line of ed.: 7     
იქმოდა, რომელნი უფროჲსად შემძლებელ იყვნეს მისდა მოდრეკად,
Line of ed.: 8     
არამედ ეგევითარნი-იგი საქმენი მას უფროჲსად განაფიცხებდეს. და
Line of ed.: 9     
განაფიცხა იგი ღმერთმან სულგრძელებითა თჳსითა, და დაყოვნებითა
Line of ed.: 10     
მით ტანჯვისაჲთა და ჰგებდა, რაჲთა გარდაემატოს ბოროტი მისი;
Page of ed.: 109   Line of ed.: 1     
და რაჟამს უკუანაჲსკნელსა მას საზ\\ღვარსა Manuscript page: A53r  უკეთურებისასა
Line of ed.: 2     
აღემატოს უკეთურებაჲ მისი, მაშინ გამოჩნდეს მის ზედა სიმართლე
Line of ed.: 3     
საღმრთოჲსა საშჯელისაჲ. რაჟამს უკუე გესმას თუ: ჰრქუა ღმერთ\მან
Line of ed.: 4     
მოსეს: განვაფიცხო გული ფარაოჲსი, -- ესრეთ გულისჴმა-ყავ,
Line of ed.: 5     
ვითარმედ: მე ვქმნნე მის ზედა საქმენი, რომელნი უფროჲსად მომ\დრეკელნი
Line of ed.: 6     
იყვნენ მისისა სიფიცხისანი, არამედ მან თჳსითა ბოროტითა
Line of ed.: 7     
ნებითა მომალბობელნი იგი სიფიცხისანი უმეტესისა სიფიცხისა მიზეზად
Line of ed.: 8     
მიიხუნეს.

Line of ed.: 9        
სხუაჲ თარგმანი გრიგოლ ნოსელისაჲ და ოქროპირისაჲ:
Line of ed.: 10     
სიტყუაჲ იგი თუ -- "განაფიცხა ღმერთმან გული ფარაოჲსი" --
Line of ed.: 11     
არა თუ ამას მოასწავებს, თუ სიფიცხე ნებამან ღმრთისამან დადვა
Line of ed.: 12     
გულსა მისსა, არამედ ვითარმედ: გონებაჲ იგი მისი ბოროტისა
Line of ed.: 13     
მიმართ მიდრეკილობითა მისითა სიფიცხისა მომალბობელსა სი\ტყუასა
Line of ed.: 14     
არა შეიწყნარებდა, არამედ უფროჲსად განფიცხნებოდა. ამისთჳს
Line of ed.: 15     
დასაბამი მისისა სიფიცხისა და უკეთურებისაჲ იყო, რომელ
Line of ed.: 16     
თქუა, ვითარმედ: "არა ვიცი უფალი". მეორედ -- უწყალოებაჲ
Line of ed.: 17     
მისი, რამეთუ თავისუფალი ერი დაემონა და ალიზისა ქმნევითა
Line of ed.: 18     
სტანჯვიდა. მესამედ -- რამეთუ უბრალოთა ჩჩჳლთა დაანთქმიდა
Line of ed.: 19     
მდინარესა შინა. მეოთხედ -- რამეთუ ღმრთისა ქადაგებაჲ ესმოდა
Line of ed.: 20     
და არა შეიწყნარებდა. მეხუთედ -- რამეთუ ესოდენთა სასწაულ\თა
Line of ed.: 21     
ზედა არა მოდრკა მორჩილებად ღმრთისა.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: სთქუა-მე-ა ვითარმედ: რაჲსა მაბრალებს მე? ნებასა
Line of ed.: 23     
მისსა ვინ-მე წინა აღუდგეს? (9,19). თარგმანი: ამას იტყჳს,
Page of ed.: 110   Line of ed.: 1     
ვითარმედ: ნუ იტყჳ თუ -- მე ვითარ ვცხონდე, თუ იგი განმა\ფიცხებდეს;
Line of ed.: 2     
რამეთუ "რომელი ჰნებავნ შეიწყალის და რომელი ჰნებავნ
Line of ed.: 3     
განაფიცხის"! -- გარნა ნუ იგონებო ამას, რამეთუ ნუ იყოფინ
Line of ed.: 4     
თუმცა მას ვისიცა ენება განფიცხებაჲ, არამედ ყოველთა წყალობაჲ
Line of ed.: 5     
ჰნებავს. უკუეთუ კულა შენ განფიცხნე და ბოროტსა იქმოდი და
Line of ed.: 6     
არა ეძიებდე წყალობასა, არა მისი არს ბრალი, არამედ შენისა
Line of ed.: 7     
ბოროტისა ნებისაჲ.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: აწ შენ ვინ ხარ, კაცო, რომელი სიტყუას-უგებ
Line of ed.: 9     
ღმერთსა? (9,20). თარგმანი: დაუყოფს პირსა მათსა, რომელთა
Line of ed.: 10     
ენებოს საშჯელთა ღმრთისათა გამოძიებად, და ეტყჳს, ვითარმედ: შენ
Line of ed.: 11     
ვინ ხარო, რომელი ამას გამოეძიებ; ნუ-უკუე თანაზიარი ხარა მისი
Line of ed.: 12     
ანუ თანამსაჯული? არამედ რომელი რაჲ სცნა მისთა საშჯელთაგან,
Line of ed.: 13     
გიხაროდენ და ჰმადლობდ. და რომელი ვერ სცნა, ნუ ეძიებ.

Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: ჰრქუას-მეა ქმნულმან შემოქმედსა: რაჲსათჳს ეს\რეთ
Line of ed.: 15     
შემქმენ? (9,20). თარგმანი: არა თუ სიტყჳთა ამით თჳთმ\ფლობელობასა
Line of ed.: 16     
მას ნებისა ჩუენისასა დაჰჴსნის, არამედ ამას იტყჳს,
Line of ed.: 17     
ვითარმედ: ღმერთმან თქუა Manuscript page: A53v  თუ: მე ყოველთა კაცთა მნებავს
Line of ed.: 18     
ცხორებაჲ; და შენ ვინ ხარო, რომელი იტყჳ თუ: არა! გარნა
Line of ed.: 19     
რომელთაჲმე ჰნებავს ცხორებაჲ და რომელთაჲმე არა! თუ არა, იგი
Line of ed.: 20     
ვინმე რად არა აცხოვნა და ესე ვინმე რად არა შეიწყალა? --
Line of ed.: 21     
რამეთუ ვითარცა თიჴაჲ მეკეცესა ვერას ეტყჳს, არცა რას მოი\გონებს,
Line of ed.: 22     
ეგრეთვე ჯერ-არსო შენდაცა, რაჲთა, არა თუ სთქუა, არამედ
Line of ed.: 23     
არცა მოიგონო გამოძიებაჲ ღმრთისა საქმეთაჲ. არამედ, ვითარცა იგი
Line of ed.: 24     
უსულოჲ ჰმორჩილობს ჴელთა მეკეცისათა, ეგრეთვე რაჲთა შენ
Line of ed.: 25     
მორჩილ იყო ნებასა ამათ ყოველთა განმგებელისასა, და გრწმენეს,
Line of ed.: 26     
ვითარმედ იგი ყოველსავე სამართლად იქმს და ღირსად.

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: ანუ არა ჴელ-ეწიფების მეკეცესა მას თიჴისაჲ მის
Line of ed.: 28     
მისვე შეზელილისაჲ შესაქმედ რომელიმე პატიოსნად ჭურჭლად და
Line of ed.: 29     
რომელიმე უპატიოდ? (9,21). თარგმანი: არა თუ ღმერთი რომელთამე
Line of ed.: 30     
კეთილად შეიქმს და რომელთამე ბოროტად; ნუ იყოფინ! არამედ
Line of ed.: 31     
სახიერებანი ღმრთისანი ყიველთათჳს ზიარად არიან, და, რაჲ მისგან
Page of ed.: 111   Line of ed.: 1     
ჯერ-არს, იგი ყოველსავე მოსწრაფებასა აჩუენებს, რაჲთამცა ყოველნი
Line of ed.: 2     
კეთილ იყვნეს, გარნა მოციქულმან ესე სიტყუაჲ თქუა გამოსაჩინებე\ლად
Line of ed.: 3     
ჴელმწიფებისა ღმრთისა, რომელი აქუს ქმნად რაჲცა ენებოს.
Line of ed.: 4     
ხოლო, უეჭუელად ყოველივე რაჲცა ქმნას ღმერთმან, კეთილად და
Line of ed.: 5     
ჯეროვნად იქმს, დაღაცათუ ჩუენ მიზეზი ქმნილთაჲ მათ არა ვიცო\დით.
Line of ed.: 6     
ხოლო იტყჳს, ვითარმედ: ვითარცა თიჴაჲ არას სიტყუა-უგებს
Line of ed.: 7     
მეკეცესა, ეგრეთვე ნუცა შენ სდრტჳნავ, რომელი ვერ სცნა, არამედ
Line of ed.: 8     
თქუ, ვითარმედ: ესრეთ სადმე უმჯობეს არს, რაჲთა ვერ ვცნა ესე.
Line of ed.: 9     
ხოლო მესმა ვისიმე, რომელი ესრეთცა თარგმნიდა ამას, ვითარმედ:
Line of ed.: 10     
ანუ არა ჴელ-ეწიფებისაშემოქმედსა მას ყოველთასა და აღმადგინე\ბელსა
Line of ed.: 11     
მკუდართასა, რაჲთამცა რომელნიმე დიდებად და რომელნიმე
Line of ed.: 12     
სირცხჳლად აღადგინნა, ღირსებისაებრ თითოეულისა საქმეთაჲსა?

Verse: 22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: უკუეთუმცა უნდა ღმერთსა ჩუენებად რისხვაჲ
Line of ed.: 14     
თჳსი და უწყებად ძალი თჳსი (9,22). თარგმანი: არა თუ ღმრთისა
Line of ed.: 15     
თანა რისხვისა ვნებაჲ არს, -- ნუ იყოფინ! -- არამედ რაჟამს
Line of ed.: 16     
იქმოდის სიმართლით საქმეთა მათ, რომელთა ჩუენ, რაჟამს განვრისხ\ნეთ,
Line of ed.: 17     
მაშინ ვიქმთ, მას უწესს წერილი "რისხვად" -- სახელსა ჩუენდა
Line of ed.: 18     
საცნაურსა. ხოლო ესე უწყოდეთ, ვითარმედ მას სულგრძელებისა
Line of ed.: 19     
გამოჩინებაჲ ენება ფარაოს ზედა, ხოლო იხილა რაჲ ვითარმედ
Line of ed.: 20     
მიზეზად ბოროტისა იჴმარებდა იგი სულგრძელებასა ღმრთისასა,
Line of ed.: 21     
მერმე მიაწია მის ზედა რისხვაჲ.

Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: რომელ დაუთმენიეს მრავლითა სულგრძელებითა
Line of ed.: 23     
(9,22). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: ფრიად დაუთმო უკე\თურებათა
Line of ed.: 24     
მისთა სულგრძელებით, რაჲთამცა მოიყვანა იგი სინანუ\ლად,
Line of ed.: 25     
Manuscript page: A54r  ხოლო ვითარ არა მოიქცა იგი, არამედ უფროჲსად
Line of ed.: 26     
განფიცხნა, მერმე ტანჯა.

Verse: 22-23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: ჭურთა მათ ზედა რისხვისათა, განმზადებულთა
Line of ed.: 28     
წარსაწყმედელად, და რაჲთა აჩუენოს სიმდიდრე იგი დიდებისა მისი\საჲ
Line of ed.: 29     
(9,22-23). თარგმანი: არა თუ ღმერთი იქმს ჭურთა რისხვისა\თა,
Line of ed.: 30     
არამედ მან ყოველნი ჭურად მშჳდობისა და სიწმიდისა დაჰბადნა,
Line of ed.: 31     
ხოლო თითოეულისა ნებაჲ, ვითარცა ენებოს, შესცვალებს კაცთა,
Line of ed.: 32     
და რომელიმე ჰყოფს თავსა თჳსსა ჭურ ოქროჲსა, და სხუაჲ -- ჭურ
Page of ed.: 112   Line of ed.: 1     
ვეცხლისა, სხუაჲ -- ჭურ ძელისა და კეცისა, სხუაჲ -- ჭურ რისხ\ვისა.
Line of ed.: 2     
ჭურ რისხვისა უკუე იყო ფარაო, ესე იგი არს, ვითარმედ --
Line of ed.: 3     
კაცი, რომელი ღმრთისა რისხვასა აღატყინებდა თჳსითა უკეთურები\თა,
Line of ed.: 4     
რამეთუ მიიღო სულგრძელებაჲ ღმრთისაჲ და არა მოდრკა,
Line of ed.: 5     
არამედ თჳსსავე ბოროტებასა ზედა ეგო. ამისთჳს არა ოდენ "ჭურად
Line of ed.: 6     
რისხვისა" უწოდა, არამედ "განმზადებულიცა წარსაწყმედელად",
Line of ed.: 7     
ესე იგი არს, სრული და ღირსი წარწყმედად; და განმზადებული არა
Line of ed.: 8     
ღმრთისა მიერ, არამედ თავით თჳსით და ნებსით.

Verse:    23 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: ჭურთა მათ ზედა წყალობისათა (9, 23). თარგ\მანი:
Line of ed.: 10     
ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ვითარცა ჭურთა მათ ზედა რისხვი\სათა,
Line of ed.: 11     
ვითარ იყო ფარაო და მსგავსნი მისნი, მოაწია მათ ზედა
Line of ed.: 12     
რისხვაჲ, რაჟამს სულგრძელებაჲ მისი უგულებელს-ყვეს. ეგრეთვე
Line of ed.: 13     
ჭურთა ამათ ზედა წყალობისათა ჩუენ მორწმუნეთა მოავლინა კაცთ\მოყუარებაჲ
Line of ed.: 14     
თჳსი.

Verse: 23-24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: რომელნი-იგი წინაჲსწარ განმზადნა სადიდებელად,
Line of ed.: 16     
რომელთაცა-ესე მიწოდა ჩუენ, არა ხოლო თუ ჰურიათაგანთა, არამედ
Line of ed.: 17     
წარმართთაგანთაცა (9,23-24). თარგმანი: წინაჲსწარ ამისთჳს გან\მზადნა,
Line of ed.: 18     
რამეთუ იცოდა, ვითარმედ ღირს წყალობისა არიან კეთილ\თა
Line of ed.: 19     
მათთა ნებათათჳს. ხოლო ესე საქმე სადიდებელ არს მისდა.

Verse: 25   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: ვითარცა ოსეს ეტყჳს: უწოდი არა ერსა ჩემსა
Line of ed.: 21     
ერად ჩემდა, და არა საყუარელსა -- საყუარელად. (9,25). თარგ\მანი:
Line of ed.: 22     
რაჲთა უჩუენოს, ვითარმედ არა ცუდად შეიწყალნა ღმერთმან
Line of ed.: 23     
წარმართნი მორწმუნენი, არამედ რამეთუ იცოდა, ვითარმედ ღირს
Line of ed.: 24     
არიან ცხორებისა; ამისთჳს წინაჲსწარმეტყუელსა მოიყვანებს მოწამედ,
Line of ed.: 25     
რომელი ღაღადებდა პირველ მრავალთა წელთა, რამეთუ ღმერთმან
Line of ed.: 26     
მაშინვე უწოდა წარმართთაგანთა მორწმუნეთა ერად საყუარელად და
Line of ed.: 27     
თჳსად, რომელნი პირველ არა მისნი და მოძულებულნი,
Line of ed.: 28     
რაჟამს არა იცოდეს ღმერთი. არამედ ღმერთმან იცოდა კეთილი
Line of ed.: 29     
ნებაჲ მათი, ვითარმედ მოიქცევიან. და პირველვე ჰრქუა ესე წინაჲს\წარმეტყუელსა,
Page of ed.: 113   Line of ed.: 1     
ვითარმედ: უწოდო არა ერსა ჩემსა ერად ჩემდა და
Line of ed.: 2     
არა საყუარელსა -- საყუარელად.

Verse: 26-27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: Manuscript page: A54v  და იყოს ადგილსა მას, სადა-იგი ერქუა მათ,
Line of ed.: 4     
ვითარმედ: არა ერი ჩემი თქუენ, მუნ ეწოდოს მათ შვილ ღმრთისა
Line of ed.: 5     
ცხოველისა. ხოლო ესაია ღაღადებს ისრაჱლისათჳს: დაღაცათუ იყოს
Line of ed.: 6     
რიცხჳ იგი ძეთა მათ ისრაჱლისათაჲ ვითარცა ქჳშაჲ ზღჳსა (9,26-27).
Line of ed.: 7     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: ვითარცა-იგი შეკრბენ რაჲ
Line of ed.: 8     
წარმართთა შესაკრებელნი და თაყუანის-სცემდენ კერპთა, უვარ-\ვჰყოფ
Line of ed.: 9     
მათ, ვითარმედ არა ერნი ჩემნი ხართ თქუენ. ეგრეთვე რაჟამს
Line of ed.: 10     
შეკრბებოდინ და მე მიგალობდენ და თაყუანის-მცემდენ, მაშინ
Line of ed.: 11     
ეწოდოს მათ შვილ ღმრთისა ცხოველისა.

Verse: 27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: ნეშტი ოდენ ცხოვნდეს (9,27). თარგმანი: არა
Line of ed.: 13     
ყოველნი ცხოვნდენო, არამედ მცირედნი, რომელთაცა ჰრწმენეს ქრისტე,
Line of ed.: 14     
რამეთუ ამას მოასწავებს "ნეშტი".

Verse: 28-29   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: რამეთუ სიტყუაჲ აღსასრულებელი და შემოკლე\ბული
Line of ed.: 16     
ყოს უფალმან ქუეყანასა ზედა. და ვითარცა-იგი წინაჲსწარ
Line of ed.: 17     
თქუა ესაია: არა თუმცა უფალმან ყოვლისა მპყრობელმან (9,28-29).
Line of ed.: 18     
თარგმანი: ესრეთ ვჰგონებ თუ -- ესე ძალი აქუს ამას
Line of ed.: 19     
სიტყუასა, ვითარმედ: აღსრულებასა მას და შემოკლებასა ჟამთასა
Line of ed.: 20     
სიტყუაჲ სარწმუნოებისაჲ მოსცეს უფალმან ქუეყანასა ზედა შემოკლებუ\ლი.
Line of ed.: 21     
ხოლო შემოკლებული სიტყუაჲ სარწმუნოებისაჲ ესე არს, რომელ
Line of ed.: 22     
ვიტყჳთ მორწმუნენი, ვითარმედ: "მრწამს მამაჲ და ძე და სული
Line of ed.: 23     
წმიდაჲ". ჰხედავა სიმოკლესა ამას? და აღსასრულებელიცა არს,
Line of ed.: 24     
რამეთუ ვიდრე აღსასრულადმდე სოფლისა და მარადის ესე სარწმუ\ნოებაჲ
Line of ed.: 25     
იყოს და არღარა არს შეცვალებაჲ ამის სარწმუნოებისაჲ,
Line of ed.: 26     
ვითარ-იგი ჰურიათაჲ შეიცვალა, არამედ უკუნისამდე ესე იყოს.

Verse: 29   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: დამიტევა ჩუენ თესლი, ვითარცა სოდომელნიმცა
Line of ed.: 28     
შევიქმნენით და გომორელთამცა მივემსგავსენით (9,29). თარგ\მანი:
Line of ed.: 29     
ესე სიტყუაჲ ქრისტესთჳს გულისჴმა-ყო წმიდამან ბასილი.



Subsection: 15  
Line of ed.: 30   [თავი Ⴈ̂Ⴄ]


Verse: 30-31   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე რაჲ-მე ვთქუათ? წარმართნი, რომელნი
Line of ed.: 32     
არა ეძიებდეს სიმართლესა, ეწინეს სიმართლესა, ხოლო სიმართლესა
Line of ed.: 33     
სარწმუნოებისასა. და ისრაჱლი შეუდგა შჯულსა მას სიმართლისასა,
Line of ed.: 34     
და შჯულსა მას სიმართლისასა ვერ მისწუთა (9,30-31). თარგ\მანი:
Page of ed.: 114   Line of ed.: 1     
ამას იტყჳს, ვითარმედ: ამისთჳს განცჳვეს ჰურიანი, რამეთუ
Line of ed.: 2     
წარმართნი, რომელნი არა ეძიებდეს სიმართლესა, არცა ასმიოდა
Line of ed.: 3     
ქრისტე, და ესმა რაჲ, მოიქცეს მისა, და პოვეს სიმართლე ჭეშმარიტი
Line of ed.: 4     
სარწმუნოებისა მიერ ქრისტესისა. ხოლო შენ, ჰურიაო, არცა თუ
Line of ed.: 5     
შჯულისა იგი სიმართლე აღასრულე, არამედ მისგანცა დაეცი და
Line of ed.: 6     
წყევასა ქუეშე იქმენ, ხოლო ამათ მორწმუნეთა წარმართთა შჯული
Line of ed.: 7     
არა Manuscript page: A55r  იცოდეს და იქმნეს აღმასრულებელ მისა, რამეთუ
Line of ed.: 8     
ჰრწმენა ქრისტე, რომელსა იგი მოასწავებდა.

Verse: 32   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: რაჲსათჳს-მე? რამეთუ არა სარწმუნოებისაგან,
Line of ed.: 10     
არამედ ვითარცა საქმისაგან შჯულისა (9,32). თარგმანი: ესრეთ
Line of ed.: 11     
იტყჳს, ვითარმედ: ენება სიმართლისა პოვნაჲ ჰურიათა, არამედ ვერ
Line of ed.: 12     
მიემთხჳნეს. ამისთჳსო, რამეთუ ჰგონებდეს თუმცა განმართლდეს საქმეთა
Line of ed.: 13     
მიერ შჯულისათა, რომელ-ესე შეუძლებელ არს.

Verse: 32-33   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: რამეთუ შეჰბრკოლდეს ლოდსა მას შებრკოლები\სასა,
Line of ed.: 15     
ვითარცა წერილ არს: აჰა ესერა დავსდებ სიონს შინა ლოდსა
Line of ed.: 16     
შებრკოლებისასა და კლდესა საცთურებისასა; და ყოველსა რომელსა
Line of ed.: 17     
ჰრწმენეს იგი, არასადა ჰრცხუენეს (9,32-33). თარგმანი: ჰხედავა,
Line of ed.: 18     
რამეთუ არა ერთ-კერძოჲ არს ღმერთი, არამედ ყოველთა მორწმუნე\თა
Line of ed.: 19     
მისთა აცხოვნებს, რამეთუ ურწმუნოთა, წინააღმდგომად თჳსისა
Line of ed.: 20     
ბუნებისა, ექმნების ფიცხელ და შებრკოლებისა კლდე, ხოლო მორწმუ\ნეთა
Line of ed.: 21     
ბუნებისაებრ თჳსისა ეჩუენების -- სახიერ და ტკბილ.

Chapter: 10  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: ძმანო, ნებაჲ გულისა ჩემისაჲ და ვედრებაჲ ჩემი
Line of ed.: 23     
ღმრთისა მიმართ ისრაჱლისათჳს არს საცხორებელად (10,1). თარგ\მანი:
Line of ed.: 24     
ეგულების ჰურიათადა დიდად ბრალობაჲ და რაჲთა არავინ
Line of ed.: 25     
თქუას მათ შორის, თუ: მტერობისა მათისათჳს ტყუვილსა იტყჳს.
Line of ed.: 26     
ამისთჳს პირველვე იტყჳს, ვითარმედ: უფროჲსად მიყუარანო და
Line of ed.: 27     
მნებავს მათი ცხორებაჲ, და ამისთჳს ვიტყჳ სიტყუათა ამათ.

Verse: 2-3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ვეწამები მათ, ვითარმედ შური ღმრთისაჲ
Line of ed.: 29     
აქუს, არამედ არა მეცნიერებით. რამეთუ უმეცარ იყვნეს იგინი
Line of ed.: 30     
სიმართლესა ღმრთისასა (10,2-3). თარგმანი: მომადლებისა მათი\სათჳს
Line of ed.: 31     
იტყჳს ამას, ვითარმედ ვეწამებიო, რომელ არა კაცთათჳს
Page of ed.: 115   Line of ed.: 1     
განყოფილ არიან ქრისტესგან, არამედ ჰგონებენ თუ: საღმრთოჲ
Line of ed.: 2     
შური გუაქუს. გარნა უგულისჴმოებით არს გულისსიტყუაჲ მათი,
Line of ed.: 3     
რამეთუ არა ჭეშმარიტისა მის კეთილისა ისწრაფიან ცნობად, არამედ
Line of ed.: 4     
თჳსი იგი გულისსიტყუაჲ მიუდრეკელად აქუს ცუდი იგი და არა
Line of ed.: 5     
დაემორჩილნეს ჭეშმარიტსა მას სიმართლესა და ძალსა ღმრთისასა --
Line of ed.: 6     
ქრისტეს.

Verse: 3-6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: და თჳსსა მას სიმართლესა ეძიებდეს დამტკიცებად
Line of ed.: 8     
და სიმართლესა ღმრთისასა არა დაემორჩილნეს, რამეთუ დასასრული
Line of ed.: 9     
შჯულისაჲ ქრისტე არს მაცხოვრად ყოვლისა მორწმუნისა. რამეთუ
Line of ed.: 10     
მოსე ესრეთ დაწერა სიმართლისა მისთჳს შჯულისაგანისა, ვითარმედ:
Line of ed.: 11     
რომელმან ქმნეს იგი კაცმან, Manuscript page: A55v  ცხონდეს მას შინა. ხოლო სარწმუ\ნოებისაგანი
Line of ed.: 12     
სიმართლე ესრეთ იტყჳს (10,3-6). თარგმანი: თჳსად
Line of ed.: 13     
სიმართლედ ჰურიათაჲსა ძუელსა შჯულსა იტყჳს, რომელი მათ
Line of ed.: 14     
შეერაცხა სიმართლედ, და ვერ შემძლებელ არს იგი განმართლებად
Line of ed.: 15     
კაცისა თჳნიერ ქრისტეს სარწმუნოებისა, რამეთუ ქრისტეს სარწმუ\ნოებითა
Line of ed.: 16     
სრულ იქმნების იგიცა.

Verse:    6-11 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: ნუ იტყჳ გულსა შენსა, ვითარმედ: ვინ აღვიდეს
Line of ed.: 18     
ცად? ესე იგი არს ქრისტესი გარდამოყვანებაჲ. ანუ: ვინ შთავიდეს
Line of ed.: 19     
უფსკრულად? ესე იგი არს ქრისტესი მკუდრეთით აღმოყვანებაჲ.
Line of ed.: 20     
არამედ რასა-იგი იტყჳს -- "მახლობელ არს სიტყუაჲ ეგე გულსა
Line of ed.: 21     
შენსა და პირსა შენსა" -- ესე იგი არს სიტყუაჲ სარწმუნოები\საჲ,
Line of ed.: 22     
რომელსა ვქადაგებთ, ვითარმედ: აღ-თუ-იარო პირითა შენითა
Line of ed.: 23     
უფალი იესუ და გრწმენეს გულითა შენითა, ვითარმედ ღმერთმან
Line of ed.: 24     
აღადგინა იგი მკუდრეთით, -- სცხოვნდე. რამეთუ გულსა ჰრწამს
Line of ed.: 25     
სიმართლედ და პირითა აღიარებ საცხორებელად. რამეთუ იტყჳს
Line of ed.: 26     
წიგნი: ყოველსა, რომელსა ჰრწმენეს მისი, არასადა ჰრცხუენეს
Line of ed.: 27     
(10, 6-11). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: ნუ მოიგონებ თუ --
Line of ed.: 28     
ვითარმცა იყო საქმე ესე, თუმცა მოვიდა ღმერთი ქუეყანად და
Line of ed.: 29     
შთავიდა ჯოჯოხეთად და აღმოიყვანა-მცა მიერ ბუნებაჲ კაცთაჲ,
Line of ed.: 30     
და აღვიდა მითურთ ზეცად; ნუ იგონებ ამას, რამეთუ ესე
Line of ed.: 31     
ქრისტეს დამდაბლებაჲ არსო.

Page of ed.: 116  

Verse: 12-13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა არს განწვალებაჲ ჰურიისა და წარ\მართისაჲ,
Line of ed.: 2     
რამეთუ თავადი არს უფალი ყოველთაჲ, რომელი განა\მდიდრებს
Line of ed.: 3     
სახელსა უფლისასა, ცხოვნდეს (10,12-13). თარგმანი: არა
Line of ed.: 4     
არსო განწვალებაჲ ჰურიისა და წარმართისაჲ, ვითარმცა ერთი
Line of ed.: 5     
უადვილე ცხოვნდებოდა და ერთი უძნელე. არამედ ყოველთა სწორად
Line of ed.: 6     
შეიწყნარებს ქრისტე, რომელიცა მიიქცეს მისა. და რომელიცა უვარ\ჰყოფდეს
Line of ed.: 7     
მას, ყოველივე წარწყმდების.

Verse: 14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: ვითარ უკუე ხადონ, რომელი-იგი არა ჰრწმენა?
Line of ed.: 9     
ანუ ვითარ-მე ჰრწმენეს, რომლისაჲ არა ისმინეს? ანუ ვითარ-მე
Line of ed.: 10     
ისმინონ თჳნიერ ქადაგებისა? (10,14). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს,
Line of ed.: 11     
ვითარმედ: წინაჲსწარმეტყუელი ღაღადებს, ვითარმედ: ყოველმან,
Line of ed.: 12     
რომელმან ხადოს სახელსა უფლისასა, არა ჰრცხუენეს. გარნა ჰური\ანი
Line of ed.: 13     
არა ხადიან სახელსა ქრისტეს უფლისასა, რომელსა იგი მოას\წავებს,
Line of ed.: 14     
რამეთუ ვითარ ხადონ, რომელი არა ჰრწმენა? ამისთჳს უკუე
Line of ed.: 15     
თავთა თჳსთა აბრალებედ, რამეთუ არა ინებეს ცხორებაჲ, და ნუ
Line of ed.: 16     
სხუასა ვის. რამეთუ ღმერთსა ენება, რაჲთამცა ცხოვნდეს, ხოლო მათ
Line of ed.: 17     
ნებსით Manuscript page: A56r  თჳსით დაუჴშეს თავთა თჳსთა კარი ცხორებისაჲ, რამეთუ
Line of ed.: 18     
არა ჰრწმენა ქრისტე, არცა ისმინნეს სიტყუანი მისნი.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 19        
მოციქულისაჲ: ანუ ვითარ-მე ქადაგებენ, არა თუ ვინმე წარავ\ლინნეს?
Line of ed.: 20     
ვითარცა წერილ არს: ვითარ შუენიერ არიან ფერჴნი მახა\რებელთა
Line of ed.: 21     
მათ მშჳდობისათანი, რომელნი ახარებენ კაცთა კეთილსა
Line of ed.: 22     
(10,15). თარგმანი: გამოაჩინებს, ვითარმედ არა თჳსითა ჴელმწიფე\ბითა
Line of ed.: 23     
მივიდა ქადაგებად, არამედ ღმრთისა მიერ მივლინებითა. ამისთჳს
Line of ed.: 24     
პირველ ქადაგებდაო ამას წინაჲსწარმეტყუელი.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: არამედ არა ყოველთა ისმინეს სახარებისაჲ მის.
Line of ed.: 26     
რამეთუ ესაია იტყჳს: უფალო, ვის-მე ჰრწმენა სასმენელი ჩუენი?
Line of ed.: 27     
(10,16). თარგმანი: რაჲთა არავინ თქუას, ვითარმედ -- უკუეთუ
Line of ed.: 28     
ღმრთისა მიერ მივლინებულნი ხართ, რად არა ყოველთა ისმინეს ჴმაჲ
Line of ed.: 29     
თქუენისა ქადაგებისაჲ? -- ამისთჳს თჳთვე თქუა ესე და მოიღო სიტყუაჲცა
Line of ed.: 30     
ესაიაჲსი მოწამედ, რაჲთა გამოაჩინოს, ვითარმედ ესეცა სულმან პირვე\ლითგანვე
Line of ed.: 31     
იცოდა და თქუა, რამეთუ ვინაჲთგან კაცნი თჳთმფლო\ბელნი
Line of ed.: 32     
ვართ, ამისთჳს ღმერთსა იძულებით არავისი ჰნებავს მოქცევაჲ.

Verse: 17-18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე სარწმუნოებაჲ სმენისაგან არს, ხოლო სმენაჲ
Page of ed.: 117   Line of ed.: 1     
-- სიტყჳთა ღმრთისაჲთა. არამედ ვთქუათ-მე: ნუ-უკუე არა ესმაა? და
Line of ed.: 2     
ვითარ, რამეთუ ყოველსა ქუეყანასა განჴდა ჴმაჲ მათი და კიდეთა სოფლი\სათა
Line of ed.: 3     
-- სიტყუანი მათნი (10,17-18). თარგმანი: ვინაჲთგან ჰურიანი
Line of ed.: 4     
მარადის სასწაულთა ითხოვდეს, ამისთჳს მიზეზად პოვა სიტყუაჲ წინაჲ\სწარმეტყუელისაჲ,
Line of ed.: 5     
რომელი იტყჳს, ვითარმედ: უფალო, ვის ჰრწმენა
Line of ed.: 6     
სასმენელი ჩუენი? და ამით შეარცხუენს მათ, რაჲთა უჩუენოს, ვითარმედ
Line of ed.: 7     
არა ჯერ-არს სასწაულთა ძიებაჲ, რამეთუ სარწმუნოებაჲ სასმენელითა
Line of ed.: 8     
იქმნების და არა სასწაულთა მიერ. ხოლო ვინაჲთგან სარწმუნოებაჲ
Line of ed.: 9     
სასმენელითა არს, ნუ-უკუე ჰურიათა არა ესმაა? და ვითარ არა ესმაო,
Line of ed.: 10     
ვინაჲთგან ყოველსა ქუეყანასა განჴდა ჴმაჲ მათი. მაშა ჰურიათა, რომელთა
Line of ed.: 11     
შორის იყო ძირი ქადაგებისაჲ, არამცა ასმიოდაა?

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: არამედ ვიტყჳ: ნუ-უკუე ისრაჱლმან არა იცნაა?
Line of ed.: 13     
პირველად მოსე იტყჳს: მე ვაშურვო მათ არა-ნათესავსა მას ზედა და
Line of ed.: 14     
ნათესავითა მით უგულისჴმოჲთა განვარისხნე იგინი (10,19). თარგ\მანი:
Line of ed.: 15     
ამას იტყჳს, ვითარმედ: ესე უწყით, რამეთუ ყოველსა ქუეყანასა
Line of ed.: 16     
განჴდა ჴმაჲ ამის ქადაგებისაჲ, გარნა ნუ-უკუე ისრაჱლმან არა იცნაა
Line of ed.: 17     
ქადაგებაჲ იგი? და ვითარ იქმნა ესე, რომელ წარმართთა იცნეს და
Line of ed.: 18     
ჰრწმენა, რომელთა პირველ არაჲ ასმიოდა, და ისრაჱლმან ვერ იცნა,
Line of ed.: 19     
რომელსა ესოდენი პირველ ასმიოდა! რამეთუ აჰა ესერა შჯულის-\მდებელი
Line of ed.: 20     
იტყჳს, ვითარმედ: ვაშურვო მათ არა-ნათესავსა მას ზედა;
Line of ed.: 21     
ხოლო არა-ნათე\\სავად Manuscript page: A56v  წარმართთა იტყჳს, ვითარმედ არა საჴმარნი,
Line of ed.: 22     
არცა ღირსნი ნათესავად წოდებად და ნათესავნი უგულისჴმონი. ხოლო
Line of ed.: 23     
რაჟამს ესევითარნი-იგი მოიქცენ ჩემდა, წმინდა და ბრძენ ვყვნე მე
Line of ed.: 24     
იგინი, და ვაშურვო ჰურიათა, რაჲთა ნუ-უკუე შეშურდეს მათი კეთილი,
Line of ed.: 25     
და მოიქცენ იგინიცა ჩემდა. არამედ ჰურიათა ესეცა საქმე შეურაცხ-\ყვეს
Line of ed.: 26     
და არავე მოიქცეს, არამედ დაბრმეს ნებსით თჳსით.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: ესაია იკადრებს და იტყჳს (10,20). თარგმანი: კადრებაჲ
Line of ed.: 28     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ კადნიერებით და ჴმა-მაღლად ღაღადებს.

Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: ვეპოე მათ, რომელნი მე არა მეძიებდეს, და გან\ვეცხადე
Line of ed.: 30     
მათ, რომელნი მე არა მიკითხვიდეს (10,20). თარგმანი:
Line of ed.: 31     
წარმართთათჳს იტყჳს, ვითარმედ: რომელნი მე არა მეძიებდეს, ვეპოე
Line of ed.: 32     
მათ და მოუწოდე, და მოვიდეს იგინი სარწმუნოებად.

Page of ed.: 118  

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 1        
მოციქულისაჲ: ხოლო ისრაჱლისათჳს ესრეთ იტყჳს: დღესა ყოველ\სა
Line of ed.: 2     
განვიპყრენ ჴელნი ჩემნი მიმართ ურჩისა და მაცილობელისა
Line of ed.: 3     
(10,21) თარგმანი: ეჰა დიდი შესმენაჲ ჰურიათაჲ, რამეთუ, რაჲთა
Line of ed.: 4     
არა იტყოდინ, ვითარმედ -- და ჩუენ რად არა გუეპოვა და გამოგუე\ცხადა,
Line of ed.: 5     
ვინაჲთგან არცა წარმართნი ეძიებდეს და ეპოა მათ? -- ამისთჳს
Line of ed.: 6     
გამოაჩინებს, ვითარმედ უმეტესი მათ ზედა ქმნა, რამეთუ განეპყრნეს
Line of ed.: 7     
ჴელნი თჳსნი უფალსა მათდა მიმართ და იგინი არა ისმენდეს მისსა.
Line of ed.: 8     
ხოლო "დღე ყოვლად" იტყჳს ყოველსა მას ჟამსა განკაცებისა მისი\სასა,
Line of ed.: 9     
გინა თუ ვინაჲთგან ეგჳპტითცა გამოიყვანნა.



Subsection: 16  
Line of ed.: 10   [თავი Ⴈ̂Ⴅ]


Chapter: 11  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: არამედ ვიტყჳ: ნუ-უკუე განაგდო ღმერთმან ერი
Line of ed.: 12     
თჳსი? ნუ იყოფინ! რამეთუ მეცა ისრაიტელ ვარ, თესლისაგან აბრა\ჰამისა
Line of ed.: 13     
ტომისაგან ბენიამენისა (11,1). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 14     
ნუ-უკუე სთქუათ თუ -- გარე-მიაქცია სადმე ღმერთმან ერი
Line of ed.: 15     
თჳსი, და ვერ ძალ-უც მოქცევაჲ, დაღაცათუ ენებოს, და განქარდეს
Line of ed.: 16     
აბრაჰამის მიმართ აღთქუმანი, -- გარნა ნუ იყოფინ! რამეთუ აჰა
Line of ed.: 17     
ესერა მეცა ჰურიათაგანი ვარ, და სხუანი ყოველნი მოციქულნი. უკუე\თუმცა
Line of ed.: 18     
გარე-მიექცია, ვითარმცა მათგან გამოერჩინეს მოციქულნი! და
Line of ed.: 19     
კუალად: ერთ გზის ჰრწმენა ჰურიათა სამ ათასთა და კუალად
Line of ed.: 20     
ათმან ათასმან. აწ, უკუეთუმცა განეშორა, ესენიმცა ვითარ ცხოვნე\ბულ
Line of ed.: 21     
იყვნეს? (რამეთუ არცა ერთიმცა შეეწყნარა, უკუეთუმცა განეშო\რა).
Line of ed.: 22     
არამედ ვინაჲთგან რომელნიცა მოიქცენ, შეიწყნარებს, საცნაურ
Line of ed.: 23     
არს, ვითარმედ რომელნიცა წარწყმდეს, თჳსითა ნებითა წარწყმდეს.

Verse: 2-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: არა განიშორა ღმერთმან ერი თჳსი, რომელი
Line of ed.: 25     
წინაჲსწარ იცნა. არა უწყითა ელიას რასა-იგი ეტყჳს წიგნი? ვითარ-\იგი
Line of ed.: 26     
შეემთხუევის ღმერთსა შესმენად ისრაჱლისა: უფალო, წინაჲსწარ\მეტყუელნი
Line of ed.: 27     
Manuscript page: A57r  შენნი მოსწყჳდნეს, საკურთხეველნი შენნი დაარ\ღჳნეს;
Line of ed.: 28     
მე მარტოჲ დაშთომილ ვარ, და ეძიებენ სულსაცა ჩემსა.
Line of ed.: 29     
არამედ რასა ეტყჳს მას ბრძანებაჲ იგი სიტყჳსაჲ მის? -- დამიტევე\ბიეს
Line of ed.: 30     
თავისა ჩემისა შჳდ ათას მამაკაც, რომელთა არა მოუდრეკიან
Line of ed.: 31     
მუჴლნი მათნი ბაალისა. (11,2-4). თარგმანი: ესე იგი არს,
Page of ed.: 119   Line of ed.: 1     
რომელთა იცოდა თუ მოქცევად არიან და სარწმუნოებად მოსლ\ვად,
Line of ed.: 2     
არა განიშორნა, რამეთუ მრავალნი მოიქცეს ჰურიათაგანნი,
Line of ed.: 3     
რომელნი ვიცნით და მრავალნი არიან მოქცეულ, რომელთა არა
Line of ed.: 4     
ვიცნობთ. რამეთუ ელიაჲცა ჰგონებდა თუ მარტოჲ არს ღმრთის\მსახურებასა
Line of ed.: 5     
შინა, არამედ იყვნეს შჳდ ათასნი, და აწცა მრავალნი
Line of ed.: 6     
მოქცეულ არიან ჰურიათაგან, რომელნი არა იცნით, რამეთუ, უკუე\თუ
Line of ed.: 7     
ელია არა იცოდა, თქუენ ვითარ იცოდით?

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: ეგრეთცა აწ ამას ჟამსა ნეშტი რჩევით მადლითა
Line of ed.: 9     
იქმნა (11,5). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ვითარცა მაშინ
Line of ed.: 10     
ელიაჲს ზე მცირედნი იყვნეს სათნონი ღმრთისანი, ეგრეთვე აწ
Line of ed.: 11     
მადლითა ღმრთისაჲთა ნეშტი იქმნა რჩეულთა ჰურიათაჲ. ესე იგი
Line of ed.: 12     
არს, ვითარმედ მადლმან ღმრთისამან ყო და დაშთეს რჩეულნიცა, და
Line of ed.: 13     
არა ყოველნი წარწყმდეს. ხოლო რაჟამს თქუა თუ "რჩეულთაჲ",
Line of ed.: 14     
გამოაჩინა მათიცა სიკეთე, რამეთუ, უკუეთუ კეთილ არა იყვნენ, არა
Line of ed.: 15     
გამოირჩევიან. ხოლო თქუა რაჲ თუ "მადლითა", გამოაჩინა ნიჭი
Line of ed.: 16     
ღმრთისაჲ.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ მადლითა, -- არღარა საქმეთაგან; უკუე\თუ
Line of ed.: 18     
არა ეგრეთ არს, მადლი იგი არღარამცა შერაცხილ იყო მადლად
Line of ed.: 19     
(11,6). თარგმანი: რაჲთა არა თქუან თუ -- წინაჲსწარმეტყუელნიცა
Line of ed.: 20     
იტყოდეს და ღმერთიცა გჳწოდდა, გარნა ძნელოვანთა რათმე საქმეთა
Line of ed.: 21     
ეძიებდა ჩუენგან, და ამისთჳს ვერ მოვიქეცით, -- ამისთჳს იტყჳს,
Line of ed.: 22     
ვითარმედ მადლისა ღმრთისაჲ არს ყოველივე და არაჲ საქმე არს
Line of ed.: 23     
საძიებელ პირველ ქმნული სარწმუნოებად მოსლვისათჳს, არამედ
Line of ed.: 24     
ნებაჲ. რამეთუ არცა რომელნი მოვიდეს სარწმუნოებად, პირველ
Line of ed.: 25     
ქმნულთა საქმეთა მადლითა მოვიდეს, არამედ ღმრთისა მადლითა, და
Line of ed.: 26     
მათდა ნებაჲ ოდენ საჴმარ იქმნა.

Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: რამეთუ უკუეთუ საქმეთაგან არს, -- არღარა არს
Line of ed.: 28     
მადლი. უკუეთუ არა, საქმე იგი არღარა საქმე არს (11,6). თარგ\მანი:
Line of ed.: 29     
ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუმცა საქმეთაგან მოვიდოდა
Line of ed.: 30     
მადლი იგი, არღარამცა "მადლ" ეწოდებოდა, არამედ "სასყიდელ".
Line of ed.: 31     
ხოლო ვინაჲთგან მადლი ღმრთისაჲ არა ეძიებს პირველ ქმნილთა
Line of ed.: 32     
საქმეთა, არამედ ნებითა ოდენ მოვალს, უკუეთუ ჰრწმენეს, -- საცნა\ურ
Line of ed.: 33     
არს, ვითარმედ საქმენი Manuscript page: A57v  იგი არღარა საქმედ შერაცხილ არიან.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 34        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე რასა-მე ეძიებს ისრაჱლი ამას, რომელსა
Page of ed.: 120   Line of ed.: 1     
ვერ მიემთხჳა? ხოლო რჩეულნი იგი მიემთხჳნეს (11,7). თარგმანი:
Line of ed.: 2     
ამას იტყჳს, ვითარმედ: რომელნიცა ურწმუნო ექმნეს ქრისტესა ჰუ\რიანი,
Line of ed.: 3     
იგინი იტყჳან, ვითარმედ შჯულსა აღვასრულებთ, არამედ შჯულ\სა
Line of ed.: 4     
გარდასრულ არიან. და რასაღა სცთებიან და ეძიებენ შჯულისა
Line of ed.: 5     
აღსრულებასა, რომლისაგან განვრდომილ არიან, ვინაჲთგან ქრისტე
Line of ed.: 6     
უვარ-უყოფიეს? ხოლო რჩეულნი იგი, რომელნი კეთილნი იყვნეს,
Line of ed.: 7     
იგინი მოიქცეს და მათ აღასრულეს ჭეშმარიტად შჯული. და მი\ემთხჳნეს
Line of ed.: 8     
ძალსა მისსა, რაჲთა ვერვინ თქუას თუ შეუძლებელ იყო
Line of ed.: 9     
მოქცევად ქრისტესა.

Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: და სხუანი იგი დაბრმეს (11,7). თარგმანი:
Line of ed.: 11     
რომელნიცა დაადგრეს ჰურიებასა შინა, იგინი დაბრმეს, რამეთუ
Line of ed.: 12     
ამპარტავანებისა და შურისაგან წაეკიდა ესე.

Verse: 8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: ვითარცა წერილ არს: მისცა მათ (11,8). თარგ\მანი:
Line of ed.: 14     
სიტყუასა ამას თუ "მისცა" -- ნუ ესრეთ გულისჴმა-ჰყოფ,
Line of ed.: 15     
თუ მან მოიყვანა იგი მათ ზედა, არამედ მიუშუაო და შეუნდო
Line of ed.: 16     
ესრეთ ყოფად.

Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: სული მწუხარებისა (11,8). თარგმანი: დაბ\ნელებასა
Line of ed.: 18     
მას და დაბრმობასა სულისასა კეთილისაგან და მიდრეკასა
Line of ed.: 19     
ბოროტისა მიმართ უწოდა "სულად მწუხარებისა".

Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: თუალნი, რაჲთა არა ხედვიდენ, და ყურნი, რაჲთა
Line of ed.: 21     
არა ესმოდის, ვიდრე დღენდელად დღედმდე (11,8). თარგმანი: ვინაჲთგან
Line of ed.: 22     
თქუა თუ "დაბრმეს", მოიღო სიტყუაჲცა ესაიაჲსი მოწამედ, ხოლო
Line of ed.: 23     
მიზეზად დაბრმობისა მათისა მათსა მას სიფიცხესა იტყჳს, რამეთუ
Line of ed.: 24     
თუალნი აქუნდეს ხილვად სასწაულთა ქრისტესთა და ყურნი -- სმე\ნად
Line of ed.: 25     
სიტყუათა მისისა სწავლისათა. და არცა ერთი ამათგანი იჴმარეს
Line of ed.: 26     
ჯეროვნად, არამედ თუალნი დაიჭუხნეს და ყურნი დაიყვნეს, რამეთუ
Line of ed.: 27     
წარწყმედისა მიმართ მოსწრაფე იყვნეს. და ესე რაჲ იხილა ღმერთმან,
Page of ed.: 121   Line of ed.: 1     
მიუშუა ნებასა მათსა და დაუტევნა იგინი და ესრეთ წარწყმდეს.

Verse: 9-10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: და მერმე დავით იტყჳს: ექმენინ ტაბლაჲ მათი
Line of ed.: 3     
მათ წინაშე საფრჴე, მისაგებელ და საცთურ. დაუბნელდენ თუალნი
Line of ed.: 4     
მათნი, რაჲთა არა ხედვიდენ (11,9-10). თარგმანი: ნებსით თჳსით
Line of ed.: 5     
მათ მიერ ქმნადი საქმე ვითარცა წყევისა სახედ თქუა დავით,
Line of ed.: 6     
ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: ვინაჲთგან არა ინებეს მზისა მის
Line of ed.: 7     
სიმართლისა ხილვაჲ, ნუცამცა უხილავს! და კუალად, ტაბლისა
Line of ed.: 8     
საფრჴედ შეცვალებაჲ ყოველთა კეთილთა მათთა ბოროტად გარდაქცე\ვასა
Line of ed.: 9     
მოასწავებს.

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: და ზურგი მათი მარადის შედრიკე (11,10).
Line of ed.: 11     
თარგმანი: "შედრეკად ზურგისა" მონებასა მას ჰრომთასა იტყჳს,
Line of ed.: 12     
რომელცა წაეკიდა, ხოლო თუ "მარადის" -- ამით ამას მოასწავებს,
Line of ed.: 13     
ვითარმედ არა განთავისუფლდენ უკუნისამდე.

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: Manuscript page: A58r  ხოლო ამას ვიტყჳ: ნუ-უკუე ესრეთ ცოდეს,
Line of ed.: 15     
რაჲთა დაეცნენ? ნუ იყოფინ (11,11). თარგმანი: ვინაჲთგან ფრიად
Line of ed.: 16     
ამხილა მათ, აწ კუალად ისწრაფის, თუ-მცა ნუგეშინის-ცემაჲ რაჲმე
Line of ed.: 17     
უპოა მათ, და იტყჳს, ვითარმედ: ცოდვანი მათნი დიდ არიან, გარნა
Line of ed.: 18     
ნუ-უკუე ესევითარნი არიანა, თუ-მცა ესრეთ დაეცნეს, რაჲთამცა
Line of ed.: 19     
ვერღარა უძლეს აღდგომად, დაღაცათუმცა ინებეს; "ნუ იყოფი\ნო",
Line of ed.: 20     
რამეთუ ვითარიცა არს ცოდვაჲ მათი, შესაწყნარებელვე არიან
Line of ed.: 21     
ღმრთისა მიერ, უკუეთუ ოდენ ინებონ და მოიქცენ.

Verse: 11-12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: არამედ მათითა შეცოდებითა ცხორებაჲ წარმართ\თაჲ
Line of ed.: 23     
იქმნა საშურებელად მათდა. უკუეთუ შეცოდებაჲ იგი მათი --
Line of ed.: 24     
სიმდიდრე სოფლისაჲ (11,11-12). თარგმანი: ამის ადგილისა სიტყუათა
Line of ed.: 25     
პირი ყოველივე ესე არს, რაჲთა ჰურიათაცა ნუგეშინის-სცეს და არა
Line of ed.: 26     
წარუკუეთოს სასოებაჲ, არამედ უჩუენოს, ვითარმედ, უკუეთუ მოიქცენ,
Line of ed.: 27     
შეიწყნარებს მათ ღმერთი; და წარმართთაგანნიცა დაამდაბლნეს,
Line of ed.: 28     
რაჲთა არა ზუაობდენ; და ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ამისთჳს ცხოვნ\დეს
Line of ed.: 29     
წარმართნი, რამეთუ მათ ცხორებაჲ არა ინებეს, თუ არა,
Line of ed.: 30     
უკუეთუმცა ენება, მათი ჯერ-იყო პირველად ცხოვნებაჲ, და მერმეღა
Line of ed.: 31     
-- წარმართნი. ვინაჲთგან უკუე მათ არა ინებეს ცხორებაჲ, მერმე
Line of ed.: 32     
პატივ-იცნეს წარმართნი. თუ არა, უკუეთუმცა ენება ჰურიათა,
Line of ed.: 33     
იგინიმცა პირველნი იყვნეს, ვიდრეღა წარმართნი, რამეთუ ესე თჳთ
Page of ed.: 122   Line of ed.: 1     
იტყჳს, ვითარმედ: "პირველად ჰურიანი და მერმეღა წარმართნი", და
Line of ed.: 2     
უფალი იტყოდა, ვითარმედ: "წარვედით უფროჲსად ცხოვართა მათ
Line of ed.: 3     
მიმართ წარწყმედულთა ძეთა ისრაჱლისათა". ჰხედავა, რამეთუ
Line of ed.: 4     
ურწმუნოებამან ჰურიათამან ადგილ-სცა წარმართთა უპირატეს-ყოფად
Line of ed.: 5     
სარწმუნოებითა. არამედ ვინაჲთგან მოვიდა მათდა იესუ და არა
Line of ed.: 6     
შეიწყნარეს იგი ბევრეულთა მათ სასწაულთა ზედა, არამედ ჯუარს-\აცუეს,
Line of ed.: 7     
მერმე მოიზიდნა წარმართნი ქრისტემან, რაჲთა მათი პატივი
Line of ed.: 8     
ამხილებდეს მათსა უგუნურებასა და ნუ-უკუე შეშურდეს და მოიქცენ.

Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 9        
მოციქულისაჲ: და შებრკოლებაჲ იგი მათი -- სიმდიდრე სოფ\ლისაჲ
Line of ed.: 10     
წარმართთაჲ, რავდენ უფროჲს -- სავსებაჲ იგი მათი (11,12).
Line of ed.: 11     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: უკუეთუ მათ განარისხეს და მან
Line of ed.: 12     
წარმართთა ესოდენნი კეთილნი მიანიჭნა, უკუეთუმცა არა განერის\ხა,
Line of ed.: 13     
არამედ ყოველნიმცა ცხოვნებულ იყვნეს (რამეთუ ამას მოას\წავებს
Line of ed.: 14     
"სავსებაჲ"), არამცა უფროჲსღა ექმნაა ქრისტესა საქმე
Line of ed.: 15     
იგი? რამეთუ არა თუ თჳნიერ მის საქმისა ვერ ეძლო აღსრულებაჲ
Line of ed.: 16     
განგებულებისა თჳსისაჲ.

Verse: 13-14   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: ხოლო თქუენ გეტყჳ, წარმართთა მაგათ: რავდენ-\ესე
Line of ed.: 18     
ვარ წარმართთა მოციქულ, მსახურებასა ამას ჩემსა ვადიდებ. და
Line of ed.: 19     
რაჲთა ვაშურვო ჴორცთა ჩემთა და ვაცხოვნო ვინმე Manuscript page: A58v  მათგანნი?
Line of ed.: 20     
(11,13-14). თარგმანი: ამას ჰურიათათჳს იტყჳს, რაჲთა არა თქუან,
Line of ed.: 21     
თუ სიძულილისა მათისათჳს თქუა, რაჲ-იგი თქუა ზემო, და რაჲთა
Line of ed.: 22     
დაამდაბლოს წარმართთაგანთა გონებაჲ. ამისთჳს ეტყჳს, ვითარმედ:
Line of ed.: 23     
თქუენ, წარმართთა, ამის ორისა მიზეზისათჳს გადიდებ -- პირვე\ლად,
Line of ed.: 24     
რამეთუ ესე მსახურებაჲ რწმუნებულ არს ჩემდა, რაჲთა
Line of ed.: 25     
თქუენ გიქადაგებდე და ამისთჳს გაქებ თქუენ, ვითარცა ჩემთა
Line of ed.: 26     
მოწაფეთა; და მერმე ამისთჳს, რაჲთა ჰურიანი, რომელთაცა
Line of ed.: 27     
ჴორცად ჩემდა სახელ-ვსდებ, ვაშურვო თქუენითა ქებითა, და ნუ-\უკუე
Line of ed.: 28     
მოიქცენ, და ვაცხოვნნე მათგანნი ვიეთნიმე. ხოლო განაბრწყინ\ვებს
Line of ed.: 29     
წარმართთაგანთაცა ამით პირითა, რამეთუ მიზეზად ჰურიათა
Line of ed.: 30     
მოქცევისა სახელ-სდებს მათ, რამეთუ ჰურიანი თჳსითა წარწყმედითა
Page of ed.: 123   Line of ed.: 1     
იქმნეს მიზეზ წარმართთა ცხორებისა. ხოლო წარმართნი თჳსითა
Line of ed.: 2     
სარწმუნოებითა არიან მიზეზ მათისა ცხორებისა.

Verse: 15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ განვრდომაჲ იგი მათი -- დაგება სოფ\ლისა,
Line of ed.: 4     
რაჲ-მე-ღა იყოს შეწყნარებაჲ მათი, არა თუ ცხორებაჲ მკუდ\რეთით?
Line of ed.: 5     
(11,15). თარგმანი: კუალად მასვე იტყჳს პირსა, ვითარმედ:
Line of ed.: 6     
უკუეთუ განვრდომაჲ მათი მიზეზ ცხორებისა ექმნა სოფელსა, რაჲ
Line of ed.: 7     
ვინ თქუას მისთჳს, უკუეთუ შეეწყნარნენ იგინი ღმერთსა; რაჲ-მე
Line of ed.: 8     
ყოფად არს; სხუაჲ რაჲმცა იყოო, გარნა აღდგომაჲ მათი მკუ\დრეთით;
Line of ed.: 9     
რამეთუ აწ მკუდარნი არიან ცოდვათა მიერ, ხოლო უკუ\ეთუ
Line of ed.: 10     
შეეწყნარნენ ქრისტესა, მაშინ იქმნას აღდგომაჲ მათი სიკუდი\ლისა
Line of ed.: 11     
მისგან, და ცხორებაჲ საღმრთოჲ.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ დასაბამი იგი წმინდა არს, -- შემდგომი\ცა;
Line of ed.: 13     
და ძირი თუ წმიდა არს, -- მისნი რტონიცა (11,16). თარგმა\ნი:
Line of ed.: 14     
დასაბამად და ძირად აბრაჰამს იტყჳს და სხუათა მამად\მთავართა
Line of ed.: 15     
და წინასწარმეტყუელთა, ხოლო რტოდ -- მათგან გა\მოსრულთა
Line of ed.: 16     
მათ მორწმუნეთა.

Verse: 17-18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ რტოთა მათგანნი ვინმე გარდასტყდეს,
Line of ed.: 18     
ხოლო შენ ველური ზეთისხილი იყავ და დაემყენ მას ზედა და თანა\ზიარ
Line of ed.: 19     
ძირისა და სიპოხისა ზეთისხილისა იქმენ, ნუ ექადი რტოთა
Line of ed.: 20     
მათ (11,17-18). თარგმანი: ყოველთა ამათ სიტყუათა წარმართთა\განთა
Line of ed.: 21     
მიმართ და გამოაჩინებს ჰურიათა განვრდომასა და
Line of ed.: 22     
მათსა ადგილსა წარმართთა შესლვასა, და ასწავებს წარმართთა არა\სიქადულსა.
Line of ed.: 23     
ხოლო ამას ყოველსა ამისთჳს იქმს, რომელ ჰურიანი
Line of ed.: 24     
შურად აღადგინნეს და სასოებაჲ მისცეს, უკუეთუ ენებოს მათ
Line of ed.: 25     
ცხორება, და წარმართთაგანთაცა სიმდაბლე ასწავოს.

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ ექადი, არა თუ Manuscript page: A59r  შენ ძირი იგი
Line of ed.: 27     
გიტჳრთავს, არამედ ძირსა მას შენ უტჳრთავ (11,18). თარგმანი:
Line of ed.: 28     
თქუა-მცა წარმართთაგანმან, ვითარმედ: ამას ზედა რაჲ სარგებელ
Line of ed.: 29     
არს გარდატეხილთა მათ რტოთაჲ, თუ მე მათსა ძირსა ზედა ვდგა.
Line of ed.: 30     
არარაჲ! რამეთუ, უკუეთუმცა ძირსა მას ზედა ვიქადოდე, აქუნდა\მცა
Page of ed.: 124   Line of ed.: 1     
სიტყუაჲ ამას პირსა. უკუეთუ კულა ძირსა მას, ვითარცა
Line of ed.: 2     
წმიდასა, თაყუანის-ვსცემ, რაჲ არს გარდატეხილთა მათ რტოთადა,
Line of ed.: 3     
თუ მე მას ძირსა უტჳრთავ. გარნა მოციქული ამათ ყოველთა
Line of ed.: 4     
სიტყუათა იტყჳს, რაჲთამცა შურად აღადგინნა იგინი და სასოებაჲ-\ცა-მცა
Line of ed.: 5     
რაჲმე ცხორებისაჲ მისცა.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: აწ სთქუა სამე, ვითარმედ: მოსტყდეს რტონი იგი,
Line of ed.: 7     
რაჲთა მე დავემყნა. კეთილ! (11,19). თარგმანი: გამოსახულნი არიან
Line of ed.: 8     
სიტყუანი ესე მოციქულისა მიერ, ვითარცა წარმართთაგანთა მაგიერ,
Line of ed.: 9     
ვითარმცა იტყოდა ვინმე წარმართთაგანი, თუ რაჲსათჳს არა ვიქად\დე
Line of ed.: 10     
ამათ ესოდენთა კეთილთა ზედა, რომელნი მომეცნეს. ესენი გარ\დასტყდეს
Line of ed.: 11     
და მე დავემყენ და მკჳდრ ვიქმენ მამათა მათთა დიდებისა
Line of ed.: 12     
და მათდა მიცემულთა აღთქუმათა; მე, უცხოჲ ესე და არა-ზიარი!
Line of ed.: 13     
ხოლო იტყჳს მოციქული, ვითარმედ: "კეთილ!" ესე იგი არს, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 14     
მაგას კეთილსა და სამართალსა იტყჳ.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: იგინი ურწმუნოებითა მათითა გარდასტყდეს, ხოლო
Line of ed.: 16     
შენ სარწმუნოებით სდგა (11,20). თარგმანი: იხილე სიბრძნე მო\ციქულისაჲ,
Line of ed.: 17     
რამეთუ სიტყუათა მაგათ იტყჳს, რომელ ესრეთ ჩანან
Line of ed.: 18     
თუ ჰურიათა შესწევენო, და ესენი უფროჲსად შემარცხუენელ მათდა
Line of ed.: 19     
არიან, რამეთუ გარდატეხასა იტყჳს მათსა და განვრდომასა.

Verse: 20-22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: ნუ პმაღლოი, არამედ გეშინოდენ! უკუეთუ ღმერთ\მან
Line of ed.: 21     
ბუნებითთა მათ რტოთა არა ჰრიდა, ნუ-უკუე შენცა არა
Line of ed.: 22     
გრიდოს. აწ უკუე იხილე სიტკბოებაჲ და სასტიკებაჲ ღმრთისაჲ:
Line of ed.: 23     
დაცემულთა მათ ზედა -- სასტიკებაჲ, ხოლო შენ ზედა -- სიტკბოე\ბაჲ
Line of ed.: 24     
(11,20-22). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: იხილე საქმე
Line of ed.: 25     
საკჳრველი, ვითარ ღმერთი ჩუენ კაცთა ნებასა შეუდგს! რამეთუ შენ,
Line of ed.: 26     
წარმართთაგანო, არცა ერთი კეთილი გაქუნდა და ვინაჲთგან ოდენ
Line of ed.: 27     
ნებაჲ კეთილი აჩუენე და გრწმენა, აჩუენა ღმერთმანცა შენ ზედა
Line of ed.: 28     
მიუთხრობელი სიტკბოებაჲ, ვითარცა არს ბუნებით. ხოლო მათი
Line of ed.: 29     
იხილა რაჲ უკეთური ნებაჲ და ამპარტავანებაჲ, აიძულა მისი
Line of ed.: 30     
სიტკბოებაჲ და შეიცვალა სასტიკებად.

Verse: 22-23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 31        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ ეგო სიტკბოებასა მას ზედა; უკუეთუ
Line of ed.: 32     
არა, შენცა მო-ვე-ეკუეთო. და იგინი, თუ არა დაადგრენ ურწმუნოე\ბასა
Line of ed.: 33     
მათსა ზედა, და-ვე-ემყნენ, რამეთუ შემძლებელ არს ღმერთი
Page of ed.: 125   Line of ed.: 1     
კუალად დამყნად მათდა (11,22-23). თარგმანი Manuscript page: A59v  ესე იგი არს,
Line of ed.: 2     
უკუეთუ ღირსნი სახიერებისა მის და ქველის-მოქმედებისა ჰქმნნე
Line of ed.: 3     
საქმენიცა; თუ არა, სარწმუნოებაჲ ოდენ არა კმა არს.

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ შენ ბუნებითისა მისგან მოეკუეთე ვე\ლურისა
Line of ed.: 5     
ზეთისხილისა და თჳნიერ ბუნებისა დაემყენ კეთილსა ზეთის\ხილსა,
Line of ed.: 6     
რავდენ უფროჲს იგინი, მო-თუ-იქცენ, დაემყნენ ბუნებითსა
Line of ed.: 7     
თჳსსავე მას ზეთისხილსა (11,24). თარგმანი: ესე სიტყუანი რაჟამს
Line of ed.: 8     
გესმნენ, ვითარ იტყჳს, ვითარმედ "ბუნებითი" და "თჳნიერ
Line of ed.: 9     
ბუნებისა", ნუ ჰგონებ თუ შეურყეველთა ამათ კაცებისა ბუნებათა
Line of ed.: 10     
იტყჳს, არამედ გონებისა საქმეთა იტყჳს. რამეთუ კეთილთა და
Line of ed.: 11     
ბოროტთა ქმნაჲ არა ბუნებასა არს, არამედ ნებასა
Line of ed.: 12     
და გონებასა. და იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ ჰურიანი ბუნებით
Line of ed.: 13     
მამადმთავართა და მართალთა რტონი იყვნეს და, ვინაჲთგან უკე\ურებაჲ
Line of ed.: 14     
შეიყუარეს და არა ჯერისაებრ ვლეს, განცჳვეს, შენ,
Line of ed.: 15     
რომელი-ეგე დაჩუეულ იყავ ურჩულოებასა და მოგაქცია ღმერთმან,
Line of ed.: 16     
უკუეთუ განარისხებდე მას და არა იქმოდი მცნებათა მისთა, არა\მცა
Line of ed.: 17     
მიიქეც-ა პირველთა მათვე საქმეთა შენთა?

Verse: 25   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არა მნებავს უმეცრებაჲ თქუენი, ძმანო,
Line of ed.: 19     
რაჲთა არა იყვნეთ თავით თჳსით ბრძენ (11,25). თარგმანი გენ\ადისი:
Line of ed.: 20     
ესრეთ იტყჳს, ვითარმედ: ნუ ჰგონებთ თუ უმეტეს სხუათასა
Line of ed.: 21     
ბრძენ ხართ, არამედ ისმინეთ საკჳრველი ესე განგებულებაჲ ღმრთი\საჲ
Line of ed.: 22     
ყოველთა ცხორებისათჳს. რამეთუ ერთკერძო დაბრმეს ისრაჱლნი
Line of ed.: 23     
იგი თჳნიერ მოქცეულთასა, რამეთუ იგინი არა დაბრმეს, გარნა
Line of ed.: 24     
სხუანი-იგი დაბრმეს. და მერმე ღმერთმან თქუენ ზედა მოიყვანა
Line of ed.: 25     
ცხორებაჲ იგი, რომელი მათ უვარ-ყვეს. ხოლო რაჟამს წარმართთა\განნი
Line of ed.: 26     
ყოველნი მორწმუნე ყოფადნი შემოვიდენ სარწმუნოებად, მაშინ
Line of ed.: 27     
იგინიცა არა-მცირედნი მოიქცენ.

Verse:    25 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: რამეთუ სიბრმე ერთკერძო შეჰყვა ისრაჱლსა (11, 25).
Line of ed.: 29     
თარგმანი: "ერთკერძო" ამისთჳს თქუა, რაჲთა გამოაჩინოს, ვი\თარმედ
Page of ed.: 126   Line of ed.: 1     
არა ყოველნი დაბრმეს. რამეთუ ერთად კერძოდ დაბრმო\ბილთა
Line of ed.: 2     
მათ იტყჳს, რომელნი არა მოიქცეს და მეორედ კერძად
Line of ed.: 3     
-- რომელთა ჰრწმენა; ვითარმცა იტყოდა: ერთი კერძი ჰურიათაჲ
Line of ed.: 4     
დაბრმა და ერთი კერძი მოიქცა, რამეთუ ურიცხუნი მოქცეულ
Line of ed.: 5     
იყვნეს.

Verse:    25-26 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: ვიდრემდე სავსებაჲ იგი წარმართთაჲ შემოვიდეს,
Line of ed.: 7     
და ყოველი ისრაჱლი ცხოვნდეს (11, 25-26). თარგმანი: "სავსე\ბად
Line of ed.: 8     
წარმართთა" იტყვის ყოველთა, რომელთაცა ეგულების წარმართ\თაგან
Line of ed.: 9     
მოქცევაჲ; ვითარმედ რაჟამს-იგი ყოველნი შემოვიდენ სარწ\მუნოებად,
Line of ed.: 10     
მაშინ ისრაჱლნიცა ურიც\\ხუნი Manuscript page: A60r  მოიქცენ უკუანაჲსკნელთა
Line of ed.: 11     
ჟამთა, და უფროჲსღა ყოველი, რომელიცა ღირს იყოს წოდებად ის\რაჱლად,
Line of ed.: 12     
მოიქცეს, ვითარცა წინაჲსწარმეტყუელებს ესაია.

Verse: 26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 13        
მოციქულისაჲ: ვითარცა წერილ არს: მოვიდეს სიონით მჴსნელი
Line of ed.: 14     
და მოაქციოს უღმრთოებისაგან იაკობი (11,26). თარგმანი: იაკო\ბად
Line of ed.: 15     
აქა არა თუ მამადმთავარსა იტყჳს, არამედ მისგანთა მათ
Line of ed.: 16     
ნათესავთა. თუ არა იაკობ არაოდეს უშჯულო-ქმნილ არს.

Verse: 27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: და ესე არს ჩემ-მიერი იგი მათდა მიმართ აღთქუ\მაჲ,
Line of ed.: 18     
რაჟამს მოვსპნე ცოდვანი მათნი (11,27). თარგმანი: შემოი\ღებს
Line of ed.: 19     
წინაჲსწარმეტყუელისა სიტყუასა მოწამედ, ვითარმედ: "რაჟამს
Line of ed.: 20     
მოვსპნე ცოდვანი მათნი". ესე იგი არს, ვითარმედ: არა რაჟამს
Line of ed.: 21     
წინა-დაიცჳთონ, ანუ რაჟამს შაბათთა იმარხვიდენ, მაშინ აღესრულოს
Line of ed.: 22     
აღთქუმაჲ ჩემი მათდა მიმართ, არამედ რაჟამს მოვსპნე ცოდვანი
Line of ed.: 23     
მათნი, ესე იგი არს, რაჟამს ნათლისღებითა აღიჴოცნენ ბრალნი მათნი.

Verse: 28-29   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: რამეთუ სახარებისა მისგან -- მტერ თქუენდა,
Line of ed.: 25     
ხოლო რჩეულებისა მისგან -- საყუარელ მამათათჳს, რამეთუ შეუნანებელ
Line of ed.: 26     
არიან მადლნი იგი და ჩინებანი ღმრთისანი (11,28-29). თარგმანი:
Line of ed.: 27     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ ქადაგებისა მისგან სახარებისა ყოველნი
Page of ed.: 127   Line of ed.: 1     
ჰურიანი მტერ და საძულელ არიან თქუენთჳს, ესე იგი არს,
Line of ed.: 2     
ვითარმედ თქუენ ძლით; რამეთუ ესრეთ ბოროტ იქმნ[ნ]ეს, რომელ
Line of ed.: 3     
თქუენ წარმართთა მაგათ, რომელნი უცხო იყვენით ღმრთისაგან,
Line of ed.: 4        
შეიწყნარეთ ქადაგებაჲ ესე, ხოლო მათ არა შეიწყნარეს, და ამის
Line of ed.: 5     
გამო თქუენ ძლით საძულელ არიან ღმრთისა. გარნა რომელნიცა
Line of ed.: 6     
რჩეულ იქმნენ და მოიქცენ მათგანნი ღმრთისა, რჩეულებისა მის
Line of ed.: 7     
გამო და მამათა მათთათჳსცა საყუარელ იქმნენ ღმრთისა და არა
Line of ed.: 8     
უჴსენოს მათ პირველი მათი ურწმუნოებაჲ; ვითარცა-იგი არცა თქუენ
Line of ed.: 9     
გიჴსენა, ეგრეთვე მათ; რამეთუ შეუნანებულ არიან აღთქუმანი და
Line of ed.: 10     
მადლნი ღმრთისანი, რომელნი ქმნნა მათსა ნათესავსა ზედა, უკუეთუ
Line of ed.: 11     
ოდენ მათ ინებონ მოქცევაჲ.

Verse: 30-31   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: ვითარცა-იგი თქუენცა ოდესმე ურჩ ექმნენით
Line of ed.: 13     
ღმერთსა და აწ შეიწყალენით მათითა მით ურჩებითა, ეგრეთვე აწ
Line of ed.: 14     
ესენი ურჩ ექმნნეს თქუენისა შეწყალებისათჳს, რაჲთა იგინიცა
Line of ed.: 15     
შეიწყალნენ (11,30-31). თარგმანი: გამოაჩინებს, ვითარმედ პირვე\ლად
Line of ed.: 16     
წარმართთა უწოდა ღმერთმან, რამეთუ მისცა მათ სიბრძნე,
Line of ed.: 17     
რაჲთამცა იცნეს ღმერთი, ხოლო იგინი ურჩ ექმნნეს, და მერმე
Line of ed.: 18     
მოუწოდა ჰურიათა, ხოლო მათ მცირედ ჟამ ისმინეს მისი და
Line of ed.: 19     
კუალად ურჩ ექმნეს. მერმე კუალად უწოდა მეორედ წარმართთა,
Line of ed.: 20     
რაჟამს ჰურიათა არა ინებეს რწმუნებად და მეორესა მას წოდებასა
Line of ed.: 21     
დაემორჩილნეს \\წარმართნი. Manuscript page: A60v  გარნა არა ყოფად არს ჰურიათა ყოველთა
Line of ed.: 22     
წარწყმედასა ზედა აღსასრული, არამედ მოიქცენ მათგანნიცა მრავალნი
Line of ed.: 23     
და პოონ წყალობაჲ. და ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: ვითარცა
Line of ed.: 24     
თქუენ, წარმართნი, მაშინ უშჯულო იყვენით და მორჩილ იყვნეს
Line of ed.: 25     
ჰურიანი, და კუალად, რაჟამს იგინი უშჯულო იქმნნეს, თქუენ
Line of ed.: 26        
მორჩილ იქმნენით; არამედ იგინიცა, უკუეთუმცა მოიქცეს ქრისტე\სა,
Line of ed.: 27     
ეგრეთვემცა წმიდა იყვნეს, ვითარ თქუენ, და მო-ცა-ქცევად
Line of ed.: 28     
არიან მრავალნი, რაჲთა შეიწყალნენ.

Verse: 32-33   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: რამეთუ შეაყენნა ღმერთმან ყოველნივე ურჩე\ბასა,
Line of ed.: 30     
რაჲთა ყოველნივე შეიწყალნეს. სიღრმესა მას სიმდიდრისა
Page of ed.: 128   Line of ed.: 1     
და სიბრძნისა და მეცნიერებისა ღმრთისასა; ვითარ გამოუკულეველ
Line of ed.: 2     
არიან განკითხვანი მისნი და გამოუძიებელ (11,32-33). თარგმანი:
Line of ed.: 3     
ესე იგი არს, ვითარმედ ამხილა და გამოაჩინა, ვითარმედ ყოველნი
Line of ed.: 4     
ურჩებისა და ცოდვისა თანამდებ არიან, არამედ არა თუ ამისთჳს
Line of ed.: 5     
ამხილა, რაჲთა მასვე ზედა დაადგრენ, არამედ რაჲთა ყოველნი
Line of ed.: 6     
მოიქცენ და პოვონ წყალობაჲ ურთიერთას ბაძვითა.

Verse: 33-34   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: გზანი მისნი, რამეთუ ვინ ცნა გონებაჲ უფლისაჲ,
Line of ed.: 8     
ანუ ვინ თანამზრახვალ ეყო მას? (11,33-34). თარგმანი: "გზად"
Line of ed.: 9     
განგებულებათა მისთა სახელ-სდვა.

Verse: 35   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: ანუ ვინ წინაჲსწარ მი-რაჲმე-სცა მას და კუალად
Line of ed.: 11     
მიეგოს მას? (11,35). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ არავისი რაჲ
Line of ed.: 12     
თანა-აც თანა-მდებებით მისაგებელად საქმეთა მისთა, არამედ მარადის
Line of ed.: 13     
იგი თავადი იქმნების დამწყებელ ნიჭთა მისთა და არა თუ მისაგე\ბელად
Line of ed.: 14     
ვისთამე საქმეთა ჰყოფს მადლთა მისთა, რამეთუ რაჲმცა ვინ
Line of ed.: 15     
ქმნა ესოდენი, რაჲთამცა ღმერთი თანამდებ ყო თავისა თჳსისა!

Verse: 36   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 16        
მოციქულისაჲ: რამეთუ მისგან და მის მიერ და მისა მიმართ არს
Line of ed.: 17     
ყოველი და მისი არს დიდებაჲ უკუნითი-უკუნისამდე, ამინ (11,36).
Line of ed.: 18     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ მან მოიგონნა და მან დაჰბადნა
Line of ed.: 19     
და მას უპყრიენ და განამტკიცებს ყოველთა.



Subsection: 17  
Line of ed.: 20   [თავი Ⴈ̂Ⴆ]


Chapter: 12  
Verse: 1   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: გლოცავ თქუენ, ძმანო, მოწყალებითა ღმრთისაჲ\თა,
Line of ed.: 22     
წარუდგინენით ჴორცნი ეგე თქუენნი მსხუერპლად ცხოველად
Line of ed.: 23     
წმიდად, სათნოდ ღმრთისა (12,1). თარგმანი: ვინაჲთგან თქუა თუ
Line of ed.: 24     
"მსხუერპლად", რაჲთა არავინ თქუას თუ -- დაკლვასა იტყჳს თავთა
Line of ed.: 25     
თჳსთასა, -- ამისთჳს შესძინა, ვითარმედ: "ცხოველად". ხოლო ვითარ
Line of ed.: 26     
იქმნების მსხუერპლად შეწირვაჲ ჴორცთაჲ? გარნა ესრეთ, რამეთუ,
Line of ed.: 27     
რაჟამს თუალნი არარაჲსა ბოროტისა მიმართ მივიდოდინ, არამედ
Line of ed.: 28     
მარადის კეთილსა ხედვიდენ, და ენაჲ არა ბოროტისა სიტყუათა
Line of ed.: 29     
ჰმსახურებდეს, არამედ გალობათა შინა და Manuscript page: A61r  საღმრთოთა სი\ტყუათა
Line of ed.: 30     
იქცეოდის და ჴელნი არა ბოროტისა საქმეთა, არამედ
Line of ed.: 31     
კეთილსა იქმოდინ და ესრეთ ყოველნი ასონი სიმართლისა საჭურველ
Line of ed.: 32     
იქმნებოდინ. ესრეთ იქმნებიან ჴორცნი მსხუერპლ ღმრთისა.

Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: სიტყჳერი ეგე მსახურებაჲ თქუენი (12,1). თარგმანი:
Line of ed.: 34     
სიტყჳერი მსახურებაჲ არს უსისხლოჲ იგი მსხუერპლი; ვითარმცა
Page of ed.: 129   Line of ed.: 1     
იტყოდა, ვითარმედ: წარუდგინენით ჴორცნი თქუენნი მსხუერპლად
Line of ed.: 2     
სათნოდ ღმრთისა, სიტყჳერსა მას და უსისხლოსა შესაწირავსა თანა.

Verse: 2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: და ნუ თანახატ-ექმნებით სოფელსა ამას (12,2).
Line of ed.: 4     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ სოფელი ესე არა მტკიცე არს,
Line of ed.: 5     
არამედ იქცევის, ვითარცა ქარი, სხუად და სხუად, არამედ თქუენ ნუ
Line of ed.: 6     
იქმნებით მსგავსად მისისა მის დაუდგრომელობისა, არამედ მტკიცედ
Line of ed.: 7     
დეგით ღმრთისმსახურებასა შინა.

Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: არამედ მიიცვალენით განახლებითა მით გონებისა
Line of ed.: 9     
თქუენისაჲთა (12,2). თარგმანი: ამას მოასწავებს, ვითარმედ, ვინაჲთ\გან
Line of ed.: 10     
კაცნი ხართ უძლურნი, და ვერ ძალ-გიც მარადის უცოდველად
Line of ed.: 11     
ყოფაჲ, ესე მოიგეთ, რაჲთა, უკუეთუ სადა შეგემთხუევოდის ცოდვაჲ,
Line of ed.: 12     
მიიცვალებოდეთ განახლებითა მით სინანულისაჲთა პირველისავე სიწმიდი\სა,
Line of ed.: 13     
რამეთუ არარაჲ ესრეთ დააძუელებს სულსა და ჴორცთაცა, ვითარ
Line of ed.: 14     
ცოდვაჲ, ხოლო სინანული -- განახლებაჲ არს გონებისა და სულისაჲ.

Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: რაჲთა გამოიცადოთ თქუენ, რაჲ-იგი არს ნებაჲ
Line of ed.: 16     
ღმრთისაჲ, კეთილი და სათნოჲ და სრული (12,2). თარგმანი: ამას
Line of ed.: 17     
ჰურიათა მათ მიმართ იტყოდა, რამეთუ ძუელი შჯულიცა ნებაჲვე
Line of ed.: 18     
იყო კეთილი ღმრთისაო, არამედ არა სათნოჲ, არცა სრული; არამედ
Line of ed.: 19     
უძლურებისათჳ კაცთაჲსა განგებული. ხოლო ახალი ესე შჯული
Line of ed.: 20     
არს კეთილი და სათნოჲ და სრული ნებაჲ ღმრთისაჲ.

Verse: 3-15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: რამეთუ მე ვეტყჳ მადლითა მით, რომელი მოცემულ
Line of ed.: 22     
არს ჩემდა ყოველსა მას, ვინცა-იგი არს თქუენ შორის: ნუ უფროჲს
Line of ed.: 23     
გრძნობ უმეტეს წესისა მის, არამედ ბრძნობდინ სიწმიდესა
Line of ed.: 24     
კაცად-კაცადი, ვითარცა ღმერთმან განუყო საზომითა მით სარწმუ\ნოებისაჲთა.
Line of ed.: 25     
ვითარცა ერთსა მას გუამსა მრავალ ასოებ აქუს, ხოლო
Line of ed.: 26     
ასოებსა მას ყოველსა არა იგივე საქმე აქუს, ეგრეთცა ჩუენ ყოველნი
Line of ed.: 27     
ერთ გუამ ვართ ქრისტეს მიერ, ხოლო თითოეული ურთიერთას ასოებ
Line of ed.: 28     
ვართ. ხოლო მაქუს ჩუენ ნიჭი მადლითა მით ღმრთისაჲთა
Line of ed.: 29     
მოცე\\მულითა Manuscript page: A61v  ჩუენდა თითოსახედ; გინა თუ წინაჲსწარმეტყუელებაჲ
Line of ed.: 30     
სასწაულად სარწმუნოებისა, გინა რომელი მსახურებდეს -- მსახურები\თა
Line of ed.: 31     
მით; გინა რომელი ნუგეშინის-სცემდეს -- ნუგეშინის-ცემითა; რომე\ლი
Line of ed.: 32     
მისცემდეს -- უხუებით; რომელი წინამძღუარ იყოს -- მოსწრაფე\ბით;
Line of ed.: 33     
რომელი სწყალობდეს -- მხიარულებით, სიყუარულითა შეუორ\გულებელითა;
Line of ed.: 34     
განეშორენით ბოროტსა და შეეყვენით კეთილსა; ძმათ\მოყუარებით
Page of ed.: 130   Line of ed.: 1     
მოყუარებით ურთიერთას სურვიელად მოყუარე იყვენით; პატივის-ცე\მასა
Line of ed.: 2     
ერთიერთსა უსწრობდით. მოსწრაფებასა ნუ მცონარე ხართ; სულითა
Line of ed.: 3     
მდუღარე იყვენით; უფალსა ჰმონებდით; სასოებითა გიხაროდენ; ჭირსა
Line of ed.: 4     
დაუთმობდით; ლოცვასა განკრძალულ იყვენით; ჴსენებასა წმიდათასა
Line of ed.: 5     
ეზიარებოდეთ; უცხოთმოყუარებასა შეუდეგით; აკურთხევდით მდევარ\თა
Line of ed.: 6     
თქუენთა, აკურთხევდით და ნუ სწყევთ. გიხაროდენ მოხარულთა
Line of ed.: 7     
თანა და ტიროდეთ მტირალთა თანა (12,3-15). თარგმანი: ესე
Line of ed.: 8     
იგი არს, ვითარმედ ნუვინ ზუაობს და შეურაცხიეს თავი თჳსი
Line of ed.: 9     
ბრძენ უფროჲს თჳსისა საზომისა. ნუცა მოიგონებნ საქმეთა, რომელნი
Line of ed.: 10     
ჩუენ არა დაგჳწესებიან. რამეთუ მოგუეცა სიბრძნე, არამედ
Line of ed.: 11     
არა ზუაობისათჳს, გარნა სიმდაბლისა. რამეთუ სი\მდაბლესა
Line of ed.: 12     
ამას ადგილსა სიწმიდედ სახელ-სდვა, თქუა
Line of ed.: 13     
რაი, ვითარმედ: ბრძნობდინ სიწმიდესა. ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ:
Line of ed.: 14     
ბრძნობდინ სიმდაბლესა შინა. ხოლო სახელ-სდვა სიმდაბლესა სიწმი\დე,
Line of ed.: 15     
რაჲთა გიჩუენოს, ვითარმედ რომელი არა მდაბალ
Line of ed.: 16     
იყოს, მას არცა სიწმიდე აქუს. მოეცემოდეს მაშინ მრავალთა
Line of ed.: 17     
თითოსახენი მადლნი და ვიეთნიმე მათგანნი ზუაობდეს, რომელთა
Line of ed.: 18     
უვაღრესი რაჲმე მადლი აქუნ -- ანუ წინაჲსწარმეტყუელებაჲ, ანუ
Line of ed.: 19     
სხუაჲ რაჲმე, -- მათ ზედა, რომელთა უდარესნი მადლნი მოეხუნეს; და
Line of ed.: 20     
კუალად, უდარესნი იგი უდიდესთა მათ ეშურებოდეს. ამისთჳს იტყჳს
Line of ed.: 21     
მოციქული, ვითარმედ ნუვინ ბრძნობნ და ზუაობნ უფროჲს წესისა,
Line of ed.: 22     
ნუცა ვინ ეშურებინ მეორესა. არამედ დაჯერებულმცა ხართ ღმრთისა
Line of ed.: 23     
ნიჭთა ზედა, ვითარცა ღმერთმან განუყო თითოეულსა, რამეთუ მან
Line of ed.: 24     
იცის უმჯობესი. ნუცამცა უკუე, რომელსა უდიდესი მადლი აქუს,
Line of ed.: 25     
ზუაობს მას ზედა, რამეთუ ღმრთისა ნიჭი არს, და არა თჳსითა
Line of ed.: 26     
ძალითა მოგებული. ნუცამცა უდარესი იგი ეშურების მას, რამეთუ
Line of ed.: 27     
ღმერთსა განუყოფიეს და მან იცის თითოეულისა საზომი, და თუ რაჲ
Line of ed.: 28     
მოუვალს, რამეთუ ღმერთმან თითოეულისა სარწმუ\\ნოებისა Manuscript page: A62r  საზომ\თაებრ
Line of ed.: 29     
განუყვნა მადლნი. და კუალად, ყოველნი ერთ ხართ, რამეთუ
Line of ed.: 30     
ვითარცა გუამი ერთ არს და ყოველთა ასოთა სხუაჲ და სხუაჲ საქმე
Line of ed.: 31     
უპყრიეს, ეგრეთვე ყოველნი ერთ ხართ და თითოსახენი მადლნი მიგიხუმან
Line of ed.: 32     
სულისა მიერ წმიდისა თითოსახეთა მსახურებათათჳს.

Verse: 16   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 33        
მოციქულისაჲ: მასვე ურთიერთისათჳს ზრახევდით. ნუ მაღალსა
Line of ed.: 34     
ზრახავთ, არამედ მდაბალთა თანა დამდაბლდებოდეთ (12,16). თარგმანი:
Page of ed.: 131   Line of ed.: 1     
რაჲ არს ესე თუ "მასვე ერთერთისათჳს ზრახევდით"? -- ესე იგი
Line of ed.: 2     
არს, ვითარმედ: თითოეული რასაცა თავისა თჳსისათჳს იგონებდეს და
Line of ed.: 3     
ვითარცა თავი თჳსი შეერაცხოს, ეგრეთ შეერაცხენ მოყუასიცა. უკუ\ეთუ
Line of ed.: 4     
მდიდარი ხარ, ნუ გიჩნ გლახაკი იგი ძმაჲ შენი უნდოდ და
Line of ed.: 5     
არარად, და თავი თჳსი -- დიდად, არამედ სწორად შენსა გაქუნდინ
Line of ed.: 6     
იგიცა, რამეთუ არა არს წინაშე განყოფილებაჲ მდიდრისა
Line of ed.: 7     
და გლახაკისაჲ. ამისთჳს უკუე ნუ მაღალსა ჰზრახავთ და ჰზუაობ\თო,
Line of ed.: 8     
მდიდარნო, არამედ დამდაბლდებოდეთ გლახაკთა და უქონოთა
Line of ed.: 9     
ძმათა თქუენთა თანა, და ნუ უღირს გიჩნს ესეო.

Verse: 16-17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: ნუ ჰგრძნობთ თავით თჳსით და ნუვის ბოროტისა
Line of ed.: 11     
წილ ბოროტსა მიაგებთ (12,16-17). თარგმანი: ესე იგი არს,
Line of ed.: 12     
ვითარმედ: ნუ შეგირაცხიან თავნი თქუენნი ბრძნად და არღარაჲსა
Line of ed.: 13     
ნაკლულევანად, თუმცა არა გიჴმდა ყოვლადვე სხჳსაგან განკითხვაჲ.

Verse: 17   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 14        
მოციქულისაჲ: განაგებდით კეთილსა წინაშე ღმრთისა და კაცთა
Line of ed.: 15     
(12,17). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ ყოველივემცა განგებაჲ
Line of ed.: 16     
და საქმე თქუენი კეთილისა კერძო არს წინაშე ღმრთისა და წინაშე
Line of ed.: 17     
კაცთა, რაჲთა "ხედვიდენ ყოველნი კეთილთა საქმეთა თქუენთა და
Line of ed.: 18     
ადიდებდენ მამასა თქუენსა ზეცათასა". არამედ წინაშე ღმრთისამცა
Line of ed.: 19     
წმიდა არს საქმე თქუენი და ნუმცა კაცთა საჩუენებელად იქმნების,
Line of ed.: 20     
არამედ კაცთა წინაშეცა რომელსა იქმოდით, ღმრთისა სადიდებელად\მცა
Line of ed.: 21     
იქმთ და წმიდად ყოვლისა ზუაობისაგან.

Verse: 18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 22        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ შესაძლებელ არს თქუენ მიერ, ყოველთა
Line of ed.: 23     
კაცთა თანა მშჳდობასა ჰყოფდით (12,18). თარგმანი: ამისთჳს
Line of ed.: 24     
თქუა "უკუეთუ შესაძლებელ არს", რამეთუ არს ჟამი, რაჟამს არა
Line of ed.: 25     
შესაძლებელ არს მშჳდობისა ქმნაჲ, არცა ჯეროან (ვითარ, რაჟამს
Line of ed.: 26     
იყოს მართლმორწმუნეობისათჳს მწვალებელთა მიმართ შფოთი და
Line of ed.: 27     
წინააღდგომაჲ); გარნა, ოდეს შესაძლებელ იყოს, თქუენ მიერსა მიზეზსა
Line of ed.: 28     
დაბრკოლებისასა ნუვის სცემთო.

Verse: 19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: ნუ თავით თჳსით შურსა ეძიებთ, საყუარელნო,
Line of ed.: 30     
არამედ Manuscript page: A62v  ეცით ადგილ რისხვასა, რამეთუ წერილ არს: ჩემი
Line of ed.: 31     
არს შურისგებაჲ და მე მივაგო, იტყჳს უფალი (12,19). თარგმანი:
Line of ed.: 32     
რომელსა რისხვასა იტყჳს; გარნა ღმრთისასა. ესე იგი არს, ვითარმედ:
Line of ed.: 33     
უკუეთუ ვინ ბოროტი გიყოს, ნუ უყოფ შენ ნაცვალსა, არამედ
Page of ed.: 132   Line of ed.: 1     
ადგილ-ეც ღმრთისა რისხვასა და შურისგებასა, რამეთუ, უკუეთუ
Line of ed.: 2     
შენ არა იძიო შური, ღმერთმან იძიოს შური. უკუეთუ კულა შენვე
Line of ed.: 3     
შეჰრისხნე და შური იძიო, ღმრთისა შურისგებასა არღარა აქუს
Line of ed.: 4     
ადგილი, რამეთუ შენითა შურისგებითა დაგიპყრიეს იგი.

Verse: 20-21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: არამედ, შიოდის თუ მტერსა შენსა, პური ეც, და
Line of ed.: 6     
სწყუროდის თუ, ასუ მას. ესე რაჲ ჰყო, ნაკუერცხალი ცეცხლისაჲ
Line of ed.: 7     
შეჰკრიბო თავსა მისსა. ნუ იძლევი ბოროტისაგან, არამედ სძლე
Line of ed.: 8     
კეთილითა მით ბოროტსა მას (12,20-21). თარგმანი: ვინაჲთგან
Line of ed.: 9     
თქუა თუ "ნაკუერცხალი შეჰკრიბო თავსა მისსა", აწ კუალად ეტყჳს,
Line of ed.: 10     
ვითარმედ: დაღაცათუ მე ესრეთ ვთქუ, შენდა ნუგეშინის-საცემელად,
Line of ed.: 11     
და ბოროტისმოქმედისა -- შიშად, გარნა შენ ნუ იძლევი ბოროტის\აგან;
Line of ed.: 12     
რამეთუ, უკუეთუ ბოროტისმყოფელსა შენსა კეთილსა ამით
Line of ed.: 13     
გულისსიტყჳთა უყოფდე, რაჲთამცა ნაკუერცხალი ცეცხლისაჲ შეჰ\კრიბე
Line of ed.: 14     
მის ზედა, -- არა გიძლევიეს ბოროტისადა, არამედ ძლეულ
Line of ed.: 15     
ხარ მის მიერ. არამედ ყოვლითა გულითა შეუნდვე მას, და ღმრთი\საგანცა
Line of ed.: 16     
ითხოე, რაჲთა შეუნდოს, და ესრეთ უყავ კეთილი, და მაშინ
Line of ed.: 17     
სძლო ბოროტსა კეთილითა.

Chapter: 13  
Verse: 1-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: ყოველი კაცი ჴელმწიფებასა მას უმთავრესისასა
Line of ed.: 19     
დაემორჩილენ, რამეთუ არა არს ჴელმწიფებაჲ გარნა ღმრთისაგან, და
Line of ed.: 20     
რომელნი არიან, ღმრთისა მიერ განწესებულ არიან. ამიერითგან, რომელი
Line of ed.: 21     
წინა-აღუდგებოდის ჴელმწიფებასა, ღმრთისა ბრძანებასა წინა-აღუდგე\ბის,
Line of ed.: 22     
ხოლო რომელნი-იგი წინა-აღუდგებოდიან, თავისა თჳსისა საშჯე\ლი
Line of ed.: 23     
მიიღონ. რამეთუ მთავარნი არა არიან საშინელ კეთილისმოქმედ\თათჳს,
Line of ed.: 24     
არამედ ბოროტისმოქმედთათჳს. გნებავს თუ, რაჲთა არა გეში\ნოდის
Line of ed.: 25     
ჴელმწიფებისაგან, კეთილსა იქმოდე და მოიღო ქებაჲ მისგან,
Line of ed.: 26     
რამეთუ ღმრთისა მსახური არს შენდა კეთილისათჳს. უკუეთუ ბოროტ\სა
Line of ed.: 27     
იქმოდი, გეშინოდე, რამეთუ არა ცუდად ჴრმალ აბს მას. რამეთუ
Line of ed.: 28     
ღმრთისა მსახური არს შურის მეძიებელი რისხვისათჳს ბოროტის მოქ\მედთაჲსა
Line of ed.: 29     
(13,1-4). თარგმანი: გამოაჩინებს მოციქული, ვითარმედ
Line of ed.: 30     
ღმრთისა განგებითა არიან მთავარნი და მსაჯ\\ულნი, Manuscript page: A63r  რაჲთა არა
Line of ed.: 31     
სწორობითა ყოველი უწესოებაჲ იქმნებოდის, რამეთუ ღმერთი წესიერე\ბისა
Line of ed.: 32     
მოყუარე არს. ამისთჳს იტყჳს, ვითარმედ: რომელნი კეთილსა
Line of ed.: 33     
ზედა არა ჰმორჩილობდენ მთავართა, მათ ზედა არა თუ მთავართა
Page of ed.: 133   Line of ed.: 1     
მათ მიერ ოდენ, არამედ ღმრთისა მიერიცა რისხვაჲ მოიწიოს, რამეთუ
Line of ed.: 2     
მთავარნი შემაშინებელად ბოროტისმოქმედთა დადგინებულ არიან.

Verse: 5-10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: ამისთჳს ჯერ-არს დამორჩილებად არა ხოლო რისხვი\სათჳს,
Line of ed.: 4     
არამედ გონებისა მისთჳსცა მამხილებელისა. ამისთჳს ხარკსაცა
Line of ed.: 5     
მისცემდით, რამეთუ მსახურნი ღმრთისანი არიან. ამისთჳსცა მოღუაწე\ბისა
Line of ed.: 6     
განკრძალულ არიან. მისცემდით უკუე ყოველთა თანამდებსა:
Line of ed.: 7     
სახარკოსა -- ხარკი, საზუერესა -- ზუერი, საშინელსა -- შიში, საპატი\ვოსა
Line of ed.: 8     
-- პატივი. ნურარაჲმცა ვისი თანა-გაც, გარნა სიყუარუ\ლი,
Line of ed.: 9     
რამეთუ რომელსა უყუარდეს მოყუასი თჳსი, მან შჯული აღასრუ\ლა;
Line of ed.: 10     
რამეთუ სიტყუანი იგი თუ: "არა იმრუშო, არა კაც-ჰკლა, არა
Line of ed.: 11     
იპარო, არა გული გითქუმიდეს", და სხუაჲ თუ რაჲმე მცნებაჲ არს,
Line of ed.: 12     
ამითვე სიტყჳთა სრულ იქმნების, ვითარმედ: "შეიყუარო მოყუასი შენი,
Line of ed.: 13     
ვითარცა თავი თჳსი". სიყუარულმან მოყუასსა თჳსსა ბოროტი არა
Line of ed.: 14     
უყვის, რამეთუ აღმასრულებელი შჯულისაჲ სიყუარული არს (13,5-10).
Line of ed.: 15     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ ჯერ-არს მორჩილებაჲ მთა\ვართაჲ
Line of ed.: 16     
და ჴელმწიფეთაჲ კეთილსა ზედა, არა თუ რისხვისა მის მათი\სათჳს
Line of ed.: 17     
ოდენ, და ღმრთისა მიერისაცა, რომელ არს ურჩთა ზედა, არამედ
Line of ed.: 18     
გონებისა მისთჳსცა მამხილებელისა, რომელ არს სჳნიდისი, რომელი
Line of ed.: 19     
მამხილებელად ბოროტისა დაიბადა ღმრთისა მიერ, რაჲთა არა გუა\მხილებდესო,
Line of ed.: 20     
ვითარცა უწესოთა და ურჩთა. ამისთჳს უკუე, სადა ხარ\კი
Line of ed.: 21     
ჯერ-იყოს, ხარკი მიეცით, და სადა შიში ჯერ-იყოს, შიშსა აჩუენებ\დით,
Line of ed.: 22     
სადა პატივი -- პატივსა, და ყოვლისა საქმისა, რაჲცა ვისი თანა\გედვას,
Line of ed.: 23     
აღასრულებდით, და ნუმცა ვისი გაქუს თანანადები, გარნა
Line of ed.: 24     
სიყუარული ოდენ, რამეთუ იგი არს თავი ყოველთა კეთილთაჲ და
Line of ed.: 25     
თანანადები სამარადისოჲ.

Verse: 11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: ხოლო მეცნიერ იყვენით ჟამსა მას და ესე
Line of ed.: 27     
უწყოდეთ, რამეთუ აჰა ესერა ჟამი არს ამიერითგან განღჳძებად
Line of ed.: 28     
ჩუენდა ძილისაგან (13,11). თარგმანი: ვინაჲთგან წარმოთქუა სწავ\ლაჲ
Line of ed.: 29     
კეთილისა მოქალაქობისათჳს, და აღასრულა იგი პირი
Line of ed.: 30     
სიყუარულისა სიტყუასა ზედა, მერმე შემოიღო ჴსენებაჲ დღისა მის
Line of ed.: 31     
საშჯელისაჲ, Manuscript page: A63v  ვითარმედ: ისწრაფეთ ქმნად კეთილისა და სიყუარულისა
Page of ed.: 134   Line of ed.: 1     
საქმესა აღასრულებდით, და მეცნიერ იყვენით ჟამსა მას საშჯელისასა,
Line of ed.: 2     
რამეთუ მოახლებულ არს იგი, და ითხოვდეს ჩუენგან საქმესა სათ\ნოებისასა,
Line of ed.: 3     
რამეთუ ესერა მოიწევის ჟამი, რაჟამს დაეცეს საყჳრსა და
Line of ed.: 4     
აღვდგეთ ჩუენ ძილისა მისგან სიკუდილისა, მოღებად მოსაგებელისა
Line of ed.: 5     
საქმეთა ჩვენთაჲსა.

Verse: 12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: რამეთუ აწ უმახლობელეს არს ჩუენდა ცხორებაჲ,
Line of ed.: 7     
ვიდრეღა ოდეს-იგი გურწმენა (13,12). თარგმანი: ორ სახედ არს
Line of ed.: 8     
ძალი ამის სიტყჳსაჲ: ერთად, ამას იტყჳს: აწ უმახლობელეს არს
Line of ed.: 9     
დღე იგი ცხორებისაჲ (რომელ არს დღე საშჯელისაჲ), ვიდრეღა
Line of ed.: 10     
ოდეს-იგი გურწმენა, რამეთუ რაჲზომცა დღენი და ჟამნი გარდაჴდე\ბოდიან,
Line of ed.: 11     
იგი დღე მოგუეახლების, ხოლო დღესა მას საშჯელისასა
Line of ed.: 12     
უწოდა ცხორებად, რამეთუ ცხორებაჲ არს იგი მართალთაჲ, და
Line of ed.: 13     
ვითარცა ცოდვილთა მიმართ რაჲ იყოს სიტყუაჲ, დღესა მას რისხვა
Line of ed.: 14     
და სალმობა ეწოდების, ეგრეთვე აქა, ვინაჲთგან მორწმუნეთა ეტყო\და
Line of ed.: 15     
და სათნოებანი ზემო წარმოთქუნა, ცხორებად სახელ-სდვა მას
Line of ed.: 16     
დღესა ნუგეშინის-საცემელად მათდა. ხოლო მეორედ, ესეცა ძალი
Line of ed.: 17     
აქუს ამას სიტყუასა, ვითარმედ: აწ უმახლობელეს არს ჩუენდა
Line of ed.: 18     
ცხორებაჲ, ვიდრეღა ოდეს-იგი გურწმენა; ესე იგი არს, ვითარმედ აწ
Line of ed.: 19     
უმეტესად გულისჴმა-ვყავთ სიკეთე სათნოებათაჲ და გამორჩევაჲ
Line of ed.: 20     
მათი. და აწ უფრო სუბუქად აღგჳჩნდა შრომაჲ მოღუაწებისაჲ,
Line of ed.: 21     
ვიდრეღა მაშინ, რაჟამს ოდენ გურწმენა, და არა დაჩუეულ ვიყვენით
Line of ed.: 22     
მოღუაწებასა, არცა სრულიად შეგუეყუარა სათნოებაჲ, არცა გუეს\წავა
Line of ed.: 23     
კეთილად გამორჩევაჲ კეთილისაჲ ბოროტისაგან.

Line of ed.: 24        
მოციქულისაჲ: ღამე იგი განგუეშორების და დღე მოახლებულ
Line of ed.: 25     
არს (13,12). თარგმანი: ღამედ ამას საწუთროსა იტყჳს და დღედ
Line of ed.: 26     
-- მას საუკუნესა, რამეთუ საწუთროჲსა საქმენი არაჲთა განყოფილ
Line of ed.: 27     
არიან სიზმართაგან, ამისთჳს ღამედ უწოდა, ხოლო მას საუკუნესა --
Line of ed.: 28     
დღედ, რამეთუ ყოველნი დაფარულნი მაშინ გამოჩნდებიან.

Verse: 13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: აწ უკუე განვიშორნეთ საქმენი ბნელისანი და
Line of ed.: 30     
შევიმოსოთ საჭურველი ნათლისაჲ (13,13). თარგმანი: საქმედ ბნელისა
Line of ed.: 31     
-- ცოდვათა იტყჳს, ხოლო საჭურველად ნათლისა -- სათნოებათაჲ.

Verse: 14-15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 32        
მოციქულისაჲ: და ვითარცა დღესა შინა, შუენიერად ვიდოდით,
Line of ed.: 33     
ნუ სიმღერითა და მთრვალობითა, ნუ საწოლითა ბილწებისაჲთა, ნუ
Line of ed.: 34     
ჴდომითა და Manuscript page: A64r  შურითა, არამედ შეიმოსეთ უფალი იესუ ქრისტე
Page of ed.: 135   Line of ed.: 1     
და ჴორცთა ნუ ჰყოფთ გულისთქუმათა ზედა (13,14-15).
Line of ed.: 2     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ: ესრეთ შევჰრაცხოთ, ვითარმედ
Line of ed.: 3     
აწვე მოწევნულ არს საუკუნოჲ იგი დღე, და ვითარცა მას შინა
Line of ed.: 4     
მყოფნი, სათნოებითა შემოსილნი ვიდოდით.

Chapter: 14  
Verse: 1-2   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: ხოლო უძლური იგი სარწმუნოებითა შეიწყნარეთ,
Line of ed.: 6     
ნუ ორგულებითა და გულისსიტყჳთა, რამეთუ რომელსამე ჰრწამნ
Line of ed.: 7     
ჭამად ყოველი, ხოლო უძლური იგი მხალსა ჭამნ (14,1-2). თარგ\მანი:
Line of ed.: 8     
იყვნეს ვიეთნიმე ჰურიათაგან მოქცეულნი, რომელნი ჯერეთ
Line of ed.: 9     
ჭამადთა ერიდებოდეს, რომელთა ჰურიებასა არა ჭამდეს, და ეძაგე\ბოდა
Line of ed.: 10     
ჭამაჲ მათი, რამეთუ ვერ მინდობილ იყვნეს სრულიად დატე\ვებად
Line of ed.: 11     
შჯულისა, ხოლო კუალად უკუეთუ ღორისასა ოდენმცა
Line of ed.: 12     
განეყენნეს, და სხუათა მათ, რომელთა ჰურიებასა შინა არა ჭამდეს,
Line of ed.: 13     
ბრალეულ იქმნებოდეს მორწმუნეთა შორის. ამისთჳს სრულიად აღკრიბი\ან
Line of ed.: 14     
ჴორცი და მხალსა ჭამდიან, რაჲთა მარხვად შერაცხილ იყოს
Line of ed.: 15     
სხუათა მიერ, და არა შჯულისა ჰურიათაჲსა დამარხვად. და
Line of ed.: 16     
კუალად იყვნეს სხუანი ჰურიანი მოქცეულნი, რომელთა მტკიცედ
Line of ed.: 17     
ჰრწმენა და არღარა აქუნდა ჰურიებრივი რიდობაჲ, და მრიდობელ\თა
Line of ed.: 18     
მათ აბრალებდიან და შეაწუხებდიან და აყუედრებდიან,
Line of ed.: 19     
ხოლო ნეტარსა პავლეს ეშინოდა, ნუ-უკუე ვიდრე მცირედისა
Line of ed.: 20     
განმართლებაჲ ენებოს, ყოველივე დაარღჳონ და სრულიად წარწყ\მიდნენ
Line of ed.: 21     
იგინი. ამისთჳს ეტყჳს მტკიცეთა მათ მორწმუნეთა, ვი\თარმედ:
Line of ed.: 22     
უძლური იგი სარწმუნოებითა და ვერ-მტკიცე შეიწყნარეთ,
Page of ed.: 136   Line of ed.: 1     
და ნუ ორგულებთ, ნუცა გულისსიტყუანი გქონან თუ ბოროტსა
Line of ed.: 2     
იქმთ, არამედ სულგრძელ ექმენით და თჳთ მოიქცეს, რამეთუ რომელ\სა
Line of ed.: 3     
კეთილად და მტკიცედ ჰრწამნ, იგი ყოველსავე ჭამნ, ხოლო
Line of ed.: 4     
უძლური იგი სარწმუნოებითა -- მხალსა ჭამნ. ესრეთ უკუე მათცა
Line of ed.: 5     
ამხილა სიბრძნით, და სხუათა მათ ასწავა, რაჲთა სულგრძელ ექმნენ.

Verse: 3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: მჭამელი იგი არამჭამელსა მას ნუ შეურაცხ-\ჰყოფნ
Line of ed.: 7     
(14,3). თარგმანი: ამით სიტყჳთა უჩუენა მათ, ვითარმედ
Line of ed.: 8     
შეურაცხებისა ღირსსა საქმესა იქმან, და სხუათა მათ ასწავა, რაჲთა
Line of ed.: 9     
არა შეურაცხ-ყვნენ იგინი, არამედ ვითარცა თჳსთა ძმათა, სიტკბოე\ბით
Line of ed.: 10     
ასწავლიდენ.

Verse: 3-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 11        
მოციქულისაჲ: და არამჭამელი იგი მჭამელსა მას ნუ განიკითხავნ,
Line of ed.: 12     
რამეთუ ღმერთმან იგი შეიწყნარა. შენ ვინ ხარ, Manuscript page: A64v  რომელი განიკით\ხავ
Line of ed.: 13     
სხჳსა მონასა? თჳსისა უფლისა... (14,3-4). თარგმანი: განუკითხ\ველის
Line of ed.: 14     
მჭამელნი იგი სხუათა მათ შეურაცხ-ჰყოფდეს და კუალად
Line of ed.: 15     
იგინი მჭამელთა მათ ვითარცა ნაყროვანთა განიკითხვიდეს. ამისთჳს
Line of ed.: 16     
მათ მოექცა მოციქული და ეტყჳს, ვითარმედ: ვინ ხარ შენ, რომელი
Line of ed.: 17     
სარწმუნოებით მჭამელსა მას მონასა ქრისტესსა განიკითხავ, რომელი-\იგი
Line of ed.: 18     
არა ძუელისა შჯულისა მონაჲ არს, არამედ სხჳსა შჯულისა --
Line of ed.: 19     
ახლისა და ქრისტეს მიერისა, რამეთუ ქრისტემან ღმერთმან იგი შეიწყ\ნარა
Line of ed.: 20     
და განათავისუფლა ყოვლისავე ძუელისა შჯულისა რიდობისა\გან.
Line of ed.: 21     
ხოლო გულისჴმა-იყოფების ესე სიტყუაჲ კუალად მჭამელთა მათ
Line of ed.: 22     
მიმართცა, ვითარმცა ეტყოდა, ვითარმედ: რად განიკითხავ არამჭამელ\სა
Line of ed.: 23     
მას, რამეთუ არღარა ძუელისა მის შჯულისა მონაჲ არს, არამედ
Line of ed.: 24     
სხჳსა ამის შჯულისა, რომლისა შენცა მონაჲ ხარ, და ღმერთსა შეუწყ\ნარებია
Line of ed.: 25     
მისიცა მოქცევაჲ და თუცა მცირედ სცთების, კუალად ღმერთსა
Line of ed.: 26     
ძალ-უც მაგისგანცა მოქცევაჲ მისი, და შენ რად განიკითხავ და
Line of ed.: 27     
შეურაცხ-ჰყოფ! ხოლო ესე უძლურთა მათ ნუგეშინის-ცემისათჳს თქუა,
Line of ed.: 28     
რაჲთა არა სრულიად დაიჴსნენ მწუხარებითა.

Verse: 4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: დგეს გინა თუ დაეცეს, დგეს სამე, რამეთუ შემძ\ლებელ
Line of ed.: 30     
არს ღმერთი დამტკიცებად მისა (14,4). თარგმანი: რაჟამს
Line of ed.: 31     
თქუას თუ "დგეს, რამეთუ შემძლებელ არს ღმერთი დამტკიცებად
Line of ed.: 32     
მისა", ამით უჩუენებს არამჭამელთა მათ, ვითარმედ შერყეულნი არი\ან
Line of ed.: 33     
და დაცემასა ზედა, და ვითარმედ ძნელ არს დამტკიცებაჲ მათი,
Page of ed.: 137   Line of ed.: 1     
და ვითარმედ ღმრთისა საქმე არს და არა კაცთაჲ.

Verse: 5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: რომელიმე იმარხავნ დღეგამოღებით, რომელიმე
Line of ed.: 3     
იმარხავნ ყოველთა დღეთა (14,5). თარგმანი: იყვნეს მათ შორის
Line of ed.: 4     
ვიეთნიმე უმეტესად მმარხველნი და განიკითხვიდეს იგინი მცირედ
Line of ed.: 5     
მმარხველთა მათ. ამისთჳს შეჰრისხავს განმკითხველთა მათ და ამც\ნებს
Line of ed.: 6     
არა-განკითხვად.

Line of ed.: 7        
მოციქულისაჲ: კაცად-კაცადი თჳსითა გონებითა გულსავსე იყავნ
Line of ed.: 8     
(14,5). თარგმანი: ამას სიტყუასა თუ "კაცად-კაცადი თჳსითა გონებითა
Line of ed.: 9     
გულსავსე იყავნ" -- ნუ ყოველსა საქმესა ზედა გულისჴმა-ჰყოფთ,
Line of ed.: 10     
თუმცა ესრეთ იტყოდა თუ: თითოეულსა რაჲცა ჰნებავს, იქმოდენ;
Line of ed.: 11     
რამეთუ ბოროტ არს თჳსისა ნებისა შედგომაჲ, არამედ მარხვისათჳს
Line of ed.: 12     
ოდენ Manuscript page: A65r  ჰრქუა ჰრომაელთა, რომელნი-იგი ახლად მოქცეულნი
Line of ed.: 13     
იყვნეს და ვერ თავს-იღებდეს თუმცა თითოეულსა მოციქულმან დას\დვა
Line of ed.: 14     
კანონი. ამისთჳს ჰრქუა, ვითარმედ მარხვისათჳს შემინდობია და
Line of ed.: 15     
კაცად-კაცადი, ვითარცა გონებაჲ მისი გულსავსე იქმნას, იქმოდენ,
Line of ed.: 16     
ვითარცა ძალ-უც, -- გინა თუ ფრიად მარხვად, გინა თუ მცირედ.

Verse: 6   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 17        
მოციქულისაჲ: რომელი-იგი ზრახვიდეს დღესა მას, უფლისად
Line of ed.: 18     
ზრახავს, და რომელი-იგი არა ზრახვიდეს დღესა მას, უფლისადვე
Line of ed.: 19     
არა ზრახავს (14,6). თარგმანი: რომელნიმე იმარხვიდეს ყოველთა
Line of ed.: 20     
დღეთა, და რომელნიმე რომელთამე იმარხვიდეს, ვითარ ოთხშაბათ-\პარასკევსა,
Line of ed.: 21     
ანუ სხუათა რომელთამე, და ამისთჳს იტყჳს მოციქული,
Line of ed.: 22     
ვითარმედ: რომელი განიზრახვიდეს განჩინებულთა მათ დღეთა მარხ\ვად,
Line of ed.: 23     
ღმრთისათჳსვე იქმს და საღმრთოსა შჯულსა; და რომელსა არა
Line of ed.: 24     
უჩნს დღე მარხვისაჲ, -- იგიცა ღმრთისათჳს ყოვლისავე დღისა
Line of ed.: 25     
სწორითა პატივითა გარდაიჴდის, რამეთუ ყოველთავე დღეთა ღმრთი\სა
Line of ed.: 26     
მიერ შექმნილთა იცნობს; და ყოველი, რომელიცა ღმრთისათჳს
Line of ed.: 27     
ვინ ყოს, კეთილ არს.

Line of ed.: 28        
მოციქულისაჲ: და რომელი ჭამს, უფლისად ჭამს და ჰმადლობს
Line of ed.: 29     
ღმერთსა, და რომელი არა ჭამდეს, უფლისად არა ჭამს და ჰმად\ლობს
Line of ed.: 30     
ღმერთსა (14,6). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ:
Page of ed.: 138   Line of ed.: 1     
რომელი ჭამდეს, უფლისაჲვე არს მონაჲ, რამეთუ მას ჰმადლობს, და
Line of ed.: 2     
რომელი იმარხვიდეს, უფლისათჳსვე იმარხავს და ჰმადლობს მას.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: რამეთუ არავინ ჩუენგანი თავით თჳსით ცხოველ
Line of ed.: 4     
არს და არავინ თავით თჳსით მოკუდების (14,7). თარგმანი: ესრეთ
Line of ed.: 5     
იტყჳს, ვითარმედ: გჳვის ჩუენ უფალი, რომლისა მიერ ცხოველ ვართ,
Line of ed.: 6     
და მისა მიმართვე მივალთ, მო-თუ-ვკუდეთ, და ვინაჲთგან ცხორე\ბაჲცა
Line of ed.: 7     
და სიკუდილი ჩუენი მისთა ჴელთა არს, მან განაგოს თი\თოეულისაჲ
Line of ed.: 8     
და ნუვინ განიკითხავს მოყუასსა თჳსსა, რამეთუ ყოველნი
Line of ed.: 9     
უფლისანი ვართ.

Verse: 8-9   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: ცხოველ თუ ვართ, უფლისა ცხოველ ვართ, და
Line of ed.: 11     
თუ მოვსწყდეთ, უფლისა მოვსწყდეთ. გინა თუ უკუე ცოცხალ
Line of ed.: 12     
ვიყვნეთ, გინა თუ მოვწყდეთ, უფლისანი ვართ. რამეთუ ამისთჳსცა
Line of ed.: 13     
ქრისტე მოკუდა და აღდგა, რაჲთა მკუდართაცა და ცხოველთა
Line of ed.: 14     
ზედა უფლებდეს (14,8-9). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ არა
Line of ed.: 15     
თავისუფალნი ვართ, არამედ მეუფე გჳვის, რომელსა ცხორებაჲ
Line of ed.: 16     
ჰნებავს ჩუენი და არა სიკუდილი, და მისნი ვართ ჩუენ ამასცა
Line of ed.: 17     
ცხორებასა და მერმესა. რამეთუ ამისთჳს ივნო მან ჩუენთჳს, რაჲთა
Line of ed.: 18     
Manuscript page: A65v  ჩუენცა, ცხოველ თუ ვიყვნეთ, მას ვჰმონებდეთ, და სიკუდილი
Line of ed.: 19     
თუ მოიწიოს ჩუენ ზედა, მისთჳს არავე ვჰრიდოთ.

Verse: 10   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: აწ შენ რასა განიკითხავ ძმასა შენსა? (14,10).
Line of ed.: 21     
თარგმანი: ესე სარწმუნოებით უძლურისა მის მიმართ არს, რომელი
Line of ed.: 22     
მჭამელთა მათ, ვითარცა ნაყროვანთა განიკითხვიდა.

Line of ed.: 23        
მოციქულისაჲ: ანუ შენ რასა შეურაცხ-ჰყოფ ძმასა შენსა? (14,10).
Line of ed.: 24     
თარგმანი: ესე კუალად მტკიცისა მის მიმართ არს სარწმუნოებითა,
Line of ed.: 25     
რომელი შეურაცხ-ჰყოფდა არამჭამელსა მას. ესრეთ საგონებელ არს,
Line of ed.: 26     
თუ მოღებითა ამის წამებისაჲთა მორწმუნესა მას დააცხრობს არა-\განკითხვად
Line of ed.: 27     
მისა, რომელი ვერ სრულიად მოწყუედილ არს ძუელისა
Line of ed.: 28     
მის შჯულისაგან. გარნა ესე ყოველნი სიტყუანი სამხილებელად
Line of ed.: 29     
მისდა თქუნა, რომელი ჯერეთ შჯულსა შეუდგეს.

Verse: 10-11   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ყოველნივე წარდგომად ვართ საყდართა
Line of ed.: 31     
ქრისტესთა, რამეთუ წერილ არს: ცხოველ ვარ მე, იტყჳს უფალი
Line of ed.: 32     
(14,10-11). თარგმანი: ზემო ქრისტეს ქველისმოქმედებათა ჴსენები\თა
Line of ed.: 33     
ამხილა და კუალად აქა საშჯელისა სიტყჳთა, ვითარმცა იტყო\და
Page of ed.: 139   Line of ed.: 1     
და, ვითარმედ უკუეთუ ყოველნი ქრისტეს წარმოუდგებით, და იგი
Line of ed.: 2     
არა მსაჯული ჩუენი და არა შჯული, შენ რად მოკიდულ ხარ
Line of ed.: 3     
შჯულისადა და არა სრულიად შეუდგები?

Verse: 11-12   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 4        
მოციქულისაჲ: რამეთუ ჩემდა მოდრკეს ყოველი მუჴლი, და
Line of ed.: 5     
ყოველმან ენამან აღუვაროს ღმერთსა. აწ უკუე კაცად-კაცადმან
Line of ed.: 6     
ჩუენმან თავისა თჳსისათჳს სიტყუა-უგოს ღმერთსა (14,11-12). თარგ\მანი:
Line of ed.: 7     
თქუმულ არს ღმრთისათჳს მამისა, ვითარმედ არავის სჯის,
Line of ed.: 8     
არამედ ყოველი საშჯელი მოსცა ძესა. საცნაურ არს უკუე, ვი\თარმედ
Line of ed.: 9     
მსაჯულისა მისთჳს თქუა მოციქულმან, ვითარმედ: ყოველმან
Line of ed.: 10     
ენამან აღუვაროს ღმერთსა და სიტყუა-უგოს ღმერთსა და ესრეთ
Line of ed.: 11     
გამოჩნდების, ვითარმედ ძესა იტყჳს აქა ღმრთად.

Verse: 13-15   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: ნურაღამცა უკუე ურთიერთას განვიკითხავთ, არამედ
Line of ed.: 13     
ესე საჯეთ უფროჲსად, რაჲთა არა შეამთხჳოთ დაბრკოლებაჲ გინა
Line of ed.: 14     
საცთური ძმასა. ვიცი და მრწამს უფლისა მიერ იესუ ქრისტესა,
Line of ed.: 15     
რამეთუ არარაჲ შეგინებულ არს თავით თჳსით, გარნა თუ რომელი-\იგი
Line of ed.: 16     
შე-ვინმე-ჰრაცხოს შეგინებულად, იგი არს შეგინებულ. ხოლო
Line of ed.: 17     
უკუეთუ საჭმლისათჳს ძმაჲ იგი შენი წუხდეს, არღარა
Line of ed.: 18     
სიყუარულით ხუალ (14,13-15). თარგმანი: ესე ორთავე მიმართ
Line of ed.: 19     
არს, -- რომელი განუკითხველად ჭამდა და რომელი ერიდებოდა;
Line of ed.: 20     
რამეთუ იგი მისისა არა-ჭამისათჳს დაბრკოლდებოდა და ესე კუალად
Line of ed.: 21     
-- მისისა მხილებისაგან. ამისთჳს ორთავე ეტყჳს, ვითარმედ: ყოველსა
Line of ed.: 22     
ზედა ესე საჯეთ, რაჲთა არა დააბრკოლებდეთ ურთიერთას, რამეთუ
Line of ed.: 23     
არარაჲ არს ღმრთისა დაბადებული ბუნებით შეგინებულ, არამედ
Line of ed.: 24     
გონებისაებრ მიმღებელისა იქმნების Manuscript page: A66r  წინაშე მისა შეგინებულ.

Line of ed.: 25        
აყუედრებდეს მტკიცედ მორწმუნენი იგი მათ, რომელნი ერიდე\ბოდეს
Line of ed.: 26     
ჭამადთა, ვითარმედ: ჰურიებისათჳს იქმთო ესრეთ, და არა
Line of ed.: 27     
მარხვისათჳს. ხოლო მოციქულსა არა ენება არა ფრიად დიდთა მათ
Line of ed.: 28     
ცთომათა ზედა დიდად ყუედრებაჲ ესევითართაჲ მათ; ნუ-უკუე
Line of ed.: 29     
სულმოკლე იქმნენ და სრულიად ჰურიებასა მიექცენ. ამისთჳს იტყჳს:
Line of ed.: 30     
ვიცი და მრწამს, ვითარმედ არა შეგინებულ არიან ჭამადნი ეგე,
Line of ed.: 31     
რომელთა შჭამ მორწმუნე ეგე, არამედ კეთილადცა იქმ, რომელ შჭამ.
Line of ed.: 32     
გარნა უკუეთუ იხილო, ვითარმედ მისგან ძმაჲ იგი უძლური სრული\ად
Line of ed.: 33     
წარწყმდების, ნუ ყუედრებასა ოდენ ჰრიდებ, არამედ განგე\ბულებით
Page of ed.: 140   Line of ed.: 1     
ჭამასაცა ერიდე, თუ არა -- შორს ხარ სიყუარულისაგან.

Verse: 15-18   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 2        
მოციქულისაჲ: ნუ საჭმლითა შენითა მას წარსწყმედ, რომლი\სათჳს
Line of ed.: 3     
ქრისტე მოკუდა. და ნუმცა იგმობვის კეთილი იგი თქუენი,
Line of ed.: 4     
რამეთუ არა არს სასუფეველი ღმრთისაჲ საჭმელ და სასუმელ,
Line of ed.: 5     
არამედ სიმართლე და მშჳდობა და სიხარულ სულითა წმიდითა.
Line of ed.: 6     
რომელი ამას შინა ჰმონებდეს ქრისტესა, სათნო არს იგი ღმრთისა
Line of ed.: 7     
და რჩეულ წინაშე კაცთა (14,15-18). თარგმანი: ესრეთ იტყჳს,
Line of ed.: 8     
ვითარმედ: ნუ იქმ ამას, თუმცა ვინაჲთგან შენ ყოველსა შჭამ
Line of ed.: 9     
სარწმუნოებით, ამისთჳს ჰყო დაბრკოლებაჲ მხილებითა მით ჭამადისაჲთა
Line of ed.: 10     
ძმისა მის, და განსდევნო იგი სრულიად ქრისტიანობისაგან, რამეთუ
Line of ed.: 11     
ქრისტე მისთჳსცა მოკუდა, არა თუ შენთჳს ოდენ. ამისთჳს გიღირს
Line of ed.: 12     
განგებულებით მის თანა აყოლაჲ, რაჲთა არა განაგდო იგი სარწმუ\ნოებისაგან
Line of ed.: 13     
და საგმობელ ჰყო შენითა უგულისჴმოებითა კეთილი იგი
Line of ed.: 14     
სარწმუნოებაჲ თქუენი. რამეთუ არა თუ ჭამამანმცა ჴორცისამან ანუ
Line of ed.: 15     
სხჳსა რაჲსამან ოდენ შეგიყვანა სასუფეველად; რამეთუ არა არს იგი
Line of ed.: 16     
საჭმლისა სასყიდელ ანუ სასუმლისა, არამედ სიმართლითა მოიგების
Line of ed.: 17     
და სიხარულითა და მშჳდობითა, სულისა წმიდისა მიერ მოგებული\თა,
Line of ed.: 18     
და რომელი ამას სწავლასა შინა ჰმონებდესო ქრისტესა, იგი არს
Line of ed.: 19     
სათნო წინაშე ღმრთისა და კაცთა.

Verse: 19-20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: მშჳდობასა უკუე შეუდეგით და აღშენებასა ურთი\ერთას.
Line of ed.: 21     
ნუ ჭამადისათჳს დაჰჴსნი საქმესა ღმრთისასა. რამეთუ ყოვე\ლივე
Line of ed.: 22     
წმიდა არს, არამედ ბოროტ არს კაცისა, რომელი
Line of ed.: 23     
დასაბრკოლებელად ჭამდეს (14,19-20). თარგმანი: ესე იგი
Line of ed.: 24     
არს, ვითარმედ: ნუ იქმ ამას, რაჲთამცა ჭამადისათჳს მუნამდინ
Line of ed.: 25     
აყუედრე, ვიდრემდის სრულიად დაჰჴსნა საქმე იგი ღმრთისაჲ, რომელ
Line of ed.: 26     
არს სარწმუნოებაჲ მისი. რამეთუ ყოველივე, რომელიცა მოციქულთა
Line of ed.: 27     
განგჳგია ჭამად, წმიდა არს. გარნა, რომელი მეორისა დაბრკოლებად
Line of ed.: 28     
ჭამდეს, მისთჳს ბოროტ არს. რამეთუ უფროჲსად კეთილ არს, რაჲთა
Page of ed.: 141   Line of ed.: 1     
ძმისა არა-წარწყმედისათჳს შენცა თავს-იდვა არა-ჭამაჲ ჴორცისაჲ, Manuscript page: A66v 
Line of ed.: 2     
გინა არა-სუმაჲ ღჳნისაჲ, ანუ თუ სხუაჲ რაჲმე.

Verse: 21   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: [კეთილ არს არა-ჭამაჲ ჴორცისაჲ და არა-სუმაჲ
Line of ed.: 4     
ღჳნისაჲ], არცაღა რომელსა ზედა ძმა იგი შენი დაბრკოლდებოდის
Line of ed.: 5     
ანუ უბრკუმეს, გინა მოუძლურდებოდის (14,21). თარგმანი: არა თუ
Line of ed.: 6     
ამისთჳს კეთილ არს არა-ჭამაჲ, რავდენ არაწმიდაჲ რაჲმე არს, არამედ
Line of ed.: 7     
ამისთჳს, რაჟამს ძმაჲ დაბრკოლდებოდის და წარწყმდებოდის. ხოლო
Line of ed.: 8     
იხილე, ვითარ სრულთა მიმართ სიტყთა უძლურთა მათცა ამხილებს,
Line of ed.: 9     
რამეთუ ასმენს, ვითარმედ უძლურნი არიან და ადვილად დაბრკოლებადნი.

Verse: 22   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: შენ სარწმუნოებაჲ გაქუს? -- თავისა შენისაჲ
Line of ed.: 11     
გაქუნდინ წინაშე ღმრთისა (14,22). თარგმანი: სარწმუნოებასა აქა
Line of ed.: 12     
არა სამებისასა იტყჳს და შჯულისასა, რამეთუ იგი
Line of ed.: 13     
შეუძლებელ არს მისაშუებელად, უკუეთუ ცთომაჲ რაჲ ვის აქუნდეს;
Line of ed.: 14     
არამედ ჭამადთათჳს იტყჳს, ვითარმედ: უკუეთუ გაქუს სარწმუნოებაჲ,
Line of ed.: 15     
რომელ არა განიკითხავ ჭამადთა, გაქუნდინ წინაშე ღმრთისა, და
Line of ed.: 16     
მაგისთჳს სხუათა ნუ დააბრკოლებ.

Line of ed.: 17        
მოციქულისა. ნეტარ არს კაცისა მის, რომელი ვერ დასჯიდეს
Line of ed.: 18     
თავსა თჳსსა, რომელსა შინა გამოიცადოს (14,22). თარგმანი: ესე
Line of ed.: 19     
ამას მოასწავებს, ვითარმედ ნეტარ არს მის კაცისა, რომელსა ვერ
Line of ed.: 20     
დასჯიდეს გონებაჲ მისი, რაჟამს გამოცადოს თავი თჳსი საქმესა
Line of ed.: 21     
რასმე და ინებოს მისი ქმნაჲ, გინა თუ ჭამასა ზედა, გინა თუ
Line of ed.: 22     
მარხვასა, ანუ თუ რაჲსაცა ინებოს ქმნაჲ, ვერ დასაჯოს გონებამან
Line of ed.: 23     
მისმან თუ: ბოროტად იქმ და შენცაო, უკუეთუ განგებულებით ძმისა
Line of ed.: 24     
მოქცევისათჳს ჟამსა შინა არა ინებო ჭამაჲ, დაღაცათუ ყოველნი
Line of ed.: 25     
გაბრალობდენ, და შენი გონებაჲ ვერ დაგშჯიდეს, ნეტარ ხარ.

Verse: 23   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 26        
მოციქულისაჲ: ხოლო რომელი-იგი ორგულობდეს, დაღაცათუ
Line of ed.: 27     
ჭამოს, და-ვე-შჯილ არს, რამეთუ არა სარწმუნოებით ჭამს; და
Line of ed.: 28     
ყოველი, რომელი არა სარწმუნოებით იყოს, ცოდვა არს (14,23).
Line of ed.: 29     
თარგმანი: ესეცა სიტყუაჲ მტკიცისა მის მიმართ არს, ვითარმედ:
Page of ed.: 142   Line of ed.: 1     
რასა აიძულებ ჭამად! არა იცია, ვითარმედ, რომელი ორგულობდეს,
Line of ed.: 2     
დაღაცათუ ჭამოს, ბრალსა ქუეშე არს? რამეთუ არა ვითარცა
Line of ed.: 3     
წმიდასა ჭამს სარწმუნოებით, არამედ შენისა მის იძულებისათჳს და
Line of ed.: 4     
სირცხჳლისა, და არარაჲ სასყიდელი აქუს, ვიდრემდის გულითა არა
Line of ed.: 5     
ჰრწმენეს თუ წმიდა არს ჭამადი ესე, რომელი მოციქულთა განუგიეს.

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 6        
მოციქულისაჲ: ხოლო რომელი-იგი შემძლებელ არს თქუენდა
Line of ed.: 7     
დამტკიცებად სახარებისაებრ ჩემისა და ქადაგებისა ქრისტე იესუჲსა...
Line of ed.: 8     
(14,24). თარგმანი: აწ უძლურთა მათ მოექცა, და ულოცავს და
Line of ed.: 9     
იტყჳს, ვითარმედ: რომელი-იგი მხოლოჲ შემძლებელ არს დამ\\ტკი\ცებად Manuscript page: A67r 
Line of ed.: 10     
თქუენდა ქრისტე იესუ[ჲ]ს მიერ, დიდებაჲ მისღა უკუნითი-\უკუნისამდე,
Line of ed.: 11     
ამენ.

Verse: 24-26   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: გამოცხადებითა მით საიდუმლოჲსაჲთა, ჟამთა მათ
Line of ed.: 13     
საუკუნეთა დადუმებულისა, რომელი გამოჩნდა აწ წიგნთაგან საწი\ნაჲსწარმთყუელოთა,
Line of ed.: 14     
ბრძანებითა საუკუნოჲსა ღმრთისაჲთა, დასამორ\ჩილებელად
Line of ed.: 15     
სარწმუნოებისა, ყოველთა მიმართ წარმართთა უწყებუ\ლი,
Line of ed.: 16     
მხოლოსა ბრძენსა ღმერთსა, ქრისტე იესუ[ჲ]ს მიერ, რომლისაჲ
Line of ed.: 17     
არს დიდებაჲ უკუნითი-უკუნისამდე, ამენ (14,24-26). თარგმანი:
Line of ed.: 18     
ჟამთა მათ საუკუნეთა, რომელ არიან პირველნი იგი ჟამნი, და\ფარულ
Line of ed.: 19     
იყო და უცნაურ საიდუმლოჲ ესე განგებულებისა ძისა
Line of ed.: 20     
ღმრთისა. ხოლო აწ გამოგუეცხადაო და გულისჴმა-ვყავთ იგი წერ\ილთაგანცა
Line of ed.: 21     
საწინაჲსწარმეტყუელოთა, და ბრძანებითა საუკუნოჲსა
Line of ed.: 22     
ღმრთისა და მამისაჲთა, რამეთუ ძე ღმრთისაჲ და ღმერთი საუკუნ\ეთა
Line of ed.: 23     
უპირატესი არს. გარნა ჩუენდა აწამომდე არა საცნაურ იყო,
Line of ed.: 24     
ხოლო აწ გამოჩნდა, და უწყებულ იქმნა ყოველთა მიმართ წარმართ\თა,
Line of ed.: 25     
რომლისა მიერ ღმერთი მამაჲ დაგამტკიცებს თქუენ.



Subsection: 18  
Line of ed.: 26   [თავი Ⴈ̂Ⴡ]


Chapter: 15  
Verse: 1-3   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 27        
მოციქულისაჲ: თანა-გუაც ჩუენ ძლიერთა უძლურებანი იგი ტჳრთვად
Line of ed.: 28     
უსუსურთანი, და თავთა თჳსთა სათნო-ყოფად კაცად-კაცადი
Line of ed.: 29     
ჩუენი, არამედ მოყუასსაცა სათნო-ეყოფოდენ კეთილისათჳს აღსაშენე\ბელად,
Line of ed.: 30     
რამეთუ ქრისტჱცა არა თავსა თჳსსა სათნო-ეყო (15,1-3).
Line of ed.: 31     
თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ არა თუ ძნელ იყო წინაშე
Line of ed.: 32     
ქრისტესა, უკუეთუმცა ენება, რაჲთამცა არა ჯუარცუმულ იყო.
Page of ed.: 143   Line of ed.: 1     
არცამცა ყუედრებულ იყო, უკუეთუმცა თჳსსა ოდენ ეძიებდა.
Line of ed.: 2     
არამედ თჳსი საქმე უგულებელს-ყო, და ჩუენი მოიძია, და ამისთჳს
Line of ed.: 3     
იგინა და იგუემა, და მრავალთა შორის ვითარცა ბოროტისმოქმედი
Line of ed.: 4     
შეირაცხა ჩუენთჳს, და ჩუენთჳს ესე ყოველი თავს-იდვა. ეგრეთვე
Line of ed.: 5     
ჩუენცა, ნუმცა მარადის ჩუენსა ვეძიებთ, არამედ მოყუასსაცა სათნო-\ვეყუნეთ
Line of ed.: 6     
კეთილსა ზედა და ნუ ბოროტსა, რამეთუ იქმნების ბოროტ\საცა ზედა
Line of ed.: 7     
სათნო/ყოფაჲ.

Verse: 3-4   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 8        
მოციქულისაჲ: არამედ ვითარცა წერილ არს, ყუედრებანი მაყუედ\რებელთა
Line of ed.: 9     
შენთანი დამეცნეს ჩემ ზედა, რამეთუ რავდენნი-იგი წინაჲსწარ
Line of ed.: 10     
დაიწერნეს, ჩუენდა სამოძღურებელად წანაჲსწარ დაიწერნეს, რაჲთა
Line of ed.: 11     
მოთმინებითა და ნუგეშინის-ცემითა წიგნთაჲთა სასოებაჲ გუაქუნდეს
Line of ed.: 12     
(15,3-4). თარგმანი: ესე სიტყუაჲ ქრისტეს მაგიერ არს მამისა
Line of ed.: 13     
მიმართ, ვითარმედ: არარაჲ უცხოჲ-ქმნილ არს, მამაო, არამედ ვი\თარცა-იგი
Line of ed.: 14     
პირველთა ჟამთა მრავალთა უგულებელს-გყვეს შენ, და
Line of ed.: 15     
შენ მრავალნი გგმობდეს, ეგრეთვე მაშინდელთა Manuscript page: A67v  მათ შენთა
Line of ed.: 16     
შეურაცხისმყოფელთა და მგმობართა გმობანი და ყუედრებანი აწ ჩემ
Line of ed.: 17     
ზედა, ძესა შენსა, მოვიდეს.

Verse: 5-8   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 18        
მოციქულისაჲ: ხოლო ღმერთმან მოთმინებისა და ნუგეშინის\ცემისამან
Line of ed.: 19     
მოგეცინ თქუენ იგივე ზრახვად ურთიერთას ქრისტე იესუ[ჲ]ს
Line of ed.: 20     
მიერ, რაჲთა ერთითა პირითა ადიდებდეთ ღმერთსა და მამასა უფლისა
Line of ed.: 21     
ჩუენისა იესუ ქრისტჱსსა. ამისთჳს შეიწყნარებდით ურთიერთას,
Line of ed.: 22     
ვითარცა-იგი ქრისტემან შეგიწყნარნა თქუენ სადიდებელად ღმრთისა.
Line of ed.: 23     
რამეთუ ვიტყჳ ქრისტესა მსახურ-ყოფილსა წინადაცუეთილებისა ჭეშ\მარიტებისათჳს
Line of ed.: 24     
ღმრთისა, რაჲთა მტკიცე იყოს აღთქუმაჲ იგი მამათაჲ
Line of ed.: 25     
(15,5-8). თარგმანი: აღთქუმაჲ ყო ღმერთმან აბრაჰამის მიმართ,
Line of ed.: 26     
ვითარმედ: შენ მოგცე ქუეყანაჲ იგი აღთქუმისაჲ და ნათესავისა
Line of ed.: 27     
შენისაგან იკურთხნენ ყოველნი წარმართნი, ხოლო ამისა შემდგო\მად
Line of ed.: 28     
მოსცა შჯულიცა მოსეს მიერი ნათესავსა აბრაჰამისსა, რაჲთა\მცა
Line of ed.: 29     
უმეტესად სათნო-ეყვნეს ღმერთსა. ხოლო იგინი არა იქმნეს
Line of ed.: 30     
დამმარხველ შჯულისა მის, და ამისთჳს გამოჩნდეს თანამდებ რისხვი\სა
Line of ed.: 31     
და ღირს პატიჟისა და ესრეთ იქმნებოდა დაჴსნაჲ აღთქუმათა მათ
Page of ed.: 144   Line of ed.: 1     
ღმრთისაჲ, რომელნი ქმნნა მამადმთავართა მიმართ, რაჟამს ნათე\სავი
Line of ed.: 2     
მათი არა ღირს ყო კეთილთა მათ. მაშინ მოვიდა ძე ღმრთისაჲ
Line of ed.: 3     
და ჰმსახურა ყოველთავე შჯულისა საქმეთა, რომელთა შორის იყო
Line of ed.: 4     
წინადაცუეთაჲცა ჭეშმარიტებისათჳს ღმრთისა, ესე იგი არს, რაჲთა
Line of ed.: 5     
ჭეშმარიტ და მტკიცე იყვნენ აბრაჰამის მიმართ აღთქუმანი ღმრთი\სანი,
Line of ed.: 6     
რამეთუ, რაჟამს მსახურებითა მით შჯულისაჲთა და ჯუარ\ცუმითა
Line of ed.: 7     
განათავისუფლნა ყოველნი წყევისაგან შჯულისა გარდასლვისა,
Line of ed.: 8     
არა ტყუილ იქმნა აღთქუმაჲ ღმრთისაჲ, რამეთუ იქმნა მსახურ
Line of ed.: 9     
წინადაცუეთისა, ესე იგი არს, ვითარმედ იქმნა ნათესავ აბრაჰამისა
Line of ed.: 10     
და აღასრულა შჯული და წინადაცუეთაჲ, და ყოველი რაჲ აღასრულა,
Line of ed.: 11     
ესრეთ დაჰჴსნა წყევაჲ და დააცხრვო რისხვაჲ ღმრთისაჲ, და ადვილ
Line of ed.: 12     
ყო ყოველთა, რომელთა ენებოს, მოღებაჲ აღთქუმათა მათ ღმრთისა\თა,
Line of ed.: 13     
არამედ არა თუ ამისთჳს ქმნაო, რაჲთა ეგოს შჯული იგი
Line of ed.: 14     
და წინადაცუეთაჲ, არამედ რაჲთა დაჰჴსნას იგი და განგათავისუფ\ლოს
Line of ed.: 15     
შენ, ჰურიაო, მისისა წყევისა და ჴელმწიფებისაგან,
Line of ed.: 16     
რამეთუ, ვინაჲთგან შენ გარდაჰჴედ შჯულსა, ამისთჳს მან აღასრუ\ლა
Line of ed.: 17     
იგი; არა თუ რაჲთა შენცა აღასრულებდე მას, არამედ რაჲთა
Line of ed.: 18     
შენ განსთავისუფლდე მისისა თანამდებობისაგან და აღთქუმასა
Line of ed.: 19     
მამათასა ღირს იქმნე.

Verse: 9-13   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: ხოლო წარმართნი -- წყალობისათჳს დიდებად
Line of ed.: 21     
ღმრთისა, ვითარცა წერილ არს: ამისთჳს აგიარო შენ წარმართთა
Line of ed.: 22     
შორის, უფალო, და სახელსა შენსა უგალობდე. და მერმე იტყჳს:
Line of ed.: 23     
იხარე\\ბდით Manuscript page: A68r  წარმართნი ერისა მისისა თანა: და კუალად იტყჳს:
Line of ed.: 24     
აქებდით ყოველი თესლები უფალსა, და უგალობდით მას ყოველი
Line of ed.: 25     
ერი. და მერმე იტყჳს ესაია: და იყოს ძირი იგი იესესი და რომელი
Page of ed.: 145   Line of ed.: 1     
აღდგომად არს მთავრად წარმართთა, და მას წარმართნი ესვიდენ.
Line of ed.: 2     
ხოლო ღმერთმან სასოებისამან აღგავსენინ თქუენ ყოვლითა სიხარულითა
Line of ed.: 3     
და მშჳდობითა, სარწმუნოებად და აღმატებად თქუენდა სასოებითა
Line of ed.: 4     
და ძალითა სულისა წმიდისაჲთა (15,9-13). თარგმანი: რაჲთა არა
Line of ed.: 5     
ზუაობდენ წარმართთაგანნი, ამისთჳს ეტყჳს, ვითარმედ ჰურიანი
Line of ed.: 6     
დაღაცათუ უღირს იყვნეს, გარნა აღთქუმანი რაჲმე აქუნდეს, ხოლო
Line of ed.: 7     
წარმართთა არარაჲ აქუნდა, არამედ წყალობით ოდენ ცხონდეს,
Line of ed.: 8     
რაჲთა იდიდოს ღმერთი მოწყალებისა თჳსისათვის, დაღათუ არცა
Line of ed.: 9     
რაჲ ჰურიათა ერგო აღთქუმისაგან, არათუმცა ქრისტე მოსრულ
Line of ed.: 10     
იყო.



Subsection: 19  
Line of ed.: 11   [თავი Ⴈ̂Ⴇ]


Verse: 14-19   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 12        
მოციქულისაჲ: მრწამს მეცა, ძმანო, თქუენთჳს, ვითარმედ თქუენ\ცა
Line of ed.: 13     
სავსე ხართ სახიერებითა და სრულ ყოვლითა მეცნიერებითა და
Line of ed.: 14     
შემძლებელ ხართ სხუათაცა სწავლად, ხოლო უკადნიერესად-რე მივწერე
Line of ed.: 15     
თქუენდა, ძმანო, ზოგს-რე-ცა მოგაჴსენებ თქუენ მადლითა მით ღმრ\თისაჲთა,
Line of ed.: 16     
რომელ მოცემულ არს ჩემდა ღმრთისა მიერ, რაჲთა ვიყო
Line of ed.: 17     
მე მსახურ ქრისტე იესუ[ჲ]საწარმართთა მიმართ მღდელობის მოღუ\აწე
Line of ed.: 18     
სახარებასა მას ღმრთისასა, რაჲთა იყოს მსხუერპლი იგი წარ\მართთაჲ
Line of ed.: 19     
შეწირულ და წმიდა სულითა წმიდითა. მაქუს სიქ\ადული
Line of ed.: 20     
ქრისტე იესუ[ჲ]ს მიერ ღმრთისა მიმართ, რამეთუ არა ვიკადრო
Line of ed.: 21     
რაჲსამე სიტყუად, რომელი-იგი არა ქმნა ქრისტემან ჩემ მიერ,
Line of ed.: 22     
დასამორჩილებელად წარმართთა სიტყჳთა და საქმითა, ძალითა
Line of ed.: 23     
სასწაულებისა და ნიშებისაჲთა, ძალითა სულისა ღმრთისაჲთა, რამეთუ
Line of ed.: 24     
მე იერუსალჱმითგან და გარემო, ვიდრე ილჳრიკედმდე აღვასრულე
Line of ed.: 25     
სახარებაჲ ქრისტესი (15,14-19). თარგმანი: ვინაჲთგან მრავალთა
Line of ed.: 26     
საქმეთათჳს ამხილა და აბრალა, აწ მცირედ ახარებს სიტყჳთა,
Line of ed.: 27     
ვითარმედ: მრწამს და ვიცი, რამეთუ სავსე ხართ ყოველთა კეთილითა
Line of ed.: 28     
და სიბრძნითა. გარნა მეცა, ვინაჲთგან მოციქულად წარმართთა
Line of ed.: 29     
დადგინებულ ვარ და მომიღებიეს მადლი ღმრთისაგან სწავლად
Page of ed.: 146   Line of ed.: 1     
წარმართთა, ვიკადრე თქუენდაცა მოწერად და არა ვითარცა სწავ\ლაჲ,
Line of ed.: 2     
არამედ რეცა მოჴსენების სახედ, ზოგთა რომელთამე საქმეთათჳს,
Line of ed.: 3     
რამეთუ მსახური ვარ ქრისტესი წარმართთა მიმართ, და მოღუაწე
Line of ed.: 4     
მღდელობისაჲ სახარებასა შინა ქრისტესსა.

Verse: 20   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 5        
მოციქულისაჲ: ეგრეთ პატივცემულად ხარებად, არა თუ სადა
Line of ed.: 6     
სახელდებულ არს ქრისტე (15,20) \\. Manuscript page: A68v  თარგმანი: ამას იტყჳს,
Line of ed.: 7     
ვითარმედ ესე მქონდა წინაშე ჩემსა პატივცემულად ხარებად, სადა
Line of ed.: 8     
ქრისტე არა სახელდებულ არს, ესე იგი არს, რაჲთა მუნ ვქადაგებდე,
Line of ed.: 9     
სადა სხუასა არავის უქადაგებიეს ქრისტე.

Verse:    20-22 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 10        
მოციქულისაჲ: რაჲთა არა სხჳსა საფუძველსა ზედა ვაშენებდე,
Line of ed.: 11     
არამედ, ვითარცა წერილ არს, რავდენთა არა თხრობილ არს მისთჳს,
Line of ed.: 12     
იხილონ, და რომელთა არა ასმიეს, გულისჴმა-ყონ. და ამისთჳს
Line of ed.: 13     
დავებრკოლე მრავალ გზის მოსლვად თქუენდა (15, 20-22). თარგ\მანი:
Line of ed.: 14     
სხჳსა საფუძველად იტყჳს სხუათა მოციქულთა ქადაგე\ბასა,
Line of ed.: 15     
ხოლო სხჳსად არა თუ ამისთჳს იტყჳს თუ სხუა არს მათისა
Line of ed.: 16     
ქადაგებისა სარწმუნოებაჲ, არამედ სასყიდლისა და შრომისა საფუძ\ველსა
Line of ed.: 17     
იტყჳს, ვითარმედ: სადა სხუათა არა ექადაგოს ქრისტე, მუნ
Line of ed.: 18     
ვქადაგებ, რამეთუ უკუეთუ სადა სხუათა არა ექადაგოს, მუნ ვქადაგებ\დე,
Line of ed.: 19     
მათსა საფუძველსა ზედა ვაშენებ, და არა მაქუს ესრეთ ფრიადი
Line of ed.: 20     
შრომაჲ და სასყიდელი შრომისაჲ მის.

Verse: 23-24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 21        
მოციქულისაჲ: ხოლო აწ არღარა ადგილ მაქუს მე ამიერ კერძო\თა
Line of ed.: 22     
ამათ ადგილთა, ხოლო მსურის მოსლვად თქუენდა მრავლით
Line of ed.: 23     
წლითგანი. და ამისთჳს, ოდეს წარვიდოდი სპანიად, ვესავ, მი-რაჲ-\ვიდოდი
Line of ed.: 24     
მუნ, ხილვასაცა თქუენსა, და თქუენ მიერ წარვიგზავნო
Line of ed.: 25     
მუნ (15,23-24). თარგმანი: ესე იგი არს, ვინაჲთგან ამათ კერძო\თა
Line of ed.: 26     
საქმე აღვასრულე და არღარა მაქუს აქა ადგილი, სადამცა არა
Line of ed.: 27     
მექმნა მსახურებაჲ ჩემი, და მსურის-ცა თქუენდა ამისთჳს,
Line of ed.: 28     
წარ-რაჲ-ვიდოდი სპანიად, მოვიდე თქუენდაცა.

Verse: 24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 29        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ თქუენითა ხილვითა განვძღე ზოგს-რაჲმე
Line of ed.: 30     
პირველად (15,24). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ მცირედ-\რაჲმე
Page of ed.: 147   Line of ed.: 1     
განვძღე თქუენითა ხედვითა და სიყუარულითა, რამეთუ სრულიად
Line of ed.: 2     
განძღომად სიყუარულითა მით არცა ერთი ჟამი კმა-მეყოფის.

Verse: 25-27   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: ხოლო აწ ესერა აღვალ იერუსალჱმად მსახურე\ბად
Line of ed.: 4     
წმიდათა, რამეთუ ჯერ-იჩინა მაკედონიამან და აქაიამან ზიარება
Line of ed.: 5     
რა[ჲ]სმე ყოფად გლახაკთა მათთჳს წმიდათა, რომელნი არიან იერუს\ალჱმს.
Line of ed.: 6        
ჯერ-იჩინეს და თანამდებცა არიან მათა (15,25-27). თარგ\მანი:
Line of ed.: 7     
ზიარებად იტყჳს მოწყალებასა, რამეთუ იერუსალჱმს მყო\ფთა
Line of ed.: 8     
მორწმუნეთა გლახაკთათჳს წარსცემდეს მაკედონიისა და აქაიისა
Line of ed.: 9     
მორწმუნენი საჴმართა, და მოციქულსა Manuscript page: A69r  ეგულებოდა მათი
Line of ed.: 10     
წარღებაჲ და მას იტყჳს "ზიარებად", რამეთუ ესენი საჴმართა
Line of ed.: 11     
მისცემენო და იგინი -- ლოცვათა, და ესრეთ ზიარ იქმნებიან
Line of ed.: 12     
ურთიერთას. რამეთუ ვინაჲთგან თქუა მოციქულმან თუ "მოვალ
Line of ed.: 13     
თქუენდა", და ეგულებოდა დაყოვნებაჲ, რაჲთა არა თქუან თუ --
Line of ed.: 14     
გჳტყუა, -- ამისთჳს მიზეზსა ეტყჳს დაყოვნებისას.

Verse: 27-32   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 15        
მოციქულისაჲ: უკუეთუ სულიერთა მათ მათთა ეზიარნეს წარ\მართნი,
Line of ed.: 16     
თანა-აც ჴორციელითაცა მსახურებად მათდა. ესე აღვასრუ\ლო
Line of ed.: 17     
და დავჰბეჭდო ნაყოფსა მას მათსა და წარვიდე თქუენ მიერ
Line of ed.: 18     
სპანიად. ხოლო ესე უწყი, ვითარმედ, მო-რაჲ-ვიდოდი თქუენდა,
Line of ed.: 19     
სავსებითა მით კურთხევისა სახარებისა ქრისტესისაჲთა მოვიდე. გლო\ცავ
Line of ed.: 20     
თქუენ, ძმანო, უფლისა ჩუენისა მიერ იესუ ქრისტესა და
Line of ed.: 21     
სიყუარულითა მით სულისაჲთა, თანამოღუაწე მექმნენით მე ლოცვი\თა
Line of ed.: 22     
ჩემთჳს ღმრთისა მიმართ, რაჲთა განვერე ურჩთა მათგან ჰურიას\ტანს,
Line of ed.: 23     
და რაჲთა მსახურებაჲ ჩემი იერუსალჱმს შეწირულ იყოს
Line of ed.: 24     
წმიდათა მიმართ, რაჲთა მხიარულებით მოვიდე თქუენდა ნებითა
Line of ed.: 25     
ღმრთისაჲთა (15,27-32). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ იერუ\სალჱმს
Line of ed.: 26     
გამოჩნდა პირველად სარწმუნოებაჲ და ზიარ მისა
Line of ed.: 27     
იქმნეს წარმართნიცა, და ამისთჳს თანა-აც, რაჲთა ამათცა ჴორ\ციელად
Line of ed.: 28     
ჰმსახურონ მუნ მყოფთა მათ წმიდათა, ვითარცა ამათ მათ
Line of ed.: 29     
მიერ მოიღეს სარწმუნოებისა ქადაგებაჲ.

Verse: 32   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: და განვისვენო თქუენ თანა, ხოლო ღმერთი
Line of ed.: 31     
მშვდობისაჲ იყავნ თქუენ თანა, ამენ.

Subsection: 20  
          
[თავი Ⴉ] შეგვედრებ თქუენ
Line of ed.: 32     
ფიბეს, დასა ჩემსა, რომელი-იგი არს მსახური ეკლესიისა მის კენ\ქრელთაჲსა,
Line of ed.: 33     
რაჲთა იგი შეიწყნაროთ უფლისა მიერ ღირსად წმიდათა,
Line of ed.: 34     
და თანა-დაუდგეთ მას, საქმე თუ რაჲმე უჴმდეს, რამეთუ იგიცა
Line of ed.: 35     
მრავალთა თანადამდგომ ექმნა და თჳთ მეცა (15, 32-33; 16, 1-2).
Line of ed.: 36     
თარგმანი: დიდი ქებაჲ წარმოთქუა ფიბესი, და ჭეშმარიტად ნეტარ
Page of ed.: 148   Line of ed.: 1     
არს, რომელი-იგი თანადამდგომ ექმნა და განუსუენა სანატრელსა
Line of ed.: 2     
მას სულსა პავლესსა.

Chapter: 16  
Verse: 3-5   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 3        
მოციქულისაჲ: კითხვაჲ არქუთ პრისკილას და აკჳლას, თანა\შემწეთა
Line of ed.: 4     
ჩემთა ქრისტე იესუ[ჲ]ს მიერ, რომელთა-იგი სულისა ჩემი\სათჳს
Line of ed.: 5     
ქედნი მათნი მოუდრიკნეს, რომელთა არა ხოლო მე მადლიერ
Line of ed.: 6     
ვარ, არამედ ყოველნი ეკლესიანი წარმართთანი, და სახლად-სახლად
Line of ed.: 7     
კრებულსა მათსა. კითხვაჲ არქუთ ეპენეტოს, საყუარელსა ჩემსა,
Line of ed.: 8     
რომელი-იგი არს პირველი ნაყოფი აქაიისაჲ ქრისტეს მიმართ (16,3-5).
Line of ed.: 9     
თარგმანი: ესენი არიან მეპრატაკენი იგი, რომელნი იყოფოდეს
Line of ed.: 10     
კორინთეს პავლეს თანა, Manuscript page: A69v  ხოლო დიდად აქებს მათ, ვითარმედ
Line of ed.: 11        
"თანა-შემწეთა ჩემთა", რამეთუ თანა-შეეწეოდეს სწავლასა შინა და
Line of ed.: 12     
ჭირთა და განსაცდელთა, რომელთა "სულისა ჩემისათჳს", ესე იგი
Line of ed.: 13     
არს განსუენებისათჳს სულისა ჩემისა" მოუდრიკნეს ქედნი მათნი.
Line of ed.: 14     
რასა მოუდრიკნეს? -- გარნა ჭირთა, გუემათა და მახჳლსაცა,
Line of ed.: 15     
რამეთუ არა მე ოდენ მადლიერ ვარო მათდა, არამედ ყოველნი
Line of ed.: 16     
წარმართთა ეკლესიანი, გინა თუ სწავლისათჳს მათ მიერისა, გინა თუ
Line of ed.: 17     
მისაცემლითა ნუგეშინისცემისათჳს, და სახლად-სახლად კრებულსა
Line of ed.: 18     
მათსა კითხვაჲ არქუთო, რამეთუ ყოველი სახლი მათი კრებულად
Line of ed.: 19     
საღმრთოდ ექმნა მათ. ამისთჳს ყოველთა კითხვასა მიუმცნებს.

Verse:    6-7 Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 20        
მოციქულისაჲ: კითხვაჲ არქუთ მარიამს, რომელი-იგი ფრიად
Line of ed.: 21     
დაშურა თქუენდა მიმართ; კითხვაჲ არქუთ ანდრონიკეს და იუნიას
Line of ed.: 22     
(16, 6-7). თარგმანი: ესე იგი არს, ვითარმედ არა თუ თავისა
Line of ed.: 23     
თჳსისათჳს ოდენ დაშურა, რაჲთა ცხონდეს, არამედ თქუენთჳსცაო,
Line of ed.: 24     
და მოციქულისა საქმე აღასრულა.

Verse: 7   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 25        
მოციქულისაჲ: ნათესავთა ჩემთა და თანატყუეთა ჩემთა, რომელნი
Line of ed.: 26     
არიან შესწავებულ მოციქულთა შორის, რომელნი ჩემსა წინაცა
Line of ed.: 27     
იყვნეს ქრისტეს მიმართ (16,7). თარგმანი: ნათესავად მათ სახელ-\სდებს,
Line of ed.: 28     
რომელნი სათნოებითა მსგავს მისა იყვნეს და არა თუ
Line of ed.: 29     
ჴორციელად ნათესავნი იყვნეს მისნი.

Verse: 8-24   Link to pavleni Link to pavlecd
Line of ed.: 30        
მოციქულისაჲ: კითხვაჲ არქუთ ამპლიას, საყუარელსა ჩემსა ქრისტეს
Line of ed.: 31     
მიერ; კითხვაჲ არქუთ ორბანოს, თანაშემწესა ჩემსა ქრისტეს მიერ, და
Line of ed.: 32     
სტაქჳს, საყუარელსა ჩემსა. კითხვაჲ არქუთ აპელეს, რჩეულსა ქრისტეს
Line of ed.: 33     
მიერ. კითხვაჲ არქუთ არისტოვულესგანთა მათ. კითხვაჲ არქუთ
Line of ed.: 34     
ეროდიანეს, ნათესავსა ჩემსა. კითხვაჲ არქუთ ნარკისესგანთა მათ
Page of ed.: 149   Line of ed.: 1     
უფლისა მიერ. კითხვაჲ არქუთ და ტრჳფოსას, რომელნი
Line of ed.: 2     
მაშურალ არიან უფლისა მიმართ. კითხვაჲ არქუთ პერსიდას საყუარელსა,
Line of ed.: 3     
რომელი ფრიად მაშურალ არს უფლისა მიმართ. კითხვაჲ არქუთ
Line of ed.: 4     
რუფოს, რჩეულსა უფლისა მიერ, და დედასაცა მისსა და ჩემსა.
Line of ed.: 5     
კითხვაჲ არქუთ ასჳნკრიტეს, ფლეგონს, ერმეს, პატროვას, ერმას და
Line of ed.: 6     
მათ თანათა მათ ძმათა. კითხვაჲ არქუთ ფილოლოღოს და ივლიას,
Line of ed.: 7     
ნირეას და დასა მისსა და ულუმპას და მათ თანათა მათ ყოველთა
Line of ed.: 8     
წმიდათა. მოიკითხევდით ურთიერთას ამბორის-ყოფითა წმიდითა. გი\კითხვენ
Line of ed.: 9     
თქუენ ეკლესიანი ქრისტესნი, გლოცავ თქუენ, ძმანო, ეკრძა\ლებოდეთ
Line of ed.: 10     
მათგან, რომელნი-იგი წვალებასა და საცთურსა იქმან
Line of ed.: 11     
გარეშე მოძღურებისა მის, რომელი-იგი თქუენ გისწავიეს, და განე\შორენით
Line of ed.: 12     
Manuscript page: A70r  მათგან, რამეთუ ეგევითართა მათ უფალსა ჩუენსა
Line of ed.: 13     
იესუ ქრისტესა არა ჰმონიან, არამედ თჳსსა მუცელსა და ტკბილად
Line of ed.: 14     
მეტყუელებითა მით და კურთხევითა აცთუნნიან გულნი უმანკოთანი.
Line of ed.: 15     
ხოლო თქუენი ეგე მორჩილებაჲ ყოველთა მიმართ განთქუმულ
Line of ed.: 16     
იყავნ. მიხარის თქუენთჳს. მნებავს უკუე თქუენი, რაჲთა ბრძენ იყვნეთ
Line of ed.: 17     
კეთილისათჳს და უმანკო ბოროტისათჳს. ხოლო ღმერთმან მშჳდობისამან
Line of ed.: 18     
შემუსრენ ეშმაკი ქუეშე ფერჴთა თქუენთა ადრე. მადლი უფლისა
Line of ed.: 19     
ჩუენისა იესუ ქრისტესი თქუენ ყოველთა თანა, ამენ. გიკითხავს
Line of ed.: 20     
თქუენ ტიმოთე, შემწე ჩემი, და ლუკა და იასონ და სოსიპატროს,
Line of ed.: 21     
თანაშემწენი ჩემნი. გიკითხავ თქუენ მე, ტერტიოს, რომელმან დავწერე
Line of ed.: 22     
წიგნი ესე უფლისა მიერ. გიკითხავს თქუენ გაიოს, მოსტუმრე ჩემი და
Line of ed.: 23     
ყოველთა ეკლესიათაჲ. გიკითხავს თქუენ ერასტოს, მნე ქალაქისაჲ და
Line of ed.: 24     
კუარტოს, ძმაჲ ჩემი. მადლი უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესი თქუენ
Line of ed.: 25     
ყოველთა თანა, ამენ (16,8-24).

Line of ed.: 26        
ესე ებისტოლე მიუწერა კორინთით და წარსცა ფიბეს
Line of ed.: 27     
მიერ, მსახურისა კენქრელთა ეკლესიისა. არს ამას
Line of ed.: 28     
შინა ბერძულითა ფილაფოზთა სათუალავითა მუჴლი
Line of ed.: 29     
ՙჩ̂კ.





Next part



This text is part of the TITUS edition of Cyril of Alexandria, Commentary on the Apostolicum.

Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 5.3.2021. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.